la 25 marca 1963 r. *%?.Urzedu PaienlowHo POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 46724 KI. 17 d, 5/02 KI. internat. F 25 f Nadodrzanskie Zaklady Przemyslu Organicznego „ROKITA" *) \ Przedsiebiorstwo Panstwowe Brzeg Dolny, Polska Hydrostatyczny regulator cisnienia Patent trwa od dnia 8 maja 1962 r.Utrzymanie stalego cisnienia w ukladach pra¬ cujacych pod zmniejszonym cisnieniem ma duze znaczenie dla przebiegu wielu procesów techno¬ logicznych. Wahania bowiem cisnienia, powo¬ dowane nierównomierna praca pomp próznio¬ wych, zmiennym obciazeniem aparatury, czy tez przypadkowymi nieszczelnosciami, uniemozli¬ wiaja wykorzystanie pelnej zdolnosci produk¬ cyjnej urzadzen, prowadza do strat surowców i obnizaja jakosc produktów. W przypadkach takich staje sie konieczne regulowanie cisnienia w przemyslowych urzadzeniach prózniowych.W tym celu stosuje sie obecnie standartowe re¬ gulatory cisnienia typu sprezynowego lub mie¬ szkowego z doprowadzeniem sprezonego powie¬ trza o okreslonym cisnieniu i czystosci, lub znacznie rzadziej regulatory hydrauliczne i elektryczne. Urzadzenia te sluza do regulacji *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twór¬ ca wynalazku jest mgr inz. Janusz Majewski. cisnienia sposobem posrednim. Stosowany jest równiez sposób regulacji bezposredniej przez reczne nastawianie zaworu dlawiacego na ruro¬ ciagu ssacym pompy prózniowej lub na dopro¬ wadzeniu falszywego powietrza do ukladu.Wszystkie wyzej wymienione sposoby regula¬ cji nastreczaja znaczne trudnosci w prawidlo¬ wym nastawianiu wartosci zadanej, sa zwiazane z koniecznoscia uzycia zaworu regulacyjnego, a w wielu przypadkach przetwornika i energii pomocniczej, wymagaja starannej konserwacji i ciaglego nadzoru.Manostaty stosowane w technice laboratoryj¬ nej maja z reguly dzialanie jednostronne, tj. zapobiegaja wahaniom cisnienia po stronie pompy prózniowej lub po stronie ukladu apara¬ turowego.Wad tych nie posiada hydrostatyczny regula¬ tor cisnienia wedlug wynalazku, przedstawiony schematycznie na rysunku.Regulator sklada sie z korpusu 1, polaczonego przez króciec 2 z ukladem aparaturowym, a przez króciec 3 z pompa prózniowa i wyposa¬ zonego w dzwon 4, uklady siatek 5 i przegród 6 oraz króciec 7 doprowadzajacy do regulatora ciecz manostatyczna, rury barometrycznej 8, przelewu 9 cieczy oraz urzadzenia 10 do regu¬ lacji wysokosci przelewu cieczy.Cisnienie w ukladzie aparaturowym nastawia sie z pewna rezerwa w stosunku do cisnienia, jakie moze dac pompa prózniowa. W tym celu wysokosc przelewu 9 cieczy manostatycznej z regulatora ustawia sie za, pomoca, urzadzenia 10 w odpowiedniej odleglosci' H od dolnej kra¬ wedzi dzwona 4.W warunkach tych cisnienie panujace w ukla¬ dzie aparaturowym wyraza sie wzorem: Pa = P — Hy = const., (I) w którym y oznacza gestosc cieczy, P oznacza cisnienie atmosferyczne.Pompa prózniowa daje zmienne w czasie cisnienie Ps = P — (H + h) y 4= const. (II) We wzorze tym h oznacza zmienna wysokosc slupa cieczy miedzy dolna krawedzia dzwona 4 a powierzchnia cieczy w korpusie 1. Zmiany wysokosci h sa mozliwe dzieki ciaglemu doply¬ wowi cieczy manostatycznej do regulatora i od¬ plywowi jej nadmiaru. Z zaleznosci (I) i (II) wynika, ze Pa = Ps + hy = const. (III) stad A Ps = — A h y (IV) Przy obnizeniu £ie cisnienia Ps wzrasta wyso¬ kosc h slupa cieczy i odwrotnie, przy czym ci¬ snienia Pa w ukladzie pozostaje bez zmian, po¬ niewaz powietrze dostajace sie nieszczelnoscia¬ mi do ukladu wypelnia stale dzwon 4, z którego zasysa je pompa prózniowa.Wystapienie zaburzenia po stronie ukladu, np. z powodu zwiekszonej ilosci powietrza w ukla¬ dzie z tendencja wzrostu cisnienia, wplynie na wzrost cisnienia Pg, w wyniku czego regulator zadziala w kierunku utrzymania stalej wartosci Pa przez obnizenie wysokosci h slupa cieczy.Przy odwrotnej tendencji kierunek dzialania re¬ gulatora jest przeciwny do podanego wyzej.Uklad siatek 5 i przegród 6 zapobiega pulsa- cji cieczy przy przeplywie powietrza zasysanego z ukladu przez pompe prózniowa. Wielkosc ^H. max zalezy od ciezaru wlasciwego cieczy, ¦a H min. od charakterystyki pompy prózniowej i^zakresu cisnienia. Jako ciecz manostatyczna .mozna stosowac wode lub inne ciecze, mieszani¬ ny cieczy i roztwory, które niekiedy spelniaja role absorbentów par i gazów dzialajacych szkodliwie na pompe prózniowa. Ciecze te moz¬ na utrzymywac w obiegu zamknietym za pomo¬ ca pompy wirowej.¦'¦ Wymiary regulatora zaleza od wydajnosci pompy prózniowej i amplitudy wahan jej ci¬ snienia. Wielkosci te okresla sie na podstawie ogólnych zasad hydromechaniki przeplywu ga¬ zów przez ciecze, oraz doswiadczenia. PL