PL43646B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano o1nlo 10 lutogo 1961 r Mim %90 POLSKIE) RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 43646 Zaklady Chemiczne „Sarzyna" *) Sarzyna, Polska KI. 45=C=5fai ASI9/30 Sposób otrzymywani srodków ochrony roslin przoz chlorowani* kamfenu oraz alfa-pinenu Patent trwa od dnia 9 pazdziernika 1958 r.Chloroterpenowe srodki ochrony roslin otrzy¬ muje sie przez chlorowanie kamfenu i alfa-pi nenu* przy czym z powodu opornego pinzefadegu reakcji proces ten przeprowadza sie w obecnos¬ ci srodków pomocniczych, np. katalizatorów, rozpuszczalników lub tez stosuje sie naswietla¬ nie, wysycanie chlorowodorem, co znacznie komplikuje i podraza produkcje omawianych preparatów.Stwierdzono, ze obeonosc nawet malycih ilo¬ sci substancji zanieczyszczajacych kamfen lub alfa-pinen, jak zwiazków polimierycmych oraz produktów autoksydacji, które bardzo latwo powstaja w zwiazkach terpenowych, utrudnia proces chlorowania. Substancje zanieczyszcza - jace obecne w koncentracie kamfenowym lub alfa-pinenowym w ilosci powyzej 0,1% powaz- *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wspól¬ twórcami wynalazku sa doc. dr inz. Mieczys¬ law Bukala, mgr Jan Blafrzkowicz, mgr Kry¬ styna Roczniak i frfgr Sfcaifelawa Ziomek. nie przedluzaja zainicjowanie procesu, zas w ilosci okolo 0,5% praktycznie uniemozliwiaja przeprowadzenie chlorowania.W oparciu o to stwierdzenie opracowano sposób wedlug wynalazku. Sposób ten polega na chlorowaniu kamfenu lub alfa-pinenu za¬ wierajacych najwyzej 0,1% omówionych zanie¬ czyszczen. Zastosowanie czystego surowca, jak tez odpowiedniego rezimu temperaturowego pozwala na bezposrednie prowadzenie chloro¬ wania gazowym chlorem, bez koniecznosci sto¬ sowania dotychczasowych srodków pomocni¬ czych.Wedlug wynalazku proces chlorowania ini¬ cjuje sie w temperaturze 20—40° C, przy czym chlorowanie alfa-pinenu rozpoczyna sie w tem¬ peraturze 20—25°C, a kamfenu w temperaturze 30—40°C.W podanych zakresach temperatur zachodzi chlomwainiie arfidycyjne i ma miejsce przegru¬ powanie wewnatrzczasteczkowe z utworzeniem struktury, do której mozna latwiej wprowadzicdalsze atomy chlofu ha drodze substytucji ato¬ mów wodoru. W omówionych wyzej warunkach, chlorowanie prowadzi sie dp uzyskania produk¬ tu o zawartosci 32—33% chloru. Otrzymany produkt wykazuje slabe wlasciwosci owadobój¬ cze w stosunku do szkodników roslin.Wprowadzanie dalszych atomów chloru, do czesciowo schlorowanych weglowodorów terpe- nowych, przeprowadza sie w ten sposób, ze stopniowo podwyzsza sie temperature do 100°C, po czym po uzyskaniu produktu chlorowaniu kamfenu i alfa-pinenu zawierajacego okolo 6 atomów chloru, co odpowiada okolo 60% chlo¬ ru, chloruje sie dalej w temperaturze podwyz¬ szonej do 150° C. W takich warunkach mozliwe jest wprowadzenie do czasteczek wymienionych zwiazków terpenowych do 10 atomów chloru, to znaczy uzyskanie chloropochodnych zawieraja¬ cych okolo 70—73% chloru.Produkty chlorowania kamfenu oraz alfa-pi¬ nenu otrzymane w drugim oraz trzecim etapie procesu skutecznie dzialaja na szkodniki roslin, przy czym aktywnosc ich wzrasta proporcjonal¬ nie do ilosci zawartych w nich atomów chloru. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób otrzymywania srodków ochrony ro¬ slin przez chlorowanie kamfenu oraz alfa- pinenu, znamienny tym, ze chlorowanie przeprowadza sie trzystopniowo, najpierw w temperaturze 20—40 °C, do uzyskania pro¬ duktu o zawartosci okolo 32—33°/o chloru, nastepnie temperature stopniowo podwyzsza do 100 °C, po czym po uzyskaniu produktu o zawartosci okolo 60°/o chloru, temperature da]ej podnosi do 150 °C i chloruje do chwili, kiedy produkt koncowy zawiera okolo 70— 73% chloru.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze proces chlorowania kamfenu inicjuje sie w zakresie temperatur 30—40 PC.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze proces chlorowania alfa-pinenu inicjuje sie w zakresie temperatur 20—25 °C. Zaklady Chemiczne „S arzyna*' Blik 2019L 21. 06. 60. 100 + 25 BS PL