Opublikowano dnia 15 wrzesnia 1960 r. # ,s!T"\ 3^ BIBLIOiJ 4l i U r z r: ¦_¦:' • j r c t o n to wegol POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 43391 KI. 21 h, 30/18 Rzemieslnicza Spóldzielnia Zaopatrzenia i Zbytu *) Róznej Wytwórczosci i Uslug Strzelce Opolskie, Polska Uchwyt elektrody do spawania lukowego Patent trwa od dnia 16 listopada 1959 r.Uchwyt elektrody do spawania lukowego slu¬ zy do trzymania elektrody podczas spawania, a zarazem sluzy do elektrycznego polaczenia tej elektrody z przewodem. Uchwyty te sa zwykle kleszczami zaciskanymi dzialaniem sprezyny, a rozwieranymi przy nacisnieciu dzwigni.Posiadaja one z reguly rekojesc izolujaca elek¬ trycznie i zacisk do zamocowania przewodu pradowego. Znane uchwyty trzymaja elektro¬ de miedzy plaskimi szczekami. Powierzchnie uchwytowe szczek bywaja lekko ponacinane np, pokratkowane, aby uzyskac niezbedna szorstkosc potrzebna do unieruchomienia elektrody, ewentualnie posiadaja rowki do osa¬ dzenia elektrody w paru scisle okreslonych po¬ lozeniach. Ze wzgledu na dobry styk elektrycz- *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest Pawel Jarosz. ny miedzy uchwytem a elektroda, szczeki zna¬ nych uchwytów wykonywane sa z metali ko¬ lorowych. Podczas spawania ukladów prze¬ strzennych zachodzi koniecznosc czestego przestawiania elektrody w uchwycie pod do¬ godniejszym katem do wytwarzania dalszego odcinka spoiny, gdy spawane z poprzednim nastawieniem elektrody staje sie uciazliwe lub co najmniej niewygodne. Przestawienie elek¬ trody w uchwytach znanych jest dosc klopo¬ tliwe, a mianowicie po zluzowaniu nacisku szczek, elektroda musi byc trzymana druga re¬ ka aby nie wypadla, po czym nastawia sie ja pod wlasciwym katem i* pozwala szczekom na ponowne zacisniecie sie. Te manipulacje wy¬ magajace wspóldzialania obu rak zabieraja chwile czasu i przerywaja spawanie.Wynalazek pozwala na szybkie przestawia¬ nie elektrody pod dowolnym katem bez udzia-lu drugiej reki, czyli praktycznie bei przery¬ wania spawania. Wobec latwosci nastawiania elektrody pod zadanym kafem, spawacz moze ja przestawiac nieomal w sposób ciagly co pozwala mu na poslugiwanie sie w kazdej chwili 1 przy kazdym odcinku spoiny elektro¬ da ustawiona w sposób najkorzystniejszy.W efekcie koncowym spawanie przy pomocy uchwytu wedlug wynalazku odbywa sie szyb¬ ciej niz spawanie przy uzyciu znanych uchwytów.Wynalazek polega na obrotowym zamocowa¬ niu luznej szczeki w uchwycie. Szczeka ta po¬ siada glebokie wciecie, do którego wchodzi elektroda. Naprzeciw szczeki obrotowej znaj¬ duje sie szczeka nieruchoma cylindryczna, po¬ siadajaca szereg mniejszych wciec na calym obwodzie cylindra. W celu zmiany kata, pod którym elektroda jest trzymana w uchwycie, wystarczy nieznaczne zluzowanie nacisku szczek oraz wywarcie niewielkiej sily na ko¬ niec elektrody, np. przez zetkniecie go z przedmiotem spawanym. Elektroda trzyma¬ na nadal mocno w obracalnej szczece, prze¬ skakuje do jednego z wciec w szczece nie- obracalnej. Szczeka obrotowa wykonana jest z plaskownika lub odcinka blachy, jest ona umocowana obrotowo w srodku a dwa jej konce zagiete sa pod katem prostym. W jed¬ nym zagieciu znajduje sie wyciecie na elek¬ trode, a drugi zagiety koniec przytrzymuje ko¬ niec elektrody zabezpieczajac przed zbyt gle¬ bokim wsuwaniem sie jej do uchwytu. Wciecie w elektrodzie obrotowej jak równiez szereg wciec w elektrodzie nieruchomej wykonane sa w ksztalcie litery V, który to ksztalt za¬ pewnia silne uchwycenie elektrod o róznej srednicy i tak dobry kontakt elektryczny, ze w uchwycie wedlug wynalazku okazalo sie zbedne wykonywanie szczek z metalu koloro¬ wego, a wystarczy zwykla stal. Stanowi to do¬ datkowa zalete uchwytu wedlug wynalazku, dzieki której uchwyt moze byc tanszy od uchwytów znanych. * W uchwytach znanych, prad elektryczny roz¬ galezia sie wedlug znanych praw i plynie nie tylko wzdluz tego elementu kleszczy, do które¬ go przymocowany jest przewód pradowy, lecz równiez przeplywa przez wszystkie drogi moz¬ liwe do drugiego elementu kleszczy. Jedna z tych dróg mozliwych jest sprezyna "zaciska¬ jaca kleszcze, która przeplyw pradu niepo¬ trzebnie nagrzewa. Spostrzezenie to dokonane przy uzyciu dowolnych znanych uchwytów do¬ prowadzilo do zastosowania w uchwycie we¬ dlug wynalazku miedzy sprezyna, a jednym z elementów kleszczy, podkladki z tworzywa izolujacego. Dalsza zaleta uchwytu wedlug wynalazku jest utworzenie rekojesci z odcinka rury bakelitowej. Ta rekojesc tania w wyko¬ naniu okazala sie doskonala zarówno pod wzgledem.izolacji elektrycznej jak i pod wzgle¬ dem izolacji cieplnej. Dzieki jej zastosowaniu uchwyt wedlug wynalazku pozwala na bar¬ dzo dluga prace bez potrzeby przerywania spa¬ wania w celu ochladzania uchwytu.Rysunek przedstawia schematycznie uchwyt wedlug wynalazku.Fig. 1 przedstawia widok boezny uchwytu, a,fig. 2 i fig. 3 — poszczególne szczeki. Uchwyt . stanowia kleszcze zlozone z dwóch ramion 1 1 2, naciskanych sprezyna 3, zaopatrzonych w szczeki 4 i 5. Szczeka 5 jest osadzona obro¬ towo na sworzniu 6, którego koniec jest rozku¬ ty po zalozeniu. Prad doprowadzony jest prze¬ wodem 7 do zacisku 8. Przechodzi on we¬ wnatrz rekójeSct wykonanej z odcinka rury bakelitowej 9, która jest osadzona na korytko¬ wym laczniku z blachy 10. Ramie 2 w miej¬ scu, w którym nalezy go chwytac lub nacis¬ kac w celu rozwierania szczek, równiez po¬ siada oslone izolujaca z tworzywa sztucznego lub gumy. Sprezyna 3 odizolowana jest od ra¬ mienia kleszczy 1 przy pomocy podkladki 11.Szczeka ruchoma 5 wykonana z plasko¬ wnika, posiada otwór w srodku na obro¬ towe zamocowanie, a dwa konce ma wy¬ giete pod katem prostym. Na fig. 2 jest ona wyobrazona w rozwinieciu na plaszczyznie, przy czym linie przerywane wskazuja miejsce zagiecia. Jeden z zagietych konców posiada glebokie wciecie w ksztalcie litery V, a drugi sluzy jako zapora, o która opiera sie koniec elektrody, aby elektroda nie wsuwala sie zbyt gleboko do uchwytu, co ma miejsce w uchwy^ tach znanych i jest wysoce niepozadane.' Szcze¬ ka 4 przedstawiona w rzucie i przekroju osio¬ wym na fig. 3 jest pelnym walcem, posiadaja¬ cym z jednej strony wglebienie i krawedz zabkowana tak, aby miedzy zabkami znajdo¬ waly sie wciecia w ksztalcie litery V, a na drugim koncu posiada sworzen 12, który sIut zy do zanitowania w ramieniu 1 uchwytu. PL