OPIS PATENTOWY Nr 41886 KI. 63 c, 66/10 Vladimir Popel&r Praga, Czechoslowacja Ladislav Vyroubal Praga-Kosire, Czechoslowacja Sposób nastawiania dodatkowego reflektora w samochodach Patent trwa od dnia 13 wrzesnia 1957 r.Biezace typy samochodowych reflektorów, wbudowane na stale w samochodach, w któ¬ rych przycmienie swiatla przy mijaniu jest osia¬ gane przez uzycie np. zarówek z podwójnym wlóknem, wykazuja dwie wady. Przy jezdzie na zakretach reflektory te nie moga oswietlic drogi na dostatecznej odleglosci, poniewaz strumien ich swiatla nie podaza za zakretem drogi, lecz za kierunkiem przodu samochodu.Przez opuszczenie swiatla przy mijaniu jada¬ cego naprzeciw samochodu, widzialnosc na wiek¬ sza odleglosc pogarsza sie i to wlasnie w takiej chwili, gdy wskutek czesciowego oslepienia przez nadjezdzajacy naprzeciw samochód, widocznosc kierowcy równiez pogorszyla stie, i poniewaz w nadjezdzajacym naprzeciw samochodzie swia¬ tla równiez zostaly przycmione. Obie te wady zmniejszaja bezpieczenstwo i przecietna szybkosc jazdy.Wade pogorszenia widzialnosci przy mijaniu sie ma usuwac umieszczenie z tylu, na boku sa¬ mochodu, pomocniczego reflektora, wlaczanego w taki sposób, ze zapala sie przy nachyleniu swiatla reflektorów i oswietla droge nadjezdza¬ jacemu naprzeciw samochodowi. Przy takim roz¬ wiazaniu, kierowca jednak nie ma wplywu na warunki mijania sie, i zalezny jest od zachowa¬ nia sie jadacego naprzeciw samochodu.Wynalazek dotyczy reflektora, umieszczonego na samochodzie prócz normalnych reflektorów, nie posiadajacego wspomnianych wad dzieki na¬ stawianiu go przy przejezdzaniu zakretów ra¬ zem z kierowanymi kolami samochodu w taki sposób, ze reflektor ten zawsze oswietla zakret, przy mijaniu zas jadacego naprzeciw samochodu, strumien swiatla opuszcza sie w dól i jednoczes¬ nie wychyla sie ku zewnetrznej krawedzi drogi, co odbywa sie jednoczesnie z przyciemnieniem normalnym reflektorów. Wychylenie w bok po¬ zwala przy tym na znaczne zmniejszenie nachyle¬ nia w dól stozka swietlnego, bez oslepiania kie¬ rowcy nadjezdzajacego naprzeciw samochodu.Swiatlo tego reflektora"nie potrzebuje byc przy- ; cjemniane przyjmijapu, a na odwrót, przy roz- Wi^zaiiiu we^lugi wp^razku, mozna uzyc szcze¬ gólnie s)lneg6 %itflektcfa. Konstrukcja kierowa¬ nego 1 nachylanego reflektora moze byc udosko- _ .e nalonl w taki sposób, ze na zakrecie''wychyla-.Vi inie reflektora moze odbywac sie predzej, czyli ** Vczesniej niz kierowanych kól, co powoduje dalsze oswietlenie drogi na zakrecie, niz w przy¬ padku, gdy kat wychylenia reflektora w danej chwili równy jest katowi wychylenia kierowa¬ nych kól.Przykladowe wykonanie reflektora wedlug wynalazku uwidocznione jest na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój reflektora przez os wychylenia, fig. 2 — widok reflektora z przodu, po odjeciu zwierciadla parabolicznego i zarówki, fig. 3 — przekrój przez plaszczyzne prostopadla do osi nachylenia reflektora a fig. 4 — schematyczny ksztalt szczelin prowadniczych w tarczy wychylajacej oraz w tarczy przyspie¬ szajacej.Opisane wykonanie dotyczy, reflektora umiesz¬ czonego posrodku przodu wozu i wychylanego od strony kierowania za pomoca dzwigni, umiesz¬ czonej równiez posrodku wozu. Os, na której waha sie wychylajaca dzwignia, jest w tym przypadku równolegla do podluznej osi wozu.W celu latwiejszego zrozumienia, urzadzenie wahliwego reflektora moze byc podzielone na 4 grupy: naped, mechanizm wychylajacy, me¬ chanizm nachylajacy oraz ulozyskowanlie re¬ flektora.Reflektor jest polaczony z wychylajaca dzwig¬ nia za pomoca rury 30, obracajacej sie na swej osi i przenoszacej w tym samym kierunku na reflektor ruch srodkowej dzwigni wychylajacej.Rura jest zakonczona czescia 31, w która wkre¬ cony jest sworzen 12 dajacego obracac sie czopa 5; sworzen 12 ustalony jest za pomoca przeciw- makretki 11. Polaczenie takie pozwala na dowol¬ ne przechylenie rury na obracajacym sie czopfie i w ten sposób podczas montazu na wlasciwe ustawienie reflektora odpowiednio do kierunku.Czop 5 jest ulozysfcowany obracalnie we wklad¬ ce 6 pokrywy 13, a konliec jego jest uksztalto¬ wany w postaci widel. Widly czopa tworza ulo¬ zyskowanie dzwigni 3, obracajacej siie dokola kólka 4 i konczacej sie kula 2. Kuliste zakon¬ czenie dzwigni wstawione jest w czesc 1, nakre¬ cona na sworzen 10 dzwigni .9, która jest pola¬ czona ze swym czopem 8 w taki sam sposób, jiak juz wspomniana dzwignia 3. Wychylanie rury zostaje przeto przeniesione przez czop 5, dzwig¬ nie 3 i wspomniane juz przegubowe polaczenie na dzwignie 9 oraz czop 8 mechanizmu wychy¬ lajacego reflektor i to zaleznie od dlugosci dzwigien i ich wychylen.Mechanizm wychylajacy sklada sie z trzech tarcz, z których dolna przyspieszajaca tarcze jest polaczona na stale z podpora 18 reflektora, srodkowa zabierajaca tarcze 27 z koncem 7 czo¬ pa 8 oraz górna wychylajaca tarcza 26 z czes¬ cia 40 reflektora. Wychylanie reflektora naste¬ puje poprzez szczeline 47 zabieraka 27, wychy¬ lanego od strony kierowania przez wyzej opisa¬ ny mechanizm.Pociagnieta w ten sposób kulka 29, gdy znaj¬ dzie sie w odpowiedniej profilowanej szczelinie 46 tarczy przyspieszajacej i w szczelinie 48 tar¬ czy wychylajacej, zmienia wtedy swoja szybkosc i polozenie oraz wychyla reflektor w okreslonej zaleznosci od nakierowania nadanego przez szcze¬ liny w tarczach. Czesc 40 reflektora, na która ruch wychylajacy zostaje bezposrednio przeno¬ szony, ulozyskowana jest w podporze 18 reflek¬ tora na kulach 29, powodujacych wychylanie, u góry zas podtrzymana jest przez nastawna sru¬ be 33 za pomoca kuli 34 i jej lozyska 35. W ten sposób ta czesc daje sie latwo wychylac, ewen¬ tualne zas ograniczenie jej luzu zostaje dokony¬ wane sruba 33, polaczona z podpora 18 za po¬ moca gwintowanej tulei 32. Nachylenie reflektora nastepuje dokola osi, odchylajacej sie o odpo¬ wiedni kat od osi wychylenia.Mechanizm nachylajacy jest umieszczony w czesci 40 reflektora w tym celu, aby reflektor dawal sie nachylac przy kazdym wychyleniu.W miejscu gdzie umieszczona jest zarówka 21, paraboliczne zwierciadlo 14 jest wzmocnione i rozszerzone w kolnierz 23, przechodzacy w ply¬ te, której srodek jest uksztaltowany jako koli¬ ste lozysko 45 oprawy 22 zarówki 21. Za pomo¬ ca tak uksztaltowanego srodka zwierciadlo para¬ boliczne jest osadzone pomiedzy dwoma kulami 42 i 44, umozliwiajacymi nachylenie zwiercia¬ dla dokola osi. Kule te spoczywaja w miseczkach 43, wcisnietych w kolnierz 23. Nastawna sruba 41 ogranicza luz'i utrzymuje zwierciadlo w obu¬ dowie reflektora. Kolnierz 23 podtrzymuje z jed¬ nej strony zwore 37 elektromagnesu, którego rdzen 36 jest na stale polaczony z obudowa reflektora.Przez szpare pomiedzy zwora a elektromagnesem zostaje okreslony kat nachylenia stozka swietlne¬ go. Gdy elektromagnes zostaje przylaczony do zródla pradu, wtedy przyciaga zwore i odchyla zwierciadlo paraboliczne z jego normalnego po¬ lozenia. W normalnym nie odchylonym poloze¬ niu paraboliczne zwierciadlo jest utrzymywane za pomoca dwóch scisnietych sprezyn 25, umiesz- — 2 —czonych z obydwóch stron elektromagnesu i opie¬ rajacych sie jednym koncem na kolnierzu, a dru¬ gim na obudowie reflektora. Normalne jego po¬ lozenie moze byc prawidlowo nastawione za po¬ moca sruby 20, umieszczonej w stosunku do osi nachylenia, po drugiej stronie kolnierza. Na osi jednej sruby umieszczona jest druga sruba 24, ograniczajaca nachylenia parabolicznego zwier¬ ciadla.Jak juz wspomniano, obudowa reflektora jest osadzona w nieruchomej podporze 18, na której wlasciwie spoczywa caly reflektor. Podpora ma postac profilowanej puszki o ksztalcie kolistym i na wprost tulei 32 jest rozszerzona dla przyspie¬ szajacej tarczy 28. Na pokrywie 17 reflektora podpora jest przytwierdzona w trzech miejscach za pomoca srub 16, 38 i gumowych podkladek 15.Sruby sa wkrecone w czesci 39, polaczone z pod¬ pora i umozliwiaja nastawienie podpory, a w ten sposób i reflektora w stosunku do pokrywy 17.Ta ostatnia jest polaczona na stale za pomoca srub ze scianka 13 oslony reflektora, a zatem i z obudowa tak, ze ewentualne odchylenia przy wykonaniu moga byc wyrównane przez opisane umocowanie podpory. Zarówka jest wymienna i dostepna przez otwór w pokrywie reflektora, wodoszczelnie zamykany pokrywka 19.Opisane wykonanie jest tylko jedna z alterna¬ tyw, za pomoca których mozna osiagnac ten sam wynik.W szczególnosci wychylenie reflektora moze byc osiagniete nie tylko za pomoca czesci prze¬ noszacych wychylanie kierowniczej dzwigni, lecz równiez za pomoca drazków lub samej przeklad¬ ni dzwigowej. W podobny sposób za pomoca dzwigni kierowniczej moga byc uruchamiane dwa reflektory, umieszczone np. w blotnikach badz za pomoca drazków, badz dwóch obracajacych sie osi, polaczonych z dwoma kierowniczymi dzwigniami, które zastosowane sa przy kierowa¬ niu kól zawieszonych za pomoca równolegloboku. PL