PL36616B1 - - Google Patents

Description

Przedmiotem niniejszego wynalazku jest ma¬ szyna do wykopywania roslin okopowych, zwla¬ szcza buraków cukrowych i ziemniaków.Znane jest wiele maszyn tego rodzaju, o nape¬ dzie 'konnym lub ciagnikowym, lecz zadna z nich nie daje wyników w pelni zadawalajacych. Z te¬ go powodu w uzyciu znajduje sie stosunkowo mala liczba tych maszyn róznych typów.Maszyna do kopania roslin okopowych, winna czynic zadosc wielu wymaganiom, o ile praca jej ma byc pod kazdym wzgledem zadawalajaca.Winna ona posiadac mianowicie nastepujace wla¬ sciwosci: Rama maszyny winna byc tak zbudowana, by mozna ja bylo latwo przystosowywac do wykopy¬ wania róznych rodzajów roslin okopowych, np. dwóch równoczesnie zagonów buraków, lub jed¬ nego zagonu ziemniaków; rama maszyny powin¬ na byc przy tym na tyle lekka, by jako sily po¬ ciagowej mozna uzywac koni, a zarazem na tyle silna, by mozna zastosowac naped ciagnikowy; narzady sluzace do wykopywania ziemioplodów winny byc tak urzadzone, aby przy pluzeniu nie uszkadzaly tych ziemioplodów i aby praktycznie wydajnosc zbioru wyniosla sto procent ilosci zie¬ mioplodów zawartych w ziemi; narzady do oczy¬ szczania ziemioplodów winny byc tak urzadzone, •aby ziemioplody przechodzac przez maszyne nie ulegaly uszkodzeniom, ani nie powodowaly za¬ blokowania; i unieruchomienia miaczyny; maszyna winna posiadac urzadzenie umozliwiajace kiero¬ wanie wyrzucanych z niej ziemioplodów w okre¬ slonym kierunku, celem dostosowywania jej pra¬ cy do róznych warunków i ulatwienia dalszego zbioru; ziemioplody zebrane przy pomocy ma¬ szyny winny byc na tyle oczyszczone, aby nada¬ waly sie do magazynowania lub do uzycia, bez potrzeby dodatkowego ich czyszczenia; rama ma¬ szyny winna byc dostatecznie silna, by mozna osadzic na niej urzadzenie elewatorowe, ladujacezebrane ziemioplody wprost do podstawionego pojazdu transportowego, a to dla przyspieszenia zbiorów; maszyna winna byc tania, tak aby byla oplacalna zarqwno^ w duzjrch jak i w malych, go- * spodarstwach rolnych; budowa maszyny winna byc w szczególach na tyle prosta, aby dla na¬ prawy nie trzeba bylo wysylac jej dó warsztatów treperacyjnych, co powoduje znaczne przerwy w pracy, lecz mozna ja bylo naprawiac na miej¬ scu; winna ona nadawac sie do uzytku przy kaz¬ dej pogodzie i na kazdym rodzaju gleby, przy czym dostosowanie poszczególnych czesci maszy¬ ny do róznych warunków pracy winno byc tak proste, aby mógl je przeprowadzac sam kierow¬ ca maszyny.Znane maszyny do wykopywania roslin okopo¬ wych, posiadaja tylko jedna lub niektóre z posród wspomnianych wlasciwosci; zadna z nich nie czyni jednak zadosc wszystkim powyzszym wy¬ maganiom. iNa ogól znane maszyny pracuja do¬ brze przy suchej .pogodzie, gdy ziemia daje sie latwo usuwac z ziemioplodów, natomiast przy pogodzie wilgotnej i glebie gliniastej zatykaja sie one latwo ziemia i kamieniami, zebrane zas zie¬ mioplody sa niedostatecznie odczyszczone dla skladowania lub uzytku i musza byc ponownie czyszczone, co powoduje dodatkowe koszty.Inne znane maszyny sa zaopatrzone w urza¬ dzenie przesuwajace ziemioplody poprzez maszy¬ ne i wyrzucajace je na zewnatrz; w praktyce jednak maszyny te ulegaja czesto unieruchomie¬ niu, wskutek nagromadzenia sie lodyg w róz¬ nych ich czesciach.Inna trudnosc, wystepujaca w niektórych z po-" sród znanych maszyn, polega na tym, iz kolo¬ wrót maszyny uszkadza wykopywane ziemioplo¬ dy, lub tez wyrzucane w góre ziemioplody spa¬ daja po niewlasciwej stronie maszyny.Inna wreszcie niedogodnosc znanych kopiarek polega na tym, iz przestawienie ich np. z ukladu sluzacego do wykopywania buraków w uklad do wykopywania ziemniaków, wymaga dluzszego czasu, gdyz odstepy pomiedzy palaka- mi kolowrotu musza byc dostosowane do zmie¬ nionych ziemioplodów zarówno jesli chodzi o ro¬ dzaj ziemioplodów, jak i o glebe i pogode.Równiez znane kopiarki polaczone z elewato¬ rem wykazuja wiele niedogodnosci, majacych swe zródlo w tym, ze trudno jest zbudowac ele¬ wator, który pracowalby w sposób ciagly, bez potrzeby specjalnego dostosowywania go, lub uzywania skomplikowanych urzadzen, przenosza¬ cych wykopane ziemioplody z kolowrotu maszy¬ ny do elewatora.Wszystkim tym niedogodnosciom zapobiega ko¬ piarka wedlug wynalazku; kopiarka wedlug wy¬ nalazku sklada sie z ramy osadzonej na-kolach, z kolowrotu osadzonego obrotowo w tej ramie i nachylonego ku przodowi, z kól zebatych wpra¬ wiajacych kolowrót w ruch obrotowy, z urzadze¬ nia przenoszacego ruch obrotowy z ciagnika za¬ przezonego do ramy na wspomniane kola zebate, z.nairzadów roboczych (wykopujacych) osadzo¬ nych wyjmowalnie w ramie maszyny, z przegro¬ dy otaczajacej z jednej strony kolowrót, a przy¬ twierdzonej z jednego lub z obu konców do ra¬ my maszyny, oraz z narzadów nadajacych wla¬ sciwy kierunek ziemioplodom wykopywanym i wyrzucanym przez maszyne. • . ,v" Gdy maszyna wedlug wynalazku ma sluzyc do równoczesnego przeprowadzania zbioru z dwóch zagonów buraków^ 'przegroda otaczajaca z jednej strony kolowrót sklada sie z kilku pretów, osa¬ dzonych w pewnych odstepach jeden-nad dru¬ gim; wygiete konce tych pretów sa pnzy pomocy laczacej je sztaby przytwierdzone do ramy ma^ szyny. Narzad wykopujacy, umieszczony po tej samej stronie maszyny co przegroda, jest przy tym równiez zaopatrzony w kilka pretów, skie¬ rowanych w tyl, osadzonych w pewnych odste¬ pach jeden nad drugim i tworzacych gladkie przejscie pomiedzy kolowrotem a przegroda. Za¬ razem przewidziana jest przegroda kierunkowa, sluzaca do nadawania wlasciwego kierunku zie¬ mioplodom wyrzucanym z maszyny.Narzad do wykopywania buraków wedlug wy¬ nalazku sklada sie z pionowej sztaby, do której dolnego konca jest przytwierdzony zasadniczo poziomy róg pluzacy. Ostry koniec tego rogu jest wygiety nieco ponizej konca sztaby i nieco na bok.Do sztaby jest poza tym przytwierdzony ekosnie drugi róg pluzacy. którego ostry koniec lezy nieco z boku w tej samej plaszczyznie poziomej co ko¬ niec pierwszego rogu.Gdy maszyna wedlug wynalazku ma sluzyc do wykopywania ziemniaków z pojedynczych za¬ gonów, wówczas narzady wykopujace stanowi para wygietych lemieszy, przytwierdzonych do sztab, które zamocowuje sie na ramie maszyny.Tylne krawedzie tych lemieszy sa zakrzywione tak, iz odpowiadaja one w przyblizeniu obwodo¬ wi kolowrotu. Lewy lemiesz posiada przy tym z tylu wystajaca czesc, nachylona ku dolowi.Czesc ta zakrywa przestrzen pomiedzy górna czescia lemiesza a kolowrotem. — Stosownie do wynalazku do maszyny moze byc z tylu przytwierdzona skrzynia, w której jest 'osa¬ dzony elewator wystajacy po jednej jej stronieJ elewator jest zaopatrzony w przenosnik porusza¬ ny przy pomocy lancuchów,- napedzanych przez te same narzady, które napedzaja kolowrót ma¬ szyny. Lancuchy te sa tak ulozone, ze burak zo¬ staje wyrzucony z kolowrotu dp skrzyni pod po- — 2 —ruszajaca sie w dól czesc lancucha, a pomad czesc przenosnika przechodzaca wzdluz dna skrzyni..¦' Na rysunku przedstawiono przedmiot wynalaz¬ ku w przykladowej postaci wykonania. Fig. 1 przedstawia w widoku z góry kopiarke wedlug wynalazku w zastosowaniu do równoczesnego przekopywania dwóch zagonów buraków, fig. 2 przedstawia te sama maszyne w Widoku z boku, przy czym niektóre jej czesci zostaly usuniete dla lepszej przejrzystosci, fig. 3 przedstawia urza¬ dzenie zapobiegajace zablokowaniu kolowrotu, fig. 4 przedstawia przekrój wzdluz linii IV—IV na fig. 3, fig. 5a, 5b i 5c przedstawiaja narzad roboczy do wykopywania buraków w widoku z boku, z tylu i z góry, fig. 6 przedstawia w wi¬ doku z góry kopiarke wedlug wynalazku w za¬ stosowaniu do przekopywania pojedynczego za¬ gonu ziemniaków, fig. 7 przedstawia te sama maszyne w widoku z boku, z pominieciem pew¬ nych czesci, fig. 8 przedstawia odmiane wykona¬ nia kolowrotu z kilkoma tylko palakami, fig. 9 przedstawia w widoku z boku, czesciowo w prze¬ kroju, kolowrót przedstawiony na fig. 8 z rozsu¬ nietymi tarczami, fig. 10 przedstawia to samo z tarczami zsunietymi, fig. 11 przedstawia w wi¬ doku z boku urzadzenie elewatorowe, osadzone na tylnej czesci kopiarki przedstawionej na fig. 1, przy czym dla lepszej przejrzystosci nie¬ które czesci konstrukcji nie sa pokazane , fig. 12 przedstawia tyl kopiarki wedlug wynalazku wraz z dolnym koncem elewatora, fig. 13 przedstawia w widoku z góry zakonczenie (górna czesc) ele¬ watora i krate przetrzasajaca (sito), fig. 14 przed¬ stawia przekrój wzdluz linii XIV—XIV na fig. 11, fig. 15 przedstawia w widoku z boku odmiane wykonania dolnej czesci elewatora, zas fig. 16 przedstawia odmiane wykonania listew prowad¬ niczych lancucha elewatorowego.Korpus maszyny sklada sie z zasadniczo kwa¬ dratowej ramy 2 (fig. 1 i 2); do przedniej czesci tej ramy jest przytwierdzona rama narzedzio¬ wa 2. Z ramy 2 wystaja ku przodowi dwa ra¬ miona 3; do przednich konców tych ramion jest sztywno przytwierdzona poprzeczna belka 4; posrodku belki 4 jest oiadzony zaczep przy- przezny 5. Rama 2 posiada dwa lozyska 6 dla osi 7, na której sa osadzone kola 8. Przy pomocy dzwigni 9, zaopatrzonej w sprezynowana zapad¬ ke 10, rame 1 mozna podnosic na osi dla prze¬ wozenia maszyny, i opuszczac ja dla nadania jej polozenia roboczego. Poza tym rama 1 jest zao¬ patrzona w poprzeczna belke 11 z centralnie umieszczonym w niej lozyskiem dla sworznia 12, na którego górnym koncu jest osadzone stozko¬ we kolo zebate 23, zas na dolnym — kolowrót 14.Sworzen 12 jest nieco nachylony; wskutek tego kolowrót 24 jest osadzony skosnie, tak, ze prze¬ dnia czesc jego obwodu przylega mocno do por wierzchni ziemi, gdy rama maszyny jest opusz¬ czona do polozenia roboczego, natomiast tylna czesc jego obwodu jest nieco wzniesiona ponad powierzchnie ziemi. W przedniej czesci ramy X i w przedniej poprzecznej belce 4 sa osadzone lozyska dla walu 17, zakonczonego trybem stoz¬ kowym 18, zazebionym z stozkowym kolem, ze¬ batym 23. Przedni koniec walu 17 jest wykona¬ ny w postaci kantówki 29 dla obrotowego sprze¬ gania go z ciagnikiem (na rysunku inieprzedsta- wionym), poruszajacym maszyne. Za posrednie^ tweni trybów 18, 23 kolowrót zostaje wprawiony w ruch obrotowy w kierunku oznaczonym strzal¬ ka 20 na fiig. 1. Z tyhi ramy 2 jest przytwierdzo¬ ne wystajace ku tylowi ramie katowe 21. Tryby sa osloniete zdejmowalna pokrywa 22, przedsta¬ wiona na fig. 2 i 7 liniami przerywanymi.Na fig. 1 i 2 przedstawiono maszyne wedlug wynalazku w zastosowaniu do wykopywania bu¬ raków. W tym celu maszyna jest zaopatrzona w druga belke poprzeczna 23, przytwierdzona do ramion 3. Do belki tej i do przedniej belki po¬ przecznej 4 sa przytwierdzone dwie plozy 24, 25; plozy te sa tak rozstawione, ze kierowana przez nie maszyna przekrawa dwa zagony buraków.W ramie narzedziowej 2 sa osadzone dwa narza¬ dy pluzace. Na fig. 5a, 5b i 5c przedstawiano taki narzad pluzacy w przekladowej postaci wykonania. Narzad ów sklada sie z piono¬ wej sztaby 26, do dolnego konca której jest przy¬ twierdzony skierowany ku przodowi róg 27, któ¬ rego ostrze jest odgiete tak, ze lezy nieco poni¬ zej dolnego konca sztaby 26. Róg 27 jest przy tym lekko wygiety w bok. Mniej wiecej w polo¬ wie dlugosci sztaby 26 jest do niej przytwierdzo¬ ny drugi róg 28, skierowany w przód; ostrze tego rogu lezy w przyblizeniu w tej samej plaszczyz¬ nie poziomej co ostrze rogu 27, lecz w nieco innej plaszczyznie pionowej. Oba narzady plu¬ zace sa osadzone na ramie narzedziowej przy pomocy odpowiednich uchwytów (zacisków) tak, ze róg 28 kazdego narzadu lezy dokladnie w pla¬ szczyznie pionowej odpowiedniej plozom 24 lub 25. Przy posuwaniu maszyny .w przód, plozy 24, 25 skierowuja maszyne tak, ze buraki przezna¬ czone do wydobycia zostaja obluznione, a na¬ stepnie wcisniete pomiedzy rogi 27 i 28 narza¬ dów pluzacych. Odgiety ku dolowi koniec rogu 27 pluzy powierzchnie gleby i rozluznia ja tak, ze buraki zostaja z latwoscia wydobyte z ziemi przez wygieta czesc rogu 27; nastepnie przy po¬ mocy rogu 28, wykopany burak zostaje przesu¬ niety pomiedzy dwa narzady pluzace, skad po* rywa go wirujacy kolowrót 14. 3 —- Rogi 26, 27 przedstawione na fig. 1 sa od stro¬ ny wewnetrznej zaopatrzone w male plytki 29 o ksztalcie zblizonym do trójkata, którego jeden bok stanowi wycinek obwodu kolowrotu 14.Plytki te zapobiegaja zacisnieciu wydluzonego konca buraka pomiedzy narzadem pluzacym a kolowrotem. Plytki 29 sa zbedne, o ile dolny koniec sztaby 26 narzadu pluzacego jest odgiety w bok w sposób przedstawiony na fig. 5b, na której ów odgiety koniec jest oznaczony licz¬ ba 30, gdyz w tym przypadku ów wygiety koniec 30 zapobiega wspomnianemu wyzej zacisnieciu buraka. Górne konce sztab 26 narzadów pluza- cych sa zaopatrzone w gwintowane otwory 31, w które wchodzi gwintowany koniec sztaby na- etawczej 32, przy pomocy której mozna zmieniac W kierunku bocznym polozenie narzadów Dluza¬ cych. Sztabe nastawcza ustala sie we wlasci¬ wym polozeniu przy pomocy nakretek 33.Wzdluz prawej czesci obwodu kolowrotu 14 umieszczona jest przegroda 34, zlozona z szeregu palakowato wygietych pretów, osadzonych rów¬ nolegle jeden nad drugim; konce tych pretów sa odgiete w miejscu 35 i 36 od plaszczyzny przegrody i przytwierdzone do sztaby 38. Sztaba ta jest odlaczalnie przytwierdzona do ramy na¬ rzedziowej 2 i do sztaby 37, polaczonej odlaczal¬ nie z ramieniem katowym 21. Do sztaby narza¬ du pluzacego 26 umieszczonego po prawej stro¬ nie maszyny jest przytwierdzonych kilka skiero¬ wanych ku tylowi pretów 39 (fig. 5a). Prety te sa wygiete tak, iz tworza one przejscie dla bu¬ raków pomiedzy narzadem pluzacym a wygietym koncem 35 przegrody 34. Drugi narzad pluzacy 27, 28 jest równiez zaopatrzony w kilka podob¬ nych pretów 39a, wygietych stosownie do obwo¬ du kolowrotu; prety te zapobiegaja odrzucaniu buraków na niewlasciwa strone kolowrotu.W belce poprzecznej 11 ramy 1 jest ruchomo osadzony sworzen 40, na którym sa osadzone w pewnych odstepach jeden nad drugim kilka drazków 41. Drazki te sa usztywnione przy po¬ mocy pionowego drazka 42, który wystaje nieco ponad najwyzej polozony drazek 42 i laczy sie z pozioma sztaba nastawcza 43, polaczona prze¬ gubowo z ramieniem 21; w sztabie 43 znajduje sie szereg otworów. Przez wsuwanie drazka 42 w jeden z tych otworów mozna ustawiac prze¬ grode utworzona z drazków 41 dalej lub blizej od wygietego konca 36 przegrody 34.Maszyne posuwa sie wzdluz zagonu buraków.Narzady pluzace 27, 28 wykopuja buraki, zas obracajacy sie kolowrót przesuwa je w tyl wzdluz przegrody 34 i rzuca o przegrode utworzona 7 drazków 41, po czym opadaja one rzedem na ziemie. Przy pomocy przegrody 41 mozna zmie¬ niac polozenie tego rzedu poaoatajacych po przeje sciu maszyny wykopanych buraków tak, bjf cia¬ gnal sie on badz to z tylu za maszyna, badz tez bardziej ¦ lub mniej z boku.Celem unikniecia gromadzenia sie buraków wzdluz obwodu kolowrotu, moze on byc zaopa¬ trzony w urzadzenie przedstawione na fig. 3 i 4.Urzadzenie to sklada sie z mimosrodu 44 osadzo¬ nego na sworzniu 12 ponad kolowrotem i obra¬ cajacego sie wraz z nim. Na mimosród 44 jest nalozona obrotowo tuleja 45, do której jest szty¬ wno przytwierdzonych, w odstepach jeden nad drugim, kilka drazków 46. Drazki te wystaja nieco ku tylowi poza obwód kolowrotu 14. Do jednego lub kilku drazków 46 jest przytwierdzo¬ ny zgiety pod katem prostym drazek prowadniczy 47. Drugi koniec drazka 47 jest osadzony w tulei 48, osadzonej ruchomo w polozeniu poziomym w ramie 1 lub w przytwierdzonej do niej piono¬ wej sztabie. Przy obracaniu sie kolowrotu 14, mi¬ mosród 44 powoduje mimosrodowy ruch zespolu drazków 46 wzgledem kolokrotu, tak, ze buraki sa ustawicznie poruszane i przesuwane dd tylu i nie moga tworzyc zatorów.Gdy maszyna ma byc uzyta do zbioru ziemnia¬ ków w pojedynczych zagonach, czesci 1—22 ma¬ szyny zaopatruje sie w narzady pluzace przed¬ stawione na fig. 6 i 7. Narzady te skladaja sie z dwóch lemieszy 49, 50, przytwierdzonych kaz¬ dy do pionowej sztaby, osadzonej w odpowiedni sposób na ramie narzedziowej 2. Kazda z tych sztab posiada w swym górnym koncu gwintowa¬ ny otwór dla drazka nastawczego, wykonanego podobnie i spelniajacego podobne zadanie jak drazek nastawczy 32 na fig. 1 i 2. Lemiesz 49 jest umieszczony po prawej stronie maszyny. Sklada sie on z wygietej plyty o ksztalcie zasadniczo trójkatnym, której jeden wierzcholek wysuniety do przodu wyznacza glebokosc pluzenia. Krawedz Plyty przeciwlegla do tego wierzcholka jest za¬ gieta odpowiednio do obwodu kolowrotu 14 i jest wzniesiona nieco ponad przednia jego czesc. Dru¬ gi lemiesz 50 ma ksztalt podobny do lemiesza 49 i jest umieszczony po lewej stronie maszyny. Do tylnej krawedzi tego lemiesza jest przytwierdzo¬ na nachylona w dól plyta prowadnicza 51, przy¬ krywajaca przestrzen pomiedzy tylna krawedzia lemiesza 50 a obwodem kolowrotu. Do przedniej belki poprzecznej 4 sa przytwierdzone dwa szpo¬ ny 52, sluzace do wyrywania lodyg ziemniacza¬ nych dla ulatwienia wlasciwej pracy maszyny.Kazdy ze szponów jest osadzony w jednej pla¬ szczyznie pionowej z przednimi wierzcholkami lemieszy 49 i 50. Do belki na której jest osadzony prawy lemiesz 49, jest przytwierdzonych w pew¬ nych odstepach jeden nad drugim, kilka pretów — 4 —5$; tworzacych przegrode, otaczajaca poczatkowo obwód kolowrotu 14, a nastepnie skierowana ku tylowi maszyny, równolegle do kierunku pracy.Kolowrót jest zaopatrzony w rnimosrodowe urza¬ dzenie, podobne do przedstawionego na fig. 3 i 4, lecz rózniace sie od niego tym, ze w obecnym przypadku jest ono tak ustawione, iz nadaje kie¬ runek ziemniakom wyrzucanym w tyl poza ma¬ szyne. .Ponizej opisano sposób dzialania maszyny w tej odmianie wykonania.Lemiesze 49, 50 wyorywuja ziemniaki, które dostaja sie na przedni kraniec obwodu kolowro¬ tu 14. Kolowrót wyrzuca nastepnie ziemniaki przez odstep pomiedzy przegroda utworzona z pretów 53, a koncami pretów 54.Jak przedstawiono na fig. 8—10 kolowrót 14 sklada sie z promieniowo ustawionych palako¬ wato wygietych pretów nastawialnych w pla¬ szczyznie pionowej. W sposobie wykonania przed¬ stawionym na rysunku, do dolnego konca sworz¬ nia. 12 jest przytwierdzona tarcza 55, w której sa osadzone rozchodzace sie promieniowo £rety 56.Prety te, których liczba równa sie polowie ogól¬ nej liczby pretów kolowrotu, sa zakleszczone na górnej powierzchni tarczy; sa one wygiete wszy¬ stkie w tym samym kierunku. Tarcza 55 posiada np. dwa pionowe, gwintowane otwory, w kazdym z tych otworów jest osadzona sruba 57, wkreco¬ na od dolnej strony tarczy i wystajaca ponad jej górna powierzchnie. Ponad tarcza 55 jest na sworzniu 12 osadzona druga, podobna tarcza 58, Tarcza ta jest na sworzniu osadzona przesuwnie, zas obracaniu sie jej na sworzniu zapobiega po¬ dluzny wystep 59, któremu odpowiada rowek prowadniczy w piascie 60 tarczy. Przesuwna tar¬ cza 58 jest zaopatrzona w taka sama, jak tarcza 55, ilosc promieniowych pretów 62, zakleszczo¬ nych na jej dolnej powierzchni. Prety górnej i dolnej tarczy sa rozmieszczone naprzemian. Tar¬ cza przesuwna 58 spoczywa na srubach nastaw- czych 57, przy' pomocy których mozna regulowac jej odstep od tarczy dolnej 55. Prety 61 górnej tarczy 58 sa lekko wygiete w dól, tak, ze gdy tar¬ cza 58 przylega do dolnej tarczy 55 tak scisle, jak na to pozwalaja zaciski pretów 56 i 61 ze¬ wnetrzne konce pretów obu tarcz leza w jednej plaszczyznie poziomej. *W polozeniu tym pozo¬ staje zatem pewna przestrzen 62 (fig. 10) pomie¬ dzy wewnetrznymi koncami pretów 56 i 61, dzie¬ ki której ziemia i drobne kamienie moga oddzie¬ lac sie od wykopanych ziemioplodów. Prety sa tak ustawione i uksztaltowane, by przestrzen 62 pomiedzy dwoma pretami byla zawsze równa, odleglosc pomiedzy zewnetrznymi koncami tych¬ ze pretów; uzyskuje sie w ten sposób odpowied-. nia odleglosc, przez która mozna wyrzucac zie¬ mie oddzielona od ziemioplodów. Goma tarcze 58 ustala sie w odpowiedniej odleglosci od tarczy dolnej 55 przez zacisniecie na sworzniu 12 przy pomocy sruby zaciskowej 63.Poniewaz lemiesze wybieraja stosunkowo duzo ziemi i sa umieszczone raczej; po lewej stronie maszyny wiec po prawej stronie pod kolowrotem powstaje grzbiet utworzony z ziemi, na który maszyna wyrzuca wykopane ziemniaki. Ulatwia to nastepnie zebranie, a zarazem unika sie dzie¬ ki temu zasypywania ziemia nastepnego zagonu ziemniaków, przeznaczonego do przekopania* Opisana wyzej kopiarka do buraków moze byc polaczona z elewatorem w sposób przedstawiony na fig. 11—14. W tym celu tylna czesc ramy 1 maszyny posiada wystajaca czesc w ksztalcie skrzyni 64; czesc ta wystaje wzdluz calego tylu maszyny. Dno i lewa strona skrzyni (fig. 11 i 12) sa pokryte blacha, natomiast tylna sciana jest zamknieta przegroda z pretów 65. Sciana skrzyni od strony maszyny, przez która przechodzi Cze¬ sciowo kolowrót, jest pomiedzy poziomem kolo¬ wrotu a dnem skrzyni równiez pokryta blacha.Z prawej strony skrzyni jest osadzony dzwig.Po prawej i po lewej stronie skrzyni, patrzac wzdluz osi podluznej maszyny znajduja sie pio-1 nowe wsporniki 66, 67, osadzone parami przy kon¬ cu i przy poczatku skrzyni. Kazda para tych wsporników dzwiga pare kólek zebatych 68, 69 dla lancuchów 70, oznaczonych na rysunku (fig. 11) liniami przerywanymi. Lancuchy te od kólek zebatych 68 biegna wzdluz podstawy ele¬ watora wokól kólek 71 w jego kierunku, z po¬ wrotem do kólek 69 i wzdluz dna skrzyni 64 zncn wu do kólek 68. Dwa lancuchy 70 po kazdej stro¬ nie dzwigu, sa w pewnych odtetepaóh polaczone pomiedzy soba przy pomocy czerpaków przenos¬ nikowych 72, utworzonych jak widac na rysun¬ ku z plaskiego zelaza o brzegach zagietych w kierunku przeciwnym do kierunku ruchu, two^ rzacych plytkie korytko. Szerokosc tych czerpa¬ ków jest tak dobrana, by mogly one przesuwac sie pomieclizy dnem skrzyni 64 a kolowrotem 14.Lancuchy 70 przesuwaja sie wzdluz elewatora pomiedzy listwami 73, 74 (fig. 14); listwa 73 jest przy tym przytwierdzona do dna rynny ele¬ watora 75 na calej dlugosci, zas listwa 74 jest przytwierdzona tylko swymi koncami do górnego i dolnego konca tej rynny, co nadaje jej pewna elastycznosc. Na fig. 11 przedstawiono tylko czesc owych listew.Przenosnik, tj. lancuchy 70 z czerpakami 72, jest napedzany przez mechanizm kopiarki, zao¬ patrzonej w tym celu w przystawie 76 (fig. 12), umieszczona poza rama 1. Przystawka ta sklada — 5 —sie z kola zebatego 77; osadzonego sztywno nn koncu sworznia 17. Kola zebate 77 jest zazebio¬ ne z innym kolem zebatym 78, zamocowanym sztywno na sworzniu 79, osadzonym w przystaw¬ ce 76. Na wystajacym na zewnatrz przystawki koncu tego sworznia jest' osadzone kólko zebate 80, które przy pomocy lancucha 81, przedstawio¬ nego na fig. 11 liniami przerywanymi jest pola¬ czone z kólkiem zebatym 82, osadzonym sztywno na jednym koncu sworznia 83 w górnym koncu elewatora, na którym to sworzniu osadzone sa równiez górne kólka zebate 71 lancuchów prze- nosnikowych. Napiecie lancucha 81 reguluje sie przy pomocy krazka napinajacego 84, osadzonego w sposób nastawiamy na wsporniku 85, przy¬ twierdzonym do skrzyni 84.Elewator jest zaopatrzony w urzadzenie ladow¬ nicze do ladowania buraków z elewatora do wo¬ zu, na rysunku.nieprzedstawionego, podsitawiane- go obok kopiarki. Urzadzenie to sklada sie z sita w ksztalcie rynny 86, przytwierdzonego do gór¬ nego konca elewatora ponizej jego otworu, przy pomocy dwóch sztabek 87, których konce sa przy¬ twierdzone wahliwie do bocznych scian ele¬ watora i rynny 86. Dwie inne, dluzsze sztaby 88 sa przytwierdzone, równiez wahliwie, do wierz¬ cholka scian elewatora i do wylotu rynny sito¬ wej 86. Te ostatnie sztaby 88 sa zaopatrzone przy koncu w szereg otworów 89, przy pomocy których, mozna zmieniac nachylenie rynny 86.Wylot tej rynny jest polozony nizej anizeli prze ciwlegly jej koniec, tak ze spadajace na nia bu¬ raki .staczaja sie po sieci do podstawionego wozu.Pod rynna (sitem) 86 zfofeódluje sie inna rynna 90, której wylot jest skierowany w kierunku prze¬ ciwnym do wylotu rynny 86. Rynna 90 jest za¬ wieszona wahliwie pod rynna 86 na czopach 91 i na sztabkach 92, zaopatrzonych w otwory 93, umozliwiajace zmiana jej nachylenia. Rynna 90 sluzy do odprowadzania ziemi, malych kamieni i podobnych zanieczyszczen, odsianych od bura¬ ków .przez sito 86.Urzadzenie ladownicze jest potrzasane przy po¬ mocy ukladu dzwigni, poruszanego przez korbe 94, osadzona na kole zebatym 71. Jeden koniec dzwigni 95 jest lozyskowany na korbie 94, drugi zas koniec jest polaczony wahliwie z koncem dzwigni 96, której punkt zaczepienia znajduje sie na scianie elewatora. Dzwignia ta jest polaczona wahliwie przy pomocy lacznika 97 ze sztaba 87. podtrzymujaca koniec wlotowy rynny (sita) 86.Przy obracaniu sie kólka zebatego 71 rynna 86 jeit potrzasana przez uklad korbowo-dzwigniowy 94—97, przy czym stopien wstrzasania mozna re¬ gulowac dzieki temu, iz lacznik 97 posiada szereg otworów 98, umozliwiajacych zmiane Jego pola¬ czenia ze sztaba 87. r ' Rozumie sie, ze urzadzenie do potrzasania ryn¬ ny 86 mozna wykonac w jakikolwiek inny spo¬ sób; przykladowa odmiane wykonania tego urza¬ dzenia przedstawiono ma fig. II. W tej odmianie wykonania kólko zebate 90 osadzone na przy¬ stawce 76 za rama I maszyny jest zaopatrzone W korbe 99, polaczona przy pomocy dzwigni 100 ze sztaba 87; w tym przypadku uklad zlozony z czesci 94—97 jest zbedny.Kola jezdne 101 i 102 elewatora sa ulozysko- wane oddzielnie w lozyskach 103, 104, 105 w ra¬ mie maszyny. Kazda z osi 106, 107 jest wykorbio¬ na, tak ze maszyne mozna przy pomocy dzwigni z zapadka ryglujaca 108, 109 podnosic dla prze¬ wozu na kolach i opupszczac w polozenie robo¬ cze, podobnie jak to przedstawia fig* 2. Jest to wskazane ze wzgledu na znaczny ciezar elewa¬ tora.Nachylenie rynny 75 elewatora jest tak do¬ brane, aby buraki wyrzucane przez kolowrót 14 wpadaly do skrzyni ponizej dolnej ruchomej cze¬ sci lancucha przenosnikowego 70..Dla ochrony urzadzenia przenosnikowego pod¬ czas pracy na polu bardzo kamienistym, mozna zastosowac urzadzenia przedstawione na fig. 15 i 16. Pomiedzy dolny koniec rynny elewatora a przylegla czescia dna skrzyni 64, jest umie¬ szczona dwudzielna plytka 110, której górny ko¬ niec jest przytwierdzony ruchomo przy pomocy zawiasu lii do sztywnego dna rynny elewatora (fig. 15). Plytka 110 jest pociagana przez sprezy¬ ne 112 zaczepiona drugim koncem o jakas czesc elewatora, np. o wspornik 66. Dolny koniec ply¬ ty 114 tworzy przedluzenie dna skrzyni i jest do niego przytwierdzany zawiasem 115. Owa rucho¬ ma czesc 114 plyty spoczywa na wystajacej list¬ wie 116, przytwierdzonej do dolnego konca cze¬ sci 110. Dzieki temu urzadzeniu, kamienie, które dostaja sie pomiedzy lancuch a dno skrzyni w kacie utworzonym przez pozioma i skosna czesc elewatora, powoduja ugiecie ruchomej cze¬ sci 110 wbrew dzialaniu sprezyny 112 i przeszko¬ da zostaje usunieta. Kamien, który zostal uchwy¬ cony pomiedzy lancuchami lub czesciami prze¬ nosnika a dnem skrzyni, dostawszy sie na rucho¬ ma czesc 114 naciska te czesc w dól, a zarazem za posrednictwem listwy 116 powoduje obnizenie ruchomej czesci 110.Jak wspomniano, listwa 74 jest przyczepiona do rynny elewatora tylko swymi koncami, dla nadania jej pewnej elastycznosci. Elastycznosc te mozna zwiekszyc w sposób przedstawiony na fig. 16, przez zastosowanie plaskiej sprezyny 117.Jeden koniec tej sprezyny jest przytwierdzony do - * —* sztywnej czesci elewatora, ttp. do umocnienia lid, zas drugi jej konie* 110 naciska górna list¬ we 74, której górny koniec nie jest przytwierdzo¬ ny do ramy elewatora, tócz jest w nim osadzany swobodnie. Kamienie dostajace sie do przestrzeni pomiedzy lancuchem 10 a listwami 73 lub 74 wy- gmaja te listwe ku górze, wbrew naciskowi pla¬ skiej sprezyny 217. PL

Claims (9)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Maszyna do wykopywania roslin okopowych, znamienna tym, ze sklada sie z osadzonej na ko¬ lach ramy (1, 2, 3, 4, 5), z nachylonego ku przo¬ dowi kolowrotu (12, 14), osadzonego w tej ramie, i z ukladu kól zebatych (13, 1S) wprawiajacych ko¬ lowrót W ruch obrotowy, z walu (17, 19) przeno¬ szacego sile (ruch obrotowy) z ciagnika zaprze¬ zonego do ramy maszyny na wspomniane kola zebate, z narzadów Dluzacych (26, 27, 28 lub 49, 50) osadzonych zdejmowanie na ramie narzedzio¬ wej (2) raimy (1) maszyny, z przegrody otaczajacej obwód kolowrotu (14), przytwierdzonej z jednej lub obu stron do ramy maszyny, oraz z narzadów kierowniczych (40, 41 lub 54) nadajacych wlasciwy kierunek ziemioplodom wyrzucanym w tyl poza maszyne.

2. Maszyna wedlug zastrz. 1. zwlaszcza dla rów¬ noczesnego zbioru z dwu zagonów buraków, zna¬ mienna tym, ze przegroda (34) sklada sie z pewne' liczby palakowato wygietych pretów, osadzonych w odstepach jeden nad drugim, któ¬ rych wygiete konce sa polaczone przy pomocy sztaby z czescia ramy maszyny, oraz tym, ze na¬ rzad pluzacy (26, 27, 28) umieszczony po tej sa¬ mej stronie maszyny co przegroda (34) jest zao¬ patrzony w kilka skierowanych w tyl pretów, osadzonych w odstepach jeden nad drugim, uksztaltowanych tak, by tworzyly gladkie przej¬ scie od narzadów pluzacych do przegrody (34), podczas gdy odpowiednia przegroda kierownicza nadaje wlasciwy kierunek wyrzutowi ziemio¬ plodów w tyl poza maszyne.

3. Maszyna wedlug zastrz. 1 i 2, znamienna tym, ze narzady do Wykopywania buraków sa zaopatrzone w czesci (29 lub 30) zapobiegajace zablokowywaniu wykopanych buraków pomiedzy narzadem Dluzacym a brzegiem kolowrotu.

4. Narzad pluzacy do maszyny (kopiarki) do buraków wedlug zastrz. 2 i 3, znamienny tym, ze sklada sie z pionowej sztaby (26) do dolnego konca której jest przytwierdzony w przyblizeniu poziomy róg pluzacy (27), którego ostry koniec jest lekko wygiety ku dolowi ponizej poziomu dolnego konca sztaby (26) i w bok, ponadto zas o^o sztaby tej jest przytwierdzony skosnie róg (28), którego ostry koniec lezy w pewnej odleglosci Obok ostrego konca rogu (27) w przyblizeniu w tej samej plaszczyznie poziomej.

5. Narzad pluzacy do buraków wedlug zastrz. % znamienny tym, ze dolny koniec (30) pionowe} belki (26) jest wygiety w bok, zas' skosny (na¬ chylony) róg (28) wystercza w przód w tej same} plaszczyznie pionowej co górna czesc pionowej sztaby (26).

6. Narzad pluzacy do buraków wedlug zastrz. 4, znamienny tym, ze do pozioiriego rogu (27) jes$ z tylu przytwierdzona zasadniczo trójkatna, po¬ zioma plytka (29), siegajaca w tyl do obwodu ko¬ lowrotu (14).

7. Maszyna (kopiarka) do buraków wedlug zastrz. 2—5, znamienna tym, ze kazdy z narzadów pluzacych jest zaopatrzony w skierowane do tylii prety (39 lub 39a), osadzone W pewnych odstep pach jeden nad drugim i wygiete stosownie dtf obwodu kolowrotu.

8. Maszyna (kopiarka) do buraków wedlug zastrz. 2—7, znamienna tym, ze przegroda •kie¬ rownicza (41) dla wyznaczania kierunku wyrzutu w tyl wykopanych buraków, sklada sie z kilku pretów osadzonych w pewnych odstepach jeden nad drugim, przytwierdzonych swymi koncami do pionowej sztaby (40), ulozyskowanej obroto¬ wo i wyjmowalnie w poblizu sworznia kolowro¬ tu (12), przy czym przeciwlegle ich konce wy¬ staja ku tylowi po lewej stronie ramy maszyny, górny zas pret jest zaopatrzony w trzpien, który mozna wsuwac w jeden z szeregu otworów (42) w szynie nastawczej (43) przytwierdzonej wahli- wie do czesci ramy maszyny. 9. Maszyna (kopiarka) do buraków wedlug zaEitrz. 1 — 8, znamienna tym, ze do [przedniej czesci ramy maszyny sa przytwierdzone rozwarte ku przodowi plozy (24, 25), których czesci tylne* leza w jednej plaszczyznie pionowej ze skosnym rogiem pluzacym (28) narzadów pluzacych (27, 28). 10. Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 1, zna¬ mienna tym, ze kolowrót jest zaopatrzony w urza¬ dzenie skladajace sie z mimosrodu (44) osadzo¬ nego sztywno na sworzniu osiowym (12) kolowro¬ tu, z tulei (45) osadzonej obrotowo na tym mimo- srodzie, z kilku pretów (46) przytwierdzonych sztywno lub nastawialnie w pewnych odstepach jeden nad drugim, do zewnetrznej powierzchni wspomnianej tulei i z urzadzenia nastawczego dla miarkowania ruchu tylnych konców pretów wzgledem ramy maszyny. 11. Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 10, zna¬ mienna tym, ze urzadzenie nastawcze sklada sie ze sztaby (47), przytwierdzonej jednym koncem do sztaby (46), jrzy czym drugi jej kondec prze¬ chodzi przez tuleje (48), osadzona wahliwie w ra¬ mie maszyny lub w czesci z nia polaczonej, - 7 -,1,2. Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 1, zwla¬ szcza dla przeprowadzania zbioru z pojedynczych zagonów ziemniaków, znamienna tym, ze narza¬ dy pluzace stanowi para wygietych lemieszy (f9f 50), z których kazdy jest osadzony na sztabie za¬ mocowanej na ramie maszyny, przy czym tylne }ch krawedzie sa wygiete tak, ze krzywizna ich odpowiada w przyblizeniu obwodowi kolowrotu (14), lewy zas lemiesz posiada wystajace w tyl ^ w dól przedluzenie {51) wypelniajace przestrzen pomiedzy górna czescia lemiesza a kolowrotem. 13. Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 12, zna¬ mienna tym, ze posiada przegrode (53) przytwier¬ dzona jednym koncem . do prawego lemiesza, i wygieta stosownie do obwodu kolowrotu po tej stronie maszyny, która to przegroda sklada sie z kilku pretów osadzonych w odstepach jeden nad drugim, polaczonych tylko przy pomocy szta¬ by, na której jest osadzony lemiesz, oraz tym, £e jest zaopatrzona w urzadzenie wedlug zastrz. 10, sluzace zarazem do skierowywania ziemnia¬ ków wyrzucanych przez kolowrót we wlasciwym kierunku. \ 14. Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 1—13, znamienna tym, ze prety kolowrotu sa osadzone na przemian w plaszczyznie pionowej, przy czym odpowiednie urzadzenie umozliwia nastawianie ich rozmieszczenia. 15. Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 14, zna¬ mienna tym, ze kolowrót sklada sie z tarczy {55) osadzonej sztywno na sworzniu osiowym (12), oraz z drugiej tarczy {58) osadzonej na tymze sworzniu przesuwnie lecz nieobrotowo, przy czym wzajemne polozenie obu tych tarcz mozna regu¬ lowac przy pomocy sruby nastawczej {57), oraz wygietych pretów {56, 61), osadzonych promie¬ niowo na przemian w tarczach {55* 58) taft, iz kazdy pret jednej tarczy lezy pomiedzy dwoma pretami osadzonymi w drugiej tarczy. 16. Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 15, zna¬ mienna tym, ze prety {61) jednej tarczy {58) sa lekko wygiete w dól tak, ze konce ich leza w je¬ dnej plaszczyznie poziomej z koncami pretów {56) drugiej tarczy {55), gdy obie tarcze sa do siebie docisniete mozliwie jak najscislej. 17. Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 1—16, znamienna tym, ze z tylu do ramy maszyny jest przytwierdzona skrzynia (64), na której jest osa¬ dzony elewator o wysiegu bocznym, zaopatrzony w przenosnik poruszany przy pomocy lancuchów napedzanych przez te same narzady pedne, które napedzaja kolowrót (14), przy czym lancuchy te sa tak urzadzone, ze buraki sa wrzucane przez kolowrót do skrzyni pod poruszajaca sie w dól czesc lancucha, a ponad czesc przenosnika posu¬ wajaca sie wzdluz podstawy skrzyni. 18; Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 17, zna¬ mienna tym, ze do górnej czesci rynny elewatora (75) jest przytwierdzona ladownicza rynna sito¬ wa (86) wstrzasana przy pomocy urzadzenia po¬ uczonego z mechanizmem poruszajacym prze¬ nosnik, pod która to rynna jest zawieszona dru¬ ga rynna (90) skierowana w przeciwnym kie¬ runku. 19. Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 18, zna¬ mienna tym, ze urzadzenie potrzasajace rynna ladownicza (86) jest polaczone z osia {83) prze¬ nosnika w górnym koncu elewatora i sklada sie z ukladu korby i dzwigni, laczacego wspomniana os z tym koncem rynny sitowej, który lezy blizej rynny (75) elewatora. 20. Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 18, zna¬ mienna tym, ze urzadzenie potrzasajace rynna ladownicza (86) jest polaczone z osia (79), sprze¬ zona bezposrednio z walem napedzajacym (17) maszyny i sklada sie z korby (99) polaczonej z ta osia (79) lacznika (100), polaczonego jednym kon¬ cem z ta korba, a drugim z dzwignia polaczona wahliwie z jednym koncem rynny (86) elewato¬ ra (75). 21. Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 17—20, znamienna tym, ze czlony przenosnika skladaja sie z poprzecznej plyty (72) o dluzszych brzegach (7$)'nagietych w kierunku przeciwnym do ruchu urzadzenia przenosnikowego, przy czym plyty te sa swymi koncami przytwierdzone do lancuchów przenosnika. 22. Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 17—21, znamienna tym, ze dolny koniec podstawy ele¬ watora i przylegla czesc skrzyni sa polaczone lacznikiem zlozonym z dwóch oddzielnych czesci (210, 114), z których kazda jest zawiasowo pola¬ czona ze stalymi czesciami skrzyni i elewatora oraz pozostaje pod dzialaniem jednej lub kilku sprezyn (112) dociskajacych elastycznie wspom¬ niane ruchome czesci do lancuchów (70) przenos¬ nika. 23. Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 17—22, znamienna tym, ze lancuchy przenosnika (70) sa prowadzone pomiedzy dwiema listwami (73, 74), przy czym listwa górna .(74) jest osadzona podat¬ nie (elastycznie) w stosunku do listwy dolnej (73). 24. Maszyna (kopiarka) wedlug zastrz. 23, zna¬ mienna tym, ze listwa górna (74) jest sztywno przytwierdzona do rynny elewatora swym dol¬ nym koncem, górny zas jej koniec pozostaje pod dzialaniem sprezyny (117) dociskajacej listwe elastycznie, lecz scisle do lancucha (70), przesu¬ wajacego sie pomiedzy obiema listwami. Anders Karl Kristian Andersen i Thomas Rosenstand Zastepca: Kolegium Rzeczników PatentowychDo opisu patentowego nr 36615Do opisu patentowego nr 36615 „Prasa" Stalinogród 397C. 3.

9. 54 R-5-17234 BI beadr*. 100 g. - 160 PL