Pierwszenstwo: 25 marca 1950 r. {Czechoslowacja) Przedmiotem patentu nr 35926 jest sposób re¬ generowania filtrów jonitowych sluzacych do usu¬ wania twardosci wody. Sposób ten polega na tym, ze calkowicie wyczerpana warstwe jonitowa re¬ generuje sie oddzielnie od warstwy wyczerpanej podczas pracy tylko czesciowo. Przedmiot wyna¬ lazku stanowi udoskonalenie przedmiotu patentu glównego.W celu zmniejszenia twardosci wody zasilaja¬ cej kotly parowe stosowano dotychczas dwa fil¬ try wypelnione masa nadajaca sie do wymiany jonów, z których pierwszy regeneruje sie kwa¬ sem mineralnym (kwasem solnym lub siarko¬ wym), drugi zas sola obojetna {chlorkiem sodu).Podczas przeplywania przez te filtry wody su¬ rowej nastepuje wymiana jonów wedlug wzoru: I. Filtr kwasny (H — filtr): litera W oznacza anion Ca(HCOa)2+H2 W-*CaW + 2H20 + 2 CO* H2W Sr80'- Mg ~ W + H2SO4 Mg Ca Mg CI2 + H2W ¦^2. W+ 2 HOl Mg II. Filtr obojetny (Na — filtr): H2S04| 2 HClf -I- Na2 W -+ H2 W + (Na2 SO4 \2 NaCl Gdy woda surowa wykazuje twardosc uwarun¬ kowana obecnoscia weglanów oibofk umiarfeowa- nej twardosci uwarunkowanej obecnoscia niewe*- glanów, wówczas oba filtry wlacza sie szerego¬ wo i proces wymiany przebiega wedlug równania* I i IL Wode wyjsciowa-uwakiia,sie od jej we¬ glanów obojetnych; staje sie ona obojetna i zmiek- czst^dtLv^rtosArr^l^tni± 0,1° d. (d ^ttfcczk fciemlfck^^ptoiJnte twardosci).Skoro woda surowa obok twardosci uwarunko¬ wanej obecnoscia weglanów wykazuje równiez twardosc uwarunkowana obecnoscia niewegla- nów, wówczas oba filtry wlacza sie równolegle i strumien wody doplywajacej rozdziela sie na dwa strumienie w stosunku twardosci uwarun¬ kowanej obecnoscia weglanów do twardosci uwa¬ runkowanej obecnoscia nieweglanów.W H — fUtrze1 nastepuje'wymiana jonów we¬ dlug równania I, w Na — filtrze wedlug sche¬ matu III, in. j^ (HeOs)2 + Na2W+j^W-lNa2C08 s^S04 + Na2W^s^W + Na1S04 j^ Ch + Na2 w;-* j^ W + 2 NaCl W tego rodzaju urzadzeniu masa jonitowa fil¬ tru kwasnego (H — filtr) zawiera scisle taka ilosc kwasów mineralnych, jaka jest potrzebna do rozszczepienia dwuweglanu sodu NaHCOs -w filtrze obojetnym po polaczeniu obu strumieni.Zmieszana woda wyplywajaca zostaje uwolniona od kwasnych weglanów, p obojetnych wlasciwo¬ sciach, a jednoczesnie zmiekczona ponizej 0,1° d.Wedlug wynalazku oba filtry laczy sie w je¬ den jedyny fite przy jednoczesnym zwiekszeniu oszczednosci pracy dzieki zastosowaniu przegro¬ dy umozliwiajacej przeplyw cieczy (rusztu zao¬ patrzonego w dysze) wedlug patentu nr 35926. Do zmniejszenia twardosci wody stosuje sie wedlug wynalazku tylko jeden jedyny filtr napelniony zwykla masa wymieniajaca jony wodoru przy jednoczesnym stosowaniu rusztu zaopatrzonego w dysze.Na fig. 1 przedstawiono schematycznie pola¬ czenie filtrów szeregowo, a na fig. 2 — polacze¬ nie równolegle.Cylindryczny zbiornik filtrowy 1 jest zaopa¬ trzony w przewód 9 doprowadzajacy wode, która po przesaczeniu odprowadza sie u dolu prze¬ wodem 11.Proces roboczy przebiega w kierunku strzalek zaznaczonych na rysunku liniami pelnymi, pro¬ ces zas regeneracji — w kierunku strzalek o li¬ niach przerywanych.Kwas regeneracyjny doprowadza sie ze zbior¬ nika 4 przewodem 6. Wode, sluzaca jako rozpu¬ szczalnik, doprowadza sie przewodem 7 do zbior¬ nika 5 napelnionego sola (kuchenna), z którego przewodem 8 odprowadza sie ja do filtra. Roz¬ twory regenerujace z obu warstw sa odprowa¬ dzane przez ruszt 12 z dyszami przewodem 10 do kanalu. Ruszt 12 jest umieszczony w masie wy¬ mieniacza rozdzielajac ja na warstwy 2 i 3, któ¬ rych objetosci maja. sie do siebie jak twardosc uwarunkowana obecnoscia weglanów do twardo¬ sci uwarunkowanej obecnoscia nieweglanów. Gór¬ na warstwe 2 regeneruje sie za pomoca roztwo¬ ru kwasu (solnego lub siarkowego) przy jedno¬ czesnym regenerowaniu warstwy dolnej 3 za po¬ moca roztworu chlorku sodowego. Roztwór re¬ generujacy odprowadza sie przez ruszt 12 prze¬ wodem 10. W tych warunkach górna warstwa 2 regeneruje sie na kwasno, dolna zas 3 na odczyn obojetny i proces wymiany jonów przebiega we¬ dlug równan i i II. Woda wyplywajaca uwalnia sie jednoczesnie od kwasnych weglanów o wla¬ sciwosciach obojetnych i zmiekcza ponizej 0,1° d.Na dnie zbiornika znajduje sie dno 13 z dyszami.Fig. 2 przedstawia polaczenie filtrów równole¬ gle. Regenerowanie obu warstw jest takie sanie, jak na fig. 1. Zmiekczanie wody przeprowadza sie w ten sposób, iz strumien doplywajacej wo¬ dy rozdziela sie na dwa strumienie w stosunku równym stosunkowi twardosci uwarunkowanej obecnoscia weglanów do twardosci uwarunkowa¬ nej obecnoscia nieweglanów. Pierwszy strumien doprowadza sie z góry filtra przewodem 15 na wlarstwe 2 regenerowana na kwasno, drugi zas na warstwe £ regenerowana obojetnie, strumien wody wyplywajacej z rusztu czesciowo pozbawio¬ nej twardosci jest odprowadzany do uzytku.Woda wyplywajaca jest -uwolniona od dwuwe¬ glanów i posiada odczyn obojetny i zmiekcza sie ponizej 0,1° d.Wyzszosc sposobu wedlug wynalazku w po¬ równaniu ze znanymi sposobami polega przede wszystkim na tym, ze zaoszczedza sie armatury, gumy, dysz, wodomierzy i przestrzeni oraz upra¬ szcza obsluge. PL