Wynalazek niniejszy dotyczy odlewa¬ nia, z zastosowaniem sily odsrodkowej, w obracajacych sie skrzynkach odlewniczych, przeróznych przedmiotów z kruszywa (be¬ tonu), materjalów szklistych, metalu lub finnego materjalu, W tym celu do maszyny wprowadza sie kolejno skrzynki odlewnicze, czyli formy przygotowane z zastosowaniem np, usztyw¬ nien lub w sposób inny do przyjecia two¬ rzywa; w maszynie tej skrzynki odlewnicze obracaja sie (wiruja) pcidlazais napelniania ich, a w licznych wypadkach wymagaja o- ne innych jeszcze operacyj, pochlaniaja¬ cych wilele czasu.Do obralcaniai tych ferm cdlewtniczych potrzebne sa pednie, a do szybkiego ko¬ lejnego podstawiania i manipulacji, naj- praktyczniejszemi okazuja sie sprzegla cierne. Aby jednak szybkosc skrzynki od¬ powiadala w dostatecznym stopniu zmia¬ nom szybkosci maszyny napedzajacej, wy¬ pada stosowajc dostateczna powierzchnie zetkniecia i odpowiednia sile nacisku.Wydajnosc znanych maszyn obracaja¬ cych lub napedzajacych urzadzenie do od¬ lewania jest ograniczona szybkoscia, z jaka mozna do niej wkladac lub z niej wyjmo¬ wac skrzynki odlewn;fcze, przyczem robot¬ nik lub robotnicy obslugujacy maszyne po¬ zostaja bezczynni przez caly okres wiro¬ wania. Ponadto te same osoby musza wy¬ konywac rozmaite czynnosci nad ta sama skrzynka luib odlewanym wyrobem, gdy tymczasem wydajnosc pracy moglaloy bar¬ dzo wzrosnac, gdyby kaizdy rcbiotnik wy-konywal kolejno i oddzielnie poszczególne, sobie tylko wlasciwe czynnosci nad forma¬ mi odlewniczemJ; szybko jedna po drugiej, ^Przedmiot wynalazku niniejszego sta¬ nowi udoskonalenie sposobu oraz urzadze¬ nia do odlewani przedmiotów z udzialem sily odsrodkowej i usunieciem wskazanych powyzej niedokladnosci.Wynalazek obejmuje maszyne, wózek lub inne urzadzenie do podtrzymywania i obracania skrzynek odlewniczych, posia¬ dajace jedna lub wiele ruchomych czesci, w rodzaju np. pasów bez konca, do pod¬ trzymywania i jednoczesnie nadawania ru¬ chu obrotowego pomienionym skrzynkom.Wynalazek polega równiez na ciaglym procesie odlewania przedmiotów z zasto¬ sowaniem sily odsrodkowej w szeregu skrzynek odlewniczych czyli form, pod¬ trzymywanych poruszajacym sie napedo¬ wym wózkiem lub t. p. urzadzeniem, któ¬ re moze sie posuwac tak, iz przenosi skrzynke odlewnllcza z jednego miejsca na drugie, gdzie juz uskuteczniaja sie poszcze¬ gólne operacje procesu.Oprócz tego w sklad wynalazku wcho¬ dzi przyrzad do odlewania przedmiotów z zastosowaniem s'ly odsrodkowej sklada¬ jacy sie ze skrzynek odlewniczych, wózki lub t. p. urzadzenia transportowe wyposa¬ zone w urzadzenia do podtrzymywania i obracanila skrzynek, i urzadzenie porusza¬ jace rzeczone wózki jeden za drugim sko¬ kami tak, ze poszczególne zabiegli procesu mozna uskuteczniac kolejno, Wynalazek polega wreszcie na udo- skonalonem odlewaniu przedmiotów z za¬ stosowaniem sily odsrodkowej.Na zalaczonym rysunku fig, 1 uwidocz¬ nia, w widoku bocznym, maszyne nape¬ dzajaca, czyli wózek wraz z wiszaca na nim forma; fig. 2 — widok zgóry; fig. 3 — widok zboku przyrzadu pokazanego na fig, 1 i fig, 4 — widok zgóry kolistego teru z wózkiem przeznaczonym do odlewania ciaglego.W wykonaniu wynalazku uwidocznio¬ nym na rysunku tytulem przykladu, kilka form odlewniczych a, skladajacych sie ze skrzynki lub tworzacych ja czesci! a1, wpu¬ szczonych koncami w podtrzymujace pier¬ scienie a2, a3, dajace sie z latwoscia odej¬ mowac dla szybkiego rozebrania luib zlo¬ zenia formy, np. zapomoca sworzni a4. Po obu koncach formy miesci sie osadzona od¬ powiednio na podtrzymujacych pierscie¬ niach para kolnierzy a6 , tworzacych pro¬ wadnice dla pasa napednego 6 lub t. p. Tuz przy krawedzi wewnetrznej obu tych pro¬ wadnic leza obrecze g7, przeznaczone do toczenia formy po torze, w postaci np. dwu szyn.Maszyna czyli wózek podtrzymujacy i obracajacy forme sklada sie z platformy lub ramy c z lozyskami c\ c2 dla walu c/, dzwigajacy zamocowana pare kól naped- nych d9 d2, podtrzymujacych pasy b bie¬ gnace pomiedzy kolnierzami!! a6 skrzynki odlewniczej i przeznaczone do podnoszenia jej z wózka z zastosowaniem w razie zy¬ czenia krazka lub krazków c3 do regulo¬ wania poziomu oraz zamocowywania skrzynki.Do napedu mozna uzyc np. silnik elek¬ tryczny e sprzeziony z walem d w ten spo¬ sób, aby tenze obracal sie z potrzebna szybkoscia w celu napedzania wiszacej formy odlewniczej, zapomoca pasów 6. Ra¬ ma, czyli wózek c, moze byc nieruchoma lub przesuwac sie, a w tym ostatnim wypad¬ ku mozna go wyposazyc w pare kól, z o- brzezami na podobienstwo kól wagono¬ wych, toczacych sie po szynach gf ulozo¬ nych w sposób opilsany ponizej.W celu odlewania ciaglego zapomoca kilku wózków, oraz form, nalezy umiescic na odpowiedniej wysokosci tor ulozony z pary szyn g, po którym móglby sie toczyc wózek podtrzymujacy ft napedowy, spoczy- — 2 —wajacy na kólkach f. Dwa tory h, h1 sluza do przetaczania po nich form z oddzialu, np. w którym sie je sklada po napelnie¬ niu do komory parowej, wypalajacej i t. d, Kolisity tor g, lub inne urzadzenie pod¬ trzymujace wózek lub wózki, spoczywa na takiej wysokosci ponad szynami h, A1, aby forma znajdujac s:e na szynaichi, zaijmo- wala odpowiednie polozente ponizej wóz¬ ka i wiszace pasy mozna bylo podsunac przez obrzeza1 o6 w wykroje proiwajdmicze i aby transportujace tory h, h1 mogly byc doprowadzane pódl torem kolistym az do dwuch srednicowo przeciwleglych sobne punktów lub do innych, najkorzystniej naj¬ blizszych sobie punktów, w celu korzysta¬ nia z kolistego toru na mozliwie najwiek¬ szej dlugosci.Konce szyn transportujacych A, h1 moz¬ na skierowac pochylo, aby po zarzuceniu pasów na forme mozna ja bylo uniesc z szyn ruchem wózka, a w wypadku gdy skrzynka jest zdjeta z wózka, tenze po podtoczeniu go po pochylych szynach przejal skrzynke i umozliwil wyciagniecie pasów z pomiedzy kryz er6.Skoro tylko forma zawisnie na wysoko umieszczonym wózku c, puiszcza isie w ruch silnik e, który wprawia ja w obrót za posrednictwem podluznego walu d i pa¬ sów &, i w tych to warunkach zostaje ona wypelniona surowcem odlewniczym w ro¬ dzaju np, betonu, lub jakimkolwiek innym.W wypadku zastosowania toru kolistego, urzadzenia napelniajace sa rozmieszczone w ten sposób wzgledem toru, aby skrzyn¬ ki odlewnicze mogly byc wypelnione, sko¬ ro tylko znajda s:e w wiamnkach pozwala¬ jacych na wlasciwe ich podstawienie i o- brót, w pozycji np. pokazanej na fig. 1 i 4.Po wypelnieniu formy ustawiony wysoko wózek zostaije przesuniety dalej wzdluz toru do pozycyj 2, 3, 4... dla dokonania in¬ nych czynnosci, a wiec np. wiirowania w ce¬ lu skonsolidowania betonu,, usuniecia wo¬ dy, wykonczenia powierzchni lub t. p. przed ostatecznem zatrzymaniem obrotu formy odlewniczej.Po napelnieniu (jednej) formy, spoczy¬ wajacej na swym wózku, zositaije omal od¬ sunieta cd przyrzadu napelniajacego i za¬ stapiona nastepna, przyczero dlugosc toru i liczbe toczacych s'le po nim wózków na¬ lezy tak ustosunkowac, aby kaizdai forma mogla zatrzymywac sie na pewien okres czasu w okreslonem miejscu, gdzie stoi je¬ den lub k:lku obslugujajcych ja robotni¬ ków, wykonujacych pojedyncza tylko czynnosc nad forma tak, ilz caly proces zostaje podzielony na szereg poszczegól¬ nych zabiegów, z których kazdy moze byc wykonany nadzwyczaj szybko dzieki od¬ powiedniemu mechanizmowi albo obsludze wyspecjalizowanej w wykonywanilu swych zadan.Po uskutecznieniu wszystkich opera- cyj skladajacych sie na caly proces, forma dociera do punktu, gdzie rozpoczynaja sie szyny odprowadzajace i pasy zostaja z nitej zdjete, a wózek przetacza sie po pozosta¬ lym odcinku kolistego toru i zabiera nowa forme odlewnicza z szyn doprowadzaja¬ cych. Zamiast ruchu przerywanego wóz¬ ków i wiszacych na nich ferm po terze ko¬ lowym mozna w razie potrzeby zastosowac urzadzenie takie, aby czesc lub wszystkie operacje zachodzily podczas ruchu cia¬ glego, niieprzerywarnego i powolnego, z jed¬ noczesnym ruchem mechanizmów lub ro¬ botników je obslugujacych na odpowied¬ niej dlugosci toru i ponownym ich powro¬ tem, w celu rozpoczecia na nowo tego sa¬ mego zabiegu.Zamiast podniesienia lub pochylenia konców szyn transportujacych, jak to opi¬ sano powyzej, moga byc one ruchome do góry i nadól w celu sizcizepianitóli roszczepia- nia form odlewniczych ze zwSsajacemi pa¬ sami. Urzadzenie takie bywa szczególnie korzystne w wypadku zastosowania maszy-ny lub wózka, zajmujacego polozenie mniej lub wSecej stale.Opisane powyzej formy odlewnicze skladaija sie ze skrzynki zewnetrznej, która moze pozostac czescia wyrabianego przed¬ miotu, np. w wypadkach, gdy metalowa lub t. p. rura otrzymuje stala wykladzine cementowa lub z innego materjalu.Aczkolwilek opisany powyzszy proces ciagly jest w zwiazku z wysioko umieszczo¬ nym kolistym torem, to jednak wlasciwosc ta wynalazku nie ogranicza sie do tej po¬ staci, lecz uklad podobny moze byc rów¬ niez zastosowany do przesuwania innej maszyny dzialajaceji sila odsrodkowa po kolistym obiegowym torze, ponad lub na równi z poziomem gruntu (podlogi) w celu produkcji ciaglej. W razie stosowania to¬ ru prostolinijnego, po obu jegoi koncach u- rzadzone sa zwrotnice naprowadzajace wó¬ zek na powrotny tor równolegly. Oczywi¬ sta jest równiez rzecza, ze wlasciwosc podtrzymywania skrzynki na pasach z czesci napedowych nie jest w zadnym ra¬ zie ograniczona do zastosowania jej tylko w wypadku procesu ciaglego, lecz moze byc zastosowana i do stalych maszyn od¬ lewniczych, lub do serii1 skrzynek odlewni¬ czych na jednej maszynie.Mozna równiez wprowadzic inne do¬ datki i zmiany, nie wychodzap byniaijimniej poza ramy istoty niniejszego wynalazku. PL