Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie na¬ pedowe do znanych mimosrodowych tarcz prze¬ smykowych, stosowanych w tkackich krosnach mechanicznych, a w szczególnosci w automatycz¬ nych krosnach bawelnianych, gdzie, przez zmia¬ ne przekladni urzadzenia napedowego tych tarcz, zachodzi mozliwosc osiagniecia #róznych kombi¬ nacji splotów plóciennego z innymi splotami, majacymi 3, 4, 5, 6, 7, 8 i wiecej nitek w raporcie, co w rezultacie sprzyja otrzymywaniu wzorów w tkaninie.Urzadzenie wedlug wynalazku pozwala na rozwidlenie napedu walu glównego na dwie równoosiowe napedzane odnogi, z których jed¬ na utworzona jest z walu napedzajacego tarcze mimosrodowe dla splotu plóciennego, a druga z równoleglego urzadzenia, napedzajacego tar¬ cze mimosrodowe do wykonywania skomplliko-. wanych lub dekoracyjnych splotów. Przekladnie potrzebne do wytworzenia tych splotów uzys¬ kuje sie za pomoca mechanizmu pomocniczego, który zasadniczo stanowi znana skrzynke bie¬ gów Nortona. Przez zastosowanie takiego urza¬ dzenia znacznie upraszcza sie obsluge maszyny, przy czym zakres mozliwych splotów wzglednie ich kombinacji ze splotem plóciennym w zad¬ nym przypadku nie jest mniejszy, niz przy zna¬ nych urzadzeniach z przekladniami do zmiany splotów.Znane urzadzenie do napedu tarcz mimosro¬ dowych sklada sie z pojedynczych, wymiennych przekladni kól zebatych, jakie stosuje sie do krosien Bradforda. Mozliwosci tworzenia splo¬ tów, jak równiez bogactwu ich kombinacji ze splotem plóciennym stoi tu jednakze na prze¬ szkodzie niedogodna, a konieczna kazdorazowo wymiana kól zebatych przy wprowadzaniu zmiany splotów. Wymiana tych kól zebatych, które trzeba miec w duzej ilosci do dyspozycji, jest bardzo uciazliwa i wymaga osobnej obslugi.Przy krosnie Bradforda ruch obrotowy walu korbowego napedu jest przenoszony z jednej strony na dolny wal krosna do wiazan plócien¬ nych, a z drugiej strony na wydrazony wal po-mocniczy, aa którym obraca lie beben ze zmon- tc^anymi tarczami do splotów wielokrotnych.Rozwidlenie napedu osiaga sie w ten sposób, iz dostosowany do mimosrodów splotu plóciennego dolny wal krosna obracajacy sie polowa obrotów glównego walu napedowego, stanowi oparcie dla rury, nasunietej jednym koncem na wystajaca czesc dolnego walu krosna, a drugim koncem wsunietej na czop wspornika lozyskowego. Na tym pustym wale, napedzanym od walu korbo¬ wego za pomoca wymiennych kól zebatych, da¬ jacych konieczna przekladnie, sa ulozyskowane tarcze mimosrodowe, których ruch za pomoca ukladu drazków pociagowych przenoszony jest na odpowiednie dzwignie przesmykowe, które rozroadzaja bezposrednio albo posrednio poloze¬ niem poszczególnych nicielnic. m Urzadzenie wedlug wynalazku do napedzania tarcz mimosrodowych jest znacznie prostsze w porównaniu do znanych urzadzen krosien Brad- forda. Umozliwia ono uzyskanie w przyblizeniu tej samej ilosci wyzszych splotów i ich kombi¬ nacji ze splotami plótna oraz umozliwia roz¬ szerzanie zakresu wytwarzania splotów.Korzysci te uzyskuje sie przez odpowiednie konstrukcyjne rozwiazanie mechanizmu do wla¬ czania przekladni napedowej. Za pomoca nie uwidocznionego na rysunku walu nadaje sie walowi napedowemu urzadzenia ruch obrotowy o okreslonej szybkosci katowej. Ten ruch na¬ pedowy rozgalezia sie na dwie równoosiowe od¬ nogi, utworzone przez dwa waly. Waly te nape-' dzane sa dwoma zespolami przekladniowymi tak, iz obracaja sie równoosiowo z róznymi szyb¬ kosciami osiowymi.Na walach tych osadzone sa tarcze mimosro¬ dowe tworzace grupy montazowe, na kolnierzach osadzonych na stozkowych tulejkach i przymo¬ cowanych srubami. Grupa mimosrodów dla splotu plóciennego jest osadzona na podstawo¬ wym wale napedowym o liczbie obrotów zredu¬ kowanej w stosunku 1:4, druga zas grupa mimo¬ srodów — na wale wydrazonym i sluzy do wia¬ zan wielokrotnych. Wal drugiej grupy mimo- srodu napedzany jest za pomoca znanej skrzyn¬ ki Nortona ustawionej równoosiowo w stosun- ku do walu napedowego, przy czym nastawne kolo zebate skrzynki otrzymuje naped od walu do splotów plóciennych. Napedzane kola sa za¬ klinowane na wydrazonym wale dla wielokrot¬ nych splotów i sa tak dobrane, iz tworza prze¬ kladnie o stosunku 1:3, 1:5, 1:6 itd. Przy tym stosunku sa zredukowane liczby obrotu wydra¬ zonego walu w stosunku do liczby obrotów walu napedowego i w tych samych stosunkach re¬ guluje sie skoki nicielnic; dzieki temu mozna otrzymac trój-, cztero-, piecio-, szescio- i wielo- splotowe wiazania, a w odpowiednim zakresie równiez kombinacje tych splotów ze splotami plóciennymi. Przyklad urzadzenia napedowego tarcz mimosrodowych przedstawiony jest na rysunku.W oslonie 1 umieszczony jest wal napedowy 2, na którym zaklinowane jest stozkowe kolo ze¬ bate 3 i kolo czolowe 4. Kolo czolowe 4 napedza sie za posrednictwem kola 5, kolo zebate 6, które wspólnie z kolem zebatym 7 zaklinowane jest na wale 8. Na wale 8 osadzona jest tuleja 9, na któ¬ rej zaklinowane sa kola zebate 10, 11, 12. Ilosc obrotów kola 7 przenoszona jest za pomoca nie- przedstawionego na rysunku kola posredniego na kolo zebate 13, zaklinowane na tulei 14 osadzo¬ nej na wale 2. Na tulei 14 osadzona jest ponadto dzwignia 15 skrzynki Nortona, posiadajaca prze¬ suwne kola 16. Na wale 8 osadzone sa tarcze mi- ' mosrodowe 17, które za pomoca tulei, kolnierza i srub polaczone sa w jedna grupe, stanowiaca baterie mimosrodów do splotu plóciennego. Na tulejce 18 polaczonej z tuleja 9, osadzona jest w podobny sposób grupa tarcz mimosrodowych 19, które sluza do tworzenia splotów wielokrot¬ nych. Mimosrody 17 i 19 posiadaja rowki wspól¬ dzialajace z krazkami osadzonymi na dzwigniach.Dzwignie te z drazkami pociagowymi sluza do przenoszenia ruchu na dalsze dzwignie, do któ¬ rych przymocowane sa nicielnice.Walek 2 wykonuje pewna ilosc obrotów na minute. Obroty te zostaja zmniejszone za po¬ moca przekladni 4, 5, 6 w stosunku 1:4, tak ze wal 8 napedzany jest czterokrotnie mniejsza szybkoscia niz wal 2. Z podobna szybkoscia ka¬ towa obracaja sie tarcze mimosrodowe 17, które poruszaja nicielnice w splocie plóciennym.Poniewaz kolo 7 jest zaklinowane na wale 8, kolo 13, polaczone z kolem 7 za pomoca nieuwi- docznionego kola posredniego, wykonuje równiez ruch obrotowy, odbierany z walu napedowego.Ten ruch obrotowy zostaje przenoszony na wal pusty 14, zaopatrzony w rowek 14\ na którym zaklinowane jest przesuwnie kolo zebate 16, osadzone razem z innym nieuwidocznionym na rysunku kolem, stale wspólpracujacym z widel¬ kami dzwigni 15. Kolo to moze wspólpracowac^ z kolami 10, U, 12, osadzonymi na tulei 9. Ilosc zebów kola 13 i nieuwidocznionego kola, wzgle¬ dnie kól 10, U, 12 jest tak dobrana, iz liczby obrotów walu zostaja zredukowane w odniesie¬ niu do liczb obrotów walu 2 w stosunku 1:3, 1:5, 1:6. Z ta szybkoscia obraca sie równiez tulejka 18 oraz grupa mimosrodów do tworzenia splotów wielokrotnych. liczba obrotów walu 8 jest niezmienna, a wiec i skoki nicielnic splotu plóciennego sa równiezniezmienne. Jesli liczby obrotów tulei 9 wzgled¬ nie 18 maja byc zmienione, wówczas nastawia sie kolo nieuwidocznione na rysunku, wspóldziala¬ jace z kolem 16, osadzonym w dzwigni 15 prze¬ kladni Nortona na zazebianie z jednym z kól 10, U, 12'. W ten sposób otrzymuje sie jedno z potrójnych, pieciokrotnych lub szesciokrotnych splotów. Nastawienie wyzszych splotów lub przestawienie kola 16 jest bardzo latwe, zwlasz¬ cza przy obracajacej sie przekladni, w której zeby nieuwidocznionego kola skrzynki biegów Nortona wspóldzialaja latwo z zebami kól 10, 11 wzglednie 12. Obsluga nastawiajaca liczbe obrotów walu do splotu wielosplotowego, nie brudzi sie, poniewaz uchwyt widelek 15, prze¬ stawiajacych przekladnie Nortona, wyprowadzo¬ ny jest z oslony na zewnatrz, tak iz mozna go latwo uruchomic i skontrolowac.Dzieki zastosowaniu znanej skrzynki Nortona osiaga sie znaczne ulatwienie obslugi napedu tarcz mimosrodowych, przy czym zbedny jest komplet kól zamiennych do tworzenia splotów wielokrotnych. PL