PL34610B1 - - Google Patents

Description

Stosunkowo duza latwosc, z jaka rozklada sie kwas szczawiowy, jest powodem, ze wytwarza¬ nie estrów tego kwasu jest polaczone z trudno¬ sciami i z tego wzgledu nie daje sie przeprowa¬ dzac na skale techniczna znanymi sposobami.Czyniono wiele prób majacych na celu zna¬ lezienie sposobu nadajacego sie do wytwarzania takich estrów na skale techniczna w sposób oszczedny. Proponowano przeprowadzac reakcje alkoholu z kwasem w obecnosci srodka pomoc¬ niczego nierozpuszczalnego w wodzie, którego zadaniem bylo stale usuwanie z mieszaniny estryfikacyjnej wody tworzacej sie w czasie reakcji. Wada tego sposobu polega przede wszy¬ stkim na tym, ze do mieszaniny reakcyjnej wprowadza sie substancje obca, która nalezy po zakonczeniu reakcji usunac z produktu calko¬ wicie, Z tego wzgledu proponowano do usuwania wody poestryfikacyjnej wykorzystywac sam alkohol reakcyjny, który w tym przypadku sto¬ suje sie w nadmiarze.Sposób taki jest znany, zwlaszcza przy wy¬ twarzaniu estrów z kwasów latwo lotnych. Do wytwarzania estrów kwasu szczawiowego spo¬ sób ten okazal sie nieprzydatny, poniewaz w temperaturach wysokich, koniecznych do, od¬ destylowania mieszaniny alkoholu z woda, na¬ stepuje rozklad kwasu szczawiowego, wskutek czego otrzymuje sie obok estrów kwasu szcza¬ wiowego znaczne ilosci bezwartosciowego estru kwasu mrówkowego.Stwierdzono, ze mozna uniknac rozkladu kwasu szczawiowego, jezeli estryfikacje kwasu szczawiowego z alkoholem nie mieszajacym sie z woda przeprowadza sie przez ogrzanie podzmniejszonym cisnieniem w odpowiednio, ni¬ skich temperaturach przy uzyciu malego nad¬ miaru alkoholu, wzietego w ilosci okolo 10% wiekszej od ilosci teoretycznie potrzebnej do estryfikacji, przy czym nadmiar ten sluzy do usuwania wody poestryfikacyjnej. W taki sposób udaje sie powstrzymywac w znacznej mierze rozklad kwasu szczawiowego i uzyskiwac estry kwasu szczawiowego z wydajnoscia wynoszaca ponad 80% wydajnosci teoretycznej.Przyklad I. 504 g kwasu szczawiowego oraz 1000 g metylocykloheksanolu ogrzewa sie w naczyniu prózniowym pod cisnieniem abso¬ lutnym stopniowo wzrastajacym od 20 do 115 mm Hg do wrzenia. Odparowujace przy tym pa¬ ry alkoholu, porywajace ze soba tworzaca sie podczas reakcji wode, wprowadza sie po skrop¬ leniu i oddzieleniu od wody z powrotem do na¬ czynia reakcyjnego. Po uplywie 5 godzin estry- fikacja jest ukonczona, co poznaje sie po tym, ze nie nastepuje juz dalsze wydzielanie wody.Z calej ilosci pierwotnie wprowadzonego kwasu szczawiowego pozostalo niezmienionego w mieszaninie reakcyjnej 86% i wytworzyfo ester kwasu szczawiowego, a reszta jego ulegla przemianie na kwas mrówkowy i wytworzyla ester kwasu mrówkowego.Pod cisnieniem zwyklym i przy zachowaniu poza tym tych samych warunków reakcji otrzy¬ muje sie tylko 68% estru kwasu szczawiowego oraz 32% estru kwasu mrówkowego, w odnie¬ sieniu do ilosci zuzytego kwasu szczawiowego.Przyklad II. 252 g krystalicznego kwa¬ su szczawiowego i 390 g alkoholu izoamylowego ogrzewa sie w naczyniu prózniowym "z nasadzo¬ na kolumna i chlodnica, pod cisnieniem abso¬ lutnym stopniowo wzrastajacym od 17 do 160 mm Hgt do wrzenia.Pary alkoholu amylowego oraz pary wody poestryfikacyjnej przeplywajace przez chlodni¬ ce skrapla sie, wode oddziela, a alkohol stale doprowadza z powrotem do naczynia reakcyj¬ nego.Juz po jednogodzinnym gotowaniu, podczas którego temperatura w naczyniu reakcyjnym wzrasta od 31°C do 140°C, zostaje zestryfikowa- nych okolo 97,6% uzytego kwasu szczawiowego na szczawian izoamylowy, liczac wedlug liczby estrowej. Jesli destylacje kontynuuje sie dalsze pól godziny, otrzymuje sie wydajnosc nawet 99% szczawianu izoamylowego.Jesli natomiast pracuje sie bez zmniejszone¬ go cisnienia z chlodnica zwrotna, to znaczy nie odprowadza stale wody poestryfikacyjnej z mie¬ szaniny reakcyjnej, otrzymuje sie, przy zacho¬ waniu poza tym tych samych warunków pracy, ester kwasu szczawiowego z wydajnoscia wy¬ noszaca 42 — 45% w odniesieniu do pierwotnie wprowadzonego kwasu szczawiowego. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania obojetnych estrów z kwa¬ su szczawiowego i alkoholów nie mieszajacych sie z woda, przez ogrzanie kwasu z nadmiarem danego alkoholu, znamienny tym, ze przy zasto¬ sowaniu nadmiaru alkoholu, wynoszacego okolo 10% w stosunku do ilosci potrzebnej teoretycz¬ nie do estryfikacji, gotuje sie mieszanine reak¬ cyjna pod zmniejszonym cisnieniem, a pary alkoholu skrapla, oddziela od wody poestryfi¬ kacyjnej i stale doprowadza z powrotem do mie¬ szaniny reakcyjnej. Spolek pro chemickou a hutni vyrobu, narodni podnik Zastepca: dr Andrzej Au rzecznik patentowy Druk. LSW. W-wi|' ¦¦¦! liOB i ilu. BJEfc 51 r. 2-B-43267. ISIIUOTEKA| PL