Uzycie koników, nakladanych na klisze drukarskie z cynku, glinu lub innego two¬ rzywa, przesuwane w kierunku podluznym kolejno przez adresatke i zaopatrzone w tym celu na dwóch bokach podluznych w brzegi prowadnicze, wykonane z zagie¬ tych pasków blaszanych lub pasków z in¬ nego materialu, powoduje pewne trudnosci.Znane klisze drukarskie tego rodzaju, slu¬ zace do zakladania wymiennych koni¬ ków, zaopatrzone sa na zewnetrznej kra¬ wedzi górnego brzegu prowadniczego tylko w pewna liczbe jedna obok drugiej roz¬ mieszczonych szczelin albo wyciec, zas ko¬ niki same posiadaja sprezynki albo tez ich nózki sa sprezynujace tak, iz po zalozeniu w kliszy zakleszczaja sie one w jej brzegu.Takie uzycie koników jest wprawdzie praktyczne, posiada jednak te wade, ze wyrób koników ze wzgledu na ich duza liczbe jest uciazliwy i drogi.Dalej powstaje niebezpieczenstwo, ze w kliszy, zaopatrywanej w koniki, przy¬ trzymywane brzegami szczelin w brzegu prowadniczym, i wykonanej zwykle ze sto¬ sunkowo miekkiego tworzywa, przy czestej wymianie koników scierac sie beda brzegi szczelin, na których przesuwaja sie ich sprezynki. Wskutek tego koniki nie sa mocno osadzone. Poza tym przy dotych¬ czasowym zakladaniu koniki nie sa pewnie umocowane przeciw wychyleniom w plasz¬ czyznie kliszy.Te niedogodnosci zostaja usuniete przywykonaniu kliszy do drukowania adresów wedlug niniejszego wynalazku.Istota wynalazku polega na tym, ze sprezynki, utrzymujace koniki w ich polo¬ zeniach, sa zalozone w wolnej przestrzeni brzegu prowadniczego kliszy; Dotychczas oddzielne sprezynki, umieszczone na ko¬ nikach, powodowaly przy zakladaniu ko¬ ników na krawedziach szczelin tarcie w brzegach prowadniczych kliszy, nato¬ miast przy wykonaniu wedlug wynalazku tarcie jest wywierane przez sprezyny na brzegi koników. Zuzywaja sie wiec tylko latwo wymienne tanie koniki, a nie klisze.Wynalazek posiada ponadto te zalete, ze urzadzenie do osadzania koników moze byc zastosowane takze do starych klisz, po¬ niewaz laczone sprezyny moga byc bez trudnosci wsuniete do wolnych przestrzeni w brzegach prowadniczych, gdy sa one wedlug dalszej cechy wynalazku polaczo¬ ne ze soba. Poniewaz koniki sa wyrabia¬ ne w postaci zwyklych gladkich wycinków, najlepiej z róznobarwnych mas sztucz¬ nych, mozna je wytwarzac w wielu odmia¬ nach i tanio.Wedlug dalszej odmiany niniejszego wynalazku sprezyny sa wykonane z jedne¬ go wygietego lub wycietego kawalka, zajmujacego prawie cala dlugosc kliszy i zaopatrzonego w wystepy, obejmujace z boków nózki koników.Celem osiagniecia polaczenia poszcze¬ gólnych sprezyn mozna wedlug wynalazku zastosowac oddzielna listwe, do której po¬ szczególne sprezyny sa przymocowane.Listwa ma najlepiej przekrój korytkowy i taka wysokosc, ze dolne konce nózek kor ników wnikaja w odpowiednio wykonane przestrzenie miedzy bokami listwy, Szczególnie korzystne wykonanie pole¬ ga na tym, ze listwa sama jest sprezynu¬ jaca, wskutek czego zbedne jest stosowa^ nie oddzielnych sprezyn. Boki listwy za¬ ciskaja przy tym nózki koników poprzecz¬ nie do plaszczyzny konika. Najlepiej za¬ opatrzyc listwe, zaciskajaca bokami nózki koników, w wystepy, zachodzace w odpo¬ wiednie wyciecia lub wglebienia w nózkach koników.Celem ulatwienia poddawania sie od¬ cinków listwy sprezynujacej przy zaklada¬ niu lub wyjmowaniu konika brzeg prowad- niczy kliszy, w którym znajduje sie ta listwa, jest przynajmniej z jednej strony w obrebie odnosnych odcinków zaopatrzo¬ ny w wyciecia.Szczególnie dobre sprezynowanie bo¬ ków listwy osiaga sie wedlug wynalazku w ten sposób, ze boki jej sa polaczone lacznikami tylko' miedzy gniazdami do za¬ kladania koników.Na rysunku jest uwidocznione kilka przykladów wykonania przedmiotu wyna¬ lazku. Fig. 1 przedstawia klisze adresowa w widoku z góry mniej wiecej w wielkosci naturalnej; fig. 2 — w widoku z boku; fig. 3 — czesc kliszy, oznaczona linia prze¬ rywana na fig. 1, w widoku i czesciowo w przekroju; fig. 4 — w przekroju po¬ przecznym wedlug linii IV —• IV na fig, 3; fig. 5 — w przekroju poprzecznym wedlug linii V — V na fig, 3; fig. 6 — w przekro¬ ju podluznym wedlug linii VI — VI na fig. 3; fig. 7 — odmiane brzegu prowadni¬ czego kliszy drukarskiej w przekroju po¬ dluznym; fig. 8 — w przekroju poprzecz¬ nym wedlug linii VIII — VIII na fig. 7; fig. 9 — w przekroju podluznym wedlug linii IX — IX na fig. 7; fig. 10 — dalsza odmiane kliszy w przekroju podluznym; *- fig. 11 — inna odmiane takze w przekroju podluznym; fig. 12 — w przekroju po¬ przecznym wedlug linii XII — XII na fig. 11, a fig. 13 i 14 — dalsza odniiane w przekroju podluznym i poprzecznym. ..-, Klisza drukarska 1 do adresarek z cyn^ ku, glinu lub innego- tworzywa posiada na swych bokach podluznych zagiete brzegi prowadnicze 2 i 3. Brzeg prowadniczy 2, np. górny, posiada szczeliny 4 do zakla¬ dania nózek 5 koników 6. Koniki stanowia — ?. —zwykle plytki, np. wycinane z dowolnego materialu, jak metal, celuloid, sztuczny róg lub inny material sztuczny.Szczególnie korzystny przyklad umo¬ cowania koników w brzegu kliszy stanowi urzadzenie wedlug fig. 3^-6. W wolnych przestrzeniach, utworzonych z zagietych brzegów 7 i 8, jest umieszczona korytkowa listwa 9 z paska blachy sprezynujacej.Bok 10 tej listwy posiada otwory 11, od¬ powiadajace odstepowi szczelin 4 do za¬ kladana przez jedna ze szczelin 4 nózka 5 otworów posiada bok 12 listwy do we¬ wnatrz skierowane wytloczenia 13. Za¬ kladania koników. Wspólsrodkowo do tych konika 6 jest zaopatrzona w otwór 15, tak wykonany, ze przy zakladaniu konika wy¬ tloczenie 13 listwy zachodzi w odpowiada¬ jacy tej szczelinie otwór 15 i powoduje pewne dzialanie ciagnace na konik 6 w kie¬ runku zakladania, wskutek czego brzegi 16 konika 6 przylegaja mocno do górnego brzegu kliszy. Listwa sprezynujaca sama jest w zwykly sposób przytrzymana za po¬ moca jednego lub kilku zalozonych koni¬ ków we wlasciwym polozeniu wewnatrz wolnej przestrzeni kliszy. Gdy do kliszy nie zaklada sie konika, listwa sprezynuja¬ ca moze byc w niej unieruchomiona za po¬ moca w dowolnym miejscu zalozonej wkladki, sluzacej tylko do przytrzymywa¬ nia listwy, a nie do oznaczania kliszy. Ce¬ lem osiagniecia dobrego sprezynowania boków listwy lacznik tych boków jest prze¬ suwany odpowiednio do rozmieszczenia szczelin do zakladania koników, a miano¬ wicie tak, iz powstaja szerokie wyciecia 17, zas boki sa polaczone tylko za pomoca waskich mostków 18. Dla osiagniecia mozliwie plaskiego przylegania boków do nózek koników bok 12 z wytloczeniami 13 jest zaopatrzony w wygiecie 19 (fig. 6).Tym wygieciom odpowiadaja wyciecia 20 w zagietym brzegu 8 kliszy. Mostki 21 miedzy wycieciami 20 brzegu 8 stanowia oparcie dla brzegu prowadniczego i zapo¬ biegaja rozprezeniu sie boków 10, 12 listwy korytkowej 9.Opisany przyklad przedmiotu wyna¬ lazku posiada te zalete, ze listwa sprezy¬ nujaca do zakladania kilku wzglednie wszystkich koników na jednym brzegu prowadniczym jest wykonana w calosci latwo przez tloczenie i zaginanie. Koniki moga byc przy tym wykonane z dowolne¬ go materialu i w prosty sposób.W przykladach wykonania wedlug fig. 7 —12 na listwie 9 umieszczone sa sprezyny 22, chwytajace nózki koników nie poprzecznie do glównej plaszczyzny koni¬ ka, lecz w tej plaszczyznie, wskutek czego konieczne jest nieco' odmienne, nizej opi¬ sane wykonanie nózek koników. Sprezy¬ ny 22 moga byc wygiete z drutu sprezyno¬ wego albo tez, jak uwidoczniono na pra¬ wym koncu fig. 7, wyciete ze sprezynowej blachy tasmowej. Ramiona 23 kazdej sprezyny daza do rozsuniecia sie na ze¬ wnatrz. Sprezyny 22 sa swymi podstawa¬ mi 24 osadzone w listwie 9 (fig. 9), otacza¬ jacej te konce 24 i laczace sie z nimi ra¬ mionami 23. Miedzy kazdymi dwoma spre¬ zynami listwa posiada rozszerzenia 25 (fig. 9), których wewnetrzna szerokosc od¬ powiada grubosci konika, a dlugosc szero^ kosci jego nózki.Do niezawodnego osadzenia koników w brzegu prowadniczym sa w tym przy¬ kladzie wykonania nózki 5 wezsze od szczelin 4 z wyjatkiem górnych czesci 26 i zaopatrzone w wystepy 27 np. trójkatne.Przy wsuwaniu konika do szczeliny na¬ ciskaja te wystepy 27 na odpowiednio wy¬ giete glówki 28 sasiednich ramion 23 spre¬ zyn. Glówki 28 zachodza po zalozeniu konika za wystepy 27. Glówki 28 spre¬ zyn 22 i wystepy 27 koników sa przy tym wykonane tak, iz glówki 28 wywieraja na koniki nacisk, skierowany ku srodkowi, a mianowicie do skosnych powierzchni 29.Listwa 9 wraz z sprezynami 22 zostaje wsuwana, najlepiej dopiero po wykonaniu — 3 —kliszy adresowej, od jednego konca do wolnej przestrzeni brzegu prowadniczego i nastepnie umocowana przez wglebie¬ nia 30, jak juz wspomniano, albo tez za pomoca odpowiedniej wkladki, a mianowi¬ cie w takim polozeniu, ze sprezyny 22 zajmuja np. uwidocznione na fig. 7 poloze¬ nie wzgledem szczelin 4.W przykladzie wykonania wedlug fig. 10 sprezyny 22 do koników sa wyko¬ nane z jednego, cala dlugosc kliszy obej¬ mujacego wygietejo drutu sprezynowe¬ go 31 albo tez z odpowiednio wycietego kawalka sprezynowej tasmy blaszanej 32, zajmujacego takze cala dlugosc kliszy.W tym przykladzie wykonania dolne lacz¬ niki ramion sprezyn znajduja sie pod szczelinami 4. W tym przypadku sprezy¬ ny moga byc równiez wzmocnione listwa 9.W przykladzie wykonania wedlug fig. 11 i 12 listwa 9 jest w miejscach osadzenia sprezyn 22 zaopatrzona w pochwy 33, za¬ chodzace na dolne konce tych sprezyn 22.Na fig. 13 i 14 jest uwidocznione umo¬ cowanie sprezyn 22 z drutu lub wycietych z blachy w wolnej przestrzeni brzegu pro¬ wadniczego bez stosowania listwy. Po wsunieciu (ewentualnie za pomoca na ry¬ sunku nie uwidocznionych rozporek) w ustalone polozenia sprezyn wycina sie wy¬ stepy 34 w brzegu 8 i zagina do wewnatrz tak, iz chwytaja one podstawy 24 sprezyn 22. Dalej moga byc wyciete takze wyste¬ py 35 na wolnych koncach listwy 8 i zagie¬ te do wewnatrz, za pomoca których zosta¬ ja umocowane dolne konce nózek 5 koni¬ ków. Przy takim wykonaniu sprezyny 22 moga byc zalozone takze przed zawalco- waniem brzegu prowadniczego, po czym dopiero zagina sie brzeg 8 oraz wystepy 34 i 35 do wewnatrz.W opisanych przykladach wykonania sprezynujace czesci moga byc wykonane zamiast ze stali sprezynowej takze z inne¬ go materialu elastycznego pod warunkiem, ze posiada on dostateczne sprezynujace wlasnosci i odpowiednia wytrzymalosc.Koniki moga byc pojedyncze lub zbio¬ rowe. Z prawej strony na fig. 7 jest dla przykladu uwidoczniony konik podwój¬ ny 36. PL