Wynalazek niniejszy dotyczy sposobu wytwarzania z kwasów a-fenyloalifatycz- nych i aminoajlkoholi estrów, posiadaja¬ cych wlasciwosci lecznicze.Stwierdzono, ze estry, otrzymywane z kwasów a-fenyloalifatycznych i aminoalko¬ holi - n - alifatycznych, podstawionych po¬ dwójnie przy azocie, wykazuja dzialanie przeciwkurczowe, przy czym posiadaja wy¬ jatkowo slabe dzialanie trujace.Jako kwasy a-fenyloalifatyczne nalezy rozumiec nasycone lub nienasycone kwasy alifatyczne, zawierajace grupe fenylowa przy weglu sasiadujacym z grupa karbo¬ ksylowa i posiadajace nastepujacy wzór ogólny r_CH — COOH (w którym litera R oznacza nasycony lub nienasycony rodnik weglowodorowy), to znaczy kwas £-fenylopropionowy i jego wyzsze homologi oraz odpowiednie pola¬ czenia nienasycone.Estry wedlug wynalazku niniejszego mozna wytwarzac z kwasów a4fenyloalifa- tycznych i aminoalkoholi - n . alifatycz¬ nych, podstawionych podwójnie przy N, przez estryfikacje tych kwasów za pomoca aminoalkoholi albo przez dzialanie chloro- bezwodnikami lub bezwodnikami tych kwa.sów na aminoalkohole, albo tez przez dzia¬ lanie soli pdtasowcowych tych kwasów na trzeciorzedowe aminy alifatyczne, podsta¬ wione pojedynczo chlorowcem w jednym z lancuchów alifatycznych, albo wreszcie przez dzialanie drugorzedowa amina na ester utworzony "% kwasu a-fenyloalifatycz- nego i alkylenochlorowcohydryny.Nastepujace przyklady wyjasniaja ispo- sób przeprowadzania wynalazku w prak¬ tyce.Przyklad I. Do kolby o trzech szyjkach, zaopatrzonej w chlodnice zwrotna i mie¬ szadlo, wprowadza sie 0,1 mola chlorobez- wodnika kwasu a-fenylo - n - waleriano¬ wego o wzorze CSH CE — COCl rozpuszczonego w 50 cm3 suchego benzenu.Do roztworu tego wprowadza sie mie¬ szajac 0,1 mola dwuetyloaminoetanolu, roz¬ puszczonego w 50 cm3 suchego benzenu, ma¬ lymi porcjami w ciagu mniej wiecej 10 minut.Nastepnie mieszanine reakcyjna mie¬ szajac ogrzewa sie w ciagu 3 godzin na la¬ zni wodnej do 80°C, po czym ochladza sie, a utworzony produkt reakcji odsacza sie i przemywa benzenem.W ten .sposób otrzymuje sie chlorowo¬ dorek estru N - dwuetyloaminoetylowego kwasu a-fenylo - n - walerianowego o wzorze C?P7 \ CH.COOCH2.CHrN(C2Hb)2.HCl który posiada punkt topnienia 109°C. Wol¬ na zasada posiada punkt wrzenia 140 — 144°C pod cisnieniem 3 mm.Przyklad II. Do naczynia reakcyjnego, opisanego w przykladzie I, wprowadza sie 0,1 mola chlorobezwodnika kwasu n - bu- tylo - a - fenylooctowego o wzorze CH.CO.Cl rozpuszczonego w 50 cm3 suchego benze¬ nu. Do tego roztworu mieszajac wprowa¬ dza sie stopniowo 0,1 mola dwuetyloamino- - 1 - n - propanolu, rozpuszczonego w 50 cm3 suchego benzenu, w ciagu 10 minut.Nastepnie ogrzewa sie mieszanine re¬ akcyjna w ciagu 3 godzin pod chlodnica zwrotna. Po ochlodzeniu mieszanine te wy¬ ciaga sie 5°/c-owym kwasem solnym, po czym roztwór ten wyciaga sie ponownie e- terem. Wolny aminoester otrzymuje sie w ten sposób, ze wprowadza sie do wodnego roztworu chlorowodorku 35 — 40 g weg¬ lanu sodowego i wyciaga eterem, przemy¬ wa roztwór eterowy woda, suszy i desty¬ luje. Otrzymuje sie ester N - dwuetyloami- noipropioinowy kwasu n - butylofenylooc- towego o wzorze CH.C00.CH2.CHn.CHo.N(C2HrJ.} jako oleista ciecz o punkcie wrzenia 151 — 155°C pod cisnieniem 2 mm.Przyklad III. 18,2 g (0,1 mola) chlo¬ robezwodnika kwasu a-fenylomaslowego i 50 cm3 benzenu wprowadza sie do kolby o pojemnosci 200 cm3 zaopatrzonej w mie¬ szadlo i chlodnice zwrotna, po czym wpro¬ wadza sie w ciagu 5 minut, mieszajac, roz¬ twór 11,7 g (0,1 mola) dwuetyloaminoeta¬ nolu w 500 cm3 benzenu. Nastepnie miesza¬ nine reakcyjna ogrzewa sie w ciagu 3 go¬ dzin na lazni wodnej do 80°C pod chlodnica zwrotna, \po czym ochladza ja, a otrzy¬ many osad odsacza, przemywa benzenem i suszy. W ten sposób otrzymuje sie 25 g chlorowodorku estru N - dwuetylioamino- — 2 —etylowego kwasu a-fenylo - n . maslowego w postaci pieknych krysztalów o punkcie topnienia 90 — 92°C.Znaleziono za pomoca analizy 12,l°/o Cl; obliczono dla C16H^02NCI — 11,8% Cl; znaleziono za pomoca analizy 4,8% N; obli¬ czono dla C16H^602NCI — 4,65o/o N.Przyklad IV. Do kolby o pojemnosci 500 cm3, o trzech szyjkach, zaopatrzonej w mieszadlo i chlodnice zwrotna, wprowadza sie 0,1 mola suchej soli potasowej kwasu a-fenylomaslowego i 75 cm3 suchego ben¬ zenu, a nastepnie wprowadza sie roz¬ twór 0,1 mola dwuetyloaminochloroetanu CWH2CH2N(C2Hfi)2 w 50 cm3 suchego benzenu. Mieszanine reakcyjna ogrzewa sie, mieszajac, w ciagu 4 godzitn pod chlod¬ nica zwrotna. Sole nieorganiczne oddziela sie przez przemywanie wóda, a nastepnie produjkt reakcji oczyszcza przez destylacje.Utworzony ester N - dwuetyloamkioetylo^ wy kwasu a-fenylo - n - maslowego o wzo¬ rze C2H,.CH.COO.CH2CH2.N(C2H5)2 CA wrze w temperaturze 151 — 153°C pod cis¬ nieniem 7 mm. Chlorowodorek tego zwiaz-, ku topnieje w temperaturze 90 — 92°C.Przyklad V. Mieszanine 0,2 mola dwu. etyloaminy i 0,1 mola esitru /? - chloroetylo- wego kwasu a-fenylomaslowego o wzorze C2H5.CH.COO.CH2CH2Cl ogrzewa isie w zamknietej rurze do 100°C w ciagu 13 — 14 godzin. Po oziebieniu wy¬ ciaga sie produkt reakcji mieszanina eteru i 5%-iowego kwasu solnego. Roztwór ete¬ rowy oddziela sie od wodneglo roztworu kwasnego, który zobojetnia sie az do reak¬ cji zasadowej przez dodanie weglanu sodo¬ wego. Nastepnie wyciaga sie ester amino¬ wy z zasadowego roztworu eterem; roz¬ twór eterowy przemywa sie woda, suszy i destyluje. W ten sposób otrzymuje sie ester a -fenylomaslowy dwuetyloaminoetanolu.Przyklad VI. Mieszanine skladajaca sie z 0,1 mola kwasu a-femylomaslowego, 0,1 mola chloro-wodorku dwuetyloamino¬ chloroetanu, 0,15 mola bezwodnego wegla¬ nu potasu oraz 25 cm3 acetonu ogrzewa sie, mieszajac, w ciagu 10 godzin pod chlodni¬ ca zwrotna, a po oziebieniu saczy sie i u- suwa przez odparowanie aceton zawarty w przesaczu. Pozostalosc rozpuszcza sie w e- terze, roztwór eterowy przemywa 10%ho- wym weglanem sodowym i nastepnie wy¬ ciaga 5%-owym roztworem kwasu solne- , go. Otrzymany roztwór zobojetnia sie do reakcji zasadowej weglanem sodowym i wyciaga eterem. Po odparowaniu eteru i rektyfikacji otrzymuje sie opisany powy¬ zej ester a-fenylomaslowy dwuetyloamino¬ etanolu.Przyklad VII. Mieszanine skladajaca sie z 0,11 mola kwasu a-fenylomaslowego, 0,1 mola dwuetyloaminoetanolu, 80 cm3 ksylenu i 0,13 mola kwasu benzenosulfono- wego wprowadza sie do kolby o pojemno¬ sci 500 cm3, o trzech szyjkach, zaopatrzo¬ nej w mieszadlo i kolumne rektyfikacyjna, dzialajaca jako chlodnica. Mieszanine go¬ tuje sie w ciagu 4 godzin i oddestylawuje okolo 500 cm3 ksylenu. Ilosc ksylenu równa oddestylowanej dodaje sie zwolna w czasie destylacji. Po ukonczeniu destylacji prze¬ mywa sie roztwór ksylenowy 10%-owym roztworem weglanu sodowego, aby usunac kwas a-fenylomaslowy, który nie wszedl w reakcje, a nastepnie postepuje sie w podo¬ bny sposób, jak w przykladzie II; otrzymu. — 3 —je sie powyzej -opisany esiter a-fenyloma- ester N - dwuetyloamino - 1 - metylo- slowy dwuetyloaminoetanolu. butylowy kwasu a-fenylo - n - maslowego Nastepujace estry otrzymano równiez o wzorze: zgodnie z wynalazkiem niniejszym: ester N - dwuetyloaminiopropylowy C2HryCH.COO.CH.CH2CH2CH2N(C2HJ2 kwasu a-fenylopropionowego o wzorze: OH?CH.COOCH2CH2CH2N (C2HJ2 CGH5 CH2 o punkcie wrzenia 165 — 168°C pod cisnie- CGH5 niem 6 mm; o punkcie w-rzenla 140- 142«C pod cisnie- ester N " dwuetyloaminopropylowy niem 4mm kwasu a-fenylo - n - walerianowego o wzo- (punkt topnienia jodometylanu 80 — rze* 82°CV A7 , , . . 1 . . n£tlHrCH.COO.CH2CH2CH,N(C2HJ2 ester iv - dwuetyloamino - 1 - metylo- ,J i butylowy kwasu a-fenylopropionowego o wzorze: CGHZ CH?CH.COO.CH.CH2CH2CH2N(C2H^), o punkcie wrzenia 150 — 154°C pod cisnie¬ niem 2 mm (punkt topnienia jodometylanu 87—88*C); ester N - dwuetyloamino - 1 - metylo- o punkcie wrzenia 149 — 151°C pod cisnie- butylowy kwasu a-fenylo - n - waleriano- niem 3mm; wego o wzorze: ester N _ dwubutyloaminopropylowy kwasu a-fenylo - n - maslowego o wzorze: n.C:iHrCH.COO.CH.CH2CHfCH2N(C2HrJ2 CMr.CH.C00.CHnCH.2CH2N(C4H<))o ' „ 6"5 £^3 C6^5 o punkcie wrzenia 173 — 175°C pod cis- (punkt topnienia jodometylanu 85°C); nieniem 6 mm; ester N - dwuetyloaminopropylowy ester N ' dwuetyloaminoetylowy kwa- kwasu a-fenylo . n -maslowego o wzorze: su allylofenylooctowego o wzorze: C2H,.CH.COO.CH2CH2CH2N(C2HJ2 CH2 : CH.CH2.CH.COO.CH2CH2N(CMr))2 o punkcie wrzenia 148 — 150°C pod cisnie- (punkt topnienia chlorowodorku 93 — niem 4mm 94°C); (punkt topnienia jodometylanu 92 — ester N - dwuetyloaminopropylowy 93°C); kwasu allylofenylooetówego o wzorze: CH2: CH.CH2CH.COO.CH2CH2CH0N(C2HJ, 2" 5'2 CGH5 o punkcie wrzesnia 155 — 158°C pod cisnieniem 3 mm (punkt topnienia jodometylanu 103 — 105°C); — 4¦ —ester N - dwuetyloamino - 1 - metylobutylowy kwasu allylofenylooctowego o wzorze: CH2 : CH.CH2.CH.COO.CH.CH2CH2CH2N(C2HJ CcHro CH^ o punkcie wrzenia 152 — 153°C pod cisnieniem 3 mm; ester N - dwuetyloaminoetylowy kwa¬ su n - butylofenylooctowego o wzorze: n-C4H».CH.COO.CH,N(C2HJ2 C6H5 (punkt topnienia chlorowodorku 92°C); ester N - dwuetyloamino - 1 - metylo- butylowy kwasu n - butylofenylooctowe¬ go o wzorze: « n-CiH^CH.COO.CH.CH^HJJ(C2H7J 2 o punkcie wrzenia 170 — 173°C pod cis¬ nieniem 2 mm; ester N - dwuetyloaminoetylowy kwa¬ su izo - amylofenylooctowego o wzorze: izo-CzH11.CH.COO.CH2CH2N(C2HbX2 CGH5 o punkcie wrzenia 160 — 165°C pod cis¬ nieniem 8 mm. PL