PL26830B1 - Sposób wytwarzania zwiazków rteciowych szeregu uretanowego. - Google Patents

Description

Wykryto, ze mozna otrzymywac zwiaz¬ ki rteciowe szeregu uretanowego, jesli na uretany alifatyczne, zawierajace w cza¬ steczce co najmniej jedna nienasycona re¬ szte alkylowa, dziala sie srodkiem rteciuja- cym. Reszta nienasycona moze sie znajdo¬ wac zarówno przy azocie, jak i przy tle¬ nie.Rteciowanie przeprowadza sie celowo w roztworze wodnym lub alkoholowym, przy czym na powyzsze uretany dziala sie solami rteci o wzorach x — Hg — x albo x — Hg — OH w stanie gotowym lub w chwili powstawania; litera x oznacza resz¬ te kwasowa, która moze nalezec do szeregu alifatycznego, jak np. reszte kwasu octo¬ wego, propionowego, winowego albo dwu- podstawiomych ksantyn, jak teofiliny i te¬ obrominy.Przy uzyciu normalnych soli rteciowych o wzorze x — Hg — x podczas reakcji ze wspomnianymi uretanami odszczepkmy zostaje równowaznik skladnika kwasowego i równowaznik ten nalezy kazdorazowo oddzielac od wytworzonego produktu kon¬ cowego. Unika sie tego, jesli zastosuje sie zasadowe sole rteci o wzorze x — Hg — OH wzglednie 1 mol tlenku rteciowego i 1 molrównowaznika skladnika kwasowego albo "V2 mola tlenku rteciowego i % mola nor¬ malnej soli rteciowej.Okazalo sie ponadto, ze reszty kwaso¬ we, jak1 np; reszte kwasu octowego' w octa¬ nie N - alylo - etylo - uretano - rteciowym o wzorze C2H,-0-CO-NH-CH2-CH-CH2OH mozna pózniej zastapic reszta dwupodsta- wionej ksantyny, jak np* teofiliny.Zwiazki, wytworzone wedlug wynalaz¬ ku niniejszego, wyrózniaja sie swym dzia¬ laniem diuretycznym i antyseptycznym i sa dobrze znoszone przez ustrój. Moga one znalezc zastosowanie w lecznictwie.Przyklad I. 318 czesci wagowych octa¬ nu rteciowego rozpuszcza sie w wodzie i mieszaj ze 129 czesciami wagowymi N - aly¬ lo - etylo - uretanu o wzorze C2H5 — O — _ CO — NH — CH2 — CH = CH2. Wy¬ tworzony roztwór ogrzewa sie na kapieli wodnej, a nastepnie odparowuje w prózni do sucha. Otrzymuje sie olej, który po roztarciu z. octanem etylu krzepnie. Otrzy¬ many octan N - alylo - etylo - uretano - - rteciowy mozna przekrystalizowac z ace¬ tonu albo octanu etylowego; krystalizuje on w postaci igiel topniejacych w tempera¬ turze 86 — 87°C, Analiza wykazuje zawar¬ tosc rteci 49,37% (obliczono 49,4%). 0- trzymany zwiazek prawdbpodobnie posia¬ da wzór podlany we wstepie; jest on latwo rozpuszczalny w wodzie. Wodny jego roz¬ twór nawet na cieplo jest odjHwmy na dzia¬ lanie lugu sodowego.W razie gdy te sama reakcje przepro¬ wadzi sie ziamiast w roztworze wodnym — w roztworze metanolowym, to otrzymuje sie odpowiedni eter metylowy jako jasno- zólty olej, latwo rozpuszczalny w wodzie i równiez trwaly na cieplo w obecnosci lugu sodowego.I Hg-0-CO-CHz Przyklad II. 25,8 czesci wagowych N - alylo - etylo - uretanu, 43,2 czesci wa¬ gowych tlenku rteci i 12 czesci wagowych kwasu octowego ogrzewa sie z woda. Po skonczonej reakcji roztwór odparowuje sie w prózni do sucha, a pozostalosc przera¬ bia dalej wedlug przykladu I.Przyklad IIL 25,8 czesci wagowych N - alylo - etylo - uretanu, 43,2 czesci wa¬ gowych tlenku rteci i 36 czesci wagowych teofiliny ogrzewa sie w wodzie az do za¬ konczenia reakcji. Nastepnie odparowuje sie roztwór w prózni do sucha i otrzymuje higroskopijny proszek krystaliczny. Otrzy¬ many zwiazek rteciowy odpowiada przy¬ puszczalnie wzorowi CQH12OsN — Hg — -C7ff702^- Ten sam zwiazek mozna równiez otrzy¬ mac wprowadzajac w reakcje 40,5 czesci wagowych zwiazku rteciowego, otrzymane¬ go wedlug przykladu I lub II, z 18 cze¬ sciami wagowymi teofiliny w. roztworze wodnym, a nastepnie odparowujac roz¬ twór w prózni do sucha, W analogiczny sposób mozna równiez otrzymac odpowied¬ ni zwiazek teobrominy.Przyklad IV, 14,3 czesci wagowych N - alylo - n - propylo- - uretanu, 10,8 cze¬ sci wagowych tlenku rteciowego i 15,9 cze¬ sci wagowych octanu rteciowego ogrzewa sie z woda. Po skonczonej reakcji roztwór odparowuje sie w prózni do sucha. Otrzy¬ muje sie olej, który wkrótce krzepnie, 0- trzymany zwiazek o wzorze CdH70-CO-NH- CH2 -CH- CH2OH Hg-0-CO-CH3 — 2krystalizuje z octanu etylowego w postaci drobnych igiel, topniejacych w tempera¬ turze 81 — 82°C i latwo rozpuszczalnych w wodzie, W razie gdy 21 czesci wagowych tego zwiazku wprowadzi sie w reakcje z 10 cze¬ sciami wagowymi teofiliny w roztworze Przyklad V. 14,3 czesci wagowych N - alylo - izo - propylouretanu (o punkcie wrzenia pod cisnieniem 4 mm 73 — 74°C, otrzymanego z alylo - aminy i estru izo - - propylowego kwasu chloro - mrówkowe¬ go), 15,9 czesci wagowych octanu rteciowe- tworzy krysztaly o punkcie topnienia 91 — 92°C. Odpowiedni zwiazek teofilinowy, trudno rozpuszczalny w wodzie, topnieje w temperaturze 173 — 175°C.W podobny sposób mozna równiez wy¬ tworzyc zwiazki nastepujace.Winian N - alylo - metylo - uretano - - rteciowy (bialy higroskopijny proszek krystaliczny); winian 0 - alylo - uretano - - rteciowy (bialy proszek krystaliczny o punkcie rozkladu 140°C); benzoesan N - alylo - etylo - uretano - rteciowy (o punkcie rozkladu okolo 103 — 105°C); wodnym, odparowuje sie roztwór w prózni do sucha i powstaly osad przekrystalizo- wuje nastepnie z wody, to otrzymuje sie zwiazek.teofiliny z wyzej opisanym zwiaz¬ kiem rteciowym, topniejacy w 77 — 78°C.Analiza wykazuje zawartosc rteci odpowia¬ dajaca przypuszczalnemu wzorowi go i 10,8 czesci wagowych tlenku rteciowe¬ go ogrzewa sie z woda az do zakonczenia reakcji i przesaczony roztwór odparowuje.Tak otrzymany octan N - alylo - izo - pro- pylo - uretano - rteciowy o wzorze winian N - alylo - etylo - uretano - rtecio¬ wy (o punkcie rozfeladti 143°C); azotan N - alylo - etylo - uretano - rteciowy (bialy krystaliczny proszek); octan N - N - dwu- alylo - etylo - uretano - rteciowy (o punk¬ cie rozkladti 160 — 164°C); propionian N - alylo - etylo - uretano - rteciowy (olej higroskopijny); octan N - alylo- - n - buty- lo - uretano - rteciowy (bialy krystalicz¬ ny proszek); octan N - alylo - izo - amy- lo - uretano - rteciowy (jasnozólty o- lej).Materialy wyjsciowe, potrzebne do wy- C3ff,0-CO - NH-CH2-CH-CH2OH Hg-0-C-N-CHa 8 II ' I N-C CO / HC N = C-N-CHS CHn Cfl, / CH-0-C0-NH-CH,-CH-CH20H Hg-O-CO-CH, — 3 —twarzania powyzszych zwiazków, otrzymu¬ je sie jak nizej.N - alylo - n - butylo - uretan (o punk¬ cie wrzenia 86°C pod cisnieniem 3 mm) o- trzymuje sie z alylo - aminy i normalnego estru butylowego kwasu chloro - mrówko¬ wego; N - alylo - izo - amylo - uretan (o punkcie wrzenia 94 — 96°C pod cisnieniem 3 mm) — z alylo - aminy i estru izo - amy¬ lowego kwasu chloro - mrówkowego; N - N - dwualylo - etylo - uretan (o punkcie wrzenia 61 — 62°C pod cisnieniem 3 mm) — z dwualylo - aminy i estru etylowego kwasu chloro - mrówkowego. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe. Sposób wytwarzania zwiazków rtecio¬ wych szeregu uretanowego, znamienny tym, ze na uretany alifatyczne, zawieraja¬ ce w czasteczce co najmniej jedna niena¬ sycona reszte alkylowa, dziala sie srod¬ kiem rteciujacym. Gesellschaft fur Chemische Industrie in Basel. Zastepca: M. Skrzypkowska, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego i Ski, Warszawa. PL