Wynalazek niniejszy dotyczy pedni pa¬ sowej o bezstopniowym regulowaniu sto¬ sunku przekladni dwóch równoleglych lub wspólosiowych walów z pasami o przekro¬ ju klinowym, przy czym pednia ta sklada sie z czterech par tarcz stozkowych, po jednej parze na wale napedzajacym i na¬ pedzanym, a dwie pary na wale posrednim.W pedni wedlug wynalazku obydwie swo¬ bodne (luzne) tarcze na wale napedzaja¬ cym i napedzanym sa nastawiane bezpo¬ srednio wspólnie, a obydwie tarcze swo¬ bodne na wale posrednim nastawiaja sie samoczynnie lub tez, odwrotnie, tarcze na wale posredtnim sa nastawiane bezposred¬ nio, a swobodne tarcze na wale napedzaja¬ cym i napedzanym nastawiaja sie samoczyn¬ nie podczas biegu pedni. Gdy chodzi o ped¬ nie doi przenoszenia wiekszych sil, to we¬ dlug wynalazku pasy klinowe i pary tarcz stozkowych sa w ilosci podwójnej lub kilka¬ krotnej. Za pomoca takiego ukladu par tarcz stozkowych na trzech walach otrzy¬ muje isie dwustopniowa regulowana w spo¬ sób ciagly pednie o nadzwyczaj prostej bu¬ dowie i dogodnej obsludze, zwlaszcza gdy swobodne tarcze lub grupy tarcz, nastawia¬ ne jednoczesnie i umieszczone badz na wale napedzajacy i napedzanym, badz tez na wale posrednim, sa polaczone ze so¬ ba tak, iz dla nastawienia danego stosunku przekladni wystarczy nastawienie jednego tylko narzadu naistawczego.Zmiana srednicy obiegowej narzadówprzenoszacych, np. pasów klinowych, otrzy¬ mana , dzieki przestawieniu swobodnych burcz stozkowych albo grup tarcz stozko¬ wych wzgledem stalych tarcz lub grup tarcz stozkowych, daje w powyzszym dSvustop- niowym ukladzie moznosc regulowania sto¬ sunków przekladni w granicach, wystarcza¬ jacych prawie dla wszelkich warunków ru¬ chu.Na rysunkach przedstawiono przyklady wykonania pedni pasowej wedlug wynalaz¬ ku, przy czym fig. 1 — 3 przedstawiaja po¬ stacie wykonania niezlozonej dwustopnio¬ wej pedni, natomiast fig. 4 przedstawia dwustopniowa pednie regulowana, w któ¬ rej narzady przenoszace i pary tarcz stoz¬ kowych pedni sa, najlepiej, podwojone.W postaci wykonania pedni wedlug fig. 1 — 3 wal napedzajacy a i wal napedzany b sa umieszczone wspólosiowo, natomiast wal posredni c jest osadzony równolegle do tych walów. Z posród czterech par tarcz stozkowych pedni wedlug fig. 1 tarcze /' i g, polozone od wewnatrz, sa sztywno osa¬ dzone na walach a i b, natomiast zewnetrz¬ ne tarcze / i g' sa osadzone na walach i przesuwnie polaczone ze soba pretami k i k', które jednoczesnie okreslaja wzajemna osiowa odleglosc tych tarcz. Na wprost par tarcz /, /' i g, g' na wale napedowym i na¬ pedzanym osadzone sa na wale posrednim c dwie pary tarcz h, K oraz i, i', z których polozone wewnatrz tarcze K oraz i sa osa¬ dzone przesuwnie na wale posrednim c, a zewnetrzne tarcze h oraz i' sa sztywno o- sadzone na tym wale. Przenoszenie sily od¬ bywa sie z walu a poprzez tarcze /, /', pas1 m i tarcze h, K na wal c, a stamtad poprzez tarcze i, i', pas m i tarcze g, g' na wal na¬ pedzany b.W postatei wykonania wedlug fig. 2, bedacej odmiana pedni wedlug fig. 1, uklad jest tego rodzaju, ze tarcze zewnetrzne / i g' na wale napedzajacym a i napedzanym b i wewnetrzne tarcze K oraz i na wale po¬ srednim c sa sztywno osadzone, natomiast tarcze wewnetrzne /' i g walu napedzaja¬ cego a i napedzanego b i tarcze zewnetrz¬ ne h oraz? i' walu posredniego sa przesuwne.W tym przypadku tarcze zewnetrzne h oraz i' walu posredniego c sa ze soba polaczo¬ ne, a tarcze wewnetrzne fig walu naipe- dowegoi i napedzanego wspieraja sie wza¬ jemnie za posrednictwem lozyska oporowe¬ go o.W postaci wykbnamia wedlug fig. 3 oby¬ dwie swobodne tarcze K oraz i na wale po¬ srednim, c nie sa ze soba sztywno polaczone, lecz za posrednictwem narzadu sprezyste¬ go, np. sprezyny p, opierajacej sie oi nie.Uklad ten ma na celu wyrównanie zdarza- jacych sie róznic dlugosci pomiedzy obu pasami, przy czym pod dzialaniem sprezy¬ ny dluzslzy pas jest naprezony.W opisanych postaciach wykonania na¬ stawianie przekladni odbywa sie przez przesuwanie tarcz wewnetrznych lub ze¬ wnetrznych ma walach a i b oraz na wale c. Przez przesuwanie polaczonych ze soba lub przylegajacych dfo siebie tarcz stozko¬ wych do odpowiednich stalych tarcz stoz¬ kowych zmienia, sie odstep miedzy tarcza¬ mi, i to talk, ze gdy rozstawienie jednej pa¬ ry tarcz zwieksza sie, wówczas drugiej pa¬ ry zmniejsza! sie w tym samym stosunku lub, odwrotnie, tak, iz zmienia sie równiez srednica obiegu pasów ni i n na tarczach.W celu zwiekszenia granic stosunku przekladni mozna polaczyc szeregowo kil¬ ka takich pedni lub tez mozna zastosowac odpowiednio wieksza liczbe par tarcz stoz¬ kowych.Do przenoszenia wiekszych sil stosuje sie pednie w postaci wykonania wedlug fig. 4 o podwójnie hilb wielokrotnie zwiekszonej ilosci pasów i par tarcz stozkowych w sto¬ sunku do pedni wedlug fig. 1 — 3. W zwiazku z tym dwie lub kilka par tarcz stozkowych / — /', ft — t\... na wale nape¬ dowym wspóldzialaja z parami tarcz stozkowych h — h\ h± — h\ na wale posrednim c, sposród których dwie lub kil- — 2 —ka par tarcz stozkowych i — i', ix — i\ wspóldziala z parami tarcz stozkowych g — g' i zi — g\ t osadzonych na walc napedzanym b za posrednictwem par pasów klinowych m — mlf n — n19 i t. d.Wspólne przestawianie luznych tarcz stozkowych / — f1 i g* — g\, polaczonych ze soba parami za pomoca pretów r — rx i t. d., odbywa sie za pomoca dzwigni na- stawczych l — t1 i t.d., polaczonych ze wspólnym drazkiem nastawczym s.Równiez i w tej postaci wykonania wal napedzajacy i wal napedzany moga byc u- mieszczone wspólosiowo, jak równiez moga tu byc zastosowane postacie wykonania wedlug fig. 2 i 3. PL