Wedlug wynalazku niniejszego wytwa¬ rza sie trwale roztwory zwiazków organicz¬ nych, zawierajacych czynny chlorowiec.Takimi materialami organicznymi, które zawieraja czynny chlorowiec, sa zwlaszcza dwuchlorowco - amidy kwasów arylo - sul¬ fonowych, jak np. dwuchloro - amid kwasu benzeno - sulfonowego, dwubromo - amid kwasu benzeno- i tolueno - sulfonowego, na¬ stepnie jedno - chlorowco - amidy oraz imi- ny, jak chlorowco - imid ftalylu, chloro - amid kwasu acetylo - benzeno - sulfonowe¬ go i inne zwiazki, zawierajace latwo od- szczepiajacy sie chlorowiec. Do wytwarza¬ nia trwalych preparatów tego rodzaju, sto¬ sowanych zwlaszcza do celów dezynfekcji, jako rozpuszczalnik sluzy dotychczas jedy¬ nie czterochlorek wegla.Proponowano juz mianowicie do tego ce¬ lu stosowanie chlorowanego olejku eukalip¬ tusowego albo wytworzonego w specjalny sposób chlorowanego oleju parafinowego.Roztwory dwuchloro - amidu kwasu tolu¬ eno - sulfonowego w tym rozpuszczalniku trzeba jednak za kazdym razem przygoto¬ wywac na swiezo przed uzyciem, poniewaz sa one nietrwale. Równiez i roztwory zwiaz¬ ków tych w czterochlorku wegla wykazuja wady, które utrudniaja stosowanie tych preparatów w praktyce. Tak wiec np. pod-czas dezynfekcji zamknietych pomieszczen "daja sie bardzo we znaki trujace wlasciwo¬ sci czterochlorku wegla oraz jego duza preznosc pary.Obecnie wykryto, ze chloropodstawione produkty zwiazków aromatycznych sa ogól¬ nie biorac rozpuszczalnikami chlorowco- amidów kwasów - arylo - sulfonowych oraz podobnych zwiazków rozpuszczalnych w oleju i przez czas dluzszy nie ulegaja zaatakowaniu przez czynny chlor tych zwiazków. Jest to tym bardziej zjawiskiem nieoczekiwanym, poniewaz chodzi w tym przypadku o zwiazki, zawierajace obok chloru wodór, dajacy sie zastapic chlorem.Tak wiec np. zawartosc czynnego chloru w 5% -owym roztworze dwuchloro - aminy w jednochloro - benzenie nie zmienia sie w ciagu kilku miesiecy; to samoi dotyczy o- - dwuchlorobenzenu i innych dwupodsta- wionych chlorowco- pochodnych weglowo¬ dorów aromatycznych, a takze weglowodo¬ rów wielordzeniolwych, jak np. dwufenylu.W przeciwienstwie do tego trwalosc dwu¬ chloro - aminy w alifatycznych zwiazkach chlorowych, jak np. w chlorku metylenu i chloroformie, jest nadzwyczaj ograniczona.Jedynie w czterochlorku wegla otrzymuje sie trwale roztwory dwuchloro - amidu kwasu toluenosulfonowego i innych zwiaz¬ ków zawierajacych czynny chlor. Jednak w porównaniu z roztworami w czterochlor¬ ku wegla roztwory w chloro - pochodnych aromatycznych wykazuja te zalete, ze maja nizsza preznosc pary oraz sa mniej tru¬ jace.Ciekle produkty ipoidsitawienia chlorem dwufenylo - eteru sa szczególnie dobrymi, obojetnymi rozpuszczalnikami dwuchlorow- co amidów kwasów arylo - sulfonowych o- raz podbbnych rozpuszczalnych w olejni ma¬ terialów z czynnym chlorowcem. Eter jedf- no-chloro- dwufenylowy wykazuje wlasnie odpornosc na dzialanie czynnego chlorow¬ ca. Chlorowane etery dwufenylowe, az do zawartosci 8 atomów chloru w czasteczce, sa bezwonnymi cieczami, wysoko wrzacymi i nietrujacymi, które tymi wlasciwosciami róznia sie korzystnie od czterochlorku we¬ gla i sa szczególnie odpowiednie, jako roz¬ puszczalniki wedlug wynalazku niniejszego.Wykazuja one dobra zdolnosc rozpuszcza¬ nia dwuchlorowco - amidów kwasów arylo- sulfonowych i innych zwiazków z czynnym chlorowcem rozpuszczalnych w oleju oraz maja te zalete, iz mozna je wytwarzac na¬ dajac im dowolny stopien lepkosci. Mozna zatem wytwarzac nie tylko roztwory, daja¬ ce sie rozpylac, lecz takze pasty. Nastepnie do past takich mozna dodawac innych ma¬ terialów obojetnych, zmieniajacych dowol¬ nie ich konsystencje, np. szescio - chloro - - etanu, glinki (bolusu) albo talku. Chloro¬ wane etery dwufenylowe o wiecej niz 8 atomów chloru w czasteczce sa na ogól ma¬ terialami stalymi, które mozna stosowac jako podstawe dwuchloro - amidów do proszków sypkich wedlug patentu niemiec¬ kiego nr. 590 796 i t. d.Sposób wedlug niniejszego wynalaz¬ ku wyjasniaja pomizej podane przykla¬ dy.Przyklad I. Dobrze mieszajac rozpusz¬ cza sie 5 czesci wagowych dwuchloro - - amidu kwasu tolueno - sulfonowego w 95 czesciach wagowych swiezo przedestylowa¬ nego jedno - chloro - benzenu. Wytworzo¬ ny roztwór w ciagu 8-mio miesiecznego przechowywania w temperaturze 50°C bez dostepu swiatla nie wykazal zadnej zmia¬ ny zawartosci czynnego chloru.Przyklad II. Rozpuszcza sie, jak po¬ dano w przykladzie I, 5 czesci wagowych dwuohloiroi - amidu kwasiu tolueno - sulfo- nowegoi w 95 iczescialch wagowych frakcji o - chloro - toluenu, wrzacej w tempteiriaitu- nze 155 — 156°C. Takiroizitwór w ciagu 6-cio miesiecznego przechowywania w tempera¬ turze pokojowej zachowal miano niezmie¬ nione.Przyklad III. W taki sam sposób przy¬ gotowano 5% -owy roztwór dwuchloro - ami- — 2 —du kwasu tolueno - sulfonowego1 w o - dwu- chlorobenzenie.Przyklad IV, 5 czesci wagowych dwu- chloro - amidu kwasu tolueno - sulfonowego rozpuszcza sie w 95 czesciach wagowych eteru jedno - chloro - dwufenylowego o punkcie wrzenia 151aC pod cisnieniem 12 mm. Roztwór taki nie zmienia sie pod¬ czas przechowywania; obserwowany w cia¬ gu 3 miesiecy nie zmienil praktycznie bio¬ rac swego miana przez ten czas.Przyklad V. 5 czesci wagowych dwu¬ chloro - amidu kwasu tolueno - sulfonowe¬ go noiziciera sie, az do rozpuszczenia, w 95 czesciach wagowych chlorowanego eteru dwufenylowego, zawierajacego 51 % Cl, a tym samym odpowiadajacego eterowi pie- cio - chloro - dwufenylowemu. Roztwór dwuchloro - amidu kwasu tolueno - sulfo¬ nowego w tym eterze jest olejem o stosun¬ kowo malej lepkosci, który w ciagu 9 mie¬ siecy liie zmienia swej zawartosci czynne¬ go chlorowca.W taki sam sposób mozna wytwarzac równiez 10%-owe roztwory dwuchloro - - amidu. Sa one tak samo trwale.Przyklad VI. Przez ropzuszczenie 5% dwuchloro - amidu kwasu benzeno - sulfo¬ nowego w chlorowanym dwufenylo - eterze, zawierajacym 59% chloru (co odpowiada w przyblizeniu eterowi siedmiochloro - - dwufenylowemu), w temperaturze 80°C otrzymuje sie olej, który w temperaturze pokojowej krzepnie na zywice ledwie roz¬ plywajaca sie. Zawartosc czynnego chloru w ciagu 5-cio miesiecznego przechowywania w temperaturze 50°C bez dostepu swiatla nie zmniejsza sie.Przyklad VII. Masc, nadajaca sie do smarowania, otrzymuje sie przez rozpu¬ szczenie 5 czesci wagowych dwubromo - - amidu kwasu benzeno - sulfonowego w 78 czesciach wagowych eteru siedmiochloro - - dwufenylowego z dodatkiem 17 czesci wagowych szesciochloro - etanu. Zawartosc czynnego chlorowca w tej masci podczas przechowywania pozostaje bez zmia¬ ny.Przyklad VIII. Inna masc trwala o- trzymuje sie przez laczne rozpuszczenie 5 czesci wagowych dwuchloro - amidu kwasu benzeno - sulfonowego, 10 czesci wagowych p - dwuchloro - benzenu i 10 czesci wago¬ wych szescio - chloro - benzenu w 75 cze¬ sciach wagowych eteru siedmio - chloro * - dwufenylowego.Przyklad IX. Przez dobre roztarcie wytwarza sie 3%-owy roztwór chlorylo - - ftalimidu w eterze siedmio - chloro - dwu- fenylowym. Moze on stac calymi miesiaca¬ mi bez zmniejszenia zawartosci czynnego chlorowca.Przyklad X. Przygotowuje sie na cie¬ plo 5%-owy roztwór dwuchloro - imidu kwasu tolueno - sulfonowego w chlorowa¬ nym dwufenylu, zawierajacym okolo 55 — 60% Cl (taki produkt na podstawie zawar¬ tej w nim ilosci chloru nalezy uwazac za mieszanine piecio - i szesciochloro - dwufe¬ nylu). Krzepnie on na zywice, trwala pod¬ czas przechowywania. Przed skrzepnieciem mozna do tej masy dodac materialów obo¬ jetnych. Jesli beda to substancje ciekle, to masa stanie sie miekka lub ciekla, jesli zas beda to nip. stale substancje sproszko¬ wane, to zywicowala masa staje sie tward¬ sza.Przyklad XI. Sypki proszek, zawiera¬ jacy dwuchloro - amid, otrzymuje sie przez ogrzanie 20 czesci wagowych eteru osmio- chloro - dwufenylowego (okolo 64% Cl) z 4 czesciami wagowymi benzenu pod chlod¬ nica zwrotna az do rozpuszczenia, przez dodanie 1 czesci wagowej dwuchloro - ami¬ du kwasu tolueno - sulfonowego, a nastep¬ nie przez odparowanie w otwartej misce przy stalym mieszaniu az do sucha. Za¬ wartosc tolueno - sulfo - dwuchloro - ami¬ du w tym proszku nie zmienia sie nawet podczas przechowywania przez szereg mie¬ siecy. A zatem nie zachodzi rozklad tego produktu. - 3 -Przyklad XII. Otrzymuje sie nieogra- niczenie trwaly sypki proszek, zawieraja¬ cy dwuchloro - amid przez laczne rozpu¬ szczenie bezwodnika kwasu cztero - chlo¬ ro - ftalowego (10 czesci wagowych) i dwu¬ chloro - amidu kwasu tolueno - sulfonowe¬ go (1 czesci wagowej) w chloro - benzenie i odparowanie tego roztworu na kapieli wodnej przy ciaglym mieszaniu. Ten sypki proszek wyróznia sie szczególna mialko- scia i zdolnoscia przylegania do skó¬ ry- Roztwory, masci i sypkie proszki, otrzy¬ mywane sposobem wedlug wynalazku ni¬ niejszego, mozna stosowac do najrozmait¬ szych celów, zwlaszcza do dezynfekcji, w najrozmaitszych dziedzinach uzytkowych, wykazujacych dzialajnie czynnego chloru na jakiekolwiek materialy, ponadito mozna je stosowac do rokladania siarczku /? - /? - - chlorodwiietylowego i materialów o po¬ dobnym skladzie. PL