Znane sa krzesla poreczowe z odrzuca¬ nym oparciem, polaczonym przegubowo z siedzeniem, w których przy odrzucaniu oparcia z polozenia wlasciwego siedzeniu do polozenia, zajmowanego przy lezeniu, siedzenie, opierajace sie przodem na sztyw¬ nym stojaku, przesuwa sie ku przodowi i odchyla przy tym na podporze, umocowa¬ nej w przedniej czesci stojaka krzesla. Ta¬ kie krzesla posiadaja te wade, ze w miare nachylania siedzenia podczas przestawiania do polozenia, wlasciwego lezeniu, wzrasta¬ ja sily, dzialajace w odwrotnym kierunku, wobec czego przy polozeniach krancowych siedzenia znajduje sie ono w zasadzie w stanie równowagi chwiejnej, która u sie¬ dzacego wywoluje uczucie niepewnosci.Z tego powodu proponowano celem unikniecia tej niedogodnosci stosowanie sprezyn. Sprezyny jednak maja znowu te wade, ze napiecie ich w miare rozciagania sie wzrasta i w miare kurczenia sie maleje, wobec czego nie moga one wytworzyc sily, zapewniajacej równowage stala pomiedzy siedzeniem i oparciem krzesla.W tych znanych krzeslach czesc, na której opiera sie przód siedzenia, jest nie¬ ruchoma, wobec czego' polozenie przegubu oparcia na sztywnym stojaku, jak równiez wskazana czesc, na której opiera sie sie¬ dzenie, wyznaczaja stopien nachylenia sie¬ dzenia i oparcia w polozeniu wyciagnie¬ tym. Nachylenie to musi byc znaczne, gdyz w razie przeciwnym przegubowe polacze¬ nie oparcia ze stojakiem znajdowaloby sie zbyt nisko, co powodowaloby znowu zbytwielka wywmtnosc oparcia-/' niewygodna dlfi siedzacego.JKr^eclo wedlug wynilazku nie posiada wsK&zanej wady, * gdyz & podpora przodu siedzenia posiada powierzchnie prowadne, wzglednie szczeliny prowadne tak wygiete, iz siedzenie na poczatku swego ruchu z po¬ lozenia, wlasciwego siedzeniu, zostaje unie¬ sione równolegle i dopiero tuz przed zaje¬ ciem polozenia lezacego doznaje pewnego pochylenia. - Wskazana budowa posiada przede wszystkim te zalete, ze nachylenie siedze¬ nia i oparcia w polozeniu rozciagnietym jest niewielkie, poniewaz przednia czesc siedzenia w stosunku do polozenia przegu¬ bowego polaczenia z oparciem zostaje pod¬ niesiona. Fakt ten sprawia, ze polozenie lezace jest dla osoby uzywajacej go znacz¬ nie wygodniejsze. Dalsza zaleta polega na tym, ze w kazdym polozeniu siedzenia rów¬ nowaza sie sily, dzialajace na oparcie i na siedzenie, wobec czego pozbawione sa one wywrotnosci. Przy tym jest zbyteczne sto¬ sowanie wszelkich srodków dodatkowych, jak sprezyny lub podobne narzady. Szcze¬ gólnie nadaje sie krzeslo wedlug wynalaz* ku dla chorych lub uzdrowienców, gdyz mo¬ ga oni zmienic lub zachowac swe polozenie bez cudzej pomocy jedynie przez przemie¬ szczenie ciezaru swego ciala z polozenia siedzacego do lezacego i na odwrót.W krzesle wedlug wynalazku obydwie listwy boczne ramy siedzeniowej wyposa¬ zone sa u dolu w powierzchnie prowadne wygiete, opierajace sie na poprzecznej list¬ wie, przy czym kazda z tych powierzchni posiada wieksze nachylenie z tylu, a mniej¬ sze na przodzie. Ksztalt wygiecia wspom¬ nianej powierzchni zalezy od wymiarów krzesla, a mianowicie od dlugosci, zawar¬ tej miedzy przegubem oparcia i siedzenia, a miejscem przegubowego polaczenia opar¬ cia ze stojakiem krzesla. Jezeli wymiar ten jest krótki, to krzywa musi byc bardziej stroma i na odwrót. Wynalazek nie ograni¬ cza sie jednak do tej jednej postaci wyko¬ nania. Ten sam wynik osiaga sie, jezeli siedzenie zaopatrzyc na przodzie i bokach w czopy, które badz zachodza w odpo¬ wiednio uksztaltowane i zakrzywione szcze¬ liny w bocznych czesciach nieruchomego stojaka, badz opieraja sie na odpowiedniej krzywiznie. Krzywa tych szczelin jest przy tym wygieta ku dolowi w przeciwienstwie do wspomnianego na pierwszym miejscu przykladu wykonania, w którym wypu¬ klosc skierowana byla ku górze. Krzywa ta ma jednak poczatkowa czesc stosunkowo powoli wznoszaca sie i dopiero ku koncowi ruchu ;staje sie bardziej stroma.W innej postaci wykonania boczne cze¬ sci siedzenia moga byc zaopatrzone w wy¬ stepy, slizgajace sie po odpowiednio wy¬ gietej powierzchni prowadnicy. Wygieciu powierzchni, po której slizgaja sie te wy¬ stepy, nalezy nadac podobny ksztalt, jak w przytoczonym uprzednio przykladzie wykonania. Wobec powyzszego siedzenie wraz z oparciem w polozeniu rozciagnietym posiada takie slabe nachylenie, ze osoba korzystajaca z mebla moze wygodnie lezec.Do tego dolacza sie jeszcze ta okolicznosc, ze w kazdym polozeniu, a takze w pozy¬ cjach posrednich miedzy siedzaca a leza¬ ca, sily, dzialajace na ruchome czesci krze¬ sla, znajduja sie stale w równowadze, tak ze bez przemieszczenia! ciezaru ciala; nie ma mowy o przestawieniu tych ruchomych cze¬ sci.Rysunki przedstawiaja dla przykladu postacie wykonania przedmiotu wynalazku, a mianowicie fig. 1 wyobraza w przekroju jedna postac wykonania, a fig. 2 i 3 — in¬ ne postacie w widoku bocznym.Sztywny stojak krzesla poreczowego (fotelu) wedlug fig. 1 sklada sie z nóg 1 i 2, dalej z laczacych je u góry poreczy 3, dolnych listw bocznych 3a oraz poprze¬ czek 4 i 5, laczacych obydwa boki krzesla w sztywna calosc. Tylne nogi dobrze jest pochylic nieco ku przodowi i zaopatrzyc - 3 -kazda z nich w nakladke 6, Te nakladki 6 polaczone sa ze soba poprzeczka 7. Po¬ miedzy tylnymi nogami 2, 2 osadzone jest obrotowo wzglednie wychylnie na czopach 9 oparcie 8, polaczone z rama siedzeniowa // za pomoca przegubów 10, a rama sie¬ dzeniowa 11 opiera sie od przodu na po¬ przeczce 12, umocowanej miedzy bocznymi listwami 3a. Oparcie i siedzenie dobrze jest wyposazyc w wyscielenie 14 odpowied¬ niej grubosci. Dolne brzegi 11b bocznych listw lla, za posrednictwem których rama siedzeniowa 11 opiera sie na przedniej po¬ przeczce 12, wyciete sa wedlug krzywej ta¬ kiej, ze przy odchyleniu oparcia 8 rama siedzeniowa //zostaje uniesiona w góre równiez na przodzie wówczas, gdy za po¬ srednictwem oparcia jest pchnieta ku przodowi.Krzywizna krawedzi llb bocznych listw lla, jak równiez odpowiadajace jej skosne ustawienie przedniej poprzeczki 12 sa tak dobrane, ze w kazdym polozeniu ra¬ my siedzeniowej i oparcia siedzenie i opar¬ cie wzajemnie sie równowaza.Wedlug fig. 2 przednia noga / wykona¬ na jest wraz z porecza 3 z jednej sztuki.Róznica miedzy postaciami wykonania we¬ dlug fig. 1 i 2 jest nastepujaca. W krzesle wedlug fig. 1 poprzeczka 7 ogranicza wy¬ chylenie oparcia przy przeksztalceniu krze¬ sla na lezak, a przedni koniec 11a krzywej krawedzi llb bocznej listwy ramy siedze¬ niowej posiada postac haka 11c, ze wzgle¬ du na ograniczenie polozenia oparcia w krzesle wedlug fig. 1, zas w krzesle we¬ dlug fig. 2 umieszczoina jest z tylu listwa 15, jako oporek dla przegubu 10 miedzy oparciem 8 a siedzeniem, ograniczajaca polozenie obydWóch tydi czesci w pozycji krzesla. Polozenie, wlasciwe lezakowi, wy¬ znacza ptoprzecizka 16 miedzy obydwiema poreczami 3. W przykladzie wykonania wedlug fig. 2 listwy 12 i 5 wedlug fig. 1 za¬ stapione sa jedna listwa. Czesci boczne 11a posiadaja wystepy 21, które spoczywaja na odpowiednio krzywych torach 22, znajdu¬ jacych sie ewentualnie na nakladkach 3b czesci bocznych 3a, i daja sie na nich prze¬ suwac wraz z siedzeniem, tak jak w fctfze- sle wedlug fig. 1.Krzeslo wedlug fig. 3 posiada podobne czesci, jak krzeslo wedlug fig. 1 i 2, jed¬ nakze z ta róznica, ze rama siedzeniowa // jest zaopatrzona z boków w dwa czopy 18, wchodzace w odpowiednie krzywe szczeli¬ ny 19 w kazdej z bocznych prowadnic 20 miedzy przednimi nogami / a bocznymi listwami 3a stojaka krzesla. Szczelina 19 kazdej prowadnicy 20 jest tak pochylona, ze na poczatku obrotu oparcia 8 powierzch¬ nia siedzenia przesuwa sie nasamprzód w zasadzie równolegle, a nastepnie przy rów¬ noczesnym wznoszeniu sie w góre daje sie pochylic.Wynalazek nie ogranicza sie do krzesel, ale moze zmalezc zastosowanie równiez do innych mebli dlo siedzenia, np. lawek. PL