Wynalazek niniejszy dotyczy przyrza¬ du do ksiegowania przebitkowego. Przy¬ rzad ten umozliwia przebijanie nie tylko daty, numeru porzadkowego i tresci tran- zakcji, lecz równiez i odnoszaceji sie do tej tranzakcji sumy i wyróznia sie od znanych przyrzadów tego rodzaju prostota budowy i latwoscia przy poslugiwaniu sie nim.Przyrzad, stanowiacy przedmiot wynalaz¬ ku, sklada sie zasadniczo z plytki, zaopa¬ trzonej w wystep, zakrywajacy dwie ru¬ bryki „winien" i „ma" stronicy ksiegi ra¬ chunkowej, który przesuwa sie w lewo lub w prawo wzgledem stronicy, na której sie pisze, na szerokosc jednej rubryki, przy czym przy ruchu tym przesuwaja sie jedno¬ czesnie w kierunku odwrotnym do plytki wspomnianej arkusze przebitkowe równiez o szerokosc jednej rubryki, wskutek czego suma, napisana na oryginale np. w rubry¬ ce „winien", odbija sie na arkuszach prze¬ bitkowych w rubryce „ma".Na zalaczonym rysunku uwidoczniono przedmiot wynalazku na fig. 1 w widoku z góry, na fig. 2 — w przekroju poprzecznym i na fig. 3 — w widoku z dolu.Na rysunku tym liczba 15 oznacza plyt¬ ke, wykonana najkorzystniej z materialu przezroczystego, zaopatrzona w wystep 16 zakrywajacy dwie rubryki: a („winien") i 6 („ma") na arkuszu 9, stanowiacym ory¬ ginal i bedacy stronica ksiegi handlowej, np. ksiegi kontowej.Krawedz arkusza jest przymocowana za pomoca zacisku 8 do palaka 6, polaczo¬ nego nieruchomo z ramka 2 (fig. 2 i 3). Za¬ cisk 8 stanowia lapki, osadzone na osce 7, zaopatrzonej w raczke 7\ za pomoca któ-rej zacisk mozna w celu umocowania arku¬ sza 9 otworzyc i zamknac. Na ramce nie¬ ruchomej ^ jjtot^umieszczona przesuwnie 1 plyta /, kror^j fewy bfczeg posiada zacisk 3, sluzacy do zaciskania dowolnej liczby (zwykle 2 lub 3) arkuszy 4, 5, przelozo¬ nych kalkami. Do plyty / przylega z pra¬ wej strony rygiel 19, zaopatrzony w zagle¬ bienie, w które wchodzi zab 25 zapadki) 20.Rygiel 19 moze sie suwac na precie 26, przymocowanym do ramki 2 i do poprzecz¬ ki 27, polaczonej na stale z ta ramka 2 (fig. 3). Na precie 27 jest umieszczona sprezy¬ na 21, która przy ruchu plyty 1 w lewo za¬ ciska sie, przy ruchu zas w prawo rozpre¬ za ulatwiajac w ten sposób przesuwanie plyty 1 wraz z arkuszami przebitkowymi 4, 5 wzgledem ramki 2 i przymocowanego do niej palaka 6 wraz z arkuszem 9 (fig. i).Plytka 15 jest umocowana na ramieniu 17, polaczonym z suwakiem 12, który moz¬ na przesuwac wzdluz prowadnic //za po¬ moca dzwigienki 13, zaopatrzonej w spre¬ zyne 14, na dlugosc równa odstepowi mie¬ dzy wierszami, lecz tylko przy ruchu na dól; suwak 12 wraz z ramieniem 17 i plyt¬ ka 15 mozna przesuwac do góry ruchem nieprzerwanym. Budowa tego rodzaju su¬ waków jest znana i nie wchodzi w zakres wynalazku, przeto opis jej zostaje tu po¬ miniety.Prowadnice //sa osadzone w palaku 10, przesuwajacym sie wzgledem ramki 2 (fig. 3). W tym celu palak 10 jest polaczo¬ ny przegubowo listewkami 23 z dwoma na krzyz lezacymi dzwigniami w ksztalcie nozyc 22, których os obrotu 24 jest umoco¬ wana na przymocowanej do ramki 2 po¬ przeczce 27. Nozyce 22 za pomoca takich samych listewek 23 sa polaczone przegu¬ bowo ze spodem plyty /, dzieki czemu przy przesuwaniu tej ostatniej w lewo lub w prawo na szerokosc rubryki a lub b prze¬ suwa sie jednoczesnie i palak 10, lecz w kierunku odwrotnym do ruchu plyty /? W ten sposób plytka 15, przymocowa¬ na do ramienia 17, polaczonego z suwa¬ kiem 12, osadzonym na prowadnicach // wraz z palakiem 10, przy ruchu w lewo przesuwa za pomoca nozyc 22 i 23 plyte / oraz arkusze 4, 5 w prawo i odwrotnie.Suwak 12 posiada ponadto wskazówke 18, za pomoca której wskazuje stale wiersz, na którym nalezy pisac pozycje nastepna, w przeciwnym bowiem razie przy wymianie arkusza 9 (kontowego) trudno byloby usta¬ lic, który z wierszy na odbitkach 4, 5 jest juz zapisany.Opisanym powyzej przyrzadem nalezy sie poslugiwac w sposób nastepujacy.Przede wszystkim zamocowuje sie na plycie / za pomoca zacisku 3 arkusze 4 i 5, stanowiace stronice ksiag rachunkowych, np. dziennika, kasy i t. d., na których na¬ lezy odbic tranzakcje, napisana na stroni¬ cy kontowej 9. Po zalozeniu arkuszy 4 i 5 i przelozeniu ich kalkami umocowuje sie arkusz 9 w zacisku 8, przymocowanym do palaka 6, polaczonego z ramka nierucho¬ ma 2; nalezy przy tym baczyc, aby rubry¬ ki wszystkich tych stronic przypadaly sci¬ sle jedna nad druga, przy czym w zagle¬ bieniu 25 rygla 19 winna sie znajdowac za¬ padka 20, to jest plyta / winna byc pola¬ czona z ramka nieruchoma 2 (fig. 1 i 3).Po napisaniu na arkuszu 9 daty, numeru tranzakcji, tresci tranzakcji i t. d., które to napisy odbijaja sie na przebitkach 4, 5, nalezy sobie uprzytomnic w jakiej rubryce konta nalezy napisac sume, odpowiadajaca napisanej dopiero co tranzakcji.Uprzytomniwszy sobie, ze sume te na arkuszu 9 nalezy napisac np. w rubryce a (winien), nalezy odslonic te rubryke na arkuszu 9. W tym celu zwolniwszy rygiel 19 z zapadki 20 przesuwa sie plytke 15 wraz z wystepem 16 w prawo. Przy ruchu tym polaczona z palakiem 10 plyta /, na¬ ciagajac sprezyne 21, przesunie sie latwo w kierunku odwrotnym, to jest w lewo, wskutek czego rubryki b (ma) arkuszy 4 i — 2 —5 ustawia sie pod rubryka a (winien) ar¬ kusza kontowego 9. Skoro to nastapi wy¬ pisuje sie sume, która dzieki temu na ar¬ kuszach 4 i 5 odbija sie w rubryce b.W celu zapisania nastepnej tranzakcji zmienia sie arkusz kontowy 9. W tym celu odchyla sie plytke 15 wraz z ramieniem 17 i obraca raczka T w celu otwarcia zacisku 8, który zamyka sie z powrotem po zaloze¬ niu innego arkusza 9. Arkusz 9 ustawia sie wierszem, który jest juz zapisany naprze¬ ciwko wskazówki 18, po czym suwak 12 przesuwa sie na dól na odleglosc, równa odstepowi miedzy wierszami Nastepnie odchyla sie z powrotem plytke 15 i prze¬ suwa ja w polozenie, wskazane na fig, 1.Przy przesuwaniu plytki 15 przesuwaja sie jednoczesnie i arkusze 4, 5 tak, iz rubryki wszystkich arkuszów 9, 4, 5 pokrywaja sie wzajemnie. Obecnie mozna wpisac nastep¬ na tranzakcje w sposób opisany powyzej.Jak wynika z powyzszego, przyrzad wedlug wynalazku umozliwia nie tylko przebijanie sumy, lecz jednoczesnie zabez¬ piecza przed bledami, piszacy bowiem po napisaniu tranzakcji nie moze napisac na¬ tychmiast sumy, wynikajacej z tej tranzak- cji nie uprzytomniwszy sobie uprzednio w jakiej rubryce sume te nalezy napisac, gdyz rubryki a i 6 sa zasloniete wystepem 16 plytki 15. Dopiero po zorientowaniu sie piszacy odsuwa plytke 15 w lewo lub w prawo odslaniajac rubryke a lub b. Jednak przy odslanianiu jednej z tej rubryk na ar¬ kuszu 9 przesuwaja sie samoczynnie odbit¬ ki 4, 5 na szerokosc rubryki, dzieki czemu suma na odbitkach bedzie zawsze umie¬ szczana w rubryce odwrotnej w stosunku do rubryki na arkuszu 9. PL