Powszechnie stosowane osadniki do oczyszczania i odwadniania gliny zajmuja bardzo duzo przestrzeni, a czas odwadnia¬ nia gliny trwa miesiace, zwlaszcza podczas niepogody. Mul gliniasty i domieszki, np. piasek, osadzaja sie w takich wielkich o- sadnikach nierównomiernie w róznych miejscach, co utrudnia nakladanie gliny na taczki lub wózki w okreslonej proporcji wzgledem schudzajacego ja piasku. Wy¬ wóz z osadników lepkiej i brudzacej gliny jest mozolny i kosztowny, stezanie zas wielkich mas gliny na haldach pod dzia¬ laniem powietrza jest przewlekle. Wobec takiego stanu rzeczy nie oplaca sie maso¬ we odmulanie gliny do wyrobu zwyczaj¬ nej cegly budowlanej, dachówek, saczków i podobnych przedmiotów, pomimo ze od¬ mulanie jest najprostszym, najradykal- niejszym i najpewniejszym sposobem oczy¬ szczania gliny od szkodliwych lub zbytecz¬ nych domieszek. Zadaniem osadników ni¬ zej opisanych jest zmniejszenie przestrze¬ ni pod osadniki, skrócenie czasu odmula- nia i odwadniania gliny, równomierne osa¬ dzanie warstw gliny i domieszek w okre¬ slonej proporcji, ulatwienie i potanienie przewozu gliny odmulonej i nieodmulonej jako tez domieszek.Fig. 1 przedstawia widok boczny osad-nika skladajacego sie ze zbiornika A na gline odmuloha i na jej domieszke schu- dzajaca, ze zbiornika B zawieszonego $a zawiasach 9 u spodu zbiorniki: NA i prze¬ znaczonego na odmulone zbyteczne do¬ mieszki gliny oraz ze zbiornika c stanowia* cego filtr i zarazem zbiornik wody ódfil* ; trowanej ze zbiorników A i B.Zbiorniki A i B sa bez den, a zbiornik C ma dno. Zamiast zbiornika C zawiesza sie tylko sam filtr, jezeli mozna obyc sie bez zbiornika na wod£ odfiltrowana. Ta¬ kie osadniki pracuja na powietrznych przenosnikach szynowych. Cyfra 5 ozna¬ cza wieszak osadnika, 6 ¦'—J pokrywke osadnika, 7 — scianki cylindryczne zbior¬ nika, 8 — obrecze, 10 i 11 — zawory do otwierania i zamykania zbiorników, 12 — spusty do wódy sklarowanej nad mulem glinianym, 13 — spust do wody odfiltro¬ wanej.Fig. 2 przedstawia przekrój pionowy pootwieranych zbiorników A, B i C. Licz¬ ba 14 oznacza wode sklarowana, 15 — czysty mul gliniany, 16 — czysty piasek do schudzania tego mulu, 17 — nadmiar piasku i 18 — zwirek.Fig. 3 przedstawia widok z góry kraz¬ ka dziurkowanego 19 oraz jego przekrój pionowy 20.Fig. 4 przedstawia widok z góry krazka 19 obciagnietego filtrujaca materia wlók¬ nista 21 oraz ich przekrój pionowy 22.Krazek filtrowy kladzie sie luzno na we¬ wnetrzna górna obrecz z katownika 23, Po napelnieniu zbiorników A i B swie¬ zym szlamem glinianym odstawia sie osadnik na bok do czasu osadzenia sie na filtrze 22 domieszek, na domieszkach—mu¬ lu glinianego, nad mulem—wody sklarowa¬ nej, a pod filtrem — wody odfiltrowanej.Wówczas odkorkowuje sie spust 12 do wo¬ dy sklarowanej i spust 13 do wody odfilr trowanej. Nastepnie odkreca sde zawór 10 i odwraca sie na bok zbiornik B wraz ze zbiornikiem C. Wypadajaca ze zbiornika A gline z jej ewentualna domieszka schu- dzajaca 16 doprowadza sie wprost na mieszadlo lub do dolowni, jezeli surowiec ten stezal juz nalezycie w osadniku; jeze¬ li jeszcze ftie- stezal dostatecznie, wtedy spuszcza sie gospod dachem na posadzke i wystawia na dzialanie powietrza. Do¬ statecznie stezala gline odstawia sie na mieszadlo lub spycha do przyleglej do¬ lowni. Po opróznieniu zbiornika A zamyka sie go z powrotem i^otwiera zbiornik B u dolu przez odkrecenie zawomii // i odwró¬ cenie na bok zbiornika C. Zbyteczne do¬ mieszki wypadajacertia podstawione taczki albo wózki odwozi sie na miejsca przezna¬ czenia. Jezeli domieszki zawieraja oprócz piasku zwirek, wtedy wlacza sie do osad¬ nika czwarty zbiornik miedzy zbiorniki A i C, o ile zalezy na wywiezieniu oddziel¬ nie zwirku na rózne miejsca przeznaczenia i oddzielnie piasku.W pewnych razach mozna przyspieszyc proces odwadniania i tezenia mulu glinia¬ nego stosujac osadniki z blachy calkowi¬ cie dziurkowanej i wykladajac je odpo¬ wiednim materialem filtrujacym.Mozna tez w odpowiednich okoliczno¬ sciach przyspieszyc ten proces przez wy¬ konanie zbiorników górnych z worków usztywnionych w odpowiedni sposób, np. obreczami w poprzek i pretami wzdluz. PL