Predmiotem wynalazku niniejszego jest urzadzenie do wymiany czólenek w kro¬ snach tkackich z mimosrodami, wlozonymi jeden w drugi, i z pierscieniem mimosrodo- wym, w którym mimosrody sa obracane za pomoca kól zebatych, a kola te — za pomo¬ ca glównego pólbebna napedzajacego.Wynalazek polega na tym, ze kolo lub kola zebate, obracane za pomoca pólbebna glównego i zaopatrzone w przerwy w wien¬ cach zebów, sa przelaczane przed zazebie¬ niem sie z bebnem o jeden zab tak, iz wien¬ ce zebów tych kól wchodza na tor ruchu wienca zebatego pólbebna glównego. Na¬ rzady sluzace do tego celu sa oddzielone od pólbebna glównego i od kól zebatych.Stosownie do wynalazku kola zebate sa zaopatrzone w zeby sprzegajace, umie¬ szczone poza plaszczyzna obrotu wienców zebatych tych kól i przymocowane do nich ze stron przeciwleglych. Z tymi zebami sprzegajacymi zazebiaja sie narzady, prze¬ suwajace kola i sluzace jednoczesnie do ich ryglowania.Urzadzenie do wymiany czólenek we¬ dlug wynalazku posiada te zalete, ze nie ma potrzeby stosowania ruchomych zebów sprzegajacych ani na kolach zebatych, anina glównym pólbebnie napedzajacym, a przy tym zarówno beben ten, jak i kola ze¬ bate moga byc osadzone nieprzesuwnie, Poza tym wynalazek dotyczy narzadów do przelaczenia kól i do ich ryglowa¬ nia.Urzadzenie do wymiany czólenek we¬ dlug wynalazku w porównaniu ze znanymi urzadzeniami odznacza sie prócz tego nie¬ zwykla prostota.Na rysunku przedstawiono przyklad wykonania przedmiotu ytynalazku, przy czym fig. 1, 2 i 3 przedstawiaja urzadzenie w widokd z boku w trzech róznych poloze¬ niach, fig. 4 — przekrój wzdluz linii A — B na fig. 1, fig. 5 — przekrój wzdluz linii C — D na fig. 1, a fig. 6 — przekrój wzdluz linii E — Fna fig. 1.Na wale /, napedzanym walem glów¬ nym, osadzony jest glówny pólbeben na¬ pedzajacy 2 (o ksztalcie walca przepolo¬ wionego podluznie) zaopatrzony w zeby 3.Na wale 4 umieszczone sa kola zebate 5, 6 i 7, z których kolo 5 jest zaklinowane, a kola 6 i 7 sa osadzone na wale luzno. Ko¬ la te posiadaja w miejscach 8 i 9 przerwy w wiencach zebów, a w miejscach równiez srednicowo przeciwleglych i znajdujacych sie posrodku miedzy wzmiankowanymi przerwami — zeby sprzegajace 10 i 11.Miedzy obydwoma kolami 6 i 7 osadzone sa na wale 4 mimosrody 12, 13 i 14 wlozone je¬ den w drugi, a na mimosrodzie 14 znajduje fcie pierscien mimosrodowy 15. Mimosród 12 jest zaklinowany na wale 4. Czop sprze¬ gajacy 16, umocowany na mimosrodzie 13, wspólpracuje ze szczelina kola 6, a czop sprzegajacy 17, umocowany na mimosro¬ dzie 14, wspólpracuje ze szczelina kola 7. Z pierscieniem mfanosrodowym 15 polaczony jest lacznik 18 skrzynek czólenkowych.Wskutek obrotu mimosrodu za pomoca kól roboczych lacznik 18 podnosi sie i opada, a ruch ten zostaje przeniesiony za pomoca odpowiednich narzadów na skrzynki czó¬ lenka, Z boku kól 7 wystaja prostopadle pre¬ ty sprzegajace i ryglujace 19 i 19a (fig. 5) po dwa w kazde kolo robocze 5, 6 i 7. Kaz¬ dy pret sprzegajacy 19, 19a posiada wycie¬ cie 20, w które wchodza zeby 10, 11 kól 5, 6 lub 7. Kazde dwa prety sprzegajace 19, 19a sa osadzone dolnymi koncami przegu¬ bowo z odwrotnych stron tarczy 21 tak, iz przy dolnym polozeniu jednego preta, np. 19, drugi pret np. 19a zajmuje górne polo¬ zenie (fig. 1). Prety 19 i 19a sa dociskane za pomoca sprezyn 22 doi kól 7. Przy dol¬ nym polozeniu pretów wyciecia 20 zazebia¬ ja sie z zebami sprzegajacymi 10 albo 11 ustalajac w ten sposób polozenie kola 5, 6 lub 7. Dzieki ryglom 24 zaopatrzonym w sprezyny i zapadajacym w wyciecie 23 tarczy 21, tarcze te sa ryglowane w róz¬ nych polozeniach tak samo, jak i prety 19 i 19a. Podczas podnoszenia jednego preta lub opadania drugiego prety te pociagaja za soba odpowiednio zab 10 albo 11 tak, iz odpowiednie kolo robocze zostaje przekre¬ cone o jeden zab, dzieki czemu zab ten wchodzi w obreb zasiegu zebów 3 pólbebna glównego 2, a kolo 7 zostaje obrócone za pomoca tego b^bna o pól obrotu (fig. 2 i 3).Jezeli zeby kola 7 nie sa wlaczone, wów¬ czas zeby glównego pólbebna 2 przesuwaja sie w przerwie 8 albo 9 wienców zebów ko¬ la 7 nie zazebiajac sie z tym kolem.W celu uwolnienia zeba, znajdujacego sie *w wycieciu 20, pret sprzegajacy, ;np. 19 (fig. 3), zostaje podczas podnoszenia sie odchylony na zewnatrz (w lewo) za pomo¬ ca haczyka 25 wbrew dzialaniu sprezyny 22. Haczyk 25 posiada u góry poprzeczke 25a. Prety te sa zaopatrzone w kciuki 26, lecz tylko kciuki podniesionych pretów znajduja sie w obrebie zasiegu haczyka 25 mijajacego kciuki opuszczonych pretów 19, 19a. Haczyk 25, osadzony wahliwie w ramie urzadzenia, jest napedzany za po¬ moca krazka nastawczego 25b osadzonego na glównym pólbebnie 2. Po wychyleniu pretów sprzegajacych haczyk 25 wraca w — 2 —polozenie wyjsciowe, okreslone zderza¬ kiem, pod dzialaniem wlasnego ciezaru i dzialaniem odchylajacych sie wstecz pre¬ tów 19, 19a. Zamiast przegubowego pola¬ czenia pretów sprzegajacych i ryglujacych 19, 19a z tarczami 21 mozna wykonac czesc tych pretów w ksztalcie zebatek, a tarcze 21 zaopatrzyc na obwodzie w zeby, z któ¬ rymi zazebialyby sie zebatki pretów 19, 19a z przeciwleglych stron tarcz 21.Opuszczanie pretów sprzegajacych 19, 19a uskutecznia sie za pomoca katowej dzwigni naciskowej, 27. Kazda para pretów sprzegajacych 19, 19a jest zaopatrzona w jedna katowa dzwignie naciskowa 27.Dzwignie te sa osadzone na wspólnej osi 28 umocowanej na koncu ramienia 29a dzwigni dwuramiennej 29, która jest osa¬ dzona obrotowo w ramie urzadzenia i slizga sie koncem drugiego ramienia 296 za pomo¬ ca krazków 29c po nieokraglej tarczy pro- wadniczej 30 uczestniczacej w ruchu obro¬ towym walu / glównego pólbebna 2. Nie- okragla tarcza prowadnicza wywoluje pod¬ noszenie sie i opuszczanie konca ramienia 29a dzwigni 29, w którym osadzona jest os 28, a tym samym i podnoszenie sie oraz o- puszczanie katowych dzwigni naciskowych 27, których opadniecie wywoluje opadanie pretów sprzegajacych 19, 19a. W tym celu dzwignia 27 naciska ramieniem 27a na na¬ roznik 31 drazków sprzegajacych 19 i 19a.W celu rozrzadu tych drazków sprzegaja¬ cych, które maja w danej chwili opuszczac sie albo podnosic, dzwignie 27 sa osadzone wahliwie na osi 28 i rozrzadzane w lewo lub w prawo za pomoca kart. Ciegla 32 (dru¬ ty) prowadzace od kart rozrzadczych albo od pretów, rozrzadzanych za pomoca tych kart, sa polaczone w tym celu z ramionami 276 dzwigni dwuramiennej 27. Karty roz- rzadcze pociagaja ramiona 27c dzwigni 27 w lewo, natomiast dzwignie te sa odciaga¬ ne w prawo za pomoca sprezyn 33.Fig. 1 przedstawia polozenie sklado¬ wych czesci urzadzenia na poczatku opu¬ szczania sie preta 19a albo podnoszenia sie odpowiedniego preta 19; fig, 2 *— tuz po opuszczeniu sie preta 19a i podniesieniu sie preta 19, a fig; 3 — po wychyleniu pod¬ niesionego preta 19 w celu zwolnienia ze¬ ba sprzegajacego kolo 7. Wedlug fig. 1, pret 19 znajduje sie w polozeniu opuszczo¬ nym, zazebia sie z zebem sprzegajacym 10 kola 7 i utrzymuje go w odpowiednim po¬ lozeniu. Ramie 27c dzwigni, rozrzadzane karta rozrzadcza, znajduje sie nad naroz¬ nikiem 31 podniesionego preta sprzegaja¬ cego 19a, znajdujacego sie za pretem 19, przy czym pret 19a ma byc opuszczony w celu podniesienia preta 19. Wedlug fig, 2 pret 19 zostal juz podniesiony, a pret 19a, — opuszczony. Pret 19 zazebil sie przy tym z zebem sprzegajacym 10 kola 7 i pocia¬ gnal go ze soba. Zaraz potem pret 19 zosta¬ je wychylony w lewo w celu wyzwolenia zeba 10, jak przedstawiono na fig. 3. Dzie¬ ki podniesieniu preta 19 kolo 7 zostaje przekrecone o jeden lub kilka zebów i ob¬ rócone o 180° za pomoca glównego pólbeb¬ na 2. Po dokonaniu tego obrotu zab sprze¬ gajacy 11 zapada w wyciecie 20 opuszczo¬ nego preta 19a, a kolo 7 zostaje zaryglowa¬ ne za pomoca preta 19a, dopóki pret ten nie zostanie podniesiony. Odwrotnie, zamiast w pretach sprzegajacych wyciecia te mogly¬ by znajdowac sie w kolach i moglyby za¬ zebiac sie z odpowiednimi wystepami pre¬ tów 19.Do zmiany czólenek w krosnach cztero- skrzynkowych wystarcza dwa mimosrody.Dobierajac stosownie skok mimosrodów mozna za pomoca trzech mimosrodów o- siagnac zmiane czólenek w krosnach sied- mioskrzynkowych. PL