Wynalazek niniejszy dotyczy sposobu stlaczania wyslodków buraczanych, swiezej krajanki buraczanej i podobnych substan- cyj, zawierajacych powietrze, oraz prasy, sluzacej do przeprowadzania tego sposobu.Dotychczas nie mozna bylo zmniejszyc za¬ wartosci cieczy w wymienionych substan¬ cjach zapomoca znanych pras typu Kliise- manna lub typu Sellwig'a ponizej mniej wiecej 73%, wskutek czego wieksza czesc cieczy trzeba bylo usuwac przez odparowy¬ wanie w suszarniach.Wynalazek niniejszy ma na celu usunie¬ cie tej niedogodnosci i umozliwienie zmniejszenia oraz dowolnego regulowania ilosci cieczy w wyzej wymienionych sub¬ stancjach przez bezposrednie stlaczanie ich. Wynalazek niniejszy jest oparty na spostrzezeniu, ze najwieksza przeszkode przy zmniejszaniu zawartosci cieczy przez same stlaczanie stanowi powietrze, znajdu¬ jace sie w stlaczanej substancji. Jezeli bo¬ wiem poddac substancje cisnieniu, a rów¬ noczesnie ogrzewac ja w prasie, to po pew¬ nym czasie temperatura stlaczanej masy staje sie wszedzie równa, a przy zwieksze¬ niu cisnienia powietrze zostaje pochlonie¬ te czesciowo lub zupelnie ciecza, znajduja-ca sie w masie, w stopniu, zaleznym od ci¬ snienia i temperatury. Poniewaz zas po¬ wietrze nie moze ujsc, wytwarza sie po¬ duszka elastyczna, uniemozliwiajaca wszel¬ ki odplyw cieczy, W masie wytwarza sie wówczas pewien stan równowagi, przy któ¬ rym niemozliwe jest wszelkie dalsze od¬ wadnianie masy.Sposób wedlug wynalazku polega na ciaglem niszczeniu stanu równowagi, co osiaga sie przez ciagle równoczesne ogrze¬ wanie stosu stlaczanej substancji po stro¬ nie odwadniania i chlodzenie po stronie stlaczania, przy równoczesnem zwiekszaniu cisnienia. Sposób ten mozna przeprowadzac w prasach róznego rodzaju: np. w prasie o stalym ruchu obrotowym (w prasie stozko¬ wej), w prasie typu Kliisemann'a, typu Sellwig'a i t. d., przy zastosowaniu bardzo gestego filtru szczelinowego.Prasa do stlaczania wyslodków lub kra¬ janki moze posiadac dwie plyty chlodzone i ogrzewany filtr, umieszczony miedzy nie¬ mi. Filtr ten ogrzewa sie przy stlaczaniu masy do temperatury, odpowiadajacej temperaturze pary nasyconej, wskutek czego gazy ulatniaja sie z cieczy. Tempera¬ tura stlaczanej masy obniza sie do tempe¬ ratury chlodzonych plyt prasy, co powo¬ duje, ze powietrze uchodzi przy wzrasta- jacem cisnieniu, a wskutek tego uchodzi takze i ciecz z powierzchni granicznej miedzy masa i ogrzanym filtrem. Nastepnie wytwarza sie ciagly ruch powietrza przez mase w kierunku od chlodzonych plyt pra¬ sy ku ogrzanemu filtrowi i to tak dlugo, az cale powietrze opusci mase, która wówczas stanowi cialo nieelastyczne, które mozna poddac bardzo silnie zwiekszonemu cisnie¬ niu. W ten sposób zmniejsza sie zawartosc cieczy w masie az do osiagniecia pozadane¬ go stopnia stloczenia masy.Przy zastosowaniu do wykonywania sposobu wedlug wynalazku prasy stozko¬ wej, tarcze stozkowe, osadzone na walach skosnych, nie posiadaja filtrów, lecz sa to tarcze stlaczajace, które sluza jednoczesnie do chlodzenia masy i posiadaja w tym celu na odwrotnej stronie zebra chlodzace.Do dobrego odprowadzania z prasy cie¬ czy, wytloczonej z masy, a równiez i po¬ wietrza mozna stosowac filtr, utworzony z jednej lub kilku tasm lub pasków podwój¬ nych, zwinietych spiralnie. Tasma podwój¬ na sklada sie z dwóch tasm jednakowych, przyczem kazda z nich posiada na jednym brzegu wyciecia, miedzy któremi znajduja sie zeby. Obie tasmy sa w ten sposób ulo¬ zone jedna na drugiej, ze zeby, zwrócone w przeciwnych kierunkach, leza jeden nad drugim, wskutek czego wyciecia sa ulozone równiez jedno na drugiem. W ten sposób uzyskuje sie filtr ze wszystkich stron otwar¬ ty, co wyjasni jeszcze dalszy opis w zwiaz¬ ku z rysunkiem.Jezeli sposób wedlug wynalazku prze¬ prowadza sie w prasie typu Sellwig'a, to tarcze filtracyjna, utworzona z jednej lub kilku czesci, mozna zaopatrzyc w jedna lub wieksza liczbe komór ogrzewczych, przy¬ czem tarcza filtrowa znajduje sie naprze¬ ciw tarczy tloczacej, zaopatrzonej w urza¬ dzenie chlodnicze. W tym przypadku ply¬ ty sitowe moga byc umieszczone na zebrach tarczy filtrowej, przechodzacych w kierun¬ ku promieni tarczy, które to zebra moga posiadac w kilku miejscach otwory, aby ciecz lub powietrze mogly uchodzic nawet w polozeniu poziomem tych zeber.W razie przeprowadzania sposobu we¬ dlug wynalazku w prasie typu Kliiseman- n'a cylinder prasy otacza sie komora ogrzewcza lub wieksza liczba takich komór, przyczem srodkowy wal prasy jest chlo¬ dzony zapomoca wody lub innego srodka chlodzacego. W tym przypadku plyty sito¬ we w postaci np, zwyklych plyt dziurkowa¬ nych, na których spoczywaja sita szczeli¬ nowe, moga byc ulozone na przechodza¬ cych w kierunku promieni zebrach, odla¬ nych na wewnetrznej sciance cylindra pra¬ sy lub przymocowanych do tej scianki. — 2 —Przestrzenie, znajdujace sie za plytami si- towemi lub miedzy zebrami, moga byc po¬ laczone u dolu z komora wylotowa lub z wieksza liczba takich komór, z których mozna odprowadzac sciekajaca ciecz. Ko¬ mory te sa polaczone z górnym otworem wylotowym do powietrza lub z wieksza liczba takich otworów, aby powietrze lub in¬ ne gazy, znajdujace sie jeszcze w cieczy, mogly wydobyc sie z prasy.Na rysunku przedstawiono dla przykla¬ du kilka pras do przeprowadzania sposobu wedlug wynalazku. Przedstawiono równiez dla przykladu filtr, stosowany w prasie stozkowej.Fig. 1 przedstawia przekrój, a czescio¬ wo widok boczny prasy stozkowej, fig. 2 -— czesciowy widok zgóry dwóch tasm, z któ¬ rych jedna spoczywa na drugiej, a które sa stosowane w filtrze, fig. 3 — pare takich tasm, zwinietych spiralnie. Na fig, 4 przed¬ stawiono schematycznie widok tarczy fil¬ trowej do prasy typu Sellwig'a, na fig. 5 — przekrój tej tarczy, a na fig. 6 — szczegól tarczy w wiekszej podzialce.Fig. 7 przedstawia schematycznie prze¬ krój pionowy prasy typu Kliisemann^a, fig. 8 — czesciowy przekrój pionowy tej samej prasy w wiekszej podzialce, fig. 9 — górny koniec tej prasy w wiekszej podzialce, a wreszcie fig. 10 — szczegól tej prasy, równiez w wiekszej podzialce.Fig. 11 — przedstawia przekróji wiekszej liczby taim wedlug fig. 2, a fig. 12 tarcze filtrowa w widoku zgóry.Prasa stozkowa, przedstawiona na fig. 1 i 2, posiada np. dwudzielna oslone zeliwna 1, 1, w której osadzone sa dwa puste wewnatrz waly 2, 2, których osie tworza kat rozwarty. Miedzy temi walami umieszczona jest pozioma wkladka 3, 3, zlozona z dwóch czesci i wypelniajaca przestrzen miedzy walami 2, 2. Na walach i na wkladce srodkowej 3 osadzone sa czesci obrotowe prasy. Na walach 2, 2 o- sadzone sa tarcze tloczne 4, 4, posiadaja¬ ce zebra chlodzace 5, 5. Do napedu ich sluza kola zebate, nieprzedstawione na rysunku, zazebiajace sie z wiencami zeba- temi 6, 6 tarcz 4, 4. Miedzy tarczami 4, 4 osadzona jest obrotowo tarcza filtrowa 7, obracajaca sie luzno lub tez napedzana z zewnatrz. Tarcza 7 jest osadzona na dwudzielnej wkladce 3, 3. Naogól stosuje sie tarcze filtrowe, obracajace sie luzno na stalym wale, przyczem tarcza obraca sie stale wskutek tarcia masy krajanki, znajdujacej sie podczas ruchu prasy w ko¬ morach 8, 8 i poruszajacej sie w tych kor morach w tym samym kierunku, co tarcze 4, 4. Potrzebne cisnienie, przenoszone na mase, wytwarza sie dzieki temu, ze komo* ry 8 prasy sa zbiezne w kierunku wylotu, znajdujacego sie w dolnej czesci prasy.Wylot znajduje sie, jak we wszystkich prasach stozkowych, nad najwezsza ich czescia, wskutek czego odprowadzanie stloczonego materjalu odbywa sie bardzo latwo, przyczem masa stloczona nie sty¬ ka sie z wytlaczana ciecza, np. z woda, Kat, który tworza ze soba osie walów 2, 2, dobiera sie zaleznie od cisnienia* ja¬ kie ma sie wywierac na mase stlaczana.Tarcza filtrowa 7 posiada wewnatrz komore ogrzewcza 9. Osrodek ogrzewczy, np. pare, mozna doprowadzac do koinory 9 przez puste waly 2, 2 i ta sama droga mozna go odprowadzac. W tarczy filtrowej 7 po obu stronach komory znajduja sie wglebienia 10, 10, w których umieszczo¬ ne sa filtry, przedstawione na fig. 2 i 3.Filtry te sa umieszczone na plaskich dnach 11, 11, stanowiacych scianki, odgradzaja¬ ce przestrzenie 10 od wewnetrznej komo¬ ry ogrzewczej 9. Scianki te moga miec otworki lub tez moga byc bez otworków* w zaleznosci od tego, czy stosuje sie ogrze¬ wanie posrednie, czy tez bezposrednie.Sposób wedlug wynalazku wyinaga stosowania bardzo gestych sit o duzej przepuszczalnosci. Na fig. 2,^3, 11 i 12 przedstawiona dla przykladu filtr szcze- - 3 —linowy odpowiedni do przeprowadzania sposobu wedlug wynalazku.Tasme metalowa 12 (fig. 2 i 11), po¬ siadajaca na jednej stronie wyciecia 13, miedzy któremi znajduja sie zeby 14, na¬ klada sie na druga taka sama tasme, której zeby 14 i wyciecia 13 sa jednak zwrócone w(kierunku przeciwnym.Jezeli ulozy sie obok siebie wieksza liczbe takich tasm podwójnych, co np. ma miejsce przy nawijaniu spiralnem, wów¬ czas powstaje kanal srodkowy 13a (fig. 11), umozliwiajacy przeplyw cieczy z jed¬ nej Jstrony na druga. Fig. 11 wyjasnia ten przeplyw, a takze ksztalt kanalu srod¬ kowego 13a oraz sposób, w jaki kanal ten laczy sie plaskiemi bokami filtru spiralne¬ go z otworami 15 na obwodzie tarczy fil¬ trowej.Sposób, w jaki wyciecia tasm filtra¬ cyjnych lacza sie ze soba, jest wyjasnio¬ ny na fig. 3. Na figurze tej mozna rozpo¬ znac w przekroju podluznym przez tasmy filtracyjne, w jaki sposób wyciecia po¬ szczególnego zwoju sa przesuniete w sto¬ sunku do wyciec przylegajacego zwoju.Cale wydrazenie tarczy wypelnione jest spirala z tasmy, przyczem, jak juz wspomniano, odplyw odbywa sie na ob¬ wodzie; powietrze odplywa przez otwory 15 w polowie górnej, a ciecz przez takiez otwory w polowie tarczy filtrowej, znaj¬ dujacej sie u dolu.Opisana prasa stozkowa dziala w spo¬ sób nastepujacy.Prase napelnia sie przez otwór, nie- przedstawiony; na rysunku ii znajdujacy sie w najszerszej czesci prasy, przyczem tar¬ cza filtrowa 7 musi byc juz poprzednio ogrzana. Podczas stlaczania powietrze u- chodzi wgóre z filtrów, podczas gdy wy¬ tloczona ciecz splywa przez filtry i zo¬ staje odprowadzona z dolnej czesci pra¬ sy. Mase wycisnieta, np. krajanke bura¬ czana, usuwa sie z prasy przez otwór, -oieprzedstawiony na rysunku.Poniewaz w pierwszym okresie stla¬ czania odprowadza sie powietrze, a komo¬ ra zmienia swój przekróji od najszersze¬ go do najwezszego, wiec równiez i cisnie¬ nie na mase krajanki, w danym przypad¬ ku nieelastyczna, wzrasta od zera az do wartosci najwiekszej, co powoduje, ze prasa ta pracuje zupelnie bez uderzen w otworze wylotowym. Prasa ta dziala zreszta w sposób nieprzerwany (ciagly), wskutek czego jest ona korzystniejsza niz prasa hydrauliczna, pracujaca z przerwami.Przy zastosowaniu prasy typu Sell- wig'a wedlug fig. 4 — 6, tarcza filtrowa, która moze stanowic jedna sztuke lub mo¬ ze sie skladac z dwóch czesci, posiada ko* more ogrzewcza 20. Kazda z plyt sitowych 21 o ksztalcie wycinków kolowych, skla¬ dajaca sie np. ze zwyklej plyty dziurko¬ wanej i z sita o waskich szczelinach, spo¬ czywa na zebraeh 22, które sa w kilku miejscach 23 przerwane, jak to uwidocz¬ niono na fig. 4. W ten sposób powstaja otwory, przez które ciecz, powietrze lub inne gazy maja moznosc odplywu równiez przy poziomem polozeniu zeber. Plyty si¬ towe przytwierdza sie w dowolny znany sposób do tarczy filtrowej. Jak to przed¬ stawiono na fig. 6, na zwyklem sicie 24 umieszczone jest sito 25, posiadajace *wa- skie szczelinki; ten zespól sitowy ozna¬ czono na fig. 4 i 5 liczba 21, a na fig. 4 przedstawiono tylko w górnej czesci tej figury. Na fig. 6 uwidoczniono równiez dokladnie zebra 22 oraz przerwy w nich 23.Naprzeciw tarczy filtrowej znajduje sie nieprzedstawiona na rysunku tarcza tloczna, która nalezy chlodzic, a -która moze byc zreszta zbudowana podobnie jak tarcza wedlug fig. 4.W prasie typu Klusemann'a wedlug fig. 7 — 10 sposób wedlug wynalazku przeprowadza sie w cylindrze zeliwnym 26, stanowiacym jedna sztuke lub zlóio- __ 4 _nym z dwóch czesci, którego scianki we¬ wnetrzne posiadaja zebra podluzne 27.Do tych zeber przymocowane sa cylindry sitowe, a mianowicie zwykly dziurkowany cylinder sitowy 28 oraz cylinder sitowy 29, posiadajacy waskie szczelinki.Cylinder 26 (fig. 9) jest otoczony komo¬ ra ogrzewcza 30, skladajaca sie z czterech odcinków, a mianowicie z dwóch w kaz¬ dej polowie cylindra. Przestrzenie 31 (fig. 9) miedzy zebrami 27, cylindrem si¬ towym 28 oraz wewnetrzna scianka cy¬ lindra 26 lacza sie z komorami 32 do od¬ prowadzania cieczy, które zapomoca ka¬ nalów 33 lacza sie z otworami 34 górnej czesci cylindra 26, sluzacemi do odpro¬ wadzania powietrza. W celu uniemozli¬ wienia dalszego stalego stykania sie cie¬ czy z masa, wycisnieta po wytloczeniu, w dolnej czesci cylindra prasy umieszczo¬ na jest wieksza liczba pierscieni wspól¬ osiowych 35 (na rysunku pokazano trzy takie pierscienie), pochylonych ku dolo¬ wi. Pierscienie te przedstawiono w wiek¬ szej skali na fig. 10. Jako narzad chlo¬ dzacy sluzy stozkowy pusty wewnatrz wal 36, zaopatrzony w zebra i chlodzony zapo¬ moca wody lub innego srodka chlodzace¬ go. Wal jest zupelnie zamkniety, oczywi¬ scie z wyjatkiem potrzebnych otworów do doprowadzania i odprowadzania srodka chlodzacego. Tych szczególów nie przed¬ stawiono na rysunku. PL