Znane juz sa weglowe palaki slizgowe, których poszczególne wegle sa umocowane na przenikajacym je narzadzie laczacym, ale tylko w wykonaniu prostolinijnem; na¬ stepnie znane sa wygiete weglowe palaki slizgowe z zewnetrznem zamocowaniem pojedynczych wegli. Ostatnia konstrukcja posiada te wade, ze napowietrzny drut jezdny ma zawsze moznosc zetkniecia sie ze slizgajacem sie metalowem zamocowa¬ niem zewnetrznem czy to przy przechyla¬ niu palaka, czy tez przy wiekszem zuzyciu sie powierzchni weglowej palaka.Weglowe palaki slizgowe z wewnetrz- nem zamocowaniem pojedynczych wegli wykonywane byly dotychczas tylko w ksztalcie prostolinijnym i znane byly tyl¬ ko w takiem wykonaniu, przyczem posia¬ daly te wade, ze przy silnych uderzeniach i duzem naprezeniu naciskowem, co wyste¬ puje w szczególnosci przy szerokotoro¬ wych lokomotywach elektrycznych pocia¬ gów pospiesznych, rura, znajdujaca sie we¬ wnatrz wegli, zostaje zgieta, a przez to ca¬ ly palak uszkodzony. Gdyby zas wewnetrz¬ na rura byla tak gruba, zeby mogla wy¬ trzymywac wszelkie uderzenia, naprezenia naciskowe i t. d., to do tego celu musialyby byc zastosowane rury o tak duzej grubo¬ sci scianek, ze z jednej strony ciezar tak wykonanych palaków bylby za duzy, a z drugiej strony grubosc samych wegli sli¬ zgowych zostalaby o tyle zmniejszona, ze trwalosc uzytkowa stalaby sie niewystar¬ czajaca.W celu nadania odpowiedniej wytrzy-. malosci dla wymienionych warunków, sto- * sg^ynie ck wynalazku jpttet wewnetrzny, f' Ip^lrzyanajacyf wegle, ^e£t wykonany w ^ ^l|^ci rury a ks^lcie^lieco wygietym, .Pozwala to zastosowac rure o takiej sred¬ nicy dla wielkich naprezen, jaka przy wy¬ konaniu rury o ksztalcie prostolinijnym bylaby niedostateczna, gdyz naciski na luk, jak wiadomo, moga byc w duzym stop¬ niu wieksze, niz na pret prosty. Zwykle ja¬ ko pret wewnetrzny, stosuje sie rure z po¬ dluzna szczelina, przyczem rura ta przy srednicy weglowego palaka slizgowego, wynoszacej okolo 50 mm, posiada sredni¬ ce 12 — 15 mm. Rura taka ze wzgledu na podluzna szczeline sprezynuje przy zasu¬ waniu jej, przylega wiec znakomicie do powierzchni otworów wegli skladowych, przez które przechodzi.Zeby najlepiej przeciwstawiac sie na¬ prezeniom, wielkosc strzalki luku powin¬ na* wynosic co najmniej 20 mm lub wiecej przy dlugosci luku 1500 mm.Wytrzymalosc rury wzrasta równiez wskutek tego, ze poszczególne kawalki we¬ gla, nasuwane na rure, posiadaja stykowe powierzchnie w plaszczyznach, skierowa¬ nych do srodka krzywizny luku, utworzo¬ nego przez rure, przeto poszczególne ka¬ walki wegla stwarzaja same przez sie ca¬ losc, wytrzymujaca obciazenie, gdyz dzia¬ laja jako swobodne sklepienie. Powyzsze pozwala na stosowanie równiez wykrzy¬ wionych weglowych palaków slizgowych, zlozonych tylko z jednolitego jednego ka¬ walka.Najwieksze jednak znaczenie dla ru¬ chu elektrycznych pociagów pospiesznych szerokotorowych ma mozliwie maly ciezar palaka przy mozliwie duzej jego wytrzy¬ malosci, gdyz przy wiekszych predkosciach ciezki palak stale odlacza sie od napo¬ wietrznego drutu jezdnego, a powstajace wskutek tego wstrzasy i uderzenia, poclto- v dzace od znacznego ciezaru przylegajace¬ go drutu, zwiekszaja sie wraz z predkoscia, a zatem wymagaja statecznej i zabezpie¬ czonej od zlamania budowy palaka.Wynalazek uwidoczniony jest na ry¬ sunku w postaci przykladów wykonania.Fig. 1 przedstawia widok palaka oraz cze¬ sciowo jego przekrój, fig. 2 — przekrój wzdluz linji // — // na fig, 1, fig. 3 — 5 przedstawiaja przekroje poprzeczne po¬ szczególnych wegli w trzech róznych posta¬ ciach wykonania, fig. 6 — przekrój kawal¬ ka wegla, osadzonego na metalowej rurze, i fig. 7 — czesc palaka weglowego, sklada¬ jacego sie z poszczególnych wycinków.Na metalowej rurze 1 jest osadzona pewna ilosc pojedynczych wegli 2, przy¬ czem rura przechodzi przez otwory w we¬ glach. Konce 3 nozycowatych drazków, o- sadzonych na dachu wozu, sa rozciete i za¬ opatrzone w otwory 4 do osadzenia w nich czopów 5 koncówek 6. Czopy te sa zakle¬ szczone zapomoca srub 7, przechodzacych przez ucha 8. Koncówki 6 sa zaopatrzone w gwintowane otwory 9, w które sa wkre¬ cone metalowe kolanka 10, tworzace kon¬ ce palaka slizgowego. Na drugich koncach tych kolanek 10 wkrecone sa nagwintowa¬ ne konce rury 1, przyczem kolanka sa po¬ laczone ze soba zapomoca preta 11. Kolan¬ ka 10 sa pokryte weglowemi nakladkami 12 w sposób, uwidoczniony na fig. 2. Na rure 1 nasuniete sa wegle 2. Wegle 2, jak to uwidoczniaja fig. 3 — 5, moga posiadac rozmaite przekroje poprzeczne. Na fig. 3 uwidoczniony jest wegiel 21 o prostokat¬ nym przekroju i z okraglym otworem 21* do metalowej rury 1. Wegiel 22 wedlug fig. 4 posiada podobny przekrój, lecz za¬ okraglony na dolnych rogach, i jest zaopa¬ trzony w prostokatny otwór 22'. Wegiel 23 wedlug fig. 5 ma trójkatny przekrój i posiada okragly otwór 23' z wykrojem 23", w który wchodzi wystep, znajdujacy sie na rurze /, w celu zabezpieczenia we¬ gla przed obracaniem sie. Fig. 6 przedsta¬ wia przyklad wykonania, wskazujacy w ja¬ ki sposób wegiel 2 moze byc osadzony na — 2 -metalowej rurze 1. Rura 1 posiada podluz¬ ne rozciecie V, dzieki czemu sprezynuje i przylega do powierzchni wewnetrznej o- tworów wegli. Na fig. 7 uwidoczniono, ze powierzchnie stykowe poszczególnych we¬ gli 2 znajduja sie w plaszczyznach, skiero¬ wanych ku srodkowi krzywizny luku pa- laka. PL