PL228087B1 - Funkcjonalizowana zasadowa ciecz jonowa typu gemini i sposób otrzymywania funkcjonalizowanej zasadowej cieczy jonowej typu gemini - Google Patents

Funkcjonalizowana zasadowa ciecz jonowa typu gemini i sposób otrzymywania funkcjonalizowanej zasadowej cieczy jonowej typu gemini

Info

Publication number
PL228087B1
PL228087B1 PL400731A PL40073112A PL228087B1 PL 228087 B1 PL228087 B1 PL 228087B1 PL 400731 A PL400731 A PL 400731A PL 40073112 A PL40073112 A PL 40073112A PL 228087 B1 PL228087 B1 PL 228087B1
Authority
PL
Poland
Prior art keywords
ionic liquid
type
gemini
weight
parts
Prior art date
Application number
PL400731A
Other languages
English (en)
Other versions
PL400731A1 (pl
Inventor
Janusz Nowicki
Jan Mosio-Mosiewski
-Mosiewski Jan Mosio
Original Assignee
Inst Ciężkiej Syntezy Organicznej Blachownia
Priority date (The priority date is an assumption and is not a legal conclusion. Google has not performed a legal analysis and makes no representation as to the accuracy of the date listed.)
Filing date
Publication date
Application filed by Inst Ciężkiej Syntezy Organicznej Blachownia filed Critical Inst Ciężkiej Syntezy Organicznej Blachownia
Priority to PL400731A priority Critical patent/PL228087B1/pl
Publication of PL400731A1 publication Critical patent/PL400731A1/pl
Publication of PL228087B1 publication Critical patent/PL228087B1/pl

Links

Landscapes

  • Nitrogen Condensed Heterocyclic Rings (AREA)
  • Organic Low-Molecular-Weight Compounds And Preparation Thereof (AREA)
  • Heterocyclic Carbon Compounds Containing A Hetero Ring Having Oxygen Or Sulfur (AREA)

Description

Przedmiotem wynalazku jest funkcjonalizowana zasadowa ciecz jonowa typu gemini, mogąca znaleźć zastosowanie w procesach z katalizą zasadową, szczególnie w procesach kondensacji czy transestryfikacji polioli i wyższych alkoholi oraz funkcjonalizowanej zasadowej cieczy jonowej typu gemini.
Przedmiotem wynalazku jest sposób otrzymywania funkcjonalizowanej zasadowej cieczy jonowej typu gemini, mogącej znaleźć zastosowanie w procesach z katalizą zasadową, szczególnie w procesach kondensacji czy transestryfikacji polioli i wyższych alkoholi.
Wykorzystanie cieczy jonowych jako katalizatorów w syntezie organicznej jest przedmiotem licznych badań prowadzonych już od blisko 10 lat. Zainteresowanie to wynika z ich specyficznych właściwości, które przekładają się na decydujący wpływ na przebieg wielu reakcji chemicznych. Możliwości ich wykorzystania w chemii są ogromne, co zostało opisane w licznych publikacjach i monografiach, na przykład Wassercheid P., Welton T. (Eds) lonic Liquids in Synthesis, Wiley-WCH, Weinheim, 2003. Pierwsze ciecze jonowe, oparte na N-metyloimidazolu, miały charakter neutralny. Jednak dalsze prace pozwoliły na otrzymanie cieczy jonowych, początkowo kwaśnych a później i zasadowych. Ich właściwości kwasowe czy zasadowe wynikały z charakteru zarówno anionu jak i kationu. W porównaniu do kwasowych i obojętnych cieczy jonowych, szeroko opisywanych w literaturze, zasadowe ciecze jonowe są znacznie rzadsze, co opisuje Hajipour w pracy przeglądowej z tego tematu [Hajipour A.R., J. Iran Chem. Soc. 2009, 6, 647].
Zasadowość cieczy jonowych może wynikać zarówno z charakteru kationu jak i anionu. Ciecze jonowe zawierające kation imidazoliniowy są niestabilne w środowisku zasadowym. W roku 2003 Seddon opatentował stabilną, zasadową ciecz jonową - wodorotlenek 2,3-dimetyloimidazoliniowy - US patent 6774240, a w dwa lata później Ranu opisał wodorotlenek metylobutyloimidazoliniowy [Ranu B.C. i współpracownicy Org. Lett., 2005, 7, 3049]. Opisane wodorotlenki okazały się stabilne w warunkach katalizy zasadowej i wykazywały wysoką aktywność w reakcjach kondensacji Michaela [Ranu B.C. i współpracownicy Tetrahedron 2007, 63, 776] czy Knoevenagel'a [Li J. i współpracownicy Chin. J. Org. Chem., 2007, 27,1296].
Opisane dotychczas zasadowe ciecze jonowe zawierające kation metyloimidazoliniowy, a jako anion aniony octanowe, mlekowe czy dicyjanamidowe mogą mieć ograniczone zastosowanie wynikające ze stosunkowo niskiej zasadowości. Dla N-metyloimidazolu wartość pKa wynosi około 7,8. Zasadowość imidazoliniowych cieczy jonowych można zwiększyć poprzez wymianę anionu na wodorotlenowy, tak jak to ma miejsce w przypadku opisanego przez Ranu wodorotlenku metylobutyloimidazoliniowego. Jednak istotną wadą zasadowych cieczy jonowych otrzymanych na podstawie N-metyloimidazolu jest ich stosunkowo niska stabilność termiczna, z reguły nieznacznie przekraczająca 200°C. Zdecydowanie wyższą stabilność termiczną wykazują imidazoliniowe ciecze jonowe typu gemini. Analogicznie do surfaktantów typu gemini ciecze jonowe gemini zbudowane są z dwóch centrów kationowych zawierających kationy imidazoliniowe połączone łącznikiem. Łącznikiem może być na przykład łańcuch polioksyetylenowy, tak jak to opisuje Jin [Jin Ch. i współpracownicy, J. Mater. Chem., 2006, 16, 1529] oraz Zhi [Zhi H. i współpracownicy, Chem. Communications, 2009, 2878], prosty łańcuch alifatyczny, jak to opisuje Liang [Liang J. i współpracownicy, J. Fuel Chem. Technol., 2010, 38, 275], czy też pierścień aromatyczny, tak jak to opisuje Subramaniam [Subramaniam P. i współpracownicy Int. J. Mol. Sci., 2011, 11,3675], Opisane wyżej imidazoliniowe ciecze jonowe typu gemini mają charakter neutralny lub słabo kwaśny. Anionem z reguły jest tu anion NTf2, Cl lub Br. Ciecze te opracowane zostały jednak do specjalnych zastosowań i nie wykazują żadnych właściwości katalitycznych zarówno kwasowych jak i zasadowych.
Celem wynalazku było opracowanie zasadowej cieczy jonowej typu gemini o wysokiej aktywności katalitycznej w procesach wymagających katalizy zasadowej na przykład transestryfikacji czy kondensacji aldolowej i jednocześnie charakteryzujące się wyższą, w porównaniu do standardowych zasadowych cieczy jonowych, odpornością termiczną. Funkcjonalizowanie takiej cieczy poprzez wprowadzenie do jej cząsteczki hydrofitowych grup hydroksylowych pozwoliłoby zwiększyć jej hydrofilowość i przez to nadać jej nowe właściwości. Taka ciecz jonowa mogłaby być przydatna w procesach transestryfikacji z wykorzystaniem polioli czy wyższych alkoholi.
Nieoczekiwanie okazało się, że ciecz jonowa, w której kationami są dwa kationy metyloimidazoliniowe spięte mostkiem zbudowanym z alifatycznego łańcucha trimetylenowego zawierającego dodatkowo dwie silnie polarne grypy hydroksylowe, a anionami są dwa aniony wodorotlenowe charakteryzuje się wyższą, w porównaniu do standardowych zasadowych cieczy jonowych, odpornością termiczną oraz wysoką aktywnością katalityczną w procesach wymagających katalizy zasadowej.
PL 228 087 Β1
Nieoczekiwanie okazało się, że możliwe jest otrzymywanie cieczy jonowej, w której kationami są dwa kationy metyloimidazoliniowe spięte mostkiem zbudowanym z alifatycznego łańcucha trimetylenowego zawierającego dodatkowo dwie silnie polarne grypy hydroksylowe, a anionami są dwa aniony wodorotlenowe charakteryzuje się wyższą w porównaniu do standardowych zasadowych cieczy jonowych, odpornością termiczną oraz wysoką aktywnością katalityczną w procesach wymagających katalizy zasadowej.
Ciecz według wynalazku posiada wzór:
Θ_
OH ^N5< N H-»C
OH OH
/Τ' -*\ h (j?) Λ ‘CH,
OH .Θ
Istota sposobu według wynalazku polega na tym, że N-metyloimidazol i dibromek neopentylowy w proporcji molowej jak 2,05-2,1:1 miesza się w temperaturze 140-160°C do momentu zestalenia się zawartości reaktora, co następuje po 2-4 godzinach, otrzymany stały produkt schładza się, przemywa kilkukrotnie małymi porcjami acetonitrylu i oczyszczony osad dibromku suszy się, po czym rozpuszcza się go w roztworze wodno-alkoholowym zawierającym KOH w proporcji 1 mol KOH na 1 mol Br, przy czym roztwór wodno-alkoholowy zawiera 5 do 20 części wagowych wody i 80 do 95 części wagowych alkoholu, otrzymaną zawiesinę miesza się przez 16-24 godzin w temperaturze 25-40°C, następnie wydzielony osad KBr filtruje się, a klarowny roztwór zatęża pod zmniejszonym ciśnieniem do otrzymania cieczy jonowej o wzorze:
λ .N^.N
H,C
OH OH
SN
ΝΛ< N, “CH,
OH ,Θ
Korzystnie jest, jeżeli wymianę anionu bromkowego na wodorotlenowy prowadzi się roztworem KOH w mieszaninie zawierającej 10 części wagowych wody i 90 części wagowych metanolu.
Przykład
W reaktorze umieszcza się 11 g (0,13 mola) N-metyloimidazolu i 17 g (0,06 mola) dibromku neopentylowego. Zawartość reaktora miesza się w temperaturze 150°C do momentu zestalenia się zawartości reaktora, co następuje po 3 godzinach. Po ochłodzeniu do temperatury 70°C stały produkt przemywa się dwukrotnie małymi porcjami acetonitrylu. Oczyszczony osad dibromku suszy się w suszarce w temperaturze 100°C. Otrzymuje się 24 g (89% teoretycznych) produktu w postaci białego proszku. Następnie otrzymany dibromek rozpuszcza się w mieszaninie zawierającej 40 ml metanolu i 15 ml wody. Do roztworu dodaje się w jednej porcji roztwór zawierający 10 części wagowych wody i 90 części wagowych metanolu. Otrzymaną zawiesinę miesza się przy pomocy mieszadła magnetycznego przez 18 godzin w temperaturze pokojowej. Po tym czasie wydzielony osad KBr filtruje się a klarowny roztwór zatęża na wyparce rotacyjnej pod zmniejszonym ciśnieniem. Otrzymuje się 14,8 g (88% teoretycznych) produktu w postaci żółtego syropu.
Funkcjonalizowana zasadowa ciecz jonowa typu gemini posiada wzór:
i charakterystykę przy pomocy analizy widm rezonansu magnetycznego 1H-NMR i 13C-NMR oraz widma FT-IR:
1H-NMR (500 MHz, DMSO-d6)(ppm): 3,22 (d, 4H), 3,81 (s, 6H), 4,31 (s, 4H), 4,80 (t, 2H), 7,40 (s, 2H), 7,45 (s, 2H), 8,34 (s, 2H); 13C-NMR (120 MHz, DMSO-d6)(ppm): 35,9; 45,3; 48,6; 58,5; 123,0; 123,8; 137,3; FT-IR (δ, cm1): 760, 1032, 1170, 1346, 1458, 1597, 1656, 2912, 2939, 3125, 3369.

Claims (3)

1. Funkcjonalizowana zasadowa ciecz jonowa typu gemini posiadająca wzór:
OH OH
OH
H-,C
OH
2. Sposób otrzymywania funkcjonalizowanej zasadowej cieczy jonowej typu geminid, znamienny tym, że N-metyloimidazol i dibromek neopentylowy w proporcji molowej jak 2,05-2,1:1 miesza się w temperaturze 140-160°C do momentu zestalenia się zawartości reaktora, co następuje po 2-4 godzinach, otrzymany stały produkt schładza się, przemywa kilkukrotnie małymi porcjami acetonitrylu i oczyszczony osad dibromku suszy się, po czym rozpuszcza się w roztworze wodno-alkoholowym zawierającym KOH w proporcji 1 mol KOH na 1 mol Br, przy czym roztwór wodno-alkoholowy zawiera 5 do 20 części wagowych wody i 80 do 95 części wagowych alkoholu, otrzymaną zawiesinę miesza się przez 16-24 godzin w temperaturze 25-40°C, następnie wydzielony osad KBr filtruje się, a klarowny roztwór zatęża pod zmniejszonym ciśnieniem do otrzymania cieczy jonowej o wzorze:
H,C
OH OH
ZS ch3
OH
3. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, że wymianę anionu bromkowego na wodorotlenowy prowadzi się roztworem KOH w mieszaninie zawierającej 10 części wagowych wody i 90 części wagowych metanolu.
PL400731A 2012-09-11 2012-09-11 Funkcjonalizowana zasadowa ciecz jonowa typu gemini i sposób otrzymywania funkcjonalizowanej zasadowej cieczy jonowej typu gemini PL228087B1 (pl)

Priority Applications (1)

Application Number Priority Date Filing Date Title
PL400731A PL228087B1 (pl) 2012-09-11 2012-09-11 Funkcjonalizowana zasadowa ciecz jonowa typu gemini i sposób otrzymywania funkcjonalizowanej zasadowej cieczy jonowej typu gemini

Applications Claiming Priority (1)

Application Number Priority Date Filing Date Title
PL400731A PL228087B1 (pl) 2012-09-11 2012-09-11 Funkcjonalizowana zasadowa ciecz jonowa typu gemini i sposób otrzymywania funkcjonalizowanej zasadowej cieczy jonowej typu gemini

Publications (2)

Publication Number Publication Date
PL400731A1 PL400731A1 (pl) 2014-03-17
PL228087B1 true PL228087B1 (pl) 2018-02-28

Family

ID=50240938

Family Applications (1)

Application Number Title Priority Date Filing Date
PL400731A PL228087B1 (pl) 2012-09-11 2012-09-11 Funkcjonalizowana zasadowa ciecz jonowa typu gemini i sposób otrzymywania funkcjonalizowanej zasadowej cieczy jonowej typu gemini

Country Status (1)

Country Link
PL (1) PL228087B1 (pl)

Also Published As

Publication number Publication date
PL400731A1 (pl) 2014-03-17

Similar Documents

Publication Publication Date Title
EP2931406B1 (en) One-pot method for the synthesis of cu-ssz-13
Reddy et al. N-Alkylation of amines with alcohols over nanosized zeolite beta
Wang et al. Transformylating amine with DMF to formamide over CeO 2 catalyst
EP3700910B1 (en) Photocatalytic system and applications thereof
Pal et al. First application of fruit juice of Citrus limon for facile and green synthesis of bis-and tris (indolyl) methanes in water
CN101711992B (zh) 甲醇或二甲醚选择性制丙烯的催化剂及其制备方法
Zolfigol et al. Synthesis of the first nano ionic liquid 1-methylimidazolium trinitromethanide {[HMIM] C (NO 2) 3} and its catalytic use for Hanztsch four-component condensation
Kajiwara et al. One-dimensional alignment of strong Lewis acid sites in a porous coordination polymer
CN103613573A (zh) 胆碱类离子液体催化合成香豆素及其衍生物的方法
Hiremath et al. A microwave accelerated sustainable approach for the synthesis of 2-amino-4H-chromenes catalysed by WEPPA: A green strategy
Arian et al. Novel sultone based Brønsted acidic ionic liquids with perchlorate counter-anion for one-pot synthesis of 2H‑indazolo [2, 1‑b] phthalazine‑triones
JP2014040376A (ja) ビスフェノール化合物の製造方法
Sameri et al. Preparation of core/shell CaO@ SiO2-SO3H as a novel and recyclable nanocatalyst for one-pot synthesize of dihydropyrano [2, 3-c] pyrazoles and tetrahydrobenzo [b] pyrans
Ganja et al. Y2O3/HAp, a sustainable catalyst for novel synthesis of furo [3, 4-b] chromenes derivatives via green strategy
Kerru et al. Gadolinium oxide loaded zirconia and multi-component synthesis of novel dihydro-pyrazolo [3, 4-d] pyridines under green conditions
DE60043095D1 (de) Dampfspaltungskatalysator und dessen Herstellungsverfahren
PL228087B1 (pl) Funkcjonalizowana zasadowa ciecz jonowa typu gemini i sposób otrzymywania funkcjonalizowanej zasadowej cieczy jonowej typu gemini
Ehsani-Nasab et al. Preparation and characterization of a novel room temperature dicationic ionic liquid and its application in the synthesis of xanthenediones under solvent-free conditions
JP6290580B2 (ja) 還元反応用触媒組成物、1,6−ヘキサンジオールの製造方法、アミノベンゼン化合物の製造方法
Mardiana et al. Utilization of eggshell-derived material as a solid base catalyst for efficient synthesis of substituted chalcones
CN103664815B (zh) 一种萘并二氢噁嗪类化合物的制备方法
Kargar-Dolatabadi et al. A Rapid and Highly Effectual Protocol for the Synthesis of Bis-Coumarins Using triethylaminium-N-Sulfonic Acid Tetrachloroaluminate under Solvent-Free Conditions
Arslan Synthesis and characterisation of new sulfonamide chalcones containing an azo group
KR102132339B1 (ko) 플라보노이드 유도체의 제조방법 및 그 중간체
CN103193607B (zh) 一种多磺酸根离子液体催化制备查耳酮及衍生物的方法