Terpentyne, olej sosnowy, jak równiez kalafonje otrzymuje sie z drzewa i karpi¬ ny zapomoca dwóch sposobów, a mianowi- * cie przez sucha destylacje, która daje pro¬ dukty zabarwione i malowartosciowe, lub tez przez odpedzanie z para wodna ter¬ pentyny i olejów, zawartych w drzewie, po którem nastepuje ekstrakcja zywic w auto¬ klawach zapomoca benzyny, poczem frak¬ cjonowanie otrzymanych produktów w a- paratach destylacyjnych. Znane te sposo¬ by wykazuja jednak niedogodnosci, które stanowi glównie odzyskiwanie zpowrotem benzyny, sluzacej jako rozpuszczalnik, jak równiez frakcjonowanie róznych produk¬ tów, wymagajace licznych czynnosci do¬ datkowych.Wynalazek niniejszy ma na celu usu¬ niecie niedogodnosci powyzszych. W mysl wynalazku osiaga sie to w ten sposób, ze ekstrakcje drzewa zapomoca rozpuszczal¬ nika organicznego przeprowadza sie w au¬ toklawach obrotowych lub nieruchomych, zaopatrzonych w mieszadla, przyczem w koncowem stadjum ekstrakcji wytwarza sie wysoka próznie i, w celu odzyskania resztek zawartego w drzewie rozpuszczal¬ nika, wprowadza sie do autoklawu sucha pare wodna, utrzymujac w nim w dalszym ciagu próznie. Nastepnie otrzymany wy¬ ciag, po ewentualnem stezeniu, frakcjonuje sie w prózni, dodajac podczas destylacji znanego srodka, zabezpieczajacego od utleniania; w celu zas odpedzenia resztekcial, zanieczyszczajacych kalafonje, w kon- cowem stadjum destylacji doprowadza sie sucha pare wodna. Sposób ten umozliwia wiec. pominiecie odpedzania olejów z para wodna przed wlasciwa ekstrakcja drzewa zapomoca rozpuszczalnika/ Ponadto, dzieki doprowadzaniu suchej pa% \wodnej ^^jjrtworzeniu w autoklawie prózni pod koniec ekstrakcji unika sie strat rozpuszczalnika, uzytego do ekstrakcji drzewa; dzieki zas zastosowaniu podczas destylacji rfrakcsyjnef zjrianyt^i Ssrodków, zabezpieczajacych od utleniania, oraz wy¬ sokiej prózni mozna destylacje przeprowa¬ dzac w temperaturze znacznie wyzszej, np. do 150°C, bez obawy pociemnienia otrzy¬ mywanych produktów. Wreszcie dopro¬ wadzanie w koncowem stadjum destylacji suchej pary wodnej umozliwia dokladne odpedzenie cial cieklych, zanieczyszcza¬ jacych i zlepiajacych kalafonje, dzieki czemu otrzymuje sie produkt czysty i su¬ chy.Przyklad. Karpine, drzewo, lub inne materjaly roslinne, zawierajace zywice i rozdrobnione uprzednio na kawalki w jaki¬ kolwiek badz sposób wlasciwy, wprowadza sie do autoklawu obrotowego lub nieru¬ chomego, zaopatrzonego w mieszadla, u- mozllWiajacego nastepnie, podczas dalszej fraer#bki, wytwarzanie w nim prózni o ta- ieiej ^wysokosci, jaka sie zwykle stosuje •przy 'ekstrakcji jadalnych olejów roslin¬ nych. Po napelnieniu autoklawu materja¬ lem, przeznaczonym do przeróbki, prze¬ puszcza sie na goraco przezen kilkakrotnie rozpuszczalnik, jak np. heksan lub inny •weglowodór, wrzacy w granicach 60 — 90°C. Mozna równiez stosowac niepalne chloropochodne etylenu lub etanu, jako to pieciOchloroetan lub trójchloroetylen.Skoro rozpuszczanie i wyciaganie zy¬ wicy zostanie ukonczone, ¦krazenie rozpu¬ szczalnika przerywa sie i w autoklawie wytwarza sie próznie ^wysoka, np. 7 tom ci¬ snienia slupa rteci, obracajac autoklaw, w przypadku stosowania autoklawu obroto¬ wego, lub uruchomiajac mieszadla w auto¬ klawie nieruchomym. Pary rozpuszczalni¬ ka, pochloniete wskutek wloskowatosci ma- terjalu, np. drzewa, zaczynaja wskutek niedopreznosci oddestylowywac i odzyskuje sie je zapomoca skraplacza. W celu usu¬ niecia z materjalu obrobionego resztek rozpuszczalnika wprowadza sie do auto¬ klawu sucha pare wodna, utrzymujac w nim nadal próznie, dzieki czemu straty tozfniazczalnika zostaja zmniejszone do minimum.Drzewo, -zawierajace wskutek wprowa¬ dzenia pary Wodnej najwyzej 10% wilgo¬ ci, mozna zuzyc jako paliwo do wytwarza¬ nia pary.Wyciag z drzewa, zawierajacy obok rozpuszczalnika wszystkie produkty zy¬ wiczne, w razie potrzeby, steza sie w apa¬ racie destylacyjnym, w celu odzyskania wiekszej czesci rozpuszczalnika, poczem stezony wyciag wprowadza do kotla apa¬ ratu rektyfikacyjnego, w którym wytwarza sie próznie i który jest zaopatrzony w jed¬ na lub kilka kolumn talerzowych, umozli¬ wiajacych destylacje ciagla lub okresowa róznych frakcyj oleju sosnowego, terpen¬ tyny i kalafonji.Powyzsza destylacja frakcyjna, prowa¬ dzona w prózni wysokiej, w temperaturze okolo 100°C, a wiec w temperaturze nieco wyzszej od temperatury, w jakiej przepro¬ wadza sie destylacje pod cisnieniem atmo- sferycznem, umozliwia pomimo to otrzy¬ mywanie produktów jasnych lub mniej za¬ barwionych od produktów, otrzymywa¬ nych sposobami zwyklemi.Przed lub podczas destylacji do ^wycia¬ gu powyzszego, w celu przeciwdzialania utlenianiu tegoz, dodaje sie hydrochinonu.Substancji tej dodaje sie w ilosci 0,1 g na 1 kg produktów zywicznych. Dodatek ten pozwala podwyzszyc temperature desty¬ lacji w prózni nawet do 150°C bez obawy pociemnienia produktów destylacji. — 2 —W koncowem stadjum destylacji do aparatu destylacyjnego, w którym jest utrzymywana próznia, wprowadza sie su¬ cha pare wodna, W tym przypadku, jak i przy odzyskiwaniu rozpuszczalnika, para wodna, rozprezajac sie prawie do 200 krot¬ nej objetosci pierwotnej, porywa slady cieklych produktów zywicznych, wskutek czego otrzymuje sie kalafonje calkowicie sucha.W przypadku otrzymywania kalafonji bezposrednio z zywicy surowej, otrzymy¬ wanej przez zywicowanie drzew zyjacych, zywice te rozpuszcza sie w sposób znany w jednym z powyzej wspomnianych roz¬ puszczalników, poczem roztwór otrzymany poddaje destylacji frakcyjnej w sposób, opisany powyzej. PL