Opis wynalazku Przedmiotem wynalazku jest separator przeciwpr adowy zawieraj acy nachylony i obracaj acy si e zbiornik, posiadaj acy na wewn etrznej powierzchni srubow a spiral e transportow a. Separatory tego typu s a zwykle stosowane w systemach oczyszczania w egla, wyposa zonych w ró znego rodzaju srodki s lu zace do oddzielenia w egla opa lowego od innych nieopa lowych, zwykle ciezszych od niego substancji, takich jak ska ly i lupki. Konstrukcj e takiego separatora ujawniono na przyk lad w opisie patentowym US 2,753,998, któ- ry dotyczy sposobów i urz adze n do separacji ciezkich frakcji takich materia lów jak rudy czy surowy w egiel. Zawarto w nim opis separatora przeciwpr adowego z lo zonego z nachylonego obrotowego zbiornika, na którego wewn etrznej powierzchni znajduje si e spirala. Przez ni zszy koniec zbiornika wchodzi do jego wn etrza rynna dostarczaj aca podlegaj acy oczyszczaniu materia l wraz ciecz a p lucz a- c a. Ciezkie sk ladniki opadaj a na dno zbiornika i w wyniku ci ag lej rotacji zbiornika s a przesuwane po- przez spirale w kierunku jego górnego ko nca, którym s a wyprowadzane ze zbiornika. Poprzez górny koniec do wn etrza zbiornika jest dostarczana ciecz p lucz aca, przep lywaj aca wzd lu z zbiornika. Na powierzchni cieczy znajduj a si e lekkie sk ladniki, które wraz z ciecz a p lucz ac a wyp lywaj a poprzez dol- ny koniec zbiornika. Oddzielone w ten sposób frakcje trafiaj a nast epnie na oddzielne sita odwadniaj a- ce i p lucz ace. Po przep lukaniu frakcje u zyteczne s a transportowane przez odpowiednie systemy w celu ich zmagazynowania, frakcje odpadowe s a usuwane, a ciecz uzyskana w wyniku p lukania i odwadniania jest kierowana z powrotem do separatora. W opisie patentowym US 4,203,831 przedstawiono natomiast bardzo wydajny system s lu zacy do oczyszczania surowego w egla, którego zasadniczym elementem jest nieznacznie zmodyfikowany, opisany powy zej separator przeciwpr adowy, do którego w tym przypadku materia l dostarczany jest poprzez rynn e wchodz ac a do wn etrza zbiornika przez jego górny koniec. Przedstawione systemy oczyszczania pozwalaj a na skuteczn a separacj e frakcji materia lów w warunkach przemys lowych, gdzie wymagana przepustowo sc materia lu wynosi do 20 ton na minut e. Przy tak du zych mocach przerobowych poszczególne urz adzenia uczestnicz ace w procesie separacji s a jednak poddawane znacznym obci azeniom, przy czym na szczególnie wysokie obci azenia eksplo- atacyjne nara zony jest sam zbiornik separatora przeciwpr adowego, który w rozwi azaniach znanych ze stanu techniki wykonywany jest ze specjalnych stopów trudno scieralnych. Mimo tego do swiadczenia eksploatacyjne wykazuj a, ze powierzchnie takich zbiorników, a szczególnie ich spirale wewn etrzne ulegaj a znacznemu wytarciu po stosunkowo krótkim czasie eksploatacji. Celem wynalazku jest konstrukcja separatora przeciwpr adowego, która pozwala laby na prze- d luzenie czasu jego eksploatacji oraz umo zliwi laby latw a i ekonomiczn a renowacj e po przewidywa- nym czasie eksploatacji. Istot a wynalazku jest separator przeciwpr adowy, w którym wed lug wynalazku spirala oraz we- wn etrzna powierzchnia zbiornika s a pokryte przynajmniej cz esciowo warstw a poliuretanu. Korzystne jest, aby grubo sc warstwy poliuretanu zmienia la si e periodycznie na odcinkach wy- znaczanych przez kolejne zwoje spirali i na ka zdym odcinku by la monotonicznie rosn aca i najwi eksza przy jego dolnym ko ncu oraz na górnej i zewn etrznej powierzchni spirali. Szczególnie korzystne jest aby grubo sc warstwy poliuretanu wynosi la od 2 do 3 mm przy gór- nym ko ncu ka zdego odcinka, a grubo sc warstwy poliuretanu przy jego dolnym ko ncu oraz na górnej i zewn etrznej powierzchni spirali wynosi la od 10 do 15 mm. Scianki zbiornika wzmocnione w ten sposób gwarantuj a d lugi czas eksploatacji urz adzenia. Ponadto, po okre slonym czasie eksploatacji mo zliwe jest po uprzednim przygotowaniu po- wierzchni na przyk lad poprzez piaskowanie, latwe uzupe lnienie ubytków poprzez na lo zenie nowej warstwy poliuretanu. Przedstawione zró znicowanie grubo sci wzmacniaj acej warstwy poliuretanu pozwala na zopty- malizowanie zu zycia poliuretanu, pozostaj ac bez wp lywu na odpornosc powierzchni zbiornika na nisz- czenie erozyjne. Separator przeciwpr adowy wed lug wynalazku przedstawiono w przyk ladzie wykonania na ry- sunku, na którym: fig. 1 przedstawia przekrój pod lu zny separatora przeciwpr adowego, a fig. 2 przedstawia powi ekszony fragment scianki separatora z rysunku fig. 1. Jak przedstawiono na rysunku fig. 1 separator przeciwpr adowy 1 zawiera obracaj acy si e zbior- nik 2, którego o s pod lu zna 21 jest nachylona w przybli zeniu pod k atem 25° do poziomu. W przedsta-PL 203 642 B1 3 wionej konstrukcji zbiornika 2 mo zna wyró zni c dwie cz esci: cylindryczn a cz esc doln a 22 oraz sto zko- w a cz esc górn a 23. Górny 24 oraz dolny 25 koniec zbiornika 2 jest otwarty. Do wewn etrznej po- wierzchni zbiornika zosta la przyspawana spirala 26 wykonana z p laskownika. Oczyszczany materia l 3, na przyk lad surowy w egiel, wraz z niezb edn a ilo sci a cieczy p lucz acej jest na bie zaco dostarczany do zbiornika 2 poprzez uko sn a rynn e 4 przechodz ac a przez górny koniec 24 zbiornika 2, której dolny koniec 41 znajduje si e wewn atrz zbiornika 2. Ciecz p lucz aca przelewa si e ponad kraw edzi a spirali 26 unosz ac lekkie frakcje 31 oczyszczanego materia lu 3, takie jak na przyk lad w egiel, i razem z nimi wyp lywa ze zbiornika 2 poprzez jego dolny otwór 25. Ciezkie frakcje 32, które nie zostaj a wyparte na powierzchni e cieczy, opadaja na powierzchni e zbiornika 2, sk ad za po srednictwem obracaj acej si e spirali 26 przemieszczane s a w kierunku górnego ko nca 24 zbiornika 2, poprzez który zostaj a z niego usuni ete. Powierzchnia spirali 26 oraz wewn etrzna powierzchnia zbiornika 2 zosta ly wed lug wynalazku pokryte warstw a poliuretanu 5. Rozk lad grubo sci warstwy poliuretanu 5 wzd lu z powierzchni zbiornika przedstawiono w powi ek- szeniu na rysunku fig. 2. Jak wida c grubosc warstwy poliuretanu 5 na powierzchni zbiornika 2 oraz na powierzchni spirali 26 zmienia si e periodycznie i monotonicznie na odcinkach A wyznaczanych przez kolejne zwoje spirali 26. Z uwagi na fakt, i z powierzchniami najbardziej nara zonymi na scieranie jest powierzchnia 261 spirali 26 od strony górnego ko nca 24 zbiornika 2, zewn etrzna powierzchnia 263 spirali 26 oraz po- wierzchnia zbiornika 2 po lo zona tu z powy zej spirali, w obszarach tych grubo sc G warstwy poliuretanu 5 jest najwi eksza i w tym przyk ladzie wykonania wynosi 12 mm. Minimalna grubo sc warstwy poliuretanu 5 wyst epuje na powierzchni 262 spirali 26 od strony dolnego ko nca 25 zbiornika 2 i w tym przyk ladzie wykonania wynosi 3 mm. W pewnych przypadkach mo zliwe jest równie z ca lkowite zrezygnowanie z pokrycia tej cz esci spirali poliuretanem. PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL