PL19962B1 - Blacha cynkowa powleczona glinem oraz sposób Jej wyrobu. - Google Patents

Description

Charakterystyczne wlasnosci glinu i blach glinowych stanowia: lekki ciezar wla¬ sciwy, czysta biala barwa, wytrzymalosc na dzialanie utleniajace, latwosc mechanicznej obróbki np. zapomoca walcowania, ciagnie¬ nia, tloczenia, wyciskania i t d., wytrzy¬ malosc na dzialanie wielu kwasów, mniej¬ sza mechaniczna wytrzymalosc w porówna¬ niu 2 wytrzymaloscia metali o wyzszej tem¬ peraturze topliwosci, wielka wrazliwosc na dzialanie potasowców, a nieraz takze kwa¬ sów, oraz trudnosc lutowania, a w mniej¬ szym stopniu takze mniejsza spawalnosc.Charakterystyczne wlasnosci cynku i blach cynkowych polegaja na latwem po- wierzchniowem utlenianiu sie na powietrzu, powodujacem nieladny szary wyglad, oraz na wielkiej odpornosci tej warstwy utle* nionej na glebiej postepujace utlenianie sie pod dzialaniem powietrza, wilgoci i wo¬ dy, kruchosc w stanie nieogrzanym, miek* kosc i obrabialnosc w stanie ogrzanym, latwosc lutowania zapomoca lutu, latwosc spawania zapomoca acetylenu i pradu e* lektrycznego, mala wytrzymalosc w po¬ równaniu z trudniej topliwemi n&etalami, wrazliwosc na dzialanie wiekszej czesci kwasów, oraz niewrazliwosc na dzialanie potasowców.Z tego porównania wynika, zfe zaletom jednego metalu przeciwstawiaja si$ wady drugiego metalu i naodwrót.Próbowano zmienic wzglednie polep¬ szyc wlaj&i^sci\glinu LpkSk^Bprzez stapia¬ nie obydwóch metali, jjsdnalc otrzymano do¬ tychczas niezupelnie dobre wyniki. Próbo¬ wano równiez przy walcowaniu blach osia¬ gnac skuteczne ulepszenia wzglednie zmia¬ ny zapomoca laczenia lub spawania jednych blach z drugiemi. Zaleznie od rodzaju pla¬ terowania, otrzymywano w ten sposób jed¬ nostronnie lub dwustronnie powlekane bla¬ chy, czyli blachy z rdzeniem cynkowym i z powlokami glinowemi lub blachy z rdze¬ niem glinowym i z powlokami cynkowemi.W ten sposób wlasnosci blachy cynkowej i glinowej mialy byc wyrównywane. Oka¬ zalo sie przytem, ze naogól blachy powle¬ kane staja sie wytrzymalsze i daja sie le¬ piej obrabiac, niz blachy niepowleczone, zwlaszcza gdy chodzi o walcowanie, wy¬ ciskanie i lutowanie. Pod wzgledem che¬ micznym osiaga sie ulepszenie, polegajace na tern, ze zaleznie od tego, czy rdzen bla¬ chy sklada sie z cynku, a powloki z glinu lub naodwrót, blachy platerowane posia¬ daja zewnatrz wlasnosci metalu, tworzace¬ go powloke, czyli wlasnosci glinu lub cyn¬ ku.Przy jednostronnem powlekaniu, czyli gdy jedna strona blachy jest z cynku, a druga z glinu, osiaga sie na kazdej stronie blachy wlasnosci chemiczne danego meta¬ lu.Sposób, stanowiacy przedmiot wyna¬ lazku, jest oparty na spostrzezeniu, ze do wyrobu blach cynkowych, powlekanych glinem, nadaje sie specjalnie stop, zawie¬ rajacy 98 — 99 procentów wagowych cyn¬ ku i 2 — 1 procentów wagowych glinu.Blachy cynkowe ze wspomniana mala domieszka 1 — 2% glinu daja przy powle¬ kaniu glinem produkt, który posiada znacz¬ nie wieksza wytrzymalosc i ciagliwosc w porównaniu z takiemi produktami platero- wanemi, które zawieraja zwykly cynk z gli¬ nem. Wytrzymalosc znajduje sie w grani¬ cach, zaleznie od twardosci blach, pomie¬ dzy wytrzymaloscia czystych blach glino¬ wych i wytrzymaloscia blach zelaznych, przyczem powieksza sie ciagliwosc w spo¬ sób, niespotykany przy zadnym innym me¬ talu, od 10 do 60%.Dalsza zaleta blach platerowanych, wy¬ tworzonych ze stopu wedlug wynalazku, polega na tem, ze odpadki tych blach moz¬ na ponownie przerabiac, poniewaz moga one byc dodawane jako dodatki do stopu, stosowanego do przygotowywania blachy cynkowej.Nieoczekiwana zaleta stopu wedlug wy¬ nalazku jest takze to, ze stop z cynku i gli¬ nu jest znacznie wytrzymalszy na chemicz¬ ny rozklad. Dzieki temu stop moze byc le¬ piej stosowany do celów higjenicznych, do których zwykly cynk czesto nie nadaje sie.Przez jednostronne platerowanie takich blach cynkowych glinem polepsza sie takze ich elektryczne wlasnosci. Dzieki temu pro¬ dukt moze byc uzyty zwlaszcza do wyrobu kubków do elektrycznych bateryj, ponie¬ waz rozklad cynku pod dzialanie elektro¬ litu staje sie powolniejszy, wskutek czego baterja pozostaje dluzej swieza. Taki ku¬ bek moze byc wytlaczany z jednostronnie platerowanej blachy, co nie bylo mozliwe przy wyrobie kubków z czystego cynku, który nie moze byc wytlaczany.W blachach wedlug wynalazku, po dluzszem ogrzewaniu miedzy 100 — 300°C, nastepuje intensywna dyfuzja obydwóch metali. Zapomoca wyzarzania stop cynko¬ wy, stanowiacy jedna warstwe blachy, sta¬ je sie bogatszy w glin i twardszy. Przed¬ mioty, wyrobione z blachy cynkowej, po¬ wleczonej glinem, mozna po wykonczeniu utwardzac zapomoca wspomnianego wyza¬ rzania, przyczem obróbka tych przedmio¬ tów jest uskuteczniana wczesniej, gdy ma- terjal jest w stanie miekkim.Blacha z warstw cynku i glinu wedlug wynalazku jest wiec podobna do blachy stalowej, która daje sie utwardzac, a która w stanie miekkim moze byc przerabiana — 2 —latwo na rózne przedmioty, poczem goto¬ we przedmioty zostaja utwardzone, czyli ochlodzone nagle w wodzie lub oleju.Poniewaz cynk i glin posiadaja prawie taki sam wspólczynnik rozszerzalnosci, wiec warstwy blachy nie rozchodza sie przy zmianach temperatury, co stanowi du¬ za zalete, której nie posiada prawie zadna blacha platerowana.Blachy cynkowe, platerowane dwu¬ stronnie glinem, sa wytrzymale na wplywy atmosferyczne oraz na dzialanie dymów, zawierajacych kwas siarkawy, na dziala¬ nie kwasu weglowego i sadzy, podczas gdy czysty cynk nie jest wytrzymaly na te dzia¬ lania. Blachy cynkowe, platerowane jed¬ nostronnie glinem, sa na stronie, powleczo¬ nej glinem, wytrzymale na dzialanie pota- sowców, podczas gdy blachy glinowe, jak wiadomo, nie sa wytrzymale na takie dzia¬ lanie.Dwustronnie glinem platerowane blachy cynkowe posiadaja tak samo, jak blachy z czystego glinu, zdolnosc odbijania swiatla i promieniowania ciepla; dzialaja one wo¬ bec tego izolujaco na cieplo; tych wlasno¬ sci nie posiadaja blachy z czystego cynku.Blache glinowa mozna spawac zapo- moca pradu elektrycznego tylko z wielka trudnoscia; zapomoca lutu cynkowego nie mozna jej lutowac, natomiast blachy cyn¬ kowe, platerowane glinem, moga byc takze na stronie glinowej bez trudnosci spawane i lutowane, poniewaz cynk daje sie latwo spawac elektrycznie, a powloka gli¬ nowa nie przeszkadza spawaniu. To samo zachodzi przy lutowaniu cyna, poniewaz zapomoca goracej lutownicy glin latwo spa¬ la sie, a uwolniony cynk daje sie wtedy latwo lutowac.Wreszcie blacha cynkowa, platerowana glinem, posiada znaczna twardosc mimo wielkiej ciagliwosci. Przy twardosci 50—65 wedlug Brinella ciagliwosc wynosi 10 — 20%.Z blachy, skladajacej sie z cynku i gli¬ nu, mozna takze walcowac platerowane folje o bardzo malej grubosci, np. do 0,003 mm, poniewaz materjal wskutek twardsze¬ go stopu glinu i cynku posiada dostateczna wytrzymalosc, czego nie posiadaja folje z czystego glinu.Laczenie jest uskuteczniane zapomoca walcowania ogrzanego cynku, zawierajace¬ go 1 — 2% glinu, z nieco wyzej ogrzanym glinem. Wysokosc ogrzania blach metalo¬ wych jest zalezna od grubosci materjalów; waha sie ona od 180 — 450°C. PL

Claims (4)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Blacha cynkowa, platerowana gli¬ nem, znamienna tern, ze warstwa cynkowa zawiera 98 — 99 procentów wagowych cyn¬ ku oraz 1 — 2 procentów wagowych glinu.
2. 2. Sposób wyrobu blachy wedlug zastrz. 1, znamienny tern, ze blacha z czy¬ stego glinu jest nakladana zapomoca wal¬ cowania na cieplo z jednej lub z dwóch stron na blache cynkowa.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 2, znamienny tern, ze blacha cynkowa jest nieco mniej ogrzana, niz blacha glinowa, przyczem te blachy sa ogrzewane, zaleznie od grubosci, w granicach od 180 — 450°C.
4. 4. Sposób wedlug zastrz. 2 i 3, zna¬ mienny tern, ze blache platerowana ogrze¬ wa sie, aby przez dyfuzje wzbogacic war¬ stwe cynkowa w glin, wskutek czego osiaga sie wieksza twardosc blachy. Franz Jordan. Zastepca: Dr. inz. M. Kryzan, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego i Ski, Warszawa. PL