PL19952B1 - Sposób uszlachetniania roslinnych materjalów wlókienniczych. - Google Patents

Description

Wedlug sposobu, opisanego w patencie niemieckim Nr 516877, na wlóknach ro¬ slinnych mozna otrzymywac cenne efekty przez traktowanie amonjakalnym roztwo¬ rem tlenku miedzi i stezonego lugu. Spo¬ sób ten polega na wywolywaniu pecznie¬ nia, a nastepnie zjawiska odwrotnego (od- peczniania wlókien), przez co uzyskuje sie zmiane budowy wlókna.Obecnie wykryto, ze niewielki dodatek wolnych alkaljów znacznie wzmaga dzia¬ lanie amonjakalnego roztworu tlenku mie¬ dzi, przygotowanego w zwykly sposób.Wplyw dodatku alkaljów przejawia sie podczas procesu pecznienia tern, iz zapo- moca samego roztworu amonjakalnego tlenku miedzi, a wiec bez stosowania do¬ datkowej merceryzacji wedlug patentu niemieckiego Nr 516 877, przy nastepuja- cem potem odpecznianiu uzyskuje sie pew¬ ne uszlachetnienie wlókna, podobne do o- trzymywanego wedlug wymienionego pa¬ tentu, lecz przewyzszajace je. W ten spo¬ sób otrzymuje sie na wlóknach scisle przy¬ legajaca blonke celulozy, zwiekszajaca spoistosc wlókna, a mimo to niepowoduja¬ ca jego kruchosci, przyczem w przeciwien¬ stwie do dawnego sposobu, otrzymany to¬ war zachowuje swa dawna gietkosc. Doda¬ tek alkaljów musi byc nieznaczny, aby za¬ wartosc wolnych alkaljów w roztworze nie przekraczala 1,5%; praktycznie zas u- trzymuje sie zawartosc wolnego wodoro¬ tlenku alkaljów w granicach od 0,5 doi%\iShks atktelja atoenjte sie lug sodowy, lecz ró^fefefsnozna s;tpa|j\tó3 lug potaso¬ wy oraz" wodorotlenkiVzaakich metali al¬ kalicznych.Dodatek alkaljów pozW^la zmniejszyc ilosc amonjaku, niezbedna do otrzymania amonjakalnego roztworu tlenku miedzi, i zaoszczedzic pewna ilosc tlenku miedzi.Oplacalnosc sposobu zwieksza sie równiez wskutek niestosowania dodatkowej merce- ryzacji.Odpecziianie potraktowanego wlókna uskutecznia sie w zaleznosci od rodzaju zadanego efektu zapomooa wody, rozcien¬ czonego kwasu lub rozcienczonego lugu al¬ kalicznego, przyczem odpecznianie zapo- moca rozcienczonych alkaljów daje efekty sztywniejsze; zapomoca rozcienczonego kwasu — efekty mieksze, podczas gdy za¬ stosowanie wody daje efekty posrednie.Skoro sie stosuje amonjakalny roztwór tlenku miedzi, w sposób, opisany w paten¬ cie niemieckim Nr 516 877, a wiec stosu¬ jac pecznienie aapomoca aikalfów, wów¬ czas otrzymuje sie spotegowane efekty, o- pisane w tym patencie, to jest przypomi¬ najace wlasciwosci materjalów pólsztyw¬ nych lub sztywnych oraz wyrobów lnianych, z polyskiem lub bez polysku, przyczem sto- suuje ma roztwór o tej samej co poprzednio zawartosci miedzi, lecz zawierajacy o 50% mniej amoniaku. Jezeli zwiekszenie efektu nie fest tpoizadaoe, to metylko zmniejsza sie ilosc aanoujaku, lecz równiez stosuje sie o 25% mniej tlenku miedzi, przez co uzy- sk&fe sie równiez pewna oszczednosc.Sposób wedlug wynalazku mozna sto¬ sowac do wszelkiego rodzaju roslinnych materialów wlókienniczych, jak równiez i wtólcieanidzy mozna stosowac bielony, mer- ceryaowany lub po iimem uprzedniem trak¬ towaniu. "Mozna równiez stosowac mate- rjaly, wykonane* z wlókien roslinnych roz¬ maitego pochodzenia lub nawet zmieszane »e sartucznemi wlóknami. Zapomoca odpo¬ wiednich urzadzen sposób mozna usku¬ teczniac tak, aby srodek speczniajacy nie ^przenikal calych wlókien, lecz powodowal pecznienie jednostronne lub powierzchow¬ ne. Traktowaniu amonjakalnym roztworem tlenku miedzi, jak i lugiem alkalicznym mozna poddawac wlókna luzne lub napre¬ zone.Uszlachetnione wlókna dzieki ich giet¬ kosci mozna z latwoscia poddawac nastep¬ nie traktowaniu mechanicznemu, przyczem np. przez prasowanie lub zapomoca podob¬ nego procesu uzyskuje sie nadzwyczajna miekkpsc, .Wedlug sposobu tego mozna uzyskiwac wzory przez miejscowe traktowanie srod¬ kiem speczniajacym. W tym celu naklada sie bezposrednio odpowiednie srodki (za- gestniki) przez drukowanie, natryskiwanie lub malowanie, jak równiez stosujac druk rezerwowy, polaczony z nastepnem zanu¬ rzaniem w srodku speczniajacym.Mozna równiez otrzymywac trwale wzory w ten sposób, ze tkanine uprzednio merceryzowana poddaje sie w niektórych miejscach prasowaniu na goraco, poczem dopiero traktuje sie ja srodkiem specznia¬ jacym wedlug niniejszego wynalazku.Proponowano juz, aby uszlachetnianie wykonywac przez dzialanie amonjakalnym roztworem tlenku miedzi, zawierajacym znaczna ilosc wolnych alkaljów (stale po¬ nad 1,5 do 2%). Tego rodzaju roztwory nie moga dac powyzej wymienionych efek¬ tów uszlachetnienia, poniewaz wywieraja na celuloze wplyw podobny do merceryza- cji, tak iz podczas procesu odpeczniania nie nastepuja zjawiska osadzania wedlug sposobu niniejszego. Nalezy zaznaczyc, ze trwalosc amonjakalnych roztworów tlen¬ ków miedzi jest ograniczona.Przyklad I. Bielony bawelniany kreton napawa sie amoniakalnym roztworem tlen¬ ku miedzi, zawierajacym w litrze 15 g Cu i 5 g NaOH, poczem w ciagu krótkiego cza¬ su straca sie przez traktowanie kwasem — 2 —siarkawym o mocy 2°Be. Podczas straca¬ nia pod dzialaniem kwasu nastepuje jed¬ noczesnie usuwanie miedzi z wlókien. Go¬ towa tkanina po ostatecznem wyprasowa¬ niu posiada miekki i gietki chwyt, przypo¬ minajacy wyroby lniane.Przyklad II. Merceryzowana przedze bawelniana traktuje sie w ciagu krótkiego czasu amonjakalnym roztworem tlenku miedzi, zawierajacym w litrze 12 g Cu i 8 g KOH, a nastepnie bezposrednio pló- cze woda. Usuwanie miedzi uskutecznia sie w zwykly sposób zapomoca rozcienczone¬ go kwasu. Gotowa przedza posiada wy¬ glad przedzy lnianej.Przyklad III. Wstepnie potraktowana tkanine Calico przeciaga sie przez amo- njakalny roztwór tlenku miedzi, zawiera¬ jacy 10 g Cu i 3 g NaOH, poczem poddaje sie stracaniu zapomoca rozcienczonego lu¬ gu sodowego o mocy 4°Be. Po odpecznie- niu usuwa sie miedz w zwykly sposób. Wy¬ nik tego uszlachetnienia przypomina wy¬ nik przykladu I, lecz towar jest nieco sztywniejszy.Przyklad IV. Czarna tkanine bawel¬ niana traktuje sie amonjakalnym roztwo¬ rem tlenku miedzi, zawierajacym w litrze 13 g Cu i 10 g NaOH. Bezposrednio potem specznialy, nieplókany materjal mercery- zuje sie w zwykly sposób stezonym lu¬ giem sodowym, usuwa miedz przez za¬ kwaszenie i plócze. Otrzymany materjal nastepnie energicznie prasuje sie i maglu¬ je, przez co tkanina nabiera wygladu ciez¬ kiego materjalu lnianego.Przyklad V. Tkanine, pokryta drukiem rezerwowym, traktuje sie w sposób, poda¬ ny w przykladzie IV. Tkanina uzyskuje efekt, przypominajacy adamaszek. Czesci materjalu pod rezerwa zachowuja swe wlasciwosci bez zmian, czem róznia sie znacznie od miejsc, poddanych dzialaniu amonjakalnego roztworu tlenku miedzi.Przyklad VI. Tasme z wlókien ramji napawa sie amonjakalnym roztworem tlen¬ ku miedzi, zawierajacym w litrze 14 g Cu i 4 g NaOH, poczem ostroznie merceryzuje lugiem sodowym i usuwa miedz w zwykly sposób. Po wysuszeniu otrzymuje sie bly¬ szczaca sztywna tasme ze zlepionych wló¬ kien ramji. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób uszlachetniania roslinnych materjalów wlókienniczych przez trakto¬ wanie amonjakalnym roztworem tlenku miedzi, znamienny tern, ze do amonjakal¬ nego roztworu tlenku miedzi dodaje sie niewielka ilosc wodorotlenku alkalicznego.
2. 2. Sposób, wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tem, ze zawartosc wolnych alkaljów wynosi od 0,5 do 1 %.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, zna¬ mienny tem, ze po dokonanem traktowa¬ niu alkalicznym roztworem amonjakalnym tlenku miedzi wlókna poddaje sie bezpo¬ srednio merceryzowaniu stezonym lugiem alkalicznym. Heberlein & Co. A.-G. Zastepca: Inz. J. Wyganowski, rzecznik patentowy. bruk L Boguslawskiego i Ski, Warszawa. PL