W celu doprowadzania do pomieszcze¬ nia powietrza bez wywolywania przeciagu, stosuje sie rozmaite znane urzadzenia, które sluza do rozdzialu na wszystkie strony wpuszczanego powietrza, aby przez jednoczesne zmniejszenie energji przeply¬ wu osoby, znajdujace sie w pomieszcze¬ niu, nie odczuwaly zupelnie przeciagu.Równomierny rozdzial powietrza osiaga sie zapomoca zmian kierunlku doprowadzane¬ go strumienia powietrza lub przez rozbi¬ cie glównego strumienia na pojedyncze.Znane jest równiez urzadzenie, w którem przekrój wylotu strumienia, doprowadza¬ nego do pomieszczenia, jest rozszerzany na wszystkie strony zapomoca lejków, wlozonych jeden w drugi i umieszczonych przed wylotem.Jednakze przez samo rozszerzenie strumienia na wszystkie strony nie osiaga sie jeszcze równomiernego rozdzialu po¬ wietrza bez powstawania przeciagu.Dzieki wynalazkowi osiaga sie równo¬ mierny rozdzial powietrza na wszystkie strony oraz zmniejszenie szybkosci stru¬ mienia, dajace sie okreslic liczbowo.Wynalazek przedstawia jeszcze inna nowosc. Zupelnie równomierny rozdzial na wszystkie strony strumienia powietrza mozliwy jest do osiagniecia w tych tylko przypadkach, jezeli urzadzenie rozdziel¬ cze moze byc umieszczone na dostatecznej wysokosci albo jezeli temperatura powie¬ trza swiezego jest równa w przyblizeniu temperaturze powietrza w pomieszczeniu.Jesli brak tych dwóch warunków, np. przy przewietrzaniu pomieszczenia o niskim su¬ ficie (kabiny okretowe, pojazdy) lub gdyjest dosc znaczna róznica temperatur mie¬ dzy powietrz^n^ wpus^czanejn a powie¬ trzem pomieszczefoia, ^oV$bzas powietrze doprowadzane do pomieszczenia nie po¬ winno byc rozdzielane równomiernie, lecz wlasnie nierównomiernie* aby nie dal sie odczuc przeciag.Wrazenie przeciagu jest to odczuwa¬ nie zaklócenia spokoju. Zaklócenie spo¬ koju wystepuje równiez wtedy, gdy do pomieszczenia wprowadza sie powietrze zimniejsze o kilka stopni od powietrza w pomieszczeniu przy zupelnie równomier¬ nym rozdziale powietrza, to est takim rozdziale, kiedy w razie zgodnosci tempe¬ ratur powietrza wpuszczanego i powietrza w pomieszczeniu przeciagi nie wystepuja wcale. Powietrze, uchodzace z urzadzenia rozdzielczego, tworzy naokolo tego urza¬ dzenia jakgdyby rodzaj „poduszki*' po¬ wietrznej, która zwieksza sie stopniowo dzieki -stalemu doplywowi powietrza. Gdy poduszka taka osiagnie okreslona wiel¬ kosc, spada ona pod wplywem ciezkosci na ziemie, poniewaz jest zimniejsza od po¬ wietrza w pomieszczeniu. W zaleznosci od wielkosci róznicy temperatur miedzy po¬ wietrzem doprowadzalem a powietrzem w pomieszczeniu, szybkosc opadania powie¬ trza zimnego jest mniejsza lub wieksza.Jesli szybkosc opadania jest mala, a po¬ mieszczenie wysokie, to osoby, znajdujace sie w pomieszczeniu, nie odczuwaja zad¬ nego podraznienia, poniewaz zimniej sze i ciezsze powietrze zdazy zmieszac sie z po¬ wietrzem pomieszczenia. Wrazenie zakló¬ cenia spokoju, to jest przeciag, zjawia sie jednak zawsze, gdy pomieszczenie jest ruskie, a szybkosc opadania zimnego po¬ wietrza jest duza* W tym przypadku, aby nie wytworzyc przeciagu, jest pozadany nierównomierny rozdzial strumienia powietrza, co pozwala osiagnac urzadzenie wedlug wynalazku.Poza tern stosownie do wynalazku, aby zapobiec wspomnianemu -wyzej wrazeniu przeciagu, mieszanie powietrza pomie¬ szczenia z powietrzem doprowadzanem od¬ bywa sie miedzy wylotem kanalu powietrz¬ nego a urzadzeniem rozdzielczem oraz w samem urzadzeniu.W nastepujacym ponizej opisie wyna¬ lazku jest najpierw omówiony równomier¬ ny rozdzial powietrza. Strumien powie¬ trza, wplywajacy z kanalu powietrznego do pomieszczenia, zostaje rozdzielony na poszczególne wspólsrodkowe strumienie zapomoca wlozonych jeden w drugi lej¬ ków, umieszczonych przed wylotem kana¬ lu. Wylot kanalu jJest wiec rozszerzony zapomoca lejków, wlozonych jeden w dru¬ gi, umieszczonych przed wylotem. Jesli wspólsrodkowe strumienie pojedyncze ma¬ ja byc zupelnie sobie równe co do wielko¬ sci, to równomierny ilosciowo podzial stru¬ mienia powietrza, wyplywajacy z wylotu kanalu, powinien odbywac sie w tern miej¬ scu, w którem nastepuje rozdzial na stru¬ mienie poszczególne, to jest w miejscu, gdzie powietrze dochodzi do wewnetrz¬ nych brzegów lejków, wlozonych jeden w drugi. Rzut tych brzegów na plaszczyzne, prostopadla do osi lejków, tworzy pierscie¬ nie, które stosownie do wynalazku posia¬ daja równe powierzchnie.Jesli doprowadzane powietrze ma pra¬ wie taka sama temperature, jak i powie¬ trze w pomieszczeniu, wówczas przeciag nie da sie odczuc, o ile szybkosc przeply¬ wu powietrza, wpuszczonego do pomie¬ szczenia, zostanie zmniejszona ponizej 1 m/sek.Jesli doprowadzane powietrze jest zimniejsze niz powietrze w pomieszcze¬ niu, wówczas pomimo równomiernego roz¬ dzialu i pomimo zmniejszenia szybkosci strumienia ponizej 1 m/sek daje sie od¬ czuc przeciag. Zapobiega sie temu stosow¬ nie do wynalazku tym razem przez nie¬ równomierny rozdzial powietrza. Naj¬ wieksza czesc doprowadzanego powietrza rozprowadza sie na boki, przyczem wy- — 2 —mienioma czesc powietrza przeplywa w kie¬ runku, jaki nadaja jej lejki, to jest pochy¬ lo wdól, i przed opadnieciem na ziemie wzglednie przed dojsciem do poziomu glo¬ wy czlowieka powietrze to powinno prze¬ byc znacznie dluzsza droge od tej, jaka przebyloby, opadajac odrazu wdól. Dzie¬ ki temu zyskuje sie na czasie, przyczem powietrze doprowadzone miesza sie z po¬ wietrzem pomieszczenia w takim stopniu, iz nie moze byc odczute jako przeciag.Okragle pierscienie, ograniczone we- wnetrznemi brzegami wlozonych w siebie lejków, sa w tym przypadku takich wy¬ miarów, ze powierzchnia skrajnego naj¬ wiekszego pierscienia przepuszcza okolo 45% doprowadzonego powietrza, nastepny pierscien przepuszcza okolo 25 %, trzeci — okolo 15%, czwarty — okolo 10%, pia¬ ty — okolo 4%, a szósty — okolo 1% lub nie przepuszcza powietrza wcale. Jezeli o- statni pierscien wcale nie przepuszcza po¬ wietrza, to osiaga sie przez to dzialanie, o którem bedzie mowa nizej.Podane wyzej stosunki liczbowe nie sa oczywiscie niezmienne, lecz sa zalezne od liczby lejków, których nie we wszystkich przypadkach j^st szesc. Jesli np. jest tyl¬ ko piec lejków, wówczas stosunek podzia¬ lu wynosi np, 60%, 22%, 12%, 5% i 1%.Cecha znamienna wynalazku jest tylko to, ze powierzchnia poszczególnych pier¬ scieni kolowych zmniejsza sie od pierscie¬ nia skrajnego do wewnetrznego.Poza tern wynalazek zapobiega odczu¬ waniu przeciagu w razie doprowadzania powietrza zimniejszego od powietrza w pomieszczeniu w ten sposób, ze miedzy wylotem kanalu powietrznego a urzadze¬ niem rozdzielczem oraz w samem urzadze¬ niu nastepuje zmieszanie powietrza dopro¬ wadzanego z powietrzem pomieszczenia.Osiaga sie to w ten sposób, ze miedzy wy¬ lotem kanalu doplywowego a urzadzeniem rozdzielczem umieszcza sie narzad po¬ sredni w postaci scietego stozka, wystaja¬ cy calkowicie lub czesciowo do pomie¬ szczenia i zaopatrzony w otwory. Wezsza strona stozka scietego nie zlewa sie wprost z brzegami wylotu kanalu powietrznego, lecz otacza wylot kanalu w pewnej odle¬ glosci. Poniewaz na mocy doswiadczen u- stalono, iz powietrze, uchodzace z wylotu rury, wyplywa zawsze strumieniem, roz¬ szerzajacym sie pod katem a = 15°, prze¬ to miedzy granica boczna strumienia po¬ wietrznego a scianka stozka wytwarza sie niedopreznosc, która wywiera dzialanie ssace jak w smoczku. Poniewaz scianka stozka jest zaopatrzona w otwory, zatem powietrzie z pomieszczenia przeplywa przez te otwory do przestrzeni niedopreznosci w stozku scietym, miesza sie z powietrzem plynacem z kanalu i dochodzi do urzadze¬ nia rozdzielczego. Ilosc powietrza, dopro¬ wadzona w ten sposób z pomieszczenia do urzadzenia rozdzielczego, która podwyz¬ sza temperature powietrza w urzadzeniu rozdzielczem, jest zalezna od wielkosci o- tworów, znajdujacych sie na powierzchni stozka scietego, i od predkosci strumienia powietrza, uchodzacego z kanalu. Aby za¬ pobiec powracaniu powietrza, wyplywaja¬ cego z pomiedzy dwóch skrajnych lejków urzadzenia rozdzielczego, do otworów w stozku, mozna najwiekszy stozek, który moze posiadac ksztalt okraglej plyty z o- tworem srodkowym, wykonac w wiekszych rozmiarach, a brzegi plyty zagiac, aby po¬ wietrze, wyplywajace z pod stozka, zo¬ stalo skierowane nieco wdól.Poza tern mieszanie powietrza pomie¬ szczenia z powietrzem doprowadzanem o- siaga sie jeszcze dzieki temu, ze wewnetrz¬ ny otwór srodkowego stozka jest tak ma¬ ly, ze nie przeplywa przezen prawie wca¬ le powietrze, wyplywajace z kanalu, lecz splywa po bokach tego stozka. Poniewaz poziom wewnetrznego brzegu tego stozka jest nizszy od stozka sasiedniego, zatem nastepuje tu równiez takie dzialanie, jak w smoczku, wskutek czego wewnetrzny — 3 . —stozek zasysa powietrze zdolu, które mie¬ sza sie z powietrzem, doplywajacem z ko¬ mory.Na rysunku fig. 1 przedstawia w pio¬ nowym przekroju urzadzenie, zapomoca którego odbywa sie rozdzial strumienia glównego na poszczególne wspólsrodkowe strumienie, równe sobie co do wielkosci przeplywu, przyczem ustalony jest stosu¬ nek szybkosci strumienia powietrza, ucho¬ dzacego z urzadzenia, do szybkosci stru¬ mienia powietrza, wyplywajacego z kana¬ lu. Fig. 2 przedstawia widok zgóry, patrzac z kanalu a wedlug fig. 1, na wewnetrzne brzegi lejków; fig. 3 — pionowy przekrój urzadzenia, które umozliwia rozdzial stru¬ mienia glównego na wspólsrodkowe stru¬ mienie poszczególne, nierówne co do prze¬ plywu, i mieszanie doplywajacego powie¬ trza z powietrzem pomieszczenia. Fig. 4 przedstawia widok zgóry, patrzac z kana¬ lu a wedlug fig. 3, na wewnetrzne brzegi lejków; fig. 5 — widok zgóry stozka scie¬ tego 6 wedlug fig. 3, a fig. 6 — widok zbo- ku tegoz stozka.Na fig. 1 litera a oznacza kanal, pola¬ czony z przewodem powietrznym, dopro¬ wadzajacy strumien powietrza do stozków Tl—T6, wlozonych jeden w drugi. Caly strumien powietrza napotyka najpierw wewnetrzne brzegi t1—f5 lejków Tl—T5 i w miejscu zetkniecia sie z brzegami lej¬ ków zostaje podzielony na poszczególne strumienie wspólsrodkowe. Dzieki temu, ze pierscienie kolowe, ograniczone rzuta¬ mi brzegów lejków na plaszczyzne prosto¬ padla do ich osi, sa równe co do po¬ wierzchni, przeto i wielkosci przeplywów poszczególnych strumieni srodkowych sa sobie równe. Stozki Tl—T6 sa polaczone zapomoca pretów wiazacych H, które w punktach S sa przymocowane do stozka T6 srubami lub w inny sposób. Na fig. 2 przedstawiony jest kanal a i wewnetrzne brzegi t1—f5 lejków. Otrzymane tu pier¬ scienie kolowe sa równe co do powierzchni.Na fig. 3 litera a oznacza kanal doply¬ wowy, a litera 6 narzad posredni w po¬ staci scietego stozka z otworami c. Stozek sciety 6 jest polaczony w punktach d z kanalem a, a w punktach e z lejkiem T6.Lej^k T6 posiada zagiety brzeg i jest nie¬ co wiekszy od pozostalych. Miedzy stoz¬ kiem scietym a boczna granica g' — / stru¬ mienia powietrza znajduje sie przestrzen f niedopreznosci.Powietrze, wyplywajace z kanalu a, nie plynie po linji g—g' do g", lecz z chwi¬ la opuszczenia kanalu a na wysokosci punktu gf wyplywa pod katem a, który ma okolo 15°. Poniewaz mozliwe sa od¬ chylenia o kilka stopni na skutek nierów¬ nosci w punkcie g', dobrze jest doprowa¬ dzic wewnetrzny brzeg stozka T6 nie, jak to widac na przekroju, do punktu /, lecz tylko np. do punktu m, aby wyzyskac ca¬ ly strumien powietrza pomiedzy stozkami T6—Tl i uniknac powstawania wirów w przestrzeni f. Powietrze, doplywajace przez otwory c do komory niedopreznosci /, miesza sie z powietrzem, doplywajacem z kanalu a, i wplywa razem z tern powie¬ trzem do urzadzenia, rozdzielczego.Szczególy urzadzenia wedlug fig. 4, 5 i 6 wyjasnia dostatecznie rysunek. PL