PL18793B1 - Sposób wyrobu dajacych sie utwardzac sztucznych mas plastycznych. - Google Patents

Description

Dazenie do otrzymania mas plastycz¬ nych, rozpuszczalnych w wodzie lub mie¬ szaninie lotnych rozpuszczalników z woda, ujawnilo sie w ostatnich latach w literatu¬ rze patentowej, szczególnie w odniesieniu do wspólczesnie najwazniejszego typu kon¬ densacji fenoli z aldehydami/ W celu po¬ tanienia wytwarzania tych kondensatów poprowadzone zostaly prace nad takiemi zmianami w produkcji, zeby otrzymac roz¬ puszczalne w plynach wodnych kondensa¬ ty przejsciowe, uzywane do dalszego prze¬ robu. Patent polski Nr. 12252 przewiduje kondensacje produktów dzialania aldehy¬ dów na fenole z kwasem chlorooctowym, dzieki czemu zostaje wprowadzona grupa karboksylowa, której sole amonowe sa roz¬ puszczalne w wodzie, a przy procesie u- twardzania traca grupe amonowa, przecho¬ dzac w zwiazek podobny do bakelitu C, nierozpuszczalny i nietopliwy. Patent pol¬ ski Nr. 12336 rozwiazuje to zagadnienie w sposób odmienny, wykorzystujac wla¬ sciwosc opisanych w patencie produk¬ tów kondensacji rozpuszczania sie w roz¬ tworach wodnych w obecnosci soli chromo¬ wych, przyczem pat/ent wspomniany nie przewiduje usuwania tych zwiazków nie¬ organicznych, uzytych do kondensacji i rozpuszczania przed utwardzeniem masy plastycznej.Obecnie stwierdzono, przy obserwacjiptot&Sn kondensacji fenóló-aldehydowej w obecnosci srodków kondensujacych o cha¬ rakterze alkalicznym, ze w pewnych wa¬ runkach reakcja postepuje naprzód po¬ przez uchwytne fazy kondensacji i jeszcze przed doprowadzeniem do ^azy, ujetej przez Baekelanda pod nazwa bakelitu A, daje sie uchwycic wczesniejsze stadjum kondensacji, w którem produkt otrzymany, po usunieciu alkalicznego czynnika kon- densujacego, jest rozpuszczalny w wod¬ nych roztworach amonjaku, dajac sie. na¬ stepnie równiez utwardzac pod wplywem temperatury powyzej 85°C na ciala o wlasnosciach, podobnych do wlasnosci ba¬ kelitu C. Przerywajac kondensacje w od¬ powiednim momencie, produkty kondensa¬ cji rozpuszcza sie w wodzie i zadaje kwa¬ sami az do kwasnej reakcji, poczem prze¬ mywa dokladnie woda. Jesli jednak mo¬ ment koncowy kondensacji nie zostal zu¬ pelnie dokladnie uchwycony, to kondensat moze sie tylko czesciowo rozpuszczac w wodzie, a niemniej po wytraceniu kwasami moze sie dobrze rozpuszczac w wodnym roztworze amonjaku. Wymieniony pro¬ dukt kondensacji moze byc równiez wy¬ tracony bezposrednio przez dzialanie nan kwasów, poczem ciastowaty kondensat po przemyciu, ewentualnie i wysuszeniu, roz¬ puszcza sie swobodnie w wodnych roztwo¬ rach amonjaku. W ten sposób mozna dwoma drogami otrzymac produkt reakcji: wytra¬ cony kwasami z roztworu wodnego, jak równiez przez bezposrednie zakwaszenie kondensatu. Po przemyciu produkt ten mo¬ ze byc wysuszony i ewentualnie roztarty na drobny twardy proszek o charakterze roztartych zywic. W tym stanie moze on byc swobodnie przechowywany i rozpu¬ szcza sie w dowolnych ilosciach wodnego roztworu amonjaku, dajac roztwory, które, stosownie do zyczenia, mozna rozprowa¬ dzac woda lub slabemi roztworami amo¬ njaku.Prowadzona wedlug wynalazku kon¬ densacja fenoli z aldehydami w obecnosci srodków kondensujacych o charakterze al¬ kalicznym jest analogiczna do sposobu kon¬ densacji dotychczas znanych, prowadza¬ cych do otrzymania nierozpuszczalnego w amonjaku bakelitu A. Przy zastosowaniu modyfikacji w zestawieniach skladników otrzymuje sie zawsze podobne kondensaty, a tylko od wzajemnego stosunku skladni¬ ków zalezy czas reakcji i gestosc otrzymy¬ wanych kondensatów. Temperatura nie wplywa na charakter kondensatu, ale od temperatury kondensacji zalezy czas otrzy¬ mywania produktu opisanego, a przy zbyt wysokich temperaturach mozliwe jest o- trzymanie niezupelnie dobrze rozpuszczal¬ nych kondensatów z powodu równoczesne¬ go czesciowego przesuniecia sie konden¬ sacji poza faze wymagana, wówczas wy¬ tracone kwasami produkty kondensacji stopniowo traca swa rozpuszczalnosc w wodnych roztworach amonjaku.Do srodków kondensujacych obok lu¬ gów zaliczyc mozna równiez sole slabych kwasów z mocnemi zasadami.Dla otrzymania szczególnie cennych technicznie wlasnosci moga byc równiez stosowane jako srodki kondensujace lub jako dodatki do lugów rózne sole, jak siar¬ czyny, hydrosiarczyny, sulfoksylany i ich pochodne, które daja kondensaty znacznie jasniejsze.Produkty kondensacji wedlug wynalaz¬ ku po wytraceniu kwasami sa oczywiscie rozpuszczalne nietylko w roztworach wod¬ nych amonjaku i jego pochodnych, ale równiez, podobnie do bakelitu A, w rozpu¬ szczalnikach organicznych, jak alkohol, a- ceton i tym podobne, jako tez w mieszani' nach tych rozpuszczalników z amon jakiem i jego pochodnemi.Dodatek alkoholów wielowartosciowych do wytraconych zywic sprzyja zwiekszeniu elastycznosci w stadjum nietopliwem i nie- rozpuszczalnem. Niemniej dodatek zwiaz¬ ków amonjaku i amin z formalina sprzyja — 2 —szybldfemu przeprowadzeniu produktu W stan nietopiiwy i nierozpuszczalny. . . ..Produkt zywiczny, otrzymany wedlug wynalazku po rozpuszczeniu w amonjaku, jego pochodnych lub innych rozpuszczalni¬ kach moze byc uzywany, jako lakier lub jako skladnik sztucznej masy plastycznej, moze byc uzyty do nasycania papki pa¬ pierniczej, maki drzewnej, maki azbesto¬ wej, wlókien, ziemi okrzemkowej i tym po¬ dobnych itiaterjalów. Wypelnione roztwo¬ ry mozfta odparowac i z tak otrzymanych sztucznych mas plastycznych prasowac rozmaite przedmioty uzytkowe, naprzyklad czesci elektrotechniczne, plyty, artykuly galanteryjne i artystyczne, plyty gramofo¬ nowe i tym podobne. Po ogrzaniu powyzej 85°C produkt otrzymany prafechodzi w stan nietopiiwy i nierozpuszczalny. Produkt ten ma te wyzszosc nad innemi masami pla- stycznemi, ze do sporzadzenia roztworu mo¬ ze byc uzyty tani wodny roztwór amonjaku.Przyklad I. Do 100 czesci wagowych krezolu technicznego dodaje sie 115 czesci wagowych 32-owego aldehydu mrówkowe¬ go oraz 40 czesci wagowych lugu sodowe¬ go 42° Be. Otrzymany roztwór ogrzewa sie do temperatury 75°C dotad, dopóki próba kondensatu nie rozpusci sie w wodzie, a wytracona kwasami i pnzemyta woda nie rozpusci sie w wodnym roztworze amonja- ku. Nastepnie kondensat rozpuszcza sie w dostatecznej ilosci wody i wytraca sie kwa¬ sem mlekowym az do kwasnej reakcji.Otrzymany osad odsacza sie i przeplókuje do calkowitego usuniecia soli. Produkt kondensacji po wytraceniu jest rozpu¬ szczalny w wodnym roztworze amonjaku.Celem otrzymania produktu suchego moze byc on po wytraceniu i przemyciu wysu¬ szony, przyczem nie traci cennej zdolnosci do rozpuszczania sie w wodnych roztwo¬ rach amonjaku. Zamiast uzytego krezolu mozna uzyc 100 czesci wagowych fenolu.Otrzymane produkty nie róznia sie od opi¬ sanych wyzej., :Przyklad IL Do 100 czesci wagowych krezolu technicznego dodaje sie 115 czesci wagowych 32 % -owego - aldehydu mrówko• wego oraz 20 czesci wagowych siarczynu sodowego krystalicznego. Otrzymany w temperaturze 75^G produkt kondensacji wytraca sie kwasem solnym. Otrzymana zóltawa mase przemywa sie, poczem moz¬ na ja równiez wysuszyc i w razie potrzeby rozetrzec. Masa ta rozpuszcza sie w wod¬ nym roztworze amonjaku* Zamiast uzytego krezolu mozna uzyc 100 czesci wagowych fenolu, a zamiast siarczynu sodowego moz¬ na uzyc 37,6 czesci wagowych lugu pota¬ sowego 42° Be, albo 20 czesci wagowych boraksu krystalicznego, albo 20 czesci wa¬ gowych hydrosiarczynu sodowego, albo 20 czesci wagowych zwiazku sulfofcsylanu z aldehydem mrówkowym, albo 15 czesci wa¬ gowych sody amohjakalnejv Otrzymane produkty nie róznia sie od opisanych Wy¬ zej.Przyklad lii. Do 100 czesci wago¬ wych krezolu technicznego dodaje sie 115 czesci wagowych 32% -owego aldehydu mrówkowego, oraz 40 czesci wagowych lu¬ gu sodowego i 5 czesci wagowych siarczy¬ nu sodowego krystalicznego. Dalszy prze¬ bieg procesu kondensacji i wykanczania nie rózni sie od przebiegu opisanego w przykladzie I. Otrzymane produkty nie róznia sie od opisanych wyzej.Przyklad IV. Do 90 czesci wagowych zywicy, otrzymanej wedlug przykladu I, dodaje sie 10 czesci wagowych gliceryny, nastepnie rozpuszcza sie w wodnym roz¬ tworze amonjaku i miesza sie z 200 cze¬ sciami wagowemi maki drzewnej. Po odpa¬ rowaniu rozpuszczalnika ze sztucznej ma¬ sy plastycznej mozna prasowac rozmaite przedmioty uzytkowe i nastepnie utwar¬ dzac je, ogrzewajac pod prasa lub bez pra¬ sy w temperaturze powyzej 85°C. Produk¬ ty utwardzone sa znacznie elastyczniejsze, niz produkty otrzymane bez dodatku gli¬ ceryny. - 3 -Przyklad V. 100 czesci wagowych zy¬ wicy, otrzymanej wedlug przykladu I, roz¬ puszcza sie w wodnym roztworze amonja¬ ku, dodajac 1 czesc wagowa szesciometyle- noczteroaminy. Przez dodatkowe wprowa¬ dzenie tego zwiazku otrzymuje sie znacz¬ nie szybszy przebieg utwardzania w tem¬ peraturze powyzej 85°C. Otrzymane pro¬ dukty nie róznia sie od opisanych wyzej. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób wyrobu dajacych sie u- twardzac sztucznych mas plastycznych za- pomoca kondensacji fenoli aromatycznych z aldehydami, w szczególnosci z aldehy¬ dem mrówkowym, w obecnosci srodków kondensujacych, znamienny tern, ze kon¬ densacje prowadzi sie do chwili, w której, po wytraceniu kwasami, otrzymuje sie sztuczna mase plastyczna, rozpuszczalna w wodnych roztworach amon jaku lub jego pochodnych, w rozpuszczalnikach organicz¬ nych, lub w mieszaninach ich z amonja¬ kiem i jego pochodnemi, poczem otrzyma¬ ny produkt, z domieszkami wypelniajace- mi lub bez domieszek wypelniajacych, przeprowadza sie w stan nietopliwy i nie¬ rozpuszczalny przez ogrzanie w tempera¬ turze powyzej 85°C pod cisnieniem lub bez cisnienia.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tern, ze sztuczne masy plastyczne, z do¬ mieszkami wypelniajacemi lub bez domie¬ szek, ogrzewa sie do temperatury powyzej 85°C pod cisnieniem lub bez cisnienia w o- becnosci alkoholów wielowartosciowych.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, zna¬ mienny tern, ze utwardzanie w temperatu¬ rze powyzej 85°C przeprowadza sie w o- becnosci zwiazków amonjaku lub amin z formalina. Waclaw Kaczkowski, Henryk Piórnik. Lruk L. Boguslawskiego i Ski, Warszawa. PL