PL185372B1

PL185372B1 - Inhibitory selektyny i kompozycja farmaceutyczna

Info

Publication number: PL185372B1
Application number: PL96324330A
Authority: PL
Inventors: Timothy P. Kogan; Brian Dupre; Ian L. Scott; Huong Bui; Kathy L. Wheeler; Karin M. Keller; Jamal M. Kassir
Original assignee: Texas Biotechnology Corp
Priority date: 1995-06-29
Filing date: 1996-06-26
Publication date: 2003-04-30
Also published as: PT840606E; HUP9802602A3; CZ407597A3; CN1196678A; FI974618A0; PL324330A1; EP0840606A1; ATE193647T1; NO976074L; KR100438136B1; HUP9802602A2; JPH11508885A; UA52607C2; KR19990028441A; HU224590B1; BR9608873A; DE69608804D1; EP0840606B1; JP4046351B2; AU704596B2

Description

Przedmiotem wynalazku są- inhibitory selektyny, które hamują wiązanie selektyny-E, selektyny-P lub selektyny-L z sjalilo-Lewis^x i sjalilo-Lewis³ oraz kompozycje farmaceutyczne zawierające związki, które hamują wiązanie selektyny-E, selektyny-P lub selektyny-L z sjalilo-LfwisX lub sjalilo-Lewis^a.

Selektyna-E, zwana również ELAM-1, czyli śródbłonkowa cząsteczka adhezyjna leukocytów-1 oraz LECAM-2, czyli lektynowa cząsteczka adhezyjna komórki, jest glikoproteiną, której obecność stwierdzono na powierzchni komórek śródbłonkowych, które wyścielają wewnętrzną ścianę naczyń włosowatych. Selektyna-E rozpoznaje i wiąże się z węglowoda- nem sjalilo-LewisX (sLeX), który jest obecny na powierzchni niektórych krwinek białych. Selektyna-E pomaga białym krwinkom w rozpoznawaniu i przyleganiu do ścian naczyń włosowatych w obszarach, w których tkanka otaczająca naczynia włosowate została zakażona lub uszkodzona. Obecnie selektyna-E jest jedną z trzech poznanych selektyn. Pozostałymi dwoma są selektyna-L i selekty-na-P. Selektyna-P jest wyrażana na zapalnie zmienionym śródbłonku i płytkach krwi, wykazuje duże podobieństwo strukturalne do selektyny-E i może również rozpoznawać sjalilo-LfwisX. Selektyna-L jest wyrażana na leukocytach i również wykazuje duże podobieństwo strukturalne do selektyny-P i -E. Budowę sjalilo-LewisX i sjalilo-Lewisa (sLe^a) przedstawiono poniższymi wzorami 1a i 1b:

185 372

Fuca1-3 la

Neu5Ac a2-3 Gal β 1 -3 GIcNacFuc a1-4

Ib

Gdy tkanka zostaje zaatakowana przez mikroorganizm lub uszkodzona, krwinki białe, nazywane również leukocytami, odgrywają główną rolę w odpowiedzi zapalnej. Jednym z najważniejszych aspektów odpowiedzi zapalnej jest zjawisko adhezji komórek. Stwierdzono, że krwinki białe zasadniczo krążą wkrwiobiegu. Jednakże, gdy tkanka jest zakażona lub uszkodzona, krwinki białe muszą być zdolne do rozpoznania zaatakowanej lub uszkodzonej tkanki i do wiązania się ze ścianą naczynia włosowatego w pobliżu zaatakowanej tkanki i przenikania przez naczynia włosowate do zaatakowanej tkanki. Selektyna-E dopomaga dwóm typom krwinek białych w rozpoznawaniu zaatakowanych miejsc i wiązaniu się ze ścianami naczynia włosowatego, tak że te krwinki białe mogą przenikać do zaatakowanej tkanki.

Są trzy główne typy krwinek białych: granulocyty, monocyty i limfocyty. Spośród tych kategorii, selektyna-E rozpoznaje sLe^x występujący jako glikoproteina lub glikolipid na powierzchni monocytów i neutrofilów. Neutrofile stanowią podklasę granulocytów, które fago6

185 372 cytują i niszczą małe organizmy, zwłaszcza bakterie. Monocyty, po opuszczeniu strumienia krwi przez ścianę naczyń włosowatych, dojrzewają do makrofagów, które fagocytują i trawią atakujące mikroorganizmy, ciała obce i starzejące się komórki.

Monocyty i neutrofile są zdolne do rozpoznawania miejsc, w których tkanka uległa uszkodzeniu przez wiązanie się z selektyną-E, która wytwarza się na powierzchni komórek śródbłonkowych wyścielających naczynia włosowate, gdy tkanka otaczająca naczynia włosowate zostanie zakażona lub uszkodzona. Zazwyczaj, produkcja selektyny-E i selektyny-P wzrasta, gdy tkanka sąsiadująca z naczyniem włosowatym zostaje zaatakowana. Selektyna-P jest konstytutywnie obecna w ziarnistościach magazynujących, z których może być szybko uwalniana do powierzchni komórki po zaktywowaniu śródbłonka. Natomiast selektyna-E wymaga syntezy RNA i białka de novo, a szczytowa ekspresja ma miejsce po upływie około 4-6 godzin po aktywacji i zmniejsza się do poziomów podstawowych po około 24-48 godzinach. Krwinki białe rozpoznają zaataktowane obszary, ponieważ reszty sLe^x obecne na powierzchni krwinek białych wiążą się z selektyną-E i selektyną-P. Wiązanie to spowalnia przepływ krwinek białych w krwiobiegu, ponieważ powoduje toczenie się leukocytów wzdłuż zaktywowanego śródbłonka przed przyłączeniem i migracją, w których uczestniczy integryna, wspomagając lokalizację krwinek białych w obszarach uszkodzenia lub zakażenia.

Podczas gdy migracja krwinek białych do miejsca uszkodzenia pomaga w walce z zakażeniem i w zniszczeniu obcego materiału, gromadzenie się nadmiernej ilości krwinek białych może spowodować rozległe uszkodzenie tkanki. Tak więc, związki zdolne do blokowania takiego procesu mogą być korzystne jako środki lecznicze. Z tego względu, byłoby użyteczne opracowanie inhibitorów, które byłyby zdolne do zapobiegania wiązaniu białych krwinek z selektyną-E lub selektyną-P. Przykładowo, do chorób, które można leczyć przez zahamowanie wiązania selektyny z sLe^x należą, ale nie wyłącznie, ARDS, choroba Crohn'a, wstrząs septyczny, wstrząs pourazowy, niewydolność wielonarządowa, choroby autoagresyjne, astma, choroba zapalna jelita grubego, łuszczyca, reumatoidalne zapalenie stawów, uszkodzenie wskutek reperfuzji, które pojawia się w następstwie zawału serca, udarów i przeszczepów narządów. Ponadto, niezależnie od występowania na niektórych krwinkach białych, sLe^a, blisko spokrewniony regiochemiczny izomer sLe^x, znaleziono na różnych komórkach raka, z komórkami raka płuc i okrężnicy włącznie. Sugeruje się, że adhezja komórkowa z udziałem sLe^a może być związana z przerzutami niektórych nowOtworów.

Wynalazek niniejszy dotyczy związków o przedstawionym poniżej wzorze II:

HO °^H (II) w którym X jest wybrany z grupy obejmującej -(CH2)CO2H, -O(CH₂)6CO2H, dla struktur dwuwartościowych, Y oznacza -(CHjjr, -CO(CH2)fCO-, -(CH₂)fO(CH2)r, (CH₂)3S(CH₂)3S(CH2)3- albo -(CH₂)3COW(CH₂)3WcO(CH2)3-, f oznacza liczbę 4 do 9, a W oznacza piperydyl;

dla struktur trójwartościowych, Y oznacza grupę o wzorze III:

185 372

w którym X ma wyżej określone znaczenie, a T oznacza -CH₂- lub -COS(CH₂)4-; Szczególnie korzystne związki obejmują:

B

185 372

Korzystny inhibitor według wynalazku wybrany jest z grupy obejmującej: 1,7-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]heptan,

1.6- bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-α-D-mannopirano/yloksy)fenylo]heksan,

1.5- bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]pentan,

1.4- bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]butan, N,N'-bis-[4-(3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(a-D-mannopiranozyloksy)fenylo)butan-loilo]-4,4'-trimetylenodipiperydyna,

S,S'-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)-3-fenyloprop-1ylo] -1,3-ditiopropan,

1.7- bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenyloj-1,7-bisoksoheptan,

1.6- bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-α-D-mannopirano/yloksy)fenylo]-1,6-bisoksoheksan,

1.5- bis-[3 -(3 -karboksymetylofenylo^-^-ot-D-mannopiranozyloksyfenylo] -1,5 -bisoksopentan,

1, 4-bis- [3- (3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]-1,4-bisoksobutan,

1.3.5- tris-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyłolk3y)fenylornetylo]ltanzeni

1.3.5- tris-[4-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]-4-okso2-tiobutylo] benzen.

Szczególnie korzystny inhibitorem selektyny jest 1,6-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)4-(2-a-D-mannopirano/,yloksy)-fenylo]heksan.

Wynalazek niniejszy dotyczy również kompozycji farmaceutycznej zawierającej jako substancję czynną /wią/ek o wzorze II, określonym powyżej, lub jego farmaceutycznie dopuszczalne sole, estry, amidy lub proleki oraz dopuszczalny farmaceutycznie nośnik.

Związki według niniejszego wynalazku nadają się do stosowania w sposobach leczenia chorób takich jak ARDS, choroba Crohn'a, wstrząs septyczny, wstrząs pourazowy, niewydolność wielonarządowa, choroby autoagresyjne, astma, choroba zapalna jelita grubego, łuszczyca, reumatoidalne zapalenie stawów, us/kod/enia wskutek reperfuzji, która pojawia się w następstwie zawału serca, udarów i przeszczepów narządów oraz raka, a sposoby te obejmują podawanie wymagającemu takiego leczenia zwierzęciu terapeutycznie skutecznej w łagodzeniu objawów takich chorób ilości związku o wzorze II.

Stosowane tu określenie „farmaceutycznie dopuszczalne sole, estry, amidy i proleki” odnosi się do tych soli kwasów karboksylowych, soli addycyjnych z aminokwasami, estrów, amidów i proleków związków według wynalazku, które zgodnie z wyraźną medyczną oceną, nadają się do kontaktowania z tkankami pacjenta bez nadmiernej toksyczności, podrażnienia.

185 372 odpowiedzi alergicznej itp., wykazują rozsądny stosunek korzyść/ryzyko i są skuteczne w zamierzonym zastosowaniu, jak również obejmuje obojnacze formy związków według wynalazku, jeśli takie występują. Termin „sole” odnosi się do stosunkowo nietoksycznych, nieorganicznych i organicznych soli addycyjnych związków według wynalazku z kwasami. Sole takie można wytwarzać in situ podczas końcowego wyodrębniania i oczyszczania związków, bądź na drodze oddzielnej reakcji oczyszczonego związku w wolnej postaci z odpowiednim organicznym lub nieorganicznym kwasem lub zasadą i wyodrębnienia tak utworzonej soli. Reprezentatywne sole obejmują bromowodorek, chlorowodorek, siarczan, wodorosiarczan, azotan, octan, szczawian, walerianian, oleinian, palmitynian, stearynian, laurynian, boran, benzoesan, mleczan, fosforan, tosylan, cytrynian, maleinian, fumaran, bursztynian, winian, naftalenian, mesylan, glukoheptanian, laktobionian, laurylosulfonian, itp. Sole te mogą zawierać kation metalu alkalicznego lub metalu ziem alkalicznych, taki jak sodu, litu, potasu, wapnia, magnezu itp., jak również nietoksyczne kationy amonowe, czwartorzędowe kationy amoniowe i aminowe, w tym kation amonowy, tetrametyloamoniowy, tetraetyloamoniowy, metyloaminowy, dimetyloaminowy, trimetyloaminowy, trietyloaminowy, etyloaminowy, itp. (Patrz, na przykład S.M. Berge i in., „Pharmaceutical Salts”, J. Pharm. Sci., 66:1-19 (1977), którą powołano tutaj jako literaturę).

Przykłady farmaceutycznie dopuszczalnych, nietoksycznych estrów związków według wynalazku obejmują estry C1 do Ce alkilowe, w których grupa alkilowa stanowi łańcuch prosty lub rozgałęziony. Dopuszczalnymi estrami są również estry C5 do C7 cykloalkilowe, jak również estry aryloalkilowe, takie jak, ale nie wyłącznie, benzylowy. Korzystne są estry C1 do C4 alkilowe. Estry związków według wynalazku wytworzyć można konwencjonalnymi sposobami.

Przykłady farmaceutycznie dopuszczalnych, nietoksycznych amidów związków według wynalazku obejmują amidy pochodzące od amoniaku, pierwszorzędowych C1 do Ce alkiloamin i drugorzędowych C1 do Ce dialkiloamin, w których grupy alkilowe stanowią łańcuchy proste lub rozgałęzione. W przypadku amin drugorzędowych, amina może występować w postaci 5- lub 6-członowego pierścienia heterocyklicznego zawierającego jeden atom azotu. Korzystne są amidy pochodzące od amoniaku, pierwszorzędowe C1 do C3 alkiloamidy i drugorzędowe C1 do C2 dialkiloamidy. Amidy związków według wynalazku można wytworzyć konwencjonalnymi sposobami.

Określenie „prolek” dotyczy związków, które są szybko przekształcane in vivo w związek macierzysty określony powyższym wzorem, na przykład przez hydrolizę we krwi. Szczegółowe omówienie przedstawiono w „Pro-drugs as Novel De-livery Systems”,. T. Higuchi i V. Stella, Vol. 14, A.C.S. Symposium Series, oraz w Bioreversible Carriers in Drug Design, wyd. Edward B. Roche, American Pharmaceutical Asso-ciation and Pergamon Press, 1987, które to publikacje powołano tutaj jako literaturę.

Farmaceutycznie aktywne kompozycje według wynalazku zawierają fizjologiczny nośnik oraz związek o wzorze II.

Kompozycje farmaceutyczne według wynalazku mogą zawierać jeden lub więcej związków o wzorze II razem z jednym lub wieloma nietoksycznymi dopuszczalnymi fizjologicznie nośnikami, substancjami pomocniczymi i rozcieńczalnikami, które tutaj łącznie określane są jako nośniki, odpowiednimi do stosowania w kompozycjach do iniekcji pozajelitowych, przy podawaniu doustnym w postaci stałej lub ciekłej, do podawania doodbytniczego lub miejscowego itp.

Kompozycje podawać można ludziom i zwierzętom doustnie, doodbytniczo, pozajelitowe (dożylnie, domięśniowo lub podskórnie), dokomorowo, dopochwowo, dootrzewnowe, miejscowo (pudry, maści lub krople), dopoliczkowo lub w postaci do inhalacji (w postaci do rozpylania lub do wtryskiwania do nosa).

Kompozycje do iniekcji pozajelitowych mogą obejmować fizjologicznie dopuszczalne sterylne wodne lub niewodne roztwory, dyspersje, zawiesiny lub emulsje i sterylne proszki do odtwarzania w postaci sterylnych nadających się do wstrzyknięć roztworów lub dyspersji. Przykłady odpowiednich wodnych i niewodnych nośników, rozcieńczalników, rozpuszczalników lub substancji pomocniczych obejmują wodę, etanol, poliol, (glikol propylenowy, glikol

185 372 polietylenowy, glicerynę itp.), ich odpowiednie mieszaniny, oleje roślinne (takie jak olej z oliwek lub olej „cannola”) i nadające się do iniekcji estry organiczne, takie jak oleinian etylu. Właściwą płynność można utrzymać, przykładowo, przez stosowanie powłoczki, takiej jak lecytyna, przez utrzymanie odpowiedniej wielkości cząsteczek w przypadku dyspersji, oraz przez zastosowanie środków powierzchniowo czynnych.

Kompozycje te mogą również zawierać substancje pomocnicze takie jak środki konserwujące, środki zwilżające, substancje emulgujące i dyspergujące. Działaniu mikroorganizmów zapobiec można stosując różne środki przeciwbakteryjne i przeciwgrzybicze, takie jak, na przykład parabeny, chlorobutanol, fenol, kwas sorbinowy itp. Korzystne może być również wprowadzenie środków izotonicznych, na przykład cukrów, chlorku sodu itp. Przedłużoną absorpcję kompozycji w postaci nadającej się do wstrzykiwania osiągnąć można stosując środki opóźniające absorpcję, na przykład monostearynian glinu i żelatynę.

W razie potrzeby, w celu skuteczniejszej dystrybucji związki mogą być umieszczone w układzie o spowolnionym lub opóźnionym uwalnianiu lub w układzie o celowanym dostarczaniu, takim jak matryce polimerowe, liposomy i mikrokuleczki. Mogą być one sterylizowane, np. przez filtrowanie przez filtr zatrzymujący bakterie, lub przez włączenie przed użyciem substancji sterylizujących w postaci sterylnej wody lub innego sterylnego nadającego się do wstrzyknięć ośrodka.

Stałe postaci użytkowe do podawania doustnego obejmują kapsułki, tabletki, pigułki, proszki i granulki. W takich stałych postaciach użytkowych związek aktywny lub ester, który stanowi prolek miesza się z co najmniej jedną obojętną konwencjonalną substancją pomocniczą (lub nośnikiem), taką jak cytrynian sodu lub fosforan diwapnia lub (a) napełniacze albo rozcieńczalniki, jak na przykład skrobie, laktoza, sacharoza, glikoza, mannitol i kwas krzemowy, (b) substancje wiążące, jak na przykład karboksymetyloceluloza, alginiany, żelatyna, poliwinylopirolidon, sacharoza i guma arabska, (c) substancje nawilżające, jak na przykład gliceryna, (d) środki rozsadzające, jak na przykład agar-agar, węglan wapnia, skrobia ziemniaczana i skrobia z tapioki, kwas alginowy, niektóre kompleksowe krzemiany i węglan sodu, (e) substancje opóźniające wytwarzanie roztworu, jak na przykład parafina, (f) substancje przyspieszające absorpcję, jak na przykład czwartorzędowe związki amoniowe, (g) środki zwilżające, jak na przykład alkohol cetylowy i monostearynian gliceryny, (h) substancje adsorbujące, jak na przykład kaolin i bentonit, oraz (i) substancje poślizgowe, jak na przykład talk, stearynian wapnia, stearynian magnezu, stałe glikole polietylenowe, laurylosiarczan sodu lub ich mieszaniny. W przypadku kapsułek, tabletek i pigułek, postaci użytkowe mogą również zawierać substancje buforujące.

Podobnego typu stałymi kompozycjami można również wypełniać miękkie i twarde kapsułki żelatynowe, z użyciem takich substancji pomocniczych jak laktoza, cukier mlekowy, jak również glikole polietylenowe o wysokim ciężarze cząsteczkowym, itp.

Stałe postaci użytkowe, takie jak tabletki, drażetki, kapsułki, pigułki i granulki można wytwarzać pokrywając powłoczkami i osłonkami, takimi jak powłoczki rozpuszczające się w jelitach, i inne dobrze znane w technice. Mogą one zawierać substancje zmętniające i mogą to być także kompozycje uwalniające związek lub związki aktywne w pewnej części jelit w opóźniony sposób. Przykładami takich kompozycji, które mogą być stosowane, są substancje polimerowe i woski.

Związki aktywne mogą występować również w postaci mikrokapsułkowanej, w razie potrzeby, z jedną lub więcej niż jedną z wyżej wspomnianych substancji pomocniczych.

Ciekłe postaci użytkowe do podawania doustnego obejmują dopuszczalne farmaceutycznie emulsje, roztwory, zawiesiny, syropy i eliksiry. Obok związków aktywnych ciekłe postaci użytkowe mogą zawierać obojętne rozcieńczalniki, zwyczajowo stosowane w technice, takie jak woda lub inne rozpuszczalniki, substancje solubilizujące i emulgujące, jak na przykład alkohol etylowy, alkohol izopropylowy, węglan etylu, octan etylu, alkohol benzylowy, benzoesan benzylu, glikol propylenowy, glikol 1,3-butylenowy, dimetyloformamid, oleje, a zwłaszcza olej z ziaren bawełny, olej z orzechów ziemnych, olej z kiełków kukurydzy, olej z nasion rzepaku, olej z oliwek, olej rycynowy, olej sezamowy, gliceryna, alkohol tetrahy12

185 372 drofurfurylowy, glikole polietylenowe i estry kwasów tłuszczowych sorbitu lub mieszaniny tych substancji, itp.

Obok takich obojętnych rozcieńczalników kompozycje mogą również zawierać substancje pomocnicze, takie jak środki zwilżające, emulgujące, zawieszające, słodzące, substancje smakowe i zapachowe.

Zawiesiny obok związków aktywnych mogą także zawierać substancje zawieszające, jak na przykład etoksylowane alkohole izostearylowe, polioksyetylenosorbit i estry sorbitu, mikrokrystaliczna celuloza, metawodorotlenek glinu, bentonit, żywica agar-agar i żywica tragakantowa lub mieszaniny tych substancji, itp.

Kompozycjami do podawania doodbytniczego są korzystnie czopki, które wytworzyć można przez zmieszanie związków według wynalazku z odpowiednimi niepodrażniającymi substancjami pomocniczymi lub nośnikami, takimi jak masło kakaowe, glikol polietylenowy lub podłoże woskowe, które są stałe w zwykłych temperaturach, ale ciekłe w temperaturze ciała człowieka i tym samym ulegają stopieniu w jamie odbytu lub pochwy, uwalniając składnik aktywny.

Postaci użytkowe do podawania miejscowego związków według wynalazku obejmują maści, pudry, spraye i środki do inhalacji.

Składnik aktywny miesza się w warunkach sterylnych z fizjologicznie dopuszczalnym nośnikiem i wszelkimi niezbędnymi substancjami konserwującymi, buforami lub propelentami, które mogą być wymagane. Preparaty do oczu, maści do oczu, proszki i roztwory, również wchodzą w zakres niniejszego wynalazku.

Związki według wynalazku można również podawać w postaci liposomów. Jak wiadomo z techniki, liposomy podchodzą zasadniczo od fosfolipidów lub innych substancji lipidowych. Liposomy są utworzone przez jedno lub wielowarstwowe uwodnione ciekłe kryształy, które są zdyspergowane w ośrodku wodnym. Stosować można dowolne lipidy, które są nietoksyczne, fizjologicznie dopuszczalne, ulegające metabolizie i zdolne do tworzenia liposomów Kompozycje w formie liposomów według wynalazku mogą zawierać, obok inhibitorów wiązania selektyny według wynalazku, także substancje stabilizujące, konserwujące, pomocnicze itp. Korzystnymi lipidami są fosfolipidy i fosfatydylocholiny (lecytyny), zarówno naturalne jak i syntetyczne. Sposoby wytwarzania liposomów są dobrze znane w technice.

Poziomy dawkowania składnika aktywnego w kompozycjach według wynalazku mogą zmieniać się w zależności od konkretnej kompozycji i sposobu podawania tak, aby została osiągnięta ilość składnika aktywnego, która jest skuteczna w uzyskaniu żądanej odpowiedzi terapeutycznej. Tak wiec, wybrane poziomy dawkowania będą zależne od żądanego efektu terapeutycznego, drogi podawania, żądanego czasu leczenia i innych czynników.

Całkowita dawka dzienna związków według wynalazku podawana pacjentowi w pojedynczej lub podzielonych dawkach mieści się w zakresie od około 0,3 mg do około 50 mg na kilogram wagi ciała. Dawki jednostkowe kompozycji mogą zawierać takie jej podwielokrotności, które mogą być stosowane do uzyskania całkowitej dawki dziennej. Jednakże należy rozumieć, że konkretne poziomy dawek dla konkretnego pacjenta, człowieka albo zwierzęcia, zależeć będą od rozmaitych czynników, obejmujących wagę ciała, ogólny stan zdrowia, płeć, dietę, czas i drogę podawania, szybkość absorpcji i wydalania, kombinację z innymi lekami i stopień zaawansowania konkretnej choroby, która ma być leczona.

Związki według niniejszego wynalazku mogą być stosowane do leczenia różnych chorób związanych z zapaleniami, rozpoznawaniem komórka-komórka i adhezją. Przykładowo, związki według wynalazku podawać można pacjentowi w celu leczenia wstrząsu septycznego, przewlekłych chorób zapalnych, takich jak łuszczyca i reumatoidalne zapalenie stawów, uszkodzenie wskutek reperfuzji, która pojawia się w następstwie zawału serca, udarów i przeszczepów narządów, wstrząsu pourazowego, niewydolności wielonarządowej, chorób autoagresyjnych, astmy i choroby zapalnej jelita grubego. W każdym z tych przypadków, wymagającemu takiego leczenia pacjentowi podaje się skuteczną ilość związków według wynalazku jako takich albo jako części farmaceutycznie aktywnej kompozycji. Stwierdzono również, że pacjentowi wymagającemu takiego leczenia, podać można kombinację związków. Związki według wynalazku podawać można również do leczenia innych chorób, które są

185 372 związane z adhezją komórka-komórka. Ponieważ związki te hamują wiązanie selektyny-E, lub -P z sLe^x lub sLe^a, wszystkie choroby wywołane taką interakcją mogą być potencjalnie leczone przez hamowanie takiej interakcji wiążącej.

Niezależnie od obecności na niektórych krwinkach białych, sLe^a znaleziono na rozmaitych komórkach rakowych, łącznie z komórkami raka płuc i okrężnicy. Uważa się, że adhezja komórkowa z udziałem sLea _może być związana z przerzutami niektórych nowotworów oraz że inhibitory wiązania sLea _mogą być użyteczne w leczeniu niektórych postaci raka.

Związki według niniejszego wynalazku można syntetyzować zgodnie z następującymi ogólnymi schematem syntezy.

SCHEMAT 1

Na schemacie tym podstawiony bifenyl 1, (patent USA Nr 5,444,050) poddaje się reakcji z chlorkiem kwasu dikarboksylowego i otrzymuje się diarylodion 2. Korzystne przykłady obejmują liniowe i rozgałęzione chlorki dikwasów o 5 do 16 atomach węgla i chlorki aryloi aralkilodikwasów. Związki te można zredukować jednym z wielu znanych w technice sposobów, mianowicie przez katalityczne uwodornianie, redukcję Wolffa-Kishnera, wodorkami metali, takimi jak trietylosilan lub na drodze redukcji Clemmensena. Wytworzone związki (3) przeprowadza się w fenol 4 przez działanie tribromkiem boru w chlorowcowanym rozpuszczalniku, korzystnie w temperaturze 0°C do temperatury pokojowej. Po glikozylacji z użyciem chronionej mannozy w obecności eteratu trifluorku boru, a następnie po hydrolizie zasadowej otrzymuje się żądany związek 5.

185 372

SCHEMAT 2

OMe

--► redukcja

1. BuLi. B(OMe)₃

2. Pd(O)

Br

o

1. BBr₃

2. (RO)₅Man, BF^OEL (RO)₄Man-F, BF,«OEt

J 'odblokowanie lub

OH

W niektórych przypadkach wskazane będzie utworzenie łącznika pomiędzy dwoma pierścieniami, które później podstawia się jednostką mannozy przed przyłączeniem pierścienia z grupą kwasu karboksylowego. Na schemacie tym, przykładowo, związek, taki jak kwas 4-(4-metoksyfenylo)-butanowy, przeprowadza się w chlorek kwasowy stosując chlorek tionylu, a następnie w wyniku reakcji Friedel-Craftsa z anizolem otrzymuje się keton 7. Po redukcji ketonu dowolnym ze znanych w technice sposobów otrzymuje się związek 8. Wprowadzenie litu w pozycję orto w stosunku do grupy metoksylowej, a następnie konwersja do kwasu boronowego i sprzęganie biarylu za pośrednictwem palladu daje związek 9. Po demetylowaniu eteru, a następnie glikozylowaniu i usunięciu grupy ochronnej otrzymuje się związek docelowy 10.

185 372

W niektórych przypadkach pożądane może być wytworzenie innych związków przez sekwencję reakcji przedstawionych na Schemacie 5. Tak więc, związek 1 można poddać reakcji Frie-delCraftsa z innymi chlorowcowanymi halogenkami kwasowymi, na przykład z chlorkiem 3bromopropionylu, i wytworzyć związek 24. Redukcję ketonu benzylowego można przeprowadzić dowolnym ze sposobów znanych w technice, uzyskując halogenek 25. Reakcja związku 25 z 1, 3propanoditiolem lub innym odpowiednim disulfidem w obecności odpowiedniej zasady prowadzi do wytworzenia związku 26. Demetylowanie prowadzi się dowolną ze znanych metod, zwłaszcza stosujące tribromek boru w chlorowcowanym rozpuszczalniku w niskiej temperaturze, i otrzymuje się fenol 27. Fenol poddaje się reakcji z chronionym mannopiranozydem, stosując eterat trifluorku boru w chlorowcowanym rozpuszczalniku, a grupę ochronną usuwa się stosując wodny roztwór zasady i uzyskuje się związek 29. Alternatywnie, glikozyd 28 można poddać działaniu odpowiedniego utleniacza, takiego jak kwas m-chloronadbenzoesowy w odpowiednim rozpuszczalniku, i uzyskuje się sulfon. Działanie wodnym roztworem zasady daje końcowy związek 30.

SCHEMAT 6

W innym przypadku, związek przejściowy 11 poddaje się reakcji Friedel-Crafitsa z chlorkiem dikwasu w chlorowcowanym rozpuszczalniku w obecności chlorku glinu, lub innego odpowiedniego kwasu Lewisa, i otrzymuje się 31. Usunięcie grupy ochronnej z reszty mannozy, przy użyciu wodnego roztworu wodorotlenku lub metanolami a następnie wodorotlenku daje związek końcowy 32.

SCHEMAT 7

MeO' redukcja

Cl'

2'

R₂

AJ (ch₂i, ta¹”

Aicij

1. BBr₃

2. {RO)₅Man, BF₃*ECjO (RO)₄Man-F, BF₃»Et2O ³· odblokowanie

7·^

185 372

SCHEMAT 3

W innym przypadku korzystne może być poddanie reakcji Friedel-Craftsa (patent USA nr 5,444,050) związku 11, który już zawiera resztę cukru. Przykładowo związek 11 można poddać działaniu bezwodnika bursztynowego w obecności kwasu Lewisa, takiego jak chlorek glinu i otrzymuje się ketokwas 12. Po redukcji ketonu dowolną ze znanych w technice metod uzyskuje się kwas 13, który przeprowadza się w chlorek kwasowy 14 przy użyciu chlorku tionylu w chlorowcowanym rozpuszczalniku i w niskiej temperaturze lub innym znanym sposobem. Chlorek kwasowy poddaje się reakcji z jedną z pierwszorzędowych lub drugorzędowych amin, a szczególnie z diaminami, takimi jak etylenodiamina, piperazyna, homopiperazyna, 4,4'-trimetylenodipiperydyna lub z innymi alkilodiaminami, i otrzymuje się wielocząsteczkowe związki, takie jak 15. W wyniku redukcji amidów przy użyciu boranu lub innego odpowiedniego reagenta w natlenionym rozpuszczalniku i w niskiej temperaturze, a następnie po hydrolizie grup ochronnych uzyskuje się żądany związek 16. Amidy 15 można ponadto hydrolizować bezpośrednio, uzyskując amidy 17.

185 372

SCHEMAT 4

Związki zawierające wiązania eterowe można wytworzyć jak przedstawiono na Schemacie 4. Utlenianie hydroksyestrów (18) do aldehydów, a następnie samorzutna kondensacja daje w rezultacie etery (19), które przeprowadza się w chlorki kwasowe (20). Po sprzęganiu Friedel-Craftsa, redukcji, demetylowaniu, glikozylacji i usunięciu grupy ochronnej uzyskuje się etery (23).

SCHEMAT 5

zasada Z BBr) a Man(OR)

Rl ~

26: P=CH₃

ZP P=H •2B- P=Man(OR)<

OH \1. mCPBA, CHjCh

G =

-G

Λ Λ

0 oo

2.odblokowanie

185 372

Na schemacie tym, podstawiony bifenyl (1) (patent USA nr 5,444,050) poddaje się reakcji z chlorkiem trikwasu, z wytworzeniem ketonu benzylowego 33. Ketony te można zredukować dowolną z wielu metod znanych w technice i przedstawionych na schemacie 1. Wytworzone związki (34) można demetylować, glikozylować i pozbawiać grup ochronnych, z wytworzeniem żądanych związków 35.

SCHEMAT 8

W podobny sposób, związek 11 można poddać reakcji Friedel-Craitsa z bromkiem kwasu bromoalkilowego z wytworzeniem związku 36. W wyniku reakcji bromoketonu z 1,3,5podstawionym benzenotritiolem w obecności zasady uzyskuje się związki 37. Po hydrolizie grup ochronnych otrzymuje się żądane związki (38).

Wynalazek zilustrowano następującymi przykładami:

Przykład 1

1,6-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-α-D-mannopiranozyloksy)fenylo]hfksan

Etap 1: Chlorek adypoilu (2,0 g, 10,9 mmola) rozpuszczono w 1 ^-dichloroetanie (55 ml) i oziębiono w łaźni lodowej. Dodano chlorku glinu (5,8 g, 43,5 mmola), a następnie estru metylowego kwasu 3-(2-metoksyffnylo)fenylooctowfgo (5,75 g, 22,4 mmola) [T.P. Kogan, B. Dupre, I.L. Scott, K. Keller, H. Dao i P. Beck, patent USA nr 5,444,050 i T.P. Kogan, B. Dupre, K.M. Keller, I.L. Scott, H. Bui, R.V. Market, P.J. Beck. J.A. Voytus, B.M. Reyelle i D. Scott, J. Med. Chem, 1995, 38, 4976-4984] i mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez 30 minut, po czym zmieszano z wodą z lodem (30 ml). Substancje organiczne oddzielono, a część wodną ekstrahowano dichlorometanem (3x5 ml). Substancje organiczne połączono, wysuszono (MgSO4), po czym zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość o-czyszczono metodą szybkiej chromatografii (SiO2, gradient eluentu od heksanu do mieszaniny heksan/octan etylu, 3:1) i otrzymano produkt 2 (2,23 g, 33%).

'H NMR (400 MHz, CDCfi) : 7,96 (dd, J = 6,6, 1,9 Hz, 2H), 7,92 (d, J = 1,9 Hz, 2H), 7,42 (m, 2H), 7,42 (m, 2H), 7,34 (t, J = 6 Hz, 2H), 7,18-7,28 (m, 4H), 7,00 (d, J -= 6,3 Hz, 2H), 3,87 (s, 6H), 3,69 (s, 6H), 3,68 (s, 4H), 3,01 (m, 4H), 1,84 (m, 4H) ppm. IR (NaCl) : 1741, 1677 cm’¹.

Etap 2: Część A: Produkt z etapu 1 (2,23 g, 3,6 mmola) rozpuszczono w acetonitrylu i potraktowano roztworem wodorotlenku litu (0,8 g, 18 mmola monohydratu wodorotlenku litu w 8 ml wody). Mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez noc, po czym za185 372 kwaszono do pH 4 2N HCl i ekstrahowano octanem etylu. Ekstrakty połączono, wysuszono (MgSO<), a następnie zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. IR (NaCl): 1711, 1677 cm' .

Część B: Ketokwas z części A (1,86 g, 3,1 mmola) rozpuszczono w sulfotlenku dimetylu (15 ml) i mieszano z hydrazyną(‘,0 ml, 31 mmola). Mieszaninę tę ogrzewano do temperatury 80°C pod azotem przez 2,5 godziny, po czym oziębiono. Dodano t-butanolanu potasu (3,5 g, 31 mmoli) i mieszaninę ponownie ogrzewano do temperatury 80°C przez noc, po czym zmieszano z wodą (30 ml), zakwaszono 2N HCl i ekstrahowano octanem etylu. Ekstrakty połączono, wysuszono (MgSO4) i zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem, uzyskując związek 3 (1,6 g, 91%). IR (NaCl): 1713 cm'.

Etap 3: Część A: Dikwas z etapu 2, część B (1,6 g, 2,8 mmola) rozpuszczono pod azotem w dichlorometanie (14 ml) i oziębiono w łaźni suchy lód/2-propanol. Powoli dodano tribromku boru (1,4 ml, 14 mmola); mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez 2 godziny, po czym zmieszano z wodą z lodem (25 ml). Oddzielono substancję organiczną, przemyto nasyconym roztworem wodorowęglanu sodu (20 ml), wodą (20 ml), nasyconym roztworem chlorku sodu (20 ml), po czym wysuszono (MgSO4) i zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem, uzyskując 2,38 g surowego produktu.

Część B: Pozostałość z części A zmieszano z metanolem (50 ml) i dodano kwasu siarkowego (5 kropli). Mieszaninę ogrzewano do wrzenia pod chłodnicą zwrotną przez noc, po czym zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość rozpuszczono w dichlorometanie (50 ml) i potraktowano węglanem sodu, po czym przesączono przez wkładkę z żelu krzemionkowego. Przesącz zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem, a pozostałość oczyszczono metodą szybkiej chromatografii (SiO2, gradient eluentu od heksanu do mieszaniny heksan/octan etylu, 3:1), uzyskując 1,6-bis-(3-(3-karbometoksymetylofenylo)-4-hydroksyfenylo)heksan (0,9 g, 38%).

’H NMR (400 MHz, CDCN) : 6,80-7,50, (m, 14H), 3,70 (s, 6H), 3,68 (s, 4H), 2,55 (dd, J = 5,5, 5,5 Hz, 4H), 1,59 (m, 4H), 1,36 (m, 4H) ppm, IR (NaCll: 3430, 1731 cm⁴

Etap 4: 1,6-bis-(3-(3-karbometoksymetylofenylo)-4-hydroksyfenylo)heksan (0,9 g, 1,6 mmola) rozpuszczono w 1,2-dichloroetanie (8 ml) i w jednej porcji dodano pentaoctanu a-Dmannozy (1,9 g, 4,8 mmola), a następnie powoli dodano eteratu trifluorku boru (2,5 ml, 19,2 mmola). Mieszaninę mieszano pod azotem w temperaturze pokojowej przez noc, po czym zmieszano z wodą (15 ml). Oddzielono substancję organiczna^ a część wodną ekstrahowano dichlorometanem (3x2 ml). Ekstrakty połączono z początkową frakcją organiczna^ wysuszono (MgSO4), po czym zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość oczyszczono metodą szybkiej chromatografii (SiO2, gradient eluentu od heksanu do mieszaniny heksan/octan etylu, 3:1) i otrzymano 1,6-bis-[3-(3-karbometoksymetylofenylo)-4--tetta-O-acetylo-a-D-mannopiranozylo)oksyfenylo]heksanu (1,5 g, 77%).

‘H NMR (400 MHz, CDCb) : 7,31-7,37 (m, 6H), Ί39-9Ό4 (m, 4H), 7,09-9.13 3m, 4H), 5,25 (d, J = 0,6 Hz, 2H), 3,57-3,66 (m, 6H), 3,3-3,50 (m, 10H), 2,54 (m, 4H\ 1,55 (m, 4H)) 1,34 (m, 4H) ppm. IR (NaCll: 1752 cm'¹.

Etap 5: Glikozyd z etapu 4 (1,5 g, 1,2 mmola) rozpuszczono w acetonitrylu (6 ml) i potraktowano roztworem monohydratu wodorotlenku litu (1,0 g, 24 mmola) w wodzie (10 ml). Mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez noc, po czym zakwaszono do pH 2 stężonym kwasem solnym. Mieszaninę zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem, a pozostałość oczyszczono metodą HPLC (odwrócone fazy, gradient eluentu 5-50% acetonitrylu w wodzie, monitorowano przy 254 nm) i otrzymano 1,6-[3-(3-karboksymety)ofenylo)-H-t2-α-Dmannopiranozyloksy)fenylo] heksan (5) (0,35 g, 33%) w postaci białej substancji stałej, temp. topn. 115-117°C;

’H NMR (400 MHz, DMSO-d6): 7,31-7,37 (m, 6HH 739-7,74 4m, 4H), 7,09-733 (m,

4H), 5,25 (d, J = 0,6 Hz, 2H), 3,57-3,66 (m, 6H), 3,3-3,50 (m, 1 0HH 2,54 (m, 4H), 1,58 (m,

4H), 1,34 (m, 4H) ppm. IR (KBr) : 3420, 1711 ο,⁴.

Przykład 2

-,6-bis-[5-t5-karboksymetylofenylo)-H-(2-α-D-mannopiranozyloksy)fenylo]heksan, sól disodowa (sposób alternatywny)

185 372

Etap 1: Chlorek adypoilu (16,8 ml, 112 mmoli) i ester metylowy kwasu 3-(2-metoksyfenylo)fenyloctowego (60,9 g, 225 mmoli) rozpuszczono w dichlorometanie (300 ml) i oziębiono do temperatury 0°C. Dodano chlorku glinu (67,7 g, 507 mmoli), mieszano w temperaturze 0°C przez 5 minut, po czym reakcję przerwano dodatkiem lodu. Produkt ekstrahowano EtO-Ac (1 1), przemyto wodą (500 ml), nasyconym roztworem NaHCCb (50 ml) i nasyconym roztworem NaCl (50 ml). Roztwór wysuszono nad Na₂SO4, przesączono przez wkładkę z siarczanem magnezu, zatężono, a następnie rekrystalizowano z mieszaniny eter/octan etylu, uzyskując związek 2 (64,7, 89%).

Etap 2: Bis-keton 2 (15 g, 23,1 mmola) rozpuszczono w gorącej mieszaninie EtOAc.EtOH (4:1, 100 ml). Wytworzony roztwór oziębiono i dodano kwasu trifluoroctowego (1 ml) i katalizatora Pearlmana (0,75 g). Mieszaninę wytrząsano w atmosferze wodoru (50 psi) przez 18 godzin i przesączono przez wkładkę celite. Roztwór przemyto nasyconym roztworem NaHCCty wodą i nasyconym roztworem solanki, wysuszono (Na₂SO4), przesączono przez MgSC>4 i zatężono. Toluen odparowano z produktu, aby usunąć EtOA, a pozostałość wysuszono w warunkach wysokiej próżni, uzyskując l,6-bis-[3-(3-karboetoksymetylofenylo)-4-metoksyfenylo]heksan z wydajnością ilościową.

Etap 3: Eter bis-metylowy (25,6 g, 41 mmoli) rozpuszczono w dichlorometanie (165 ml) i oziębiono do temperatury 0°C. Powoli dodano tribromku boru w dichlorometanie (33 ml), po czym łaźnię oziębiającą usunięto i mieszaninę reakcyjną mieszano przez 20 minut w temperaturze pokojowej. Mieszaninę reakcyjną oziębiono w łaźni lodowej, wlot dla azotu zastąpiono rurką osuszającą z CaCl₂ i dodano etanolu (35 ml). Mieszaninę przelano do lodu i ekstrahowano EtOAc. Substancję organiczną oddzielono, przemyto wodą, solanką, wysuszono (MgSCL) i zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem, uzyskując 1,6-bis-[3-(3*karboetoksymetylofenylo)-4-hydroksyfenylo]heksan (24,2 g, 100%).

Etap 4: Do oziębionego lodem roztworu bis-fenolu (25,37 g, 42,7 mmola) i fluorku tetra-O-piwaloilo-a-D-mannopiranozylu (66,4 g, 128 mmoli) [I.L. Scott i T.P. Kogan, zgłoszenie patentowe USA złożone 20 maja 1996, pod tytułem „High Yield Stereospecific Mannosylation”] w dichlorometanie (427 ml) wkroplono BF3.OEL (47,3 ml, 384 mmole) i oziębianą lodem mieszaninę mieszano przez 1 godzinę. Mieszaninę rozcieńczono EtOAc i przemyto wodą (2 x), roztworem wodorotlenku sodu (2M), wodą i nasyconym roztworem chlorku sodu, wysuszono nad siarczanem magnezu i zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Po oczyszczeniu metodą chromatografii (krzemionka, gradient eluentu 30:1 to 6:1 heksan/EtOAc) otrzymano l,6-bis-[3-(3-karboetoksymetylofenylo)-4(tetra- O -piwaloilo-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]heksan (59,8 g, 89%).

Etap 5: Część A: Do roztworu bis-glikozydu wTHF (24 ml) dodano metanolu (24,4 ml), a następnie oziębionego lodem roztworu świeżo wytworzonego metanolami sodu (z sodu, 0,5 g, 22 mmole) w metanolu (24,4 ml) i mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej. Osad zebrano przez odsączenie i przemyto niewielką objętością mieszaniny THF/metanol (2:1, 2x), a następnie acetonem. Stały alkoholan sodu (6,3 g) oczyszczono następnie przez zmieszanie z acetonem i przesączenie.

Część B: Osad mieszano w wodzie (27 ml) w temperaturze pokojowej przez 30 minut. Następnie pH doprowadzono do wartości 14 i utrzymywano na tym poziomie, stosując minimalną ilość roztworu wodorotlenku sodu (2M) i mieszając. Po 4 godzinach HPLC z odwróconymi fazami potwierdziła usuniecie grup ochronnych. Roztwór zobojętniono przemytą wcześniej żywicą jonowymienną (Dowex 50, w postaci wodorowej) i przesączono przez celite. Następnie roztwór liofilizowano i otrzymano l,6-bis-[3-(3-karboksymetyłofenylo)-4(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]heksan, sól disodową, w postaci lekko higroskopijnego białego proszku (6,0 g, 90%), temp. topn. 243-245°C;

'H NMR (400 MHz, D₂O) 7,64 (s, 2H), 7,58 (d, J = 7,7 Hz, 2H), 7,49 (t, J = 7,5 Hz, 2H), 7,37 (d, J = 8,4 Hz, 2H), 7,19 (d, J = 7,3 Hz,.2H), 7,12 (s, 2H), 7,07 (d, J = 8,8 Hz, 2H), 5,66 (s, 2H), 4,27 (s, 2H), 4,00-4,20 (m, 4H), 4,04 (dd, J = 12,1 i 3,3 Hz, 2H), 3,80-3,92 (m, 6H), 3,72 (d, J = 9,2 Hz, 2H), 2,52 (m, 4H), 1,60 (br, 4H), 1,39 (br, 4H).

^I3C NMR (100 MHz, D₂O) 180,9, 151,5, 138,4, 137,5, 137,4, 132,5, 130,9, 129,1, 129,0, 128,9, 127,3, 117,2, 100,2, 74,2, 70,9, 66,6, 60,9, 45,5, 32,3, 31,6, 29,5;

185 372

Znaleziono: 57,54%> C, 5,98% H, 5,12% Na;

Obliczono dla C46H₅₂O₁₆Na₂o3H2O: 57,50% C, 6,08% H , 4,78 %Na.

Przykład 3

1,4-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]butan Etap 1: Kwas 4-(4-metoksyfenylo)masłowy (2,0 g, 10,3 mmola) potraktowano chlorkiem tionylu (20 ml). Mieszaninę reakcyjną mieszano w temperaturze pokojowej przez 3 godzi ny, ogrzewano do temperatury 65°C przez noc, po czym zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem, uzyskując chlorek 4-(4-metoksyfenylo)butyrylu (2,3 g) w postaci żółtego oleju, który stosowano bez dalszego oczyszczania. IR (NaCl): 1795, 1510, 1l44 cm'¹.

Surowy chlorek kwasowy (2,07 g, 9,7 mmola) i anizol (1,26 g, 11,6 mmola) rozpuszczono w 1,2-di chloroetanie (32 ml) i oziębiono w łaźni lodowej. Mieszaninę potraktowano porcjami chlorku glinu (3,9 g, 29,1 mmola), mieszano przez 5 minut, po czym zmieszano z wodą z lodem (50 ml). Mieszaninę ekstrahowano dichlorometanem (3x10 ml), ekstrakty połączono, przemyto nasyconym chlorkiem sodu (100 ml), wysuszono (MgSO4), a następnie zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość przepuszczono przez żel krzemionkowy z mieszaniną 10:1 heksan/octan etylu, po czym zatężono. Otrzymano 1,4-bis-(4-metoksyfeny-lo)butan-1-on (2,49 g, 82%).

*H NMR (400 MHz, CDClj): 7,90 (d, J = 8,8 Hz, 2H), 7,11 (d, J = 8,4 Hz, 2H), 6,91 (d, J = 8,8 Hz, 2H), 6,83 (d, J = 8,4 Hz, 2H), 3,86 (s, 3H), 3,78 (s, 3H), 2,90 (t, J = 7,3 Hz, 2H), 2,65 (t, J = 7,7 Hz, 2H), 2,02 (m, 2H) ppm. IR (NaCl): 1674, 1602, 1244 cm’1

Etap 2: Wytworzony keton (2,49 g, 8,8 mmola) rozpuszczono w dichlorometanie (30 ml) i potraktowano kwasem trifluorooctowym (2,7 m, 35,2 mmola), trietylosilanem (2,8 ml, 17,6 mmola), a następnie eteratem trifluorku boru (4,4 ml, 35,2 mmola). Mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez 2 godziny, po czym oziębiono w łaźni lodowej i zmieszano z wodą (50 ml). Mieszaninę ekstrahowano dichlorometanem (3x5 ml), połączono frakcje organiczne, przemyto nasyconym chlorkiem sodu (100 ml) i wysuszono (MgSO4), a następnie zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość przepuszczono przez żel krzemionkowy z mieszaniną heksan/octan etylu 10:1 i zatężono, uzyskując 1,4-bis-(4-metoksyfenylo)butan (2,0 g, 85%) w postaci klarownego oleju.

HNMR (400 MHz, CDCh) : 7,07 (d, J -= 8,4 Hz, 4H), 6,81 (d, J = 8,4 Hz, 4H), 3,78 (s, 6H), 2,56 (m, 4H), 1,61 (m, 4H) ppm. IR (Na<^l) : 1605, 1248 cm⁴.

Etap 3: l,4-bis-4-(4-metoksyfenylo)butan (1,78 g, 6,6 mmola) i TMEDA (4,0 ml, 26,5 mmola) zmieszano z bezwodnym eterem (30 ml) i oziębiono w łaźni lodowej. Dodano nbutylolitu (10,5 ml 2,5M roztworu, 26,5 mmola), mieszaninę ogrzano do temperatury pokojowej i mieszano przez 1 godzinę. Mieszaninę reakcyjną oziębiono do temperatury 0°C i potraktowano trimetyloboranem (3,0 ml, 26,5 mmola). Mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez noc, reakcję przerwano dodatkiem 2N HCl (do pH 2) i mieszano przez 1 godzinę. Fazę organiczną oddzielono, a część wodną ekstrahowano octanem etylu (3x5 ml). Ekstrakty połączono z początkową frakcją organiczną i wysuszono (MgSO4), a następnie zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem, otrzymując kwas boranowy (3,0 g), który stosowano bez dalszego oczyszczania. IR (NaCl) : 1603, 1490, 1416, 1328, 1234 cm’1

Surowy kwas boronowy i octan metylo-3-bromofenylu (3,8 g, 16,8 mmola) zmieszano z dimetoksyetanem (30 ml) i odgazowano pod azotem. Mieszaninę potraktowano trizasadowym fosforanem potasu (10,7 g, 50,5 mmola) i chlorkiem bis(trifenylofosfmo)palladu (II) (100 mg, 0,17 mmola). Mieszaninę ponownie odgazowano, po czym ogrzewano do wrzenia pod chłodnicą zwrotną przez 2 godziny, oziębiono do temperatury pokojowej i zmieszano z wodą (100 ml). Mieszaninę ekstrahowano dichlorometanem (3x10 ml), ekstrakty połączono, przemyto wodą (50 ml), nasyconym roztworem chlorku sodu (50 ml), wysuszono (MgSO4) i zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość oczyszczono metodą szybkiej chromatografii (SiO₂, gradient eluentu mieszanina heksan/octan etylu, 8:1, potem 4:1). Otrzymano 1,4bis’[3’(3-(3-karbometoksymetylofenylo)-(4-metoksy)fenylo]butan (1,14 g, 24%) w postaci klarownego oleju.

185 372 ‘H NMR (400 MHz, CDCl₃) : 7,41-7,44 (m, 4H), 7,34 (t, J = 7,7 Hz, 2H), 7,21-7,60 (m, 2H), 7,08-7,13 (m, 4H), 6,87 (d, J = 8,0 Hz, 2H), 3,77 (s, 6H), 3,68 (s, 6H), 3,66 (s, 4H), 2,61 (m, 4H), 1,67 (m, 4H) ppm. IR (NaCl): 1737, 1606, 1239 cm’¹.

Etap 4: 1,4-bis-[3-(3-(3-karbometoksymetylofenylo)-(4-metoksy)fenylo]butan (0,9 g, 1,6 mmola) rozpuszczono w dichlorometanie (3,0 ml), oziębiono w łaźni lodowej i potraktowano tribromkiem boru (1,2 ml, 12,8 mmola). Mieszaninę mieszano w temperaturze -78°C przez trzy godziny, po czym umieszczono na noc w zamrażarce w temperaturze -10°C. Reakcję przerwano dodatkiem wody z lodem (10 ml) i ekstrahowano dichlorometanem (3x5 ml). Substancje organiczne połączono, przemyto wodą (25 ml), nasyconym roztworem chlorku sodu (25 ml), wysuszono (MgSO4), po czym zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość oczyszczono metodą szybkiej chromatografii (SiO2, mieszanina heksan/octan etylu, 5:1) i otrzymano 1,4-bis-[3-(3-karbometoksymetylofenylo)-4-hydroksyfenylo]butan (0,4 g, 47%).

*H NMR (400 MHz, CDCl·,) : 7,42 (d, J = 7,4 Hz, 2H), 7,35-7,38 (m, 4H), 7,27-7,32 (m, 2H), 7,02-7,05 (m, 4H), 6,87 (d, J = 8,0 Hz, 2H), 5,12 (s, 2H), 3,70 (s, 6H), 3,68 (s, 4H), 2,59 (m, 4H), 1,65 (m, 4H) ppm. IR (NaCl): 3439, 1732, 1606, 1263 cm’1

Etap 5: 1,4-bis-[3-(3-karbometoksymetylofenylo)-4-hydroksyfenylo]butan (0,4 g, 0,74 mmola) i pentaoctan α-D-mannozy (0,72 g, 1,85 mmola) rozpuszczono w dichloroetanie (4,0 ml) i potraktowano eteratem trifluorku boru (1,1 ml, 8,9 mmola). Mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez noc, po czym reakcję przerwano dodatkiem wody (10 ml) i ekstrahowano dichlorometanem (3x4 ml). Substancje organiczne połączono, przemyto wodą (15 ml), nasyconym roztworem chlorku sodu (20 ml), wysuszono (MgSO4) i zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość oczyszczono metodą szybkiej chromatografii (SiO2, mieszanina heksan/octan etylu, 2:1) i otrzymano 1,4-bis-[3-(3-karbometoksymetylofenylo)-4-(2,3,4,6-tetra-O-acetylo-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]butan (0,88 g, 99%) w postaci piany

Ή NMR (400 MHz, CDCh) : 7,38-7,44 (m, 6H), 7,25-7,29 (m, 2H), 7,17 (br s, 2H), 7,07-7,11 (m, 4H), 5,40 (s, 2H), 5,20-5,30 (m, 6H), 4,15 (dd, J = 12,3, 4,8 Hz, 2H), 3,93 (dd, J = 12,4, 2,2 Hz, 2H), 3,76-3,82 (m, 2H), 3,72 (s, 4H), 3,68 (s, 6H), 2,63 (m, 4H), 2,13 (s, 6H), 2,01 (s, 6H), 1,97 (s, 6H), 1,67 (m, 4H), ppm. IR (NaCl): 1748, 1219 cm’¹.

Etap 6: Nadoctan (0,87 g, 0,73 mmola) rozpuszczono w acetonitrylu (3 ml) i potraktowano roztworem hydratu wodorotlenku litu (0,46 g, 11 mmoli w 2 ml wody) i mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez noc. Rozpuszczalnik usunięto pod zmniejszonym ciśnieniem, a pozostałość zakwaszono do pH 2 stężonym kwasem solnym. Część mieszaniny oczyszczono metodą HPLC z odwróconymi fazami (Ci 8 gradient mieszaniny woda/acetonitryl 20-80% w ciągu 45 minut, monitorowano przy 254 nm). Otrzymano 1,4-bis-[3 -(3 -karboksymetylofenylo)-4-(a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]butan (230 mg) w postaci białej substancji stałej, temp. topn. 195-197°C.

‘H NMR (400 MHz, DMSO-d₆) : 7,31-7,39 (m, 6H), 7,20-7,25 (m, 4H), 7,10-7,15 (m, 4H), 5,25 (s, 2H), 4,88 (br d, J = 4,0 Hz, 2H), 4,76 (br s, 2H), 4,60 (br s, 2H), 4,45 (br t, J = 5,9 Hz, 2H), 3,55-3,68 (m, 5H), 3,62 (s, 4H), 3,40-3,50 (m, 7H), 2,60 (m, 4H), 1,62 (m, 4H) ppm. IR (KBr): 3333, 3229, 1729, 1224 cm¹.

Znaleziono: 61,30% C, 6,15% H;

Obliczono dla C44H50O16 0,4 TFA: 61,32% C, 5,79% H.

Przykład 4

N,N'-bis-[4-(3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(a-D-mannopiranozyloksy)fenylo)butan-1oilo] -4,4 '-trimetylenodipiperydyna

Etap 1: Bezwodnik kwasu bursztynowego (2,0 g, 19,9 mmola) i i^l^loi^c^lk glinu (17,7 g, 132 mmola) zmieszano z 1,2-dichloroetanem (45 ml) i oziębiono w łaźni lodowej. Miesaaninę potraktowano roztworem estru etylowego kwasu 3-(2-(2,3,4,6-tetra-O-piwaloilo-a-Dmanaopiranosyloksy)fenylo)-fenylooctowego (10,0>g, 13,2 mmola) w dichloroetanie (10 ml) i mieszano przez noc, w którym to czasie temperatura łaźni stopniowo osiągnęła temperaturę pokojową. Mieszaninę reakcyjną zmieszano z wodą z lodem (100 ml) i mieszano przez ‘5 minut. Oddzielono substancje organiczne, a część wodną ekstrahowano dichlorometanem (3x5 ml). Połączono substancje organiczne, wysuszono (MgSO4), po czym zatężono pod

185 372 zmniejszonym ciśnieniem i otrzymano związek 12 (13,5 g), który stosowano bez dalszego oczyszczania. IR (NaCl): 1738, 1685, 1228 cm’¹.

Etap 2: Kwas (12) (13,5 g, 19,7 mmola) rozpuszczono w dichlorometanie (65 ml) i potraktowano eteratem trifluorku boru (15,3 ml, 122 mmola), a następnie kwasem trifluorooctowym (9,4 ml, 122 mmola). Mieszaninę potraktowano następnie trietylosilanem (9,4 ml, 59,1 nmmla) i mieszano w temperaturze pooojowej przez noc. Mieszaninę reakcyjnazmieszano z wodą (200 ml) i oddzielono substancje czganiyenz. Część wodną ekstrahowano dichlorometanem (3x10 ml), a e0stzn0ty połączono z początkową częścią organiczną, wysuszono (MgSO4), po czym zalężono pod zmniejszonym ciśnieniem, uzyskując kwas 4-(3-(3-kazboetcksymetylofenylo)-4-(2,3,4,6-tetra-O-pl^wnlcilo-α-D-manncolranoeyloksy)fenylo)butanowy (13) (1,49 g, 97%) w postaci Olnrownrgc oleju. IR (NaCl): 1737, 1132 cm’1

Etap 3: Kwas 13 (16,0 g, 23,8 mmola) emizsznęc z chlorkiem tionylu (50 ml) i mieszaninę mieszano w tzmperatrzaz pokojowej pzazz 36 godzin, po czym zatężono pod zmęiejsecoym ciśnieniem i otrzymano chlorek kwasowy 14 (16,3 g, 99%), który stosowano bez dalszego oczyszczania. IR (NaCl): 2974, 1797, 1740, 1135 cm.

Etap 4: Do roztworu chlorku kwasu 14 (2,8 g, 3,26 mmola) w dichlcromztnęiz (5 ml) w temperaturze 0°C dodano 4,4'-trlmzty)znodioipzrydyoy (0,4 g, 1,9 mmola) w dichlorometanie (5 ml). Dodano tzizty)onmioy (0,61 ml, 4,4 mmola) i 4-dlmztylcamiocoizydyny (35 mg, 10% mol.) i mieszaninę miesznnc w temperaturze pokojowej ozzrz 1 godzinę, po czym zmieszano z wodą (20 ml). Substancje organiczne przemyto nasyconym roztworem chlorku sodu (20 ml), wysuszono (MgSO4) i eatężcno pod zmniejszonym yiśnirnizm. Pozostałość oczyszczono metodą szybkiej chromatografii (SiO₂, cytno etyluiheksan, 2:1) i otrzymano bis-amid 15 (1,1 g, 18%).

Ή NMR (400 MHz, CDCl₃) : 7,40-7,45 (m, 4H), 6,98-7,30 (m, 10H), 5,25-5,42 (m, 6H), 4,09-4,19 (m, 4H), 3,50-3,96 (m, 8H), 2,62-2,69 (m, 4H), 2,28-2,36 (m, 4H), 1,90-2,02 (m, 4H), 1,,50-1,74 (m, 6H); 1,35-1,50 (m, 2H), 1,24 (s, 18H), 1,15 (s, 18H), 1,11 (s, 36H), 1,08-1,28 (m, 26H). IR (NaCl): 1739 cm’1

Etap 5: Bis-amid 15 (1,0 g, 0,54 mmola) rozpuszczono w THF (3 ml) i potraktowano wodnym roztworem wodorotlenku sodu (0,40 g, 10 mmoli w 3 ml wody). Mizsenęięę mieszano w temperaturze pokojowej pzeez noc. THF usunięto pod emęlzjsecnym ciśnizęizm, a pozostałość zakwaszono do pH 2 stężonym kwasem solnym i oczyszczono metodą HPLC z odwróconymi fazami, uzyskując N,N'-bis-[4-(3-(3-knrbcksymety)ofzny)c)-4-(α-D-manncpiraoceylcksy)fenylo)butan-1-cllo]-4,4'-tzlmzty)zęodipiperydynę (17) (30 mg, 5%) w postaci białej substancji stałej, temp. topn. 119-121 °C.

’H NMR (400 MHz, DMSO-d6) : 7,32-7,40 (m, 6H), 7,20-7,27 (m, 4H), 7,10-7,14 (m, 4H), 5,26 (br s, 2H), 4,36 (ba d, J = 11 Hz, 2H), 4,05 (br s, 8H), 3,77 (ba d, J - 11 Hz, 2H), 3,50-3,70 (m, 8H), 3,40-3,52 (m, 5H), 3,31-3,40 (m, 2H), 2,92 (br t, J = 14 Hz, 2H), 2,55-2,62 (m, 4H), 2,42-2,53 (m, 3H), 2,27-2,34 (m, 4H), 1,73-1,82 (m, 4H), 1,57-1,67 (m, 4H), 1,361,47 (m, 2H), 1,,22-1,33 (m, 2H), 1,11-1,20 (m, 4H), 0,80-1,02 (m, 4H). IR (KBr) : 3415, 1713, 1609 cm’1 MS (FAB): 1150 (M+ + Na).

Analiza: cblicecęc dla C6iH78N₂O18‘1,4. TFA: 59,54% C, 6,22% H, 2,18% N.

Zoa)reiono: 59,65% C, 6,56% H, 2,23% N.

Przykład 5

EtzΓdi-6-[3-(3-0azbc0zymzty)ofeoylo)-4-(2-α-D-maonopiranoey)oksy)fenylowo]-hrksy)owy

Etap 1: Do bezwodnego dichlorometanu (10 ml) w temperaturze -78°C dodano chlorku cksa)ilr (1,65 ml, 2 M roztwór w dichlorometanie, 3,30 mmola). W ciągu kilku minut wkzo0looc sr)fct)eoek dimatylu (0,56 ml, 7,26 mmola) i wytworzony roztwór mlzsenoc orzea 10 minut. W0rop)coc 6-hydroksyhe0saoian etylu (0,50 ml, 3,07 mmola), a po 30 minutach w0roplcoc triztylcaminę (2,10 ml, 15,1 mmola). Usunięto łaźnię oziębiającą i po 15 minutach dodano wody (10 ml). Mirseaoioę mirseaoo orzee 10 minut, cddzirlooc warstwy i warstwę wodną ekstrahowano dichlorometanem. Warstwy organiczne połączono, wysuszono (MgSOĄ po czym rozpuszczalnik usunięto pod próżnią. Po chromatografii na żelu Ο^ζmicoOcwym (heOsnoy:cctao etylu, 2:1) otrzymano czysty produkt (0,44 g, 91%).

185 372 *H NMR (400 MHz, CDCb) : 9,75 (1H), 4,10 (2H), 2,45 (2H), 2,30 (2H), 1,65 (4H), 1,24 (3H).

Etap 2: Trietylosilan (0,89 ml, 5,57 mmola) i triiluorometanosulfonian trietylosililu (63 ml, 0,28 mmola) w temperaturze 0°C rozpuszczono w bezwodnym dichlorometanie (6 ml) i dodano roztworu 5-karboetoksypentanalu (0,44 g, 2,78 mmola) w dichlorometanie (3 ml). Usunięto łaźnię oziębiającą i mieszaninę reakcyjną mieszano w temperaturze pokojowej przez 80 minut. Rozpuszczalnik usunięto pod próżnią, a pozostałość oczyszczono metodą chromatografii na żelu krzemionkowym (heksany:octan etylu, 6:1) i otrzymano produkt (0,31 g, 74%).

’H NMR (400 MHz, CDCh) : 4,10 (4H), 3,37 (4H), 2,28 (4H), 1,60 (8H), 1,36 (4H), 1,24 (6H).

Etap 3: Di-5-karboetoksypentyloetfr (0,16 g, 0,53 mmola) rozpuszczono w metanolu (1 ml) i dodano 1N roztworu wodorotlenku sodu (1,05 ml, 1,05 mmola). Wytworzony roztwór mieszano w temperaturze pokojowej przez 3 godziny. Metanol usunięto pod zmniejszonym ciśnieniem, a pozostały roztwór zakwaszono (stężonym HCl) i ekstrahowano dwoma porcjami eteru dietylowego. Ekstrakty połączono, wysuszono (MgSO4) i zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość dwukrotnie zatężano z acetonitrylu i otrzymano produkt w postaci białej substancji stałej (0,16 g, ilościowo).

‘H NMR (400 MHz, CDCl·?): 3,40 (4H), 2,36 (4H), 1,60 (8H), 1,42 (4H).

Etap 4: Di-5-karboksypentyloeter (0,15 g, 0,53 mmola) i dMf (1 kropla) rozpuszczono w bezwodnym dichlorometanie (2,5 ml) i wytworzony roztwór oziębiono do 0°C. Powoli dodano roztworu chlorku oksalilu (0,59 ml 2m roztworu w dichlorometanie, 1,18 mmola). Mieszaninę reakcyjną mieszano w temperaturze 0°C przez 5 minut, po czym łaźnię oziębiającą usunięto i mieszano dalej przez 20 minut w temperaturze pokojowej. Roztwór oziębiono do temperatury 0°C i dodano roztworu estru etylowego kwasu 3-(2-metoksyfenylojfenylooctowego (0,29 g, 1,07 mmola) w dichlorometanie (1 ml). W trzech porcjach co 1 minutę dodawano chlorku glinu (0,17 g, 0,17 g, 0,08 g, łącznie 3,15 mmola). Roztwór mieszano przez 5 minut, po czym przelano do lodu i ekstrahowano dwoma porcjami octanu etylu. Połączono warstwy organiczne, przemyto wodą, nasyconym roztworem wodorowęglanu sodu i nasyconym roztworem chlorku sodu. Wytworzony roztwór wysuszono (MgSO4) i zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Po chromatografii na żelu krzemionkowym (gradient heksany:octan etylu, 4:1 do 1:1) otrzymano produkt w postaci żółtego oleju (0,34 g, 85%).

‘H NMR (400 MHz, CDCh):7,91 (4H), 7,41 (6H), 7,28 (2H), 6,99 (2H), 4,14 (4H), 3,86 (6H), 3,66 (4H), 3,40 (4H), 2,94 (4H), 2,16 (4H), 1,75 (4H), 1,59 (4H), 1,43 (4H), 1,26 (6H).

Etap 5: Di-6-[3-(3-karboftoksymetylofenylo)-4-metoksyffnylo]-6-oksoheksyloeter (0,34 g, 0,45 mmola) rozpuszczono w bezwodnym dichlorometanie (2,5 ml) i wytworzony roztwór oziębiono do temperatury 0°C. Dodano kwasu trifluorooctowego (0,23 ml, 3,0 mmola), następnie trietylosilanu (0,29 ml, 1,8 mmola) i eteratu trifluorku boru (0,33 ml, 2,7 mmola). Usunięto łaźnię oziębiająca i mieszaninę reakcyjną mieszano w temperaturze pokojowej przez 1 godzinę. Dodano dichlorometanu i wytworzoną mieszaninę ekstrahowano nasyconym roztworem wodorowęglanu sodu i wodą. Warstwę organiczną wysuszono (MgSO4) i zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Po chromatografii na żelu krzemionkowym (heksan:octan etylu, 6:1) otrzymano produkt w postaci klarownego oleju (0,23 g, 71%).

*H NMR (400 MHz, CDCI3) : 7,42 (4H), 7,35 (2H), 7,25 (2H), 7,09 (4H), 6,87 (2H), 4,16 (4H), 3,77 (6H), 3,65 (4H), 3,37 (4H), 2,57 (4H), 1,57 (10H), 1,35 (8H), 1,25 (6H).

Etap 6: Di-6-[3-(3-karboftoksymetyloffnylo)-4-metoksyfenylo]heksyloftfr (0,23 g, 0,32 mmola) rozpuszczono w suchym dichlorometanie (1,6 ml) i roztwór oziębiono do temperatury 0°C. Wkroplono roztwór tribromku boru (1M roztwór w dichlorometanie, 1,40 ml, 1,40 mmola) i łaźnię oziębiającą usunięto. Po 20 minutach roztwór ponownie oziębiono do temperatury 0°C i wkroplono absolutny etanol (1 ml). Mieszaninę reakcyjną przelano następnie do lodu i ekstrahowano octanem etylu. Warstwę organiczną przemyto nasyconym roztworem chlorku sodu, wysuszono (MgSO4), po czym zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Po chromatografii na żelu krzemionkowym (heksany:octan etylu, 2:1 do 1:1) otrzymano produkt (0,11 g, 50%).

185 372 ’Η NMR (400 ΜΗζ, CDCI₃) : 7,42 (8Η), 7,04 (4Η), 6,88 (2Η), 5,14 (2Η), 4,16 (4Η), 3,67 (4Η), 3,38 (4Η), 2,57 (4Η), 1,85 (4Η), 1,62 (6Η), 1,40 (6Η), 1,27 (6Η).

Etap 7: Fluorek 2,3,4,6-tetra- O -piwaloilo-a-D-mannopiranozylu (0,52 g, 1,00 mmola) i di-6-[3-(3-karboetoksymetylofenylo)-4-hydroksyfenylo]heksyloeter (0,23 g, 0,33 mmola) rozpuszczono w suchym dichlorometanie (2 ml) i roztwór oziębiono do temperatury 0°C. Powoli dodano eteratu trifluorku boru (0,38 ml, 3,10 mmola) i mieszaninę reakcyjną mieszano przez 90 minut. Mieszaninę reakcyjną rozcieńczono octanem etylu i przemyto dwoma porcjami wody, po czym IN roztworem NaOH, wodą i nasyconym roztworem chlorku sodu. Wytworzony roztwór wysuszono (MgSO₄) i zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość oczyszczono metodą chromatografii na żelu krzemionkowym (heksany:octan etylu, 15:1) i otrzymano produkt (0,45 g, 82%).

'H NMR (400 MHz, CDC1₃) : 7,45 (7H), 7,15 (7H), 5,32 (8H), 4,14 (4H), 3,86 (4H), 3,72 (4H), 3,54 (2H), 3,40 (4H), 2,59 (4H), 1,85 (4H), 1,62 (4H), 1,46 (4H), 1,36 (4H), 1,26 (24H), 1,15 (18H), 1,10 (36H).

Etap 8: Di-6-[3-(3-karboetoksymetylofenyło)-4-(2,3,4,6-tetra-0-piwaloilo-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]-heksyloeter (0,45 g, 0,27 mmola) rozpuszczono w bezwodnym tetrahydrofńranie (0,9 ml) i metanolu (1,8 ml). Dodano metanolami sodu (49 mg, 0,84 mmola) i mieszaninę reakcyjną mieszano w temperaturze pokojowej przez noc. Dodano następną porcję metanolami sodu (50 mg, 0,93 mmola), a następnie trzecią porcję (112 mg, 2,07 mmola). Reakcję prowadzono jeszcze przez cztery godziny, po czym mieszaninę przesączono, a zebraną substancję stałą przemyto mieszaniną 2:1 tetrahydrofuranu i metanolu. Substancję stałą rozpuszczono w wodzie (1 ml) i dodawano roztworu wodorotlenku sodu (IM) aż pH osiągnęło wartość 14. Uzyskany roztwór mieszano przez cztery godziny, po czym zobojętniono przemytą wstępnie żywicą jonowymienną Dowex 50 (postać Hj. Żywicę odsączono, a przesącz liofilizowano. Następnie produkt wysuszono pod próżnią nad P2O5 i otrzymano di-6[3-(3-karboetoksymetylofenylo)-4-(a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]heksyloeter (0,21 g, 78%).

*H NMR (400 MHz, CD₃CN/D₂O) : 7,46 (2H), 7,34 (2H), 7,16 (10H), 5,31 (2H), 3,79 (2H), 3,66 (2H), 3,57 (4H), 3,42 (5H), 3,28 (2H), 2,56 (4H), 1,80 (4H), 1,60 (4H), 1,36 (6H).

Przykład 6

S,S-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(a-D-mannopiranozyloksy)-3-fenyloprop-lylo] -1,3 -ditiopropan

Etap 1: Część A: Ester etylowy kwasu 3-(2-metoksyfenylo)fenylooctowego (5,04 g, 18,66 mmola) i chlorek 3-bromopropionylu (1,88 ml, 18,66 mmola) zmieszano z dichloroetanem (30 ml). Mieszaninę oziębiono w łaźni lód-woda i potraktowano chlorkiem glinu (7,6 g, 57 mmola). Po 15 minutach mieszaninę reakcyjną zmieszano z wodą z lodem (100 ml) i oddzielono substancje organiczne. Część wodną ekstrahowano dichlorometanem (3x5 ml), połączono substancje organiczne, wysuszono (MgSO₄), zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość stosowano w następnym etapie bez dalszego oczyszczania.

Część B: Produkt z części A (8,5 g, 19 mmola) rozpuszczono w dichlorometanie (40 ml) i oziębiono w łaźni lodowo-wodnej. Dodano kwasu trifluorooctowego (5,9 ml, 76 mmola), trietylosilanu (6,1 ml, 38 mmola), a następnie eteratu trifluorku boru (9,4 ml, 76 mmola) i łaźnię oziębiającą usunięto. Mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez noc, po czym oziębiono w łaźni lodowej i reakcję przerwano dodatkiem zimnej wody (100 ml). Oddzielono substancje organiczne, część wodną ekstrahowano dichlorometanem (3x10 ml), a substancje organiczne połączono, przemyto nasyconym roztworem chlorku sodu (50 ml), wysuszono (MgSO₄) i zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem, uzyskując ester etylowy kwasu 3-(2-metoksyfenylo-5-(3-bromopropylo)fenylooctowego (6,53 g, 90%).

'H NMR (400 MHz, CDC1₃) : 7,41-7,45 (m, 2H), 7,36 (t, J = 8 Ηζ,ΙΗ),- 7,25-7,28 (m, 1H), 7,12-7,16 (m, 2H), 6,90 (d, J = 8,6 Hz, 1H), 4,15 (q, J = 7,0 Hz, 2H), 3,78 (s, 3H), 3,67 (s, 2H), 3,41 (t, J = 6,6 Hz, 2H), 2,75 (t, J = 7,0 Hz, 2H), 2,15 (m, 2H), 1,26 (t, J = 7,3 Hz, 3H), IR (NaCl): 1736 cm’¹.

Etap 2: Roztwór 1,3-propanoditiolu (0,109 g, 0,94 mmola) w THF (4,5 ml) odgazowano pod azotem i oziębiono w łaźni lodowo-wodnej. Dodano wodorku sodu (86,5 mg, 2,1 mmola) i mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez 2 godziny. Dodano roztworu bromku

185 372 z etapu 1 (0,83 g, 2,12 mmola) w THF (1,0 ml) i mieszaninę mieszano ogrzewając do wrzenia pod chłodnicą zwrotną przez noc. Mieszaninę reakcyjną rozdzielono pomiędzy wodę i octan etylu (20 ml mieszaniny 1:1), oddzielono substancje organiczne, przemyto nasyconym roztworem chlorku sodu (20 ml), wysuszono (MgSO4), a następnie zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość oczyszczono metodą szybkiej chromatografii (SiO₂ gradient eluenta, heksan do heksan/octan etylu, 3:1) i otrzymano S,S-bis-[3-(3-karboetoksymetylofenylo)-4’(metoksy)-3-fenyloprop-1-ylo]-1,3-ditiopropan (166,2 mg, 24%).

’H NMR (400 MHz, CDCl₃): 7,39-7,38 (m, 2H), 7,21-7,28 (m, 2H), 7,08-7,15 (m, 4H), 6,85-6,92 (m, 2H), 4,14 (q, J = 7,0 Hz, 4H), 3,77 (s, 6H), 3,65 (s, 4H), 2,80-2,95 (m, 2H), 2,77 (t, J = 7,3 Hz, 2H), 2,68 (t, J - 8,0 Hz, 4H), 2,60 (t, J = 7,0 Hz, 2H), 2,52 (t, J = 7,0 Hz, 2H), 2,04-2,16 (m, 2H), 1,81-1,93 (m, 4H), 1,25 (t, J = 7,0 Hz, 6H). IR (NaCl): 1731 cm'1

Etap 3: Roztwór bis-tioeteru z eteru 2 (70,7 mg, 0,1 mmola) w dichlorometanie (2 ml) oziębiono w łaźni suchy lód/aceton i potraktowano tribromkiem boru (0,8 ml IM roztworu w dichlorometanie, 0,8 mmola) i mieszaninę pozostawiono do odstania w temperaturze -10°C przez noc. Mieszaninę reakcyjną zmieszano z wodą (10 ml) i ekstrahowano dichlorometanem (3x2 ml). Połączono substancje organiczne, wysuszono (MgSO4) i zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem, uzyskując S,S-bis-[3-(3-karboetoksymetylofenylo)-4-(hydroksy)’3-fenyloprop-1-ylo]-1,3-ditiopropan (68 mg, 100%).

’H NMR (400 MHz, CDCh): 7,43 (t, J = 7,7 Hz, 2H), 7,34-7,39 (m, 4H), 7,30 (br d, J = 7,3 Hz, 2H), 7,03-7,08 (m, 4H), 6,87 (br d, J = 8,8 Hz, 2H), 4,96-5,30 (br s, 2H), 4,15 (q, J = 7,0 Hz, 4H), 3,66 (s, 4H), 2,66 (t, J = 7,3 Hz, 4H), 2,60 (t, J = 7,0 Hz, 2H), 2,52 (t, J = 7,0 Hz, 4H), 1,80-1,92 (m, 6H), 1,26 (t, J = 7,3 Hz, 6H), 1121-1,27 (m, 2H). IR (NaCl): 3420, 1726 cm’1

Etap 4: Fenol (0,47 g, 0,68 mmola) i pentaoctan α-D-mannozy (0,8 g, 2,0 mmola) zmieszano z dichloroetanem (8 ml) i potraktowano eteratem trifluorku boru (1,0 ml, 8,0 mmola). Mieszaninę reakcyjną mieszano w temperaturze pokojowej przez noc, po czym reakcję przerwano dodatkiem wody (10 ml). Oddzielono substancje organiczne, a część wodną ekstrahowano dichlorometanem (3x2 ml). Połączono substancje organiczne, wysuszono (MgSO4), po czym zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość oczyszczono metodą szybkiej chromatografii (SiO₂, gradient eluenta heksan/octan etylu 3:1 do heksan/octan etylu 1:1) i otrzymano S,S-bis-[3-(3-karboetoksymetylofenylo)-4-(2,3,4,6-tetra-O-acetylo-a-D-mannopiranoz.ydoksy)-3-fenyloprop-1-ylo]-1,3-ditiopropan (0,331 g, 36%). IR (NaCl): 1752 cm’1

Etap 5: Wytworzony nadoctan (0,64 g, 0,47 mmola) rozpuszczono w acetonitrylu (5 ml) i potraktowano roztworem wodorotlenku sodu (5,0 ml 2N roztworu, 10 mmoli), po czym mieszano w temperaturze pokojowej przez noc. Mieszaninę zakwaszono stężonym kwasem solnym do pH 2, a substancje lotne usunięto pod zmniejszonym ciśnieniem. Część wodnej pozostałości oczyszczono metodą chromatografii z odwróconymi fazami i otrzymano S,S-bis-[3- (3-karboksyrnetylofenylo)-4-(a-D-mannopiranozy'loksy)-3-fenyloprop-1-yloJ-b3-ditiopropan w postaci białej substancji stałej, temp. topn. 96-100°C.

‘H NMR (400 MHz, DMSO-d6) : 7,31-7,39 (m, 6H), 7,20-7,27 (m, 4H), 7,11-7,15 (m, 4H), 5,26 (s, 2H), 3,30-3,75 (m, 28H), 2,64 (t, J - 7,7 Hz, 4H), 2,57 (t, J = 7,0 Hz, 4H), 2,452,52 (m, 4H), 1,75-1,84 (m, 4H), 1,66-1,74 (m,2H). IR (KBr): 3430, 1711 cm’1

Przykład 7 hó-bis-^-O-karboksymetylofeny^^^a-D-mannopiranozyloksyjfenylo]- 1,6-bisoksoheksan

Etap 1: Ester etylowy kwasu 3-(2-(2,3,4,6-tetra-O-acetylo-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo)fenylooctowego (0,56 g, 0,96 mmola) i chlorek adypoilu (0,068 ml, 0,47 mmola) rozpuszczono w dichloroetanie (5 ml), oziębiono w łaźni lodowo-wodnej i potraktowano chlorkiem glinu (2,56 g, 19,2 mmola). Po 1,5 godzinie mieszaninę reakcyjną zmieszano z wodą z lodem (25 ml) i mieszano przez 15 minut. Oddzielono substancje organiczne, a część wodną ekstrahowano dichlorometanem (3x2 ml). Połączono substancje organiczne, wysuszono (MgSO4), a następnie zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość oczyszczono metodą szybkiej chromatografii (SiO2, heksan/octan etylu, 1:1) i otrzymano 1,6-bis-[3-(3-karboetoksymetylofenylo^-^lAó-tetra-O-acetylo-a-D-mannopiranozyloksyjfenyloj-hó-bis-oksoheksan (0,43 g, 35%).

185 372 ‘H NMR (400 MHz, CDCh): 8,00 (d, J = 2,2 Hz, 2H), 7,93 (dd, J = 8,6, 2,2 Hz, 2H), 7,42-7,48 (m, 6H), 7,31-7,30 (m, 2H), 7,20-0,29 (m, 2H), 5,60 (d, J = 0,2 Hz, 2H), 5,51-5,34 (m, 2H), 5,28 (d, J = 9,1 Hz, 2H), 5,25-0,28 (m, 2H), 4,21 (dd, J - 12,3, 5,1 Hz, 2H), H,-5 (q, J = 7,4 Hz, 4H), 3,98 (dd, J = 12,4, 2,2 Hz, 2H), 5,79-5,85 (m, 2H), 3,73 (s, 4H), 5,00-5,06 (m, 4H), 2,17 (s, 6H), 2,03 (s, 6H), 2,01 (s, 6H), 1,98 (s, 6H), 1,81--,80 (m, 4H), 1,26 (t, J = 7,5 Hz, 6H). IR (NaCl) : 1747, 1680 cm‘.

Etap 2: Nadoctan (0,43 g, 0,33 mmola) rozpuszczono w acetonitrylu (4 ml) i roztwór mieszano z 2N roztworem wodorotlenku sodu (‘,8 ml, 3,6 mmola). Po 18 godzinach w temperaturze pokojowej mieszaninę reakcyjną zobojętniono kwasową żywicą jonowymienną Dowex 50W, a substancje lotne usunięto pod zmniejszonym ciśnieniem. Część pozostałości oczyszczono metodą HPLC z odwróconymi fazami i otrzymano ‘^-bis^-P-karboksymetylo)fenylo)-4-(a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]-1,6-bis-oksoheksan w postaci białej substancji stałej, temp. topn. 127-‘29°C.

’H NMR (400 MHz, DMSO^) : 7,98 (d, J = 8,8 Hz, 2H), 7,90 (s, 2H), 7,35-0,H8 (m, 8H), 0,20 (d, J = 8,6 Hz, 2H), 0,53 (s, 2H), 3,71 (s, 2H), 3,66 (s, 4H), 3,60 (d, J= ‘‘,4 Hz, 2H), 3,42-5,01 (m, 6H), 5,28-3,35 (m, 2H), 3,07-5,10 (m, 4H), 1,67-1,73 (m, 4H). IR (KBr): 3430, 1716, 1672 cm'‘.

Analiza: obliczono dla . 0,6 TFA: 59,10% C, 5,32% H.

Znaleziono: 58,92% C, 5,68% H.

Przykład 8

-,3,0-tris-[3-((5kkrboękymetzlofęnylo)-4-(2-α-D-mannonίrazozylyksy)fezolometylo]bzoeeo

Etap 1: Trichlorek 1,3,5-benzenotrikarbonylu (1,0 g, 3,8 mmola) rozpuszczono w 1,2- dichloroetanie (20 ml). Dodano chlorku glinu (2,6 g, 18,8 mmola), a następnie estru metylowego kwasu 3-(2-metoksyfenylo)feny)ooοtowego (4,8 g, 18,8 mmola) i mieszaninę ogrzewano w ttmpetz-tuze 655C przez noc. Po oziębieniu w łaźni todowej, powoli dodano wody z lodem (20 ml). Oddzielono substancje organiczne i część wodną ekstr<±owano coikremm metylenu (3x5 ml). Połączono substancje ęrgnniοeoe, wysuszono tMrSO4) i eatężond pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość oczyszczono metodą szybkiej οhromntdrzafii (SiO2, gradient eluentu od heksanu do mieszaniny heksan/octan etylu, 1:1) i otreymaod triketon 33 (f=l)i (1,05 g, 30%).

‘H NMR (400 MHz, CDCh): 8,38 (d, J = 1,5 Hz, 3H), 7,93 (m, 3H), 7,80-7,83 (m, 3H), 7,45 (m, 6H), 7,38 (t, J = 7,3 Hz, 3H), 7,21-7,29 (m, 3H), 5,90 (dd, J = 8,76, 1,44 Hz, 3H), 3,38 (s, 9H), 5,57 (s, 6H), 5,55 (s, 9H) ppm. IR (NaCl) : 1734, -554 cm’‘.

Etap 2: Triketon 33 (3,13 g, 3,4 mmola) rozpuszczono w dichlorometanie (16 ml), oziębiono w łaźni lodowe i potraktowano tzrztylosilnoem (3,8 ml, 23,7 mmola), kwasem trifluoręoctęwym (2,6 ml, 33,8 mmola) i dietyldzteratzm tzifluozku boru (4,3 ml, 33,8 mmola). Miesenoinę miesenoo w temperaturze pokojowej przez 1 godzinę, a następnie emieszanę z wodną (25 ml). Oddzielono substancje drgαoicenz i część wodną ekstrahowano chlorkiem metylenu (3x5 ml). Substancje ozgaoiczoz połączono, wysuszono (MgSO4), po czym zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość przepłukano przez żel krzemionkowy z mieszaniną heksao:ęοtan etylu, 3:1 i eatężęno, uzyskując 1,3,0-tris-[5-(3-karbdmztoksymetylę-f'eoylo)-4-(2-metoksy)fenylornetylo]benezo (0,88 g, 28%).

’H NMR (400 MHz, CDCh) :·7,58-0,H8 (m, 6H), 7,33 (t, J = 7,68 Hz, 3H), 7,23 (s, 3H), 7,14 (d, J = 2,2 Hz, 3H), 7,08 (dd, J = 8,08, 1,84 Hz, 3H), 6,90 (s, 3H), 6,85 (d, J = 8,4 Hz, 3H), 3,89 (s, 6H), 5,05 (s, 9H), 3,68 (s, 9H), 5,55 (s, 6H) ppm. IR (NaCl): ‘738 cm'l.

Etap 3: Część A: -,5,0-tris-[3-(5-kazbęmetoksymetylo-fzoylę)-H-(2-metęksy)fenylometylę]bznezo (0,88 g, 1,0 mmola) rozpuszczono w 0ichlęrometaoie (5 ml) i oziębiono w łaźni suchy lód/aceton. Powoli dodano tribromku boru (0,7 ml, 7,0 mmola) i mieszaninę mieseaoę w temperaturze 0°C przez 2 godziny, po czym zmieszano z wodą z lodem (10 ml). Oddzielono substancje ęzraoiοeoe i część wodną ekstrahowano chlorkiem metylenu (3x5 ml). Substancje ęzraoiοeoz połączono, wysuszono (MgSO4), po czym eatężooę pod zmniejszonym ciśnieniem, uzyskując 0,82 g surowego produktu.

Część B: Pozostałość z części A zmizseaoę z metanolem (20 ml) i dędano kwasu siarkowego (1 ml). Mieseaoioę ogrzewano do wrzenia pod chłodnicą zwrotną przez noc, po czym

185 372 zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość zmieszano z dichlorometanem (20 ml) i nasyconym roztworem wodorowęglanu sodu (10 ml). Oddzielono fazę organiczną, wysuszono (MgSO4) i zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość przepuszczono przez żel krzemionkowy z mieszaninąheksan:octan etylu, 1:1 i zatężono, uzyskując 1,3,5-tris-[3-(3-karbometokeymetylofeaylo)-4-(2-hydroksy)feaylometylo]-benzen (0,63 g, 75%).

'H NMR (400 MHz, CDCh): 7,20-7,50 (m, 12H), 7,0 (d, J = 2,2 Hz, 2H), 6,98 (s, 2H),

6,95 (dd, J =8,08, 2,2 Hz, 2H), 6,83 (s, 3H), 6,77 (d, J = 8,44, 3H), 3,85 (s, 6H), 3,69 (s, 9H), 3,66 (s, 6H) ppm. IR (NaCl): 3429, 1737 cm⁴.

Etap 4: Trifenol (0,62 g, 0,7 mmola) rozpuszczono w ‘^-dichloroetanie (4 ml) i dodano pentaoctanu ^D-man^iozy (1,4 g, 3,7 mmola), a następnie dodano eteratu trifluorku boru (1,6 ml, 13,3 mmola). Mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez noc, po czym zmieszano z wodą (10 ml). Oddzielono substancje organiczne i część wodną ekstrahowano dichlorometanem (3x2 ml). Połączono frakcje organiczne, wysuszono (MgSO4), po czym zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość oczyszczono metodą szybkiej chromatografii (SiO2, gradient eluentu: heksan do mieszaniny octan etylu: heksan 2:1) i otrzymano 1,3,5-tris-[3-(3-karbometokeymetylofeaylo)-4-(2-(2,3,4,6-tetra-O-acetylo-α-D-maaaopiraaozylokey)feaylometylo]beazen (0,9 g, 67%).

’H NMR (400 MHz, CDCh) : 6,98-7,50 (m, 21H), 6,86 (s, 3H), 5,26 (m, 3H), 3,90-3.93 (m, 6H), 3,89 (s, 6H), 3,71 (s, 6H), 3,66 (s, 9H), ‘94-2,13 (m, 36H) ppm. IR (NaCl): 1745 cm'1

Etap 5: Nadoctan (0,88 g, 0,48 mmola) rozpuszczono w acetonitrylu (2 ml) i potraktowano monohydratem wodorotlenku litu (0,4 g, 9,6 mmola) w wodzie (2 ml). Mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez noc, po czym zakwaszono do pH 2 stężonym kwasem solnym. Mieszaninę zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem, a pozostałość oczyszczono metodą HPLC (C-‘8, odwrócone fazy, gradient eluenta 20-80% acetonitryl w wodzie, monitorowano przy 254 nm). Otrzymano 1,3,5-tris-[3-(3-karboksymetylofenylo)4-(2-α-D-maanopira.aosylokey)fenylometylo]benzea (0,35 g, 57%) w postaci białej substancji stałej, temp. topn. 155-‘58°C.

‘H NMR (400 MHz, DMSO-d6) : 7,27-7,34 (m, 9H), 7,17-7,22 (m, S 9H), 7,08-7,10 (dd, J =8,44, 1,70Hz, 3H), 7,01 (s, 3H), 5,24 (s, 3H), 3,85 (s, 6H), 3,33-3,64 (m, 24H) ppm. IR (KBrr: 3431, 1710 cm’‘.

Analiza: obliczono dla C69H72O24 . 1,0 TFA: 60,94% C, 5,26% H.

Znaleziono: 60,85% C, 5,23% H.

Przykład 9

1,3,5-tris-[4-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(α-D-manaopiraaozyloksy)feay)o]-4-okeo-2-tiobutylo] benzen

Etap 1: Ester etylowy kwasu 3-(2-(2,3,4,6-tetra-O-acetylo-α-D-manaopiranozyloksy)fenylo)fenylooctowego (0,32 g, 0,547 mmola) i bromek bromoacetylu (0,06 ml, 0,689 mmola) rozpuszczono w dichloroetanie (3 ml) i oziębiono w łaźni suchy lód/aceton. Mieszaninę potraktowano chlorkiem glinu (1,45 g, 10,9 mmola), a łaźnię oziębiającą zastąpiono łaźnią lódwoda. Po 15 minutach mieszaninę reakcyjną zmieszano z wodą z lodem (25 ml) i mieszano przez 15 minut. Oddzielono substancje organiczne i część wodną ekstrahowano dichlorometanem (3x2 ml). Substancje organiczne połączono, wysuszono (MgSO4), po czym zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem i otrzymano 0,387 g produktu, który stosowano bez dalszego oczyszczania.

'H NMR (400 MHz, CDCh) : 8,03 (d, J = 2,5 Hz, 1H), 7,95 (dd, J = 8,8, 2,5 Hz, 1H), 7,41-7,47 (m, 3H), 7,35 (m, 1H), 7,31 (d, J = 8,8 Hz, 1H), 5,62 (d, J = 1,8 Hz, 1H), 5,21-5,34 (m, 3H), 4,42 (s, 2H), 4,10-4,25 (m, 5H), 3,99 (dd, J= 12,1, 2,2 Hz, 1H), 3,80-3,85 (m, 1H), 3,74 (s, 2H), 2,18 (s, 3H), 2,03 (s, 3H), 2,02 (s, 3H), 1,98 (s, 3H), 1,26 (t, J = 8,0 Hz, 3H). IR (NaCl): 1746, 1220 cm⁴.

Etap 2: 1,3,5-trie-(merkaptometylo)beasea '(102 mg, 0,47 mmola) w THF (1 ml) potraktowano wodorkiem sodu (59,8 mg, 1,49 mmola) i mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez 30 minut. Dodano roztworu α-bromoketonu z etapu 1 (1,02 g, 1,44 mmola) w THF (2,0 ml) i mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez noc. Mieszaninę reakcyjną zmieszano z wodą (10 ml) i ekstrahowano octanem etylu (3x5 ml). Substancje orga185 372 niczne połączono, wysuszono (MgSO4) i zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość oczyszczono metodą szybkiej chromatografii (SiO₂, gradient eluentu, heksan/octan etylu 3:1 do heksan/octan etylu 1:1) i otrzymano 1,3,5-tris-[4-[3-(3-karboetoksymetylofenylo)-4-(2,3,4,6-tetra-O-acetylo-α-D-mannopiranozyloksy)fenylo]-4-okso-2-tiobutyio]ben/en (0,59 g, 60%).

'H NMR (400 MHz, CDCl₂) : 7,98 (d, J = 2,5 Hz, 3H), 7, 89 (dd, J = 8,8, 2,5 Hz, 3H),

7.40- 7,46 (m, 6H), 7,25-7,35 (m, 12H), 5,61 (s, 3H), 5,22-5,33 (m, 9H), 4,10-4,25 (m, 10H), 3,97 (dd, J= 12,1, 2,2 Hz, 3H), 3,78-3,84 (m, 3H), 3,72 (s, 6H), 3,69 (s, 3H), 3,64 (s, 3H), 2,16 (s, 9H), 2,02 (s, 9H), 2,01 (s, 9H), 1,97 (s, 9H), 1,25 (t, J= 8,0 Hz, 9H); IR (NaCl): 1747, 1219 cmf¹.

Etap 3: Triester nadoctan z etapu 2 (0,59 g, 0,28 mmola) w THF (3 ml) potraktowano świeżo wytworzonym roztworem metanolami sodu (93 mg, 4,04 mmola w 3 ml metanolu) i mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez noc. Wytworzony osad zebrano przez filtrowanie próżniowe i przemyto kilka razy mieszaniną THF/metanol, 2:1, wysuszono pod próżnią i otrzymano 0,38 g białej substancji stałej. Substancję stalą rozpuszczano w wodzie (12 ml), dodawano 2N roztworu wodorotlenku sodu aż pH osiągnęło wartość 14 i mieszaninę mieszano w temperaturze pokojowej przez 4 godziny. Mieszaninę reakcyjną zakwaszono kwasową żywicą jonowymienną Dowex 50 W, przesączono i substancje lotne usunięto pod zmniejszonym ciśnieniem. Część wodną oczyszczono metodą chromatografii z odwróconymi fazami i otrzymano 1,3,5 -tris- [4- [3 -(3 -karboksymetylofenylo^^a-D-mannophanozyloksybfenylo]-4-okso-2-tiobutyiojben.zen w postaci białej substancji stałej, temp. topn. 140-143°C.

‘H NMR (400 MHz, DMSO-dó) t 7,95 (dd, J = 8,8, 2,5 Hz, 3H), 7,89 (d, J = 2,2 Hz, 3H), 7,32-7,45 (m, 12H), 7,26 (d, J = 7,3 Hz, 3H), 7,16-7,20 (m, 3H), 5,54 (s, 3H), 5,05 (br s, 3H), 4,85 (br s, 3H), 4,70 (br s, 3H), 4,50 (br s, 3H), 3,88-3,92 (m, 6H), 3,58-3,73 (m, 18H),

3.40- 3,49 (m, 6H), 3,30-3,40 (m, 6H plus H₂O). IR (KBr): 3429, 1708, 1669 cm’¹.

Analiza: obliczono dla C75H78O27S3 -1,8 TFA: 55,12% C, 4,79% H.

Znaleziono: 55,14% C, 5,20% H.

Przykład 10

Badania wiązania

Związki badano pod kątem ich zdolności do hamowania wiązania selektyny-E, selektyny-P i/lub selektyny-L z sjalilo-Lewis*.

Badanie wiązania selektyny-E obejmowało ocenę zdolności komórek HL60, w których zachodzi ekspresja do sjalilo-Lewis^x i Lewis* do wiązania oczyszczonych białek rekombinantowych selektyny-E, selektyny-P i selektyny-L (badanie komórka-białko). Do oceny wiązania selektyny-L stosowano podobne badanie wiązania przy użyciu oc/yszc/onych glikolipidów i oc/ys/c/onego białka rekombinantowego selektyny-L (glikolipid-białko).

Badanie komórka-białko

Selektyna-E, selektyna-P i selektyna-L były wytworzone przez ekspresję w rekombinantowej )o/puszc/alnej postaci jako fuzje białkowe zawierające N-końcową lektynę, EGF i uzupełniające regulatorowo-podobne powtórzenia (CR) 1 i 2 sprzężone z regionem zawiasowym i stałymi regionami łańcucha ciężkiego 1 i 2 mysiego cDNA IgG24- Wszystkie kasety fuzyjne selektyny wytwarzano metodą PCR z cDNA selektyny-E zakupionego w firmie R&D Systems (Minneapolis, MN) oraz z cDNA selektyny-P i selektyny-L, które klonowano metodą PCR z całego RNA wyekstrahowanego z łożyska ludzkiego. Mysi cDNA IgG sklonowano z cDNA amplifikowanego PCR wytworzonego z RNA ekstrahowanego z linii komórkowej hybrydoma 402C10. Wszystkie kasety fuzyjne były wyrażane z wektorów bakulowirusowych metoda BakPAK, a komórki zakupiono SF21 z firmy Clonetech.

Rekombinantowe fuzje białkowe oczyszczono z supematantów z hodowli zakażonych bakulowirusem przez immunoprecypitację, stosując perełki magnetyczne pokryte kozią przeciwmysią IgG Dynal™. Sztuczne perełki wytworzono z supematantów hodowli niezakażonych SF21. Po immunoprecypitacji perełki inkubowane z supematantami hodowli podstawowej nie wiązały się z komórkami HL60 wyrażającymi sjalilo-LewisX i pełniącymi rolę kontroli negatywnej. Perełki inkubowane z hodowli supematantami hodowli selektyny-E, -L lub -P nie wiązały komórek HL60.

185 372

Komórki HL60 (107 komórek) znakowano f)ucrrsceęcyjęiz kalc-iną AMC-3099 (Molaculnr Probes) w RpMi 1640 z 10% płodową surowicą cielęcą (FCS). PerełOi magnetyczne (7 gl, 4x10⁶ parełek/ml) lnOubcwanc w podwójnych studzlankach elastycznej płytki do mikzomiazeyakcwania z 96 studzienkami wraz z 7 gl związku o różnych stężroinch i 7 fal komórek HL60 eęnOcwnnyyh knlc-iną. Płytki mO^ownio ozeez 10 minut w tamparaturee oc0ojcwaj. Następni- płytki umiaszczono na rozdeielayau magnetycznym i loOubowaoo jesecee ozaae 2 minuty. Podczas gdy płytka do badań pozostawała na zoadzialayau, olaewiąaaoe komórki HL60 usunięto i studzienki przemyto dwa razy solanką buforowaną fosforanem (PBS), aby usunąć pozostałe nleewiąznoe komórki. Pozostałe komórki HL60 związana z oazełkaml badano pod mikroskopem, a następnie poddano lizir przez dodanie 50 ml 1% roztworu NP40 w PBS. Wiązanie ^-ηί)^ f)uorymetzycenie stosując fluorymztz Mll)loore Cytofluoz 2350. Określono Ozzywe cdoowizdei on dawkę i stężeoin związków hamująca w 50% wiązania komórek (IC50).

Związki wymieniona w następującej tabali są szczególnie korzystnymi związkami według wynalazku.

Wyniki bndnń zastawiono w następującej tabeli:

Tnbzln danych badania selektyoy in vitro

Związek	o = lub m/p subst	IC50 ' dla E-seleOtyoy (mM) lub % hamowania (mM)	IC50 dla P-seleOtyęy (mM) lub % hamowania (mM)	ICj0 dla L-selrOtyoy (mM) lub % hamowania (mM)
A-4	4	5,0	2,5	2,0
A-5	5	0,4	0,3	0,3
A-6	6	0,5	0,07	0,56
A-7	7	0,5	0,4	0,75
A-9	9	1,0	1,0	1,0
B-m	m	0/1	0,22	3,0
B-p	P	2,0	2,0	3,0
C		2,5	0,7	0/2
D		29/2	0,5	5,0
E	6	3,27	0,54	1,4
F	4	1,0	1,0	3,0
G		1,5	1,0	0/3
H		0,7	0,2	0,5
J		4,0	0/3	2,0

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 60 egz. Cena 4.00 zł

Claims

Zastrzeżenia patentowe

1. Inhibitory selektyny o wzorze II:

w którym X jest wybrany z grupy obejmującej -(CHijCCbH, -O(CH2)6CO2H, dla struktur dwuwartościowych, Y oznacza -(CH2)r, -CO(CH2)fCO-, -(CH2)fO(CH2)r,

-(CH2)aS(CH2)3S(CH2)₃- albo -(CH2)3COW(CH2)₃WCO(CH2)3-, f oznacza liczbę 4 do 9, a W oznacza piperydyl;

dla struktur trójwartościowych, Y oznacza grupę o wzorze III:

(III) w którym X ma wyżej określone znaczenie, a T oznacza -CH2- lub -COS(CH2)4-;

oraz ich farmaceutycznie dopuszczalne sole, estry, amidy i proleki.
2. Inhibitor według zastrz. 1, wybrany z grupy obejmującej:

1,7-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]heptan,

1,6-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]heksan,

1,5-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]pentan,

185 372

1.4- bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]butan, N,N'-bis-[4-(3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(a-D-mannopiranozyloksy)fenylo)butan-1oilo]-4,4'-trimetylenodipiperydyna,

S,S'-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)-3-fenyloprop-1y lo] -1,3-ditiopropan,

1,7-bis- [3 -(3 -karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]-1,7-bisoksoheptan,

1,6-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]-1,6-bisoksoheksan,

1.5- bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]-1,5-bisoksopentan,

1,4-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]-1,4-bisoksobutan,

1.3.5- tris-[3-(3 -karboksymetylofenylo)-4-(2-a-D-mannopiranozyloksy)fenylometylo]benzen i

1.3.5- tris-[4-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(a-D-mannopiranozyloksy)fenylo]-4-okso2 -tiobutylo] benzen.
3. Inhibitor według zastrz. 2, którym jest 1,6-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-aD-mannopiranozyloksy)-fenylo]heksan.
4. Kompozycja farmaceutyczna zawierająca substancję aktywną i farmaceutycznie dopuszczalny nośnik, znamienna tym, że jako substancję aktywną zawiera związek o wzorze II (II) w którym X jest wybrany z grupy obejmującej -(CH2)CO2H, -O(CH2)óCO2H, dla struktur dwuwartościowych, Y oznacza -(C^r, -CO(CH2)fCO-, -(CH2)fO(CH2)r, (CH2)3S(CH2)3S(CH2)3- albo -(CH2)3COW(CH2)3WCO(CH2)3-, f oznacza liczbę 4 do 9, a W oznacza piperydyl;

dla struktur trójwartościowych, Y oznacza grupę o wzorze III:

(III)

185 372 w którym X ma wyżej określone znaczenie, a T oznacza -CH2-lub -COS(CH2)4s lub jego farmaceutycznie dopuszczalne sole, estry, amidy lub proleki.
5. Kompozycja według zastrz. 4, znamienna tym, że jako substancję aktywną zawiera związek wybrany z grupy obejmującej:

1^,7^-bis-[3-(3-^kar^bo^ks^ymety^lofeny^lo)-⁴-(2-α-D-man^nop^ira^noz;y^loksy⁾f^eny^lt)]h^ep^tan,

1.6- bis-[³-(3-^kar^bo^ks^ymet^ylo^feny^lo⁾-⁴-⁽2-α-D-mann^opⁱraⁿo^zy^lo^ksy^)feⁿy^lo]he^ksan,

1^.5- ^bis-[3-⁽3-^kar^boksymet^ylo^fen^ylo⁾-⁴-⁽2-α-D-mannopira.n^ozy^loksy⁾fenylo]p^en^tan,

1.4- bis-[3-(3-karboksymftyloffnylo)-4-(2-α-D-maflnopiranozyloksy)ffnylo]buta.n, N,N'-bis-[4-(3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(a-D-mannopiranozyloksy)fenylo)butan-1tnlo]-4.4'-trimetylenodipiperydyria,

S,S'-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-α-D-mannopirίmozyloksy)-3-fenyloprop-1ylo]-1,3-ditiopropan,

1.7- bis-[3-(3-karboksymetyloffnylo)-4-(2-α-D-mannopiranozyloksy)fenylo]-1,7-bisoksoheptan,

1.6- bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-α,-D-mannopiranozyloksy)fenylo]-1,6-bisoksoheksan,

1.5- bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-α-D-mannopiranozyloksy)fenylo]- 1,5-bisoksopentan,

1,4-bis-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-α-D-mannopiranozyloksy)fenylo]-1,4-bisoksobutan,

1.3.5- tris-[3-(3-karboksymetylofenylo)-4-(2-α-Dmannopiranozyloksy)fenylometylo]benzen i

1.3.5- tris-[4-[3 -(3 -karboksymetylofe nylo)-4-(a-D-mannopinmozyloksy)fenylo]-4-okso2-tiobutylo] benzen.
6. Kompozycja według zastrz. 5, znamienna tym, że jako substancję aktywną zawiera

1,6-bis-[3-(3-karboksymftylofenylo)-4-(2-α-D-mannopiranozyloksy)-fenylo]heksan.