W nowoczesnej technice turbinowej za¬ znacza sie dazenie do budowania zespolów turbinowych o mozliwie najwiekszej mocy.Aby zbytnio nie powiekszac wymiarów ze¬ spolu, oraz wobec dzisiejszych mozliwosci otrzymywania pary przy Wysokiem cisnie¬ niu i temperaturze, budowe takich zespo¬ lów dostosowywa sie do tych wysokich ci¬ snien i temperatur.Znane dotychczas zespoly turbinowe po¬ siadaja zbyt kosztowna i zawila budowe, Niniejszy wynalazek tdotyczy takiego zespolu gazowego lub parowego z czescia wysoko i niskoprezna, w którym czesc ni- sfeoprezna posiada turibine promieniowa, u- miesizczona w oddzielnej oslonie i zaopa¬ trzona w tarcze turbinowa, wiruj,aca w kie¬ runku odwrotnym do ruchw wirnika wyso¬ kopreznej turbiny, co umozliwia uproszczo¬ na budowe. Wynalazek polega na tem^ ze czesc wysokoprezna sklada isie z jednej lub kilku specjalnych oslon turbinowych, za¬ wierajacych jednobiezne turbiny promie¬ niowe.Na rysunku przedstawiono w czescio¬ wym przekroju turbozespól wykonamy we¬ dlug wynalazku. Waly turbinowe, winuja^ ce w kierunkach przeciwnych, oznaczono liczbami 1 i 2. Wal 1, osadzony w lozy¬ skach 3 i 4, dzwiga w swej srodkowej cze¬ sci pradnice 5, a na jednym koncu poerodL ku turbozespolu — tarcze turbinowa z lo¬ patkami przeciwbieznej promieniowej tur¬ bany 6, która sklada sie z kilku czesci. Na dru(gini koncu walu 1 jest osadzona pronoie- niowa turbina 7, przycsem za lozysldeni 4.wal l;livL;fege ptóe^uizienie jest dodatkowo *\ ^aMizpny^w lozyskurS. Wal 2, osadzany w Jtiz^Sfcacb9*i*9«v czesci druga pradnice 10 oraz aa jednym koncu posrodku turbozespolu druga tarcze przeciwbieznej tuirhiny 6. Oprócz tego na drugim koncu walu 2 lub na jego przedlu¬ zeniu! jest osadzona turbina promieniowa 11, przyczem za lozyskiem 9a wal 2 jest dodatikowio osadzony w lozysku 12. Turbiny promieniowa 7Bi.7/, w opisywanym przykla¬ dzie wykonania, sa turbinami wysokoprez- nemi albo tez jedna z nich jest wysokoprez¬ na, druga zas srednioprezna, przyczem w tym ostatnim przypadkn korzystnem jest polaczyc je szeregowo w kierunku przeply¬ wu pradu pary. Para plynie z rozrzadczej • skrzynki- zaworowej 13 przewodem 14 do turbiny 7 w kierunku osi turibiny, a; wyplywa promieniowo przez jedinobiezny z w&lem 1 turbiny zespól lopatek. Czesc wylotowa 15 oslony turbiny ma postac slimaka i laczy sie z przewodem 16 prowadzacym do sred¬ niopreznej turbiny 11. Turbina 11 jest tak samo jednobiezna turbina promieniowa i posiada równiez czesc wylotowa 17 oslony w postaci slimaka polaczona z przewodem 12, przez który, w zwykly sposób, doplywa para do przeciwbieznej turbiny 6. Zuzyta para z niskopreznej turbiny 6 odplywa do nieuwidocznionego na rysunku skraplacza.Obydwie turibiny, wysoko- i srednio- jprezna, które w powyzszymprzykladzie wy¬ konania sa polaczone szeregowo, moga byc równiez laczone równolegle, wówczas wy¬ loty obydwóch turbin zostaja polaczone z czescia doplywowa turbiny niskopreznej.W zasadzie obydwie wysokoprezne turbiny sa wykonane jednakowa Para, np. doplywa w kierunku osiowym do turbiny 11, umie¬ szczonej w oddzielnej oslonie,, w kierunku strzalki 20 i przeplywa nastepnie w kierun¬ ku promieniowym przez zespól lopatkowy 21, znanej budowy, np; o lopatkach osadzo¬ nych przegubowo w tarczy turbinowej, przyczem w tym przypadku, ze wzgledu na to, ze turbina promieniowa jest tylko jedno- ^ biezna, co drugi wieniec lopatkowy jest .przymocowany do bocznej scianki lub do pokrywy 22 oslony turbiny. Poniewaz ze¬ spól lopatkowy powinien umozliwiac dosto¬ sowywanie go do róznych temperatur, na¬ lezy obrac bardzo maly przeswit pomiedzy wiencami lopatek, dzieki czemu otrzymuje sie lepsza sprawnosc turbiny. Poniewaz ta turbina jest osadzona na tym samym wale, co i jedna z tarcz turbiny niskopreznej 6, odpada dla turbiny lf potrzeba stosowania labiryntowego uszczelnienia, po stronie tar¬ czy turbinowej 23, odwróconej od zespolu lopatkowego. Turbina posiada zatem tylko dlawnice 24, która zapobiega wyplywowi pary z oslony turbiny 11. Naciski osiowe turbin wysokopreznych 7 i 11 sa zrównowa¬ zone z naciskiem osiowym turbin niskoprez- nych 6 przez nadanie odpowiednich wymia¬ rów labiryntowemu uszczelnieniu turbiny niskopreznej 6.Wysokoprezna turbina promieniowa 7 wzglednie 11 moze posiadac te sama liczbe obrotów, co i niskoprezna turbina 6, dzieki czemu kazda z turbin 7 i 11 moze byc wiec osadzona na tym samym wale, co i odnosna tarcza niskopreznej turbiny promieniowej 6, wskutek czego staje sie zbedna zebata prze¬ kladnia miedzy walami tych turbin, nie po¬ wodujac tern samem zmniejszenia sprawno¬ sci turbiny. Straty wentylacyjne pary, po- wstajiace w turbinie, odzyskuje sie przez podgrzewanie pary wyplywajacej z turbiny i wykonywajacej potem prace w turbinie nastepnej, liczac w kierunku strumienia przeplywajacej pary.Turbinypromieniowe, w przeciwienstwie do osiowych, moga byc budowane bez po¬ dzialu zespolu lopatkowego i bez podzialu oslony, co umozliwia budbwe zespolów na bardzo wysokie cisnienia poczatkowe. Poza tern turbiny promieniowe umozliwiaja ko¬ rzystne laczenie poszczególnych turbin ca¬ lego zespolu, gdyz tak wlot, jak i wylot pa¬ ry, odbywa sie bez zmiany lub prawie bez - 2 —zmiany-katów jej przeplywu, a wiec i stra¬ ty staja sie mozliwie male. Turbozespól we¬ dlug opisanego przykladu wykonania jest wiec bardzo prosty, gdyz staje sie w nita mozliwe uwzigledlnieinie najkorzystniejszych warunków budowy zespolu lopatkowego, o- slony oraz przewodów pianowych.Wynalazek nie ogranicza sie tylko do takich zespolów, w których turbiny wysoko¬ prezne sa osadzone na tych samych wa¬ lach co i obydwie tarcze niskopreznej turbi¬ ny promieniowej. Poza tern zrównowazenie nacisków osiowych pomiedzy poszczególne- mi turbinami jest mozliwe tylko tam, gdzie turbiny sa ze soba sprzezone wedlug wy¬ nalazku. W pewnych odmianach wykona¬ nia, czesc wysokoprezna moze zawierac tyl¬ ko jedrna jedndbiezna turbine promieniowa, osadzona na którymkolwiek wale turbiny niskopreznej. Mozna równiez na jednym wale osadzic dwie jedmobiezne turbiny pro¬ mieniowe.Zespól powyzszy umozliwia budowe tur¬ bin na duza moc bez znaczniejszego zwiek¬ szania jego wymiarów. Np. w pewnej od¬ mianie wykonania, turbina wysokoprezna 7 moze byc zbudowana na poczatkowe cisnie¬ nie 100 at przy temperaturze pary 540°C.Moc takiej turbiny mozna ustalic na 5000 kW, natomiast moc turbiny sredniopreznej //na 8000 kW przy poczatkowem cisnieniu 60 at i temperaturze pary 470°C, Turbina niskoprezna moze byc wówczas dbudbwa- na na moc 37000 fcW przy poczatkowem ci¬ snieniu] 26 at oraz temperaturze 360°C. PL