PL162509B1 - Chodnikowa obudowa łukowa z dwuteownika - Google Patents

Abstract

Chodnikowa obudowa łukowa z dwuteownika, wyposażona w skrzynkowe złącza mocujące podatnie umieszczone w nich końce dwuteowników tworzących łączone części składowe obudowy, wygięte promieniem odpowiadającym promieniom krzywizn łączonych części, znamienna tym, że skrzynkowe złącza (1,2,3) są zaopatrzone obustronnie w jarzma (6,7) dla ich zaciskania na łączonych częściach składowych (4, 5) obudowy.

Description

Przedmiotem wynalazku jest chodnikowa obudowa łukowa z dwuteownika, wyposażona w złącza mocujące podatnie jej poszczególne części składowe.

Dotychczas poszczególne części składowe obudowy łukowej z dwuteownika są zwykle połączone sztywno ze sobą za pomocą nakładek lub łubków i śrub. Wskutek ciśnienia górotworu wywierającego wpływ na zmianę kształtu przekroju wyrobisk, przekroczenie wytrzymałości materiału obudowy powoduje deformację obudowy sztywnej, spadek jej podpomości i zaciskanie chodnika.

Znana jest również częściowo podatna obudowa łukowa z dwuteownika, której poszczególne części składowe są połączone za pomocą złącz w postaci drewnianych przegubów. Pod wpływem nacisków górotworu przeguby drewniane obudowy częściowo podatnej ulegają zgniataniu i obudowa zachowuje kształt pierwotny, jednak tylko przy niewiele zmniejszonej powierzchni przekroju chodnika w świetle obudowy. Po zgnieceniu przegubów drewnianych, przebieg pracy tej obudowy ma taki charakter jak obudowy sztywnej, a tym samym podobne wady i niedogodności.

Ponadto znana jest, na przykład z polskiego opisu patentowego nr 43563, obudowa chodnikowa wyposażona w skrzynkowe złącza mieszczące końce dwuteowników tworzących łączone części składowe tej obudowy. Podatne mocowanie części w skrzynkowym złączu jest realizowane za pomocą skurczu, przez wsuwanie przewiniętego bandaża, stosowanie rozciętego złącza lub za pomocą klinów. Połączenie części składowych obudowy w złączu poprzez skurcz wymaga niemożliwego w warunkach dołowych podgrzania lub oziębienia jednego elementu, a przewinięty bandaż zmusza do wciskania części obudowy do złącza z dużą siłą co najmniej 150 kN, co również nie jest możliwe do zrealizowania w kopalni. Natomiast wsunięcie łączonej części do rozciętego złącza skrzynkowego i obciążenie obudowy powoduje albo rozerwanie tego złącza albo przy jego dużej wytrzymałości

162 509 zatarcie i połączenie staje się sztywne, a nie podatne. Z praktycznego punktu widzenia bardziej realne jest jedynie podatne połączenie części obudowy w skrzynkowym złączu za pomocą klinów, ale w praktyce dołowej rozwiązanie to także nie jest stosowane.

W chodnikach stosuje się powszechnie obudowy łukowe podatne z profili korytkowych, których części składowe przemieszczają się względem siebie pod wpływem określonego obciążenia obudowy. Stosując obudowę podatną można więc utrzymać żądany kształt przekroju chodnika, nawet przy znacznym zmniejszeniu przekroju poprzecznego jego powierzchni wskutek ciśnienia górotworu.

Profil korytkowy ma jednak niski wskaźnik wytrzymałości względem poziomej osi w porównaniu z dwuteowikiem o zbliżonej masie. Tym samym dla uzyskania potrzebnej wytrzymałości znanych obudów łukowych podatnych, konieczne jest stosowanie ciężkich¹ profil korytkowych, których masa 1 m przekracza 25 kg. Stwarza to duże kłopoty przy montażu, szczególnie podnoszeniu i montowaniu ciężkich łuków stropnicowych o długości 3-5 m, tym bardziej, że mimo podejmowania wielu prób nie udało się dotychczas zmechanizować prac związanych ze stawianiem obudowy w chodniku.

Powyższe wady i niedogodności usuwa chodnikowa obudowa łukowa z dwuteownika według wynalazku, wyposażona w skrzynkowe złącza mocujące podatnie umieszczone w nich końce dwuteowników tworzących łączone części składowe obudowy, wygięte promieniem odpowiadającym promieniom krzywizn łączonych części. Zgodnie z wynalazkiem skrzynkowe złącza są zaopatrzone obustronnie w jarzma dla ich zaciskania na łączonych częściach składowych obudowy. Obudowa może mieć skrzynkowe złącza wyposażone obustronnie w zaciskowe ramiona o korytkowym przekroju poprzecznym, nasunięte na stopki dwuteowników lub skrzynkowe złącza wyposażone obustronnie w zaciskowe płytki utworzone z fragmentów jednej ich ścianki poprzez szczeliny wykonane w dwóch bocznych ściankach wzdłuż stopek dwuteowników, bądź też skrzynkowe złącza wyposażone obustronnie w wycięcia dla jarzm opierających się na stopkach dwuteowników. We wszystkich tych przypadkach skrzynkowe złącza mają profilowane jarzma, śruby i nakrętki lub płaskie jarzma, kabłąkowe śruby i nakrętki.

Skrzynkowe złącza z jarzmami zastosowane w obudowie według wynalazku zabezpieczają ją przed przeciążeniem nawet przy dużych zmianach przekroju poprzecznego powierzchni chodnika wskutek ciśnienia górotworu, jak w obudowach z profili korytkowych, a tym samym przed deformacją i utratą nośności. Duża zaleta obudowy podatnej z dwuteownika w porównaniu z obudową podatną z profili korytkowych, wynika z dwukrotnie większego wskaźnika wytrzymałości dwuteownika względem poziomej osi niż profilu korytkowego o podobnej masie. W obudowie według wynalazku można więc stosować dużo lżejsze części składowe, co ułatwia stawianie obudowy.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykładowym wykonaniu na rysunku, na którym fig.l przedstawia obudowę w widoku z boku, fig.2 - przekrój złącza części składowych obudowy wzdłuż linii A- A zaznaczonej na fig.l, fig.3 - widok z boku fragmentu obudowy ze złączem w innej wersji wykonania, fig.4 - przekrój złącza wzdłuż linii B-B zaznaczonej na fig.3, fig.5 - widok z boku fragmentu obudowy w kolejnej wersji wykonania, fig.6 - przekrój złącza wzdłuż linii C-C zaznaczonej na fig.5, fig.7 - konstrukcję stabilizującą sąsiednie odrzwia obudowy, a fig.8 - odmienną wersję tej konstrukcji.

Chodnikowa obudowa łukowa z dwuteownika ma skrzynkowe złącza 1 lub 2 lub 3 mieszczące końce dwuteowników tworzących łączone części składowe 4, 5 tej obudowy. Skrzynkowe złącza 1,2 i 3 są wygięte promieniem odpowiadającym promieniom krzywizn łączonych części składowych 4, 5 obudowy i zaopatrzone obustronnie w jarzma 6 lub 7 dla ich zaciskania na tych częściach.

Jak uwidoczniono na fig.l i 2 rysunku, obudowa ma skrzynkowe złącza 1 wyposażone obustronnie w zaciskowe ramiona 8 o korytkowym przekroju poprzecznym. Ramiona 8 są nasunięte na stopki 9 dwuteowników i zaciśnięte na nich za pomocą profilowanych jarzm 6, śrub 10 i nakrętek 11. Zgodnie z fig.3 i 4 rysunku, obudowa ma skrzynkowe złącza 2 wyposażone obustronnie w zaciskowe płytki 12. Płytki 12 są utworzone z fragmentów jednej ścianki 13 skrzynkowych złącz 2, poprzez szczeliny 14 wykonane w ich dwóch bocznych ściankach 15

162 509 wzdłuż stopek 9 dwuteowników. Na płytkach 12 opierają się płaskie jarzma 7 z kabłąkowymi śrubami 16 i nakrętkami 17 dla zaciskania skrzynkowych złącz 2 na łączonych częściach składowych 4, 5 obudowy. Jak uwidoczniono ma fig.5 i 6 rysunku, obudowa ma skrzynkowe złącza 3 wyposażone obustronnie w wycięcia 18. Do wycięć 18 wchodzą płaskie jarzma 7 opierające się na stopkach 9 dwuteowników i zaopatrzone w kabłąkowe śruby 16 z nakrętkami 17 dla zaciskania skrzynkowych złącz 3 na łączonych częściach składowych 4,5 obudowy.

Chodnikowa obudowa łukowa z dwuteownika działa w następujący sposób. Jeżeli obciążenie obudowy przekroczy wartość sił tarcia występujących pomiędzy jej łączonymi częściami składowymi 4 i 5, to w skrzynkowych złączach 1 lub 2 lub 3 następuje zbliżanie się końców tych części do siebie, a obudowa staje się podatna. Stabilizację podatnej obudowy z dwuteownika zapewniają metalowe rozpory 19 zakładane na obwodzie odrzwi. Rozpory 19 zakłada się na jedne stopki 9 dwuteowników zgodnie z fig.7 rysunku, bądź też na obie stopki 9 tych dwuteowników jak uwidoczniono na fig.8 rysunku, co skutecznie stabilizuje i zabezpiecza kształtowniki przed zwichrowaniem na skutek działania górotworu.

162 509

162 509

162 509

Ftg 4

162 509

Zakład Wydawnictw UP RP Nakład 90 egz

Cena 10 000 zł

Claims (6)

Zastrzeżenia patentowe

1. Chodnikowa obudowa łukowa z dwuteownika, wyposażona w skrzynkowe złącza mocujące podatnie umieszczone w nich końce dwuteowników tworzących łączone części składowe obudowy, wygięte promieniem odpowiadającym promieniom krzywizn łączonych części, znamienna tym, że skrzynkowe złącza (1,2,3) są zaopatrzone obustronnie w jarzma, (6,7) dla ich zaciskania na łączonych częściach składowych (4,5) obudowy.

2. Chodnikowa obudowa według zastrz. 1, znamienna tym, że ma skrzynkowe złącza (1) wyposażone obustronnie w zaciskowe ramiona (8) o korytkowym przekroju poprzecznym, nasunięte na stopki (9) dwuteowników.

3. Chodnikowa obudowa według zastrz. 1, znamienna tym, że ma skrzynkowe złącza (2) wyposażone obustronnie w zaciskowe płytki (12) utworzone z fragmentów jednej ścianki (13) poprzez szczeliny (14) wykonane w dwóch bocznych ściankach (15) wzdłuż stopek (9) dwuteowników.

4. Chodnikowa obudowa według zastrz. 1, znamienna tym, że ma skrzynkowe złącza (3) wyposażone obustronnie w wycięcia (18) dla jarzm (6, 7) opierających się na stopkach (9) dwuteowników.

5. Chodnikowa obudowa według zastrz. 1, albo 2, albo 3, albo 4, znamienna tym, że skrzynkowe złącza (1,2,3) mają profilowane jarzma (6), śruby (10) i nakrętki (11).

6. Chodnikowa obudowa według zastrz. 1, albo 2, albo 3, albo 4, znamienna tym, że skrzynkowe złącza (1,2,3) mają płaskie jarzma (7), kabłąkowe śruby (16) i nakrętki (17).