Wlókna sztucznego jedwabiu zwija sie zapomoca motowidel w motki, poczem mot- ki myje sie, odsiarkowuje, bieli, barwi i t. d.Obróbka motków napotyka na duzo trudno¬ sci, poniewaz srodki, stosowane przy my¬ ciu i zabarwianiu, natezaja wlókna az do granicy ich rozciagliwosci. Wlókna w pew¬ nych miejscach wyciagane sa w nadmier¬ nym stopniu, przez co czesci wlókien zwi¬ saja i przeszkadzaja przy nastepnem na¬ wijaniu motków na motowidla i odwijaniu ich z motowidel. Przy tern odwijaniu i na¬ wijaniu na cewke wiszace wlókna placza sie skutkiem czego wlókna sie uszkadzaja.Dla zapobiezenia tym wadom nawija sie swiezo wyprzedzone wlókna na cylindrycz¬ na cewke z glinu, zaopatrzona w otwory, a mianowicie stosuje sie w tym przypadku nieregularne nawijanie krzyzowe, przyczem zwój otrzymuje ksztalt stozkowy w jego czesci srodkowej tak, ze nie rozpada sie on na koncach cewki. Ksztalt stozkowy zwoju osiaga sie hamowaniem przesuwacza nici, przesuwanego tam i zpowrotem zapomoca krazka mimosrodowego, wykonywujacego niezmieniajace sie suwy. Dzieki hamowa¬ niu przesuwacza na koncach jego drogi, zostaje on na koncach nawijania unierucho¬ miony, a mianowicie pozostaje on po kaz- dem skróceniu warstw wlókien coraz dluz¬ szy czas w spokoju, podczas gdy cewka ob¬ raca sie. Na koncach zwoju powstaja wiecfownoleg$# ,zwojet to znaczy na tych kon¬ cach pewna ilose wlókien zostaje nawijana «''k;pM^e^^<^ot|k^^ cewki. Srednica cew¬ ki bedzie wiec na tycK koncach wieksza, niz w innych czesciach cewki, ccego nastep¬ stwem jest wyciaganie wilgotnych i miek¬ kich wlókien na koncach cewki. Przy na- stepnem myciu wlókno pecznieje, zastaje wiec w czesciach grubszych zwoju nadmier¬ nie natezone, a wlókna zostaja wyciagane, ich wytrzymalosc zmniejsza sie wiec. Po¬ niewaz jedwab sztuczny wy^ycfra nierów¬ nomiernie, powstaja przy nastepnem osu¬ szaniu kurczenia i naprezania wlókien, któ¬ re zostaja ponownie wyciagane, co jest po¬ wodem wielkiej ilosci odpadków.Mycie zwojów na koncach cewki jest polaczone % trudnosciami. Równolegle war¬ stwy wlókien na koncach i stozkowy ksztalt cewki ku jej srodkowej czesci wytwarzaja tak szczelne przyleganie warstw do siebie, ze przeplywanie cieczy, a wiec oczyszcza¬ nie wlókien jest prawie niemozliwe. Przy barwieniu powstaja róznice w kolorach, po¬ niewaz roztwór barwnika przenika z trud¬ noscia przez cylindryczna czesc uzwojenia.Wlókna wyciagniete zarówno przy slpso- waniu cewek, jak tez motowidel, nie moga byc tak równomiernie zabarwiane, jak wlókna nie wyciagniete, tak ze równiez w tycH miejscach yAifem posila odnnenna bafwe. Przy nawijaniu krzy£owem nie po¬ wstaja w uzwojeniu otwory, ulatwiajace mycie i zabarwianie wlókien, wobec czego zwykl* nawija sie na cewke stosunkowo mala ilosc materjatu, co jednak nie zapo¬ biega calkowicie wytmfenipayim wadom, a szczegóbie powstawaniu nadmiernie wycia¬ gnietych wlókien.Wynalazek niniejszy dotyczy cewki po¬ siadajaca} otwory a wfec uniozliwmjacej przeplyw cieczmy i posiadajacej ksztalt cy- lin-dfak którego konce sa rozszerzone na ksztalt stozka. Umozliwia to taki uklad konesw uzwojenia, Ze warstwy nie przyle- gftjla sseselijfe d<* siakie, & ckcze jak tez za¬ nieczyszczenia moga przeplywac przez nie podczas mycia, barwienia i innej obróbki.Jezeli np. Wlókna ze sztucznego jedwa¬ biu myje sie na cewce zapomoca dzialania prózniowego, to znaczy myjaca ciecz prze¬ ciska sie przez uzwojenie z zewnatrz ku wewnatrz, ciecz i zanieczyszczenia przeply¬ waja latwo i szybko, poniewaz stozkowe konce cewki zaopatrzone sa w otwory, kon¬ com warstwy uzwojenia znajduja sie wiec na tych przedziurawionych koncach cewki.Wyciaganie wlókien jest przytem wy- • kluczone, poniewaz zostaja one równomier¬ nie nawijane, tak ze powstaje na cewce cy¬ linder. Szybkosc nawijania nie zmienia sie równiez przy zwiekszajacej sie grubosci zwoju, do czego stosuje sie specjalne urza¬ dzenia. Urzadzenia te nie sa przedmiotem wynalazku.W uzwojeniu krzyzowem, odpowiadaja- cem wynalazkowi, powstaja w miejscach krzyzowania wlókien czworokaty, które tworza nieprzerwane kanaly od powierzchni cewki do zewnetrznej powierzchni uzwoje¬ nia. Kanaly te umozliwiaja przeplyw cie¬ czy, a szczególnie równomierne barwienie nawisietych wlókien.Cewka, stosowana do tego celu, moze byc nasadzona bezposrednio z uzwojeniem na niciarke, zbedne jest wiec odpowiednie przygotowywanie jej równiez podczas my¬ cia i barwienia* Wynalazek zapobiega wszelkim powyzej wymienionym wadom, otrzymuje sie wiec sposobem tanim i eko- . nomicznyro motki sztucznego jedwabiu, o wlóknach posiadajacych wielka wytrzyma¬ losc.Przy cewkach krazkowych wlókna od- wijaja sie z krawedzi cewki pod róznemi katami, a kat ten wynosi na krawedzi cew¬ ki nawet 90°. Odwifanie wlókien poprzez krawedz krazka utrudnia równomierne do¬ prowadzanie ich do niciarki, a oprócz tego na wjekfca dziala naciaganie rozmaitej wiel¬ kosci, powstaje wiec nierówoonwnia nitka.Cewka wedlug; wynalazku, na której — 2 —wlókna nawija sie parsy przedzeniu i na której znajduja sie one podczas nitkowa¬ nia, posiada na swych koncach stozki, dzie¬ ki którym kat odwijania wynosi w przybli¬ zeniu 150°. Odwijanie odbywa sie wiec bez tarcia, wlókna nie sa wyciagane i uszka¬ dzane.Na rysunku uwidoczniona jest cewka wedlug wynalazku. Fig. 1 przedstawia sche¬ matycznie w widoku zboku i czesciowym przekroju wlókna, nawiniete na cewce cy¬ lindrycznej, zaopatrzonej w otwory, a na obu koncach w czesci stozkowe, fig. 2 przed¬ stawia uzwojenie w przekroju poprzecz¬ nym. Fig. 3 przedstawia kanaly miedzy warstwami wlókien, a fig. 4 przedstawia schematycznie kanaly te w rzucie pozio¬ mym.Cewka 1 (fig. 1), która jest rozszerzona na obu koncach aaksztalt stozka posiada o- twory 2. Ilosc jak tez wymiar tych otwo¬ rów zmniejsza sie ku koncowi tulei, a wiec w miejscach, w których grubosc uzwojenia jest mniejsza. Dzieki temu! opór, stawiany przeplywowi cieczy, jest we wszystkich miejscach cewki jednakowy. Warstwy cy¬ lindryczne 3 wlókien zachodza na siebie na koncach 4 tak, ze miejsca 5 uzwojenia 6, w których kierunek wlókna zmienia sie, ster¬ cza ponad dolna warstwe. Nie powstaja wiec na koncach grubsze warstwy, szkodza¬ ce myciu, barwieniu i wytrzymalosci wló¬ kien. Fig. 3 przedstawia polozenie wlókien wzgledem siebie; uzwojenie posiada rów¬ nomierna gestosc i porowatosc, we wszel¬ kich miejscach przeplywa ta sama ilosc cieczy, wlókna zostaja wiec równomiernie barwione.Konce cewki / moga byc równiez luko¬ wato zagiete, mozna tez tylko jeden koniec wykonac wedlug wynalazku. W niektórych przypadkach tuleja nie posiada konców stozkowych, a wlókna nawija sie wolno sposobem wedlug wynalazku. PL