PL150746B1

PL150746B1 - URZĄDZENIE DO ZABEZPIECZANIA SKAŁ SPĄGOWYCH PRZED WYPięTRZANIEM S ię ORAZ SPOS&B WYKONANIA URZĄDZENIA DO ZABEZPIECZANIA SKAŁ SPĄGOWYCH PRZED ICH WYPięTRZANIEM Się

Info

Publication number: PL150746B1
Application number: PL25162285A
Authority: PL
Inventors: Kazimierz Horon; Kazimierz Podgorski; Andrzej Naczynski; Antoni Golaszewski; Stanislaw Marcinek
Original assignee: Gwarectwo Budownictwa Gornicze
Priority date: 1985-01-18
Filing date: 1985-01-18
Publication date: 1990-06-30
Also published as: PL251622A1

Description

RZECZPOSPOLITA POLSKA	OPIS PATENTOWY	150746
	r_r'.—
	Patent dodatkowy
URZĄD	do patentu nr---— Zgłoszono: 85 01 18 /?. 251622/ Pierwszeństwo	Int. Cl.⁵ E21D 11/30
PATENTOWY	Zgłoszenie ogłoszono: 86 07 29
RP	Opis patentowy opublikowano: 1990 11 30

Twórcy wynalazku: Kazimierz Horoń, Kazimierz Podgórski, Andrzej Kaczyński, Antoni Gołaszewski, Stanisław Marcinek

Uprawniony z patentu: Przedsiębiorstwo Robót Górniczych Zakład Robót Gómiczo-Wiertniczych, Sosnowiec /Polska/

URZĄDZENIE DO ZABEZPIECZANIA SKAŁ SPĄGOWYCH PRZED WYPIĘTRZANIEM Się ORAZ SPOS&B WYKONANIA URZĄDZENIA DO ZABEZPIECZANIA SKAŁ SPĄGOWYCH PRZED ICH WYPIĘTRZANIEM SIĘ

Przedmiotem wynalazku jest urządzenie do zabezpieczania skał spągowych przed wypiętrzaniem się oraz sposób wykonania urządzenia do zabezpieczania skał spągowych przed ich wypiętrzaniem się.

Podziemne wyrobiska korytarzowe w każdej kopalni głębinowej spełniają bardzo ważną rolę jako arterie komunikacyjne, doprowadzające i odprowadzające odpowiednie ilości powietrza do rejo nów eksploatacyjnych lub innych celów. Dlatego utrzymanie stale tego samego ich przekroju poprzecznego jest nieodzownym warunkiem dobrego funkcjonowania kopalni. Wskutek wzmożonych naprężeń górotworu, zwłaszcza w miejscach sąsiadujących bezpośrednio z rejonami eksploatacji, wyrobiska te są narażone na wzmożone naciski górotworu. Ze względu jednak na to, że najmniej zabezpieczonym miejscem w każdym wyrobisku korytarzowym jest jego spąg, w tym właśnie miejscu najczęściej skały są wyciskane do wewnątrz wyrobiska.

Znanych jest wiele sposobów zabezpieczania skał spągowych przed wypiętrzaniem się do wewnątrz wyrobiska. Głównie sposoby te polegają na umieszczaniu szerszych podkładek pod stopy łuków ociosowych obudowy, zwiększając tym samym płaszczyznę nacisku tych łuków na powierzchnię spągu wyrobiska. Inny sposób zapobiegania wypiętrzaniu się skał spągowych polega na podkładaniu pod stopy łuków ociosowych odrzwi obudowy, kształtownika łączącego obie stopy tych odrzwi. Jeszcze inny sposób zabezpieczania przekroju poprzecznego wyrobiska korytarzowego przed deformacjami polega na stosowaniu obudowy łukowej, zamkniętej.

Opisane wyżej sposoby zabezpieczania skał spągowych przed wypiętrzaniem się do wewnątrz wyrobiska korytarzowego, jakkolwiek spełniają swoje zadanie, mają szereg dośó istotnych wad i niedogodności, które są przyczyną, że sposoby te są niechętnie stosowane w kopalniach głębinowych, Między innymi stosowane kształtowniki łączące stopy łuków ociosowych odrzwi nie dają

150 746 dobrego zabezpieczenia, ponieważ ich rozstaw jest taki sam jak rozstaw odrzwi, który wystarcza co prawda do dobrego podparcia stropu i ociosów, ale jest zbyt duży dla zabezpieczenia spągu. Natomiast zbytnie zagęszczanie odrzwi jest ekonomicznie nieuzasadnione.

Wymienionych wad i niedogodności nie ma urządzenie do zabezpieczania skał spągowych przed wypiętrzaniem się oraz sposób wykonania urządzenia do zabezpieczania skał spągowych przed ich wypiętrzaniem się. Istota tego urządzenia polega na tym, że stanowi go prostokątna rama, której dwa dłuższe boki, korzystnie ze stalowych kształtowników, są połączone na obu końcach rurowymi łącznikami. Łączniki te, jednym końcem są zamocowane nieruchomo na końcu jednego kształtownika, a drugim rozłącznie za pomocą klina, na końcu drugiego kształtownika. Pomiędzy tymi kształtownikami na łącznikach rurowych są umieszczone tuleje dystansowe o długości od 0,2 do 0,5 m, na których są osadzone półokrągłe podstawy wraz z zamocowanymi na nich trwale elementami łączącymi, przykręconymi za pomocą kabłąkowych śrub do dolnych części łuków ociosowych odrzwi obudowy wyrobiska korytarzowego. Zamiast rurowych łączników można również stosować poprzeczne łączniki z kształtowników, do których są przyspawane elementy do łączenia z łukami ociosowymi odrzwi obudowy. Łączniki te mogą być łączone z bokami rany za pomocą śrub lub od dołu mogą być wyposażone w gniazda dostosowane kształtem do profilu stosowanych w ramie kształtowników. W tym przypadku elementy łączące łuki ociosowe z łącznikami mogą być zaopatrzone w dodatkowe elementy wzmacniające. Poza tym w przypadku nierównej szerokości wyrobiska korytarzowego boki ramy mogą składać się z dwóch części połączonych ze sobą teleskopowo.

Odmianą urządzenia według wynalazku jest zastosowanie specjalnych podkładek pod stopy łuków ociosowych, w kształcie litery V. Podkładki te kotwi się w spągu wyrobiska tak, aby rozkład ich kotwi w przybliżeniu równomiernie pokrywał całą powierzchnię spągu wyrobiska.

Przedmiotem wynalazku jest również sposób wykonania urządzenia do zabezpieczania skał spągowych przed wypiętrzaniem się do wnętrza wyrobiska. Istota tego sposobu polega na tym, że spąg wyrobiska w miejscach zagrożonych wypiętrzaniem się skał spągowych do wewnątrz wyrobiska pokrywa się elementami podporowymi, rozmieszczonymi w odstępach 0,2 do 0,5 m. Poszczególne elementy zabudowuje się w wyrobisku tak, aby naciski spągu na te elementy były przenoszone na strop i ociosy wyrobiska. Taki sposób wykonania zabezpieczenia skał spągowych pozwala utrzymać jego niezmienny przekrój poprzeczny przez cały czas istnienia wyrobiska korytarzowego.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykładowym wykonaniu na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia wyrobisko korytarzowe w pionowym przekroju poprzecznym, fig. 2 - szczegół A* połączenia urządzenia z łącznikiem rurowym z łukiem ociosowym obudowy w widoku z przodu, fig. 3 - to samo połączenie w widoku z góry, fig. 4 - szczegół połączenia urządzenia wyposażonego w poprzeczne wzmocnienia z łukiem ociosowym obudowy w widoku z przodu, fig. 5 - ten sam szczegół w widoku z boku, fig. 6 - ten sam szczegół w widoku z góry, fig. 7 - urządzenie z kształtownikami teleskopowymi w widoku z góry, fig. 8 - fragment innego urządzenia w widoku z boku, a fig. 9 - to samo urządzenie w widoku z góry.

Jak uwidoczniono na fig. 1-3 urządzenie według wynalazku, do zabezpieczania skał spągowych przed wypiętrzaniem się, stanowi prostokątna rama, której dwa dłuższe boki 1 są kształtownikami stalowymi o dowolnym profilu. Jeden z tych kształtowników, na obu końcach jest połączony nieruchomo z rurowymi łącznikami 2. Drugie końce tych łączników łączy się rozłącznie za pomocą stalowych klinów 3 z drugim bokiem 1 ramy urządzenia. Pomiędzy obu bokami 1 ramy, na rurowych łącznikach 2 są osadzone dystansowe tuleje 4 o długości od 0,2 do 0,5 m. Na tych tulejach umieszczone są półokrągłe podstawy 5 wraz z zamocowanymi na nich trwale elementami 6, które łączy się z łukami ociosowymi 7 odrzwi obudowy wyrobiska korytarzowego, za pomocą śrub kabłąkowych 8.

Ma figurach 4-7 uwidocznione jest urządzenie z poprzecznymi łącznikami 9 wykonanymi z kształtowników, do których są przyspawane elementy łączące 6 usztywnione dodatkowo rozporami 10. Łączniki te mogą byó połączone z bokami 1 ramy za pomocą śrub 11 lub na obu końcach mogą mieó przyspawane od dołu gniazda 12 dostosowane kształtem do profilu stosowanych w ramie kształtowników. Kształtowniki te mogą byó dzielone i mleć budowę teleskopową, co umożliwia stosowanie urządzenia w wyrobisku korytarzowym o zmiennej szerokości. W tym przypadku obie części 13 boku ramy urządzenia łączy się ze sobą za pomocą zamków śrubowych 14 1 dodatkowo

150 746 w miejscu ich połączenia ramę urządzenia rozpiera się stojakiem 15 ustawionym na poprzeczce 16. Na fig. 8 i 9 uwidoczniona jest odmiana urządzenia do zabezpieczania skał spągowych przed wypiętrzaniem się do wewnątrz wyrobiska korytarzowego.

Odmiana tego urządzenia polega na zastosowaniu specjalnych podkładek 17 mających w przybliżeniu kształt litery ^MV^H. Rozwarte ramiona tych podkładek mocuje się do spągu wyrobiska za pomocą kotwi 18 rozmieszczonych tak, aby w przybliżeniu równomiernie pokrywały całą powierzchnię spągu wyrobiska. Ra wierzchołkach podkładek 17 umieszcza się stopy łuków ociosowych 7 odrzwi obudowy.

Urządzenie według wynalazku umieszcza się w wyrobisku korytarzowym bezpośrednio po wybraniu kolejnego zabioru podczas drążenia wyrobiska korytarzowego.

W tym celu w miejscach wyznaczonych, po urobieniu kolejnego zabioru i wybraniu urobku, na spągu wyrobiska układa się boki 1 ramy urządzenia, które łączy się ze sobą w jedną całość łącznikami 2, 9. Następnie elementy 6 tych łączników mocuje się za pomocą śrub kabłąkowych 8 do łuków ociosowych 7 odrzwi obudowy i ewentualnie w środku wyrobiska urządzenie dodatkowo rozpiera się za pomocą stojaka 15 ustawionego na poprzeczce 16 umieszczonej w miejscu łączenia się obu części 13 dwuczęściowych boków 1 ramy urządzenia.

Claims

Zastrzeżenia patentowe

1 . Urządzenie do zabezpieczenia skał spągowych przed wypiętrzaniem się do wewnątrz wyrobiska korytarzowego, znamienne tym, że stanowi go rama prostokątna o dwóch dłuższych bokach /1/ w postaci stalowych kształtowników połączonych na obu końcach rurowymi łącznikami /2/ wraz z osadzonymi na nich tulejami dystansowymi /4/ o długości 0,2 do 0,5 m, na których umieszczane są półokrągłe podstawy /5/ wraz z zamocowanymi na nich trwale elementami /6/ połączonymi za pomócą śrub kabłąkowych /8/ z łukami ociosowymi /7/ odrzwi obudowy wyrobiska korytarzowego, lub umieszcza się pod stopami łuków ociosowych /7/ podkładki /17/ o kształcie w przybliżeniu litery V, której rozwarte ramiona są zamocowane do spągu wyrobiska za pomocą kotwi /18/.
2. Urządzenie według zastrz. 1, znamienne tym, że rama prostokątna o dwóch dłuższych bokach /1/ jest połączona za pomocą śrub /11/ poprzecznymi łącznikami /9/, na których są zamocowane trwale elementy łączące /6/ usztywnione rozporami /10/.

5. Urządzenie według zastrz. 2, znamienne tym, że poprzeczne łączniki /9/ na obu końcach mają od dołu przyspawane gniazda /12/ dostosowane kształtem do profilu stosowanych w ramie kształtowników.
4. Urządzenie według zastrz. 1 luh 2, znamienne tym, że każdy dłuższy bok /1/ ramy jest złożony z dwóch części /13/ połączonych ze sobą w jedną całość teleskopowo za pomocą śrubowych zamków /14/.
5. Sposób wykonania urządzenia do zabezpieczania skał spągowych przed wypiętrzaniem się w wyrobiskach korytarzowych z obudową łukową, znamienny tym, że spąg wyrobiska pokrywa się spągownicami rozmieszczonymi w odstępach od 0,2 do 0,5 m, wyposażonymi w elementy przegubowo-wahliwe na swoich końcach,.poprzez które nacisk przenosi się na ociosy i strop wyrobiska.

Fig.1

150 746

Fig 2

Fig.3

Fig 6

Zakład Wydawnictw UP RP. Nakład 100 egz.

Cena 1500 zł