PL142971B1 - Method of obtaining phthalic esters - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania estrów kwasu ftalowego, zwlaszcza fte- g lanu dwuoktylowego, o opornosci wlasciwej zwiekszonej do wartosci powyzej 2.10 o« • ¦ w temperaturze 20°C.Ester kwasu ftalowego otrzymany w reakcji bezwodnika kwasu ftalowego lub kwasu fta¬ lowego z alkoholem alifatycznym, w obecnosci katalizatora, poddaje sie oczyszczaniu poprzez neutralizacje 2-3% wodnym roztworem wodorotlenku sodowego, mycie wode i oddestylowanie nad¬ miarowego alkoholu, nastepnia rafinacji za pomoce np. wodorotlenku wapnia, w temperaturze 10O-250°C /polski opi9 patentowy nr 101 578/. Tak otrzymany ester zawiera jeszcze szereg zanieczyszczen takich jak: zwlezki nienasycone, elektrolity, wplywajace na obnizenie war¬ tosci parametru opornosci wlasciwej. Ha opornosc wlasciwe estru wplywaja glównie zanieczysz¬ czenia w postaci jonów wodorowych, sodowych, ftalowo-oktylowych i ftalowych /Przem.Chem. 1978, 57, 21/.Znane sa nastepujece metody oczyszczania estrów ftalowych, majece na celu podwyz¬ szanie ich opornosci wlasciwej takie jak: wielokrotne mycie wode, sorpcja zanieczyszczen na weglu aktywnym lub silnie kwasnym kationicie. Metody te nie zapewniaje usuniecia wszystkich róznorodnych pod wzgledem fizyko-chemicznym zanieczyszczen wystepujacych w estrach ftalo¬ wych a wplywajacych na wartosc opornosci wlasciwej. Niewielkie ilosci zanieczyszczen, któ¬ re nie daje sie usunec za pomoce dotychczas znanych sposobów oczyszczania, znacznie obniza- je wartosc opornosci wlasciwej gotowego produktu nawet o dwa rzedy wielkosci w porównaniu z wartosciami teoretycznie mozliwymi do osiegniecia.Ftelan dwuoktylowy oczyszczony za pomoce dotychczas znanych metod, nawet wyproduko- wany ze specjalnie oczyszczonych surowców, posiada opornosc wlasciwe okolo 2.10 om.m w tem¬ peraturze 20°C. Wartosc ta jest nizsza od wymaganej przez przemysl elektrotechniczny i znacznie nizsza, niz jest to mozliwe do osiagniecia sposobem wedlug wynalazku.W trakcie badan nieoczekiwanie stwierdzono, ze dopiero leczne dzialanie mieszaniny gazu obojetnego i tlenu oraz odpowiedniego stalego sorbentu na ester ftalowy daje pozadanyz 142 971 g efekt, to znaczy podnosi opornosc wlasciwa estru powyzej wartosci 2.10 on.n w temperatu¬ rze 20°C.Istote wynalazku jest sposób wytwarzania astrów kwasu ftalowego o zwiekszonej oporno¬ sci wlasciwej.Sposób wytwarzania estrów kwasu ftalowego wedlug wynalazku polega na tym, ze ester ftalo¬ wy otrzymany w reakcji bezwodnika kwasu ftalowego lub kwasu ftalowego z alkoholem alifa¬ tyczny*, w obecnosci katalizatora, neutralizuje sie wodnym roztworem wodorotlenku sodo¬ wego, przemywa wode pozbawione soli mineralnych a po oddzieleniu nadmiarowego alkoholu, poddaje sie równoczssnle dzialaniu fazy gazowej zawierajecej gaz obojetny 1 tlen oraz od¬ powiedniego stalego sorbentu w ilosci powyzej 0,005 % wagowych w etosunku do estru, w temperaturze powyzej 40°C. Istotnym Jest aby staly sorbent posiadal odpowiednie strukture porowate tj. powierzchnie wlasciwe nie mniejsze jak 100 m /g i sredni promien porów po¬ wyzej 2,5 nm. Stosowany sorbent winien posiadac centra aktywne o charakterze kwasnym.Zawartosc tlenu w fazie gazowej nie moze byc mniejsza jak 5 % objetosciowych. Jedynie w powyzszym ukladzie zachodzi szybko proces destrukcji 1 usuwania zanieczyszczen odpowie¬ dzialnych za opornosc wlasciwe estrów ftalowych, poniewaz w temperaturze powyzej 40 C na¬ stepuje rozklad zwlezków nienasyconych, które wraz z gazem se czesciowo wyprowadzane ze srodowiska reakcji, a czesciowo wraz z Jonowymi zanieczyszczeniami usuwana na stalym sor¬ bencie.Nastepujece przyklady wyjasnlaje istote wynalazku: ' Przyklad I- porównawczy. Reaktor o pojemnosci 5 dm /model aparatu prze¬ myslowego/ wyposazony w misszadlo mechaniczne, wezownlce grzejne 1 belkotke gazowe, na¬ pelniono 4 dm ftalanu dwuoktylowego o opornosci wlasciwej 3*1 . 10 oa.a w 20°C* Uklad ogrzano do temperatury 65°C 1 przy ciegloJ pracy mieszadla przepuszczano przez ciecz tlen z szybkoscle 10 dm /h przez 20 min, a potem azot z szybkosci 60 da /h przsz 30 min.Równoczesnie z azotem dodano do reaktora 20 g/tj. 0,49 % wagowych w stosunku do estru/ zalu krzemionkowego o powierzchni wlasciwej 385 m / g 1 o srednio promieniu porów 4,0 nm.Po oddzieleniu zalu, echlodzenlu eetru do temperatury 20°C zmierzono Jego opornosc wlas- g clwe, która wynosila 3.10 oa.au Przyklad II. W temperaturze jak w przykladzie I przeprowadzono oczyszczania ftalanu dwuoktylowego w nastepujecy sposób. Do 4 dm estru o opornosci wlasciwej 3,1 • 10 oa.a w 20°C ogrzanego do temperatury 85°C wprowadzono 10 g/tj, 0,25 % wagowych w eto- 2 eunku do eetru/ zelu krzemionkowego o powierzchni wlasciwej 385 a /g i srednia promieniu porów 4r0 nm i równoczesnie przepuezczano mieszanine gazowe zawierajece 95 % azotu 1 5 % tlenu z szybkoscle 60 dm /h w clegu 30 min. Po oddzieleniu zelu 1 schlodzeniu estru do o 9 temperatury 20 C zmierzono Jego opornosc wlasciwe, która wynosila 5.10 oo.m.Przyklad III - porównawczy. Do reaktora jak w przykladzie I wprowadzono 4 dm ftalanu dwuoktylowego o opornosci wlasciwej 3,1 x 10 om x m w 20°C, ogrzano do tempera* tury 80°c; dodano 20 g /tj. 0,49 % wagowych w atosunku do estru/ wegla aktywnego o powie¬ rzchni wlasciwej 1250 i/g 1 srednim promieniu porów równym 1,5 na 1 równoczesnie przepuez¬ czano azot z 5,8 % tlenu z szybkoscle 65 dm /h przez 60 min. Po oddzieleniu wegla aktyw¬ nego i chlodzeniu estru do temperatury 20°C zmierzono jago opornosc wlasciwe, która wyno- alla 1,8 x 108 om x a.Przyklad IV* Do reaktora technicznego o pojemnosci 15 o zaladowano 12 m ftalanu dwuoktylowego o opornosci wlasciwej 3,1 x 10 om x m. Po ogrzaniu zawartosci re¬ aktora do temperatury 60°C wprowadzono 700 g/ tj. 0,0058 % wagowych w atosunku do eetru/ zelu krzemionkowego o powierzchni wlasciwej 385 a /g 1 srednim promieniu porów 4,0 na i równoczesnie przepuezczano aleazanine gazowe zawierajece 95 % azotu 1 5 % tlenu z szybko¬ scle 200 m /h w clegu trzech godzin. Po schlodzeniu estru do temperatury 20°C 1 przepuaz- czenlu przez prase filtracyjne zmierzono Jego opornosc wlasciwe, która wynosila 2,1 x 109 om x m.142 971 3 Zastrzezenia patentowe i. Sposób wytwarzania estrów kwasu ftalowego, a zwlaszcza ftalanu dwuoktylu, poprzez eatryfikacj© bazwodnika ftalowa # lub kwasu ftalowego alkoholan alifatycznym w obecnosci katalizatora* a nastepnie neutralizacje 1 aycie otrzyaenego eetru, znaalanny t y *t te ester poddaja alf równoczesnie dzialaniu fazy gazowej zawierajacej gaz obojetny 1 tlen oraz stalego sorbentu w ilosci powyzej 0*005 % wagowych w atosunku do atoaowanago eetru* w tenperaturza powyzej 40°C# przy czya staly aorbent posiada powierzchnie wlasciwa nla anie je za. niz 100 i/g 1 sredni proaian porów powyzej 2,5 na. 2. Spoaób wedlug zaetrz. lt znaalanny t y w, ze stezenia tlenu w fazie gazowej jaat nie wnlajaze niz 5 % objetosciowych. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe i. Sposób wytwarzania estrów kwasu ftalowego, a zwlaszcza ftalanu dwuoktylu, poprzez eatryfikacj© bazwodnika ftalowa # lub kwasu ftalowego alkoholan alifatycznym w obecnosci katalizatora* a nastepnie neutralizacje 1 aycie otrzyaenego eetru, znaalanny t y *t te ester poddaja alf równoczesnie dzialaniu fazy gazowej zawierajacej gaz obojetny 1 tlen oraz stalego sorbentu w ilosci powyzej 0*005 % wagowych w atosunku do atoaowanago eetru* w tenperaturza powyzej 40°C# przy czya staly aorbent posiada powierzchnie wlasciwa nla anie je za. niz 100 i/g 1 sredni proaian porów powyzej 2,5 na.

2. Spoaób wedlug zaetrz. lt znaalanny t y w, ze stezenia tlenu w fazie gazowej jaat nie wnlajaze niz 5 % objetosciowych. PL