Wynalazek niniejszy dotyczy kon¬ strukcji dachu, nadajacego sie zwlaszcza dla krajów podzwrotnikowych, gdzie ma¬ ja miejsca gwaltowne burze i wichry i gdzie budynki powinny posiadac niewyso¬ kie dachy, dajace stosunkowo mala po¬ wierzchnie wystawiona na dzialanie wia¬ tru.Celem wynalazku jest utworzenie nad¬ zwyczajnie lekkiej, taniej i celowej kon¬ strukcji, która na zadanie mozna latwo i szybko ustawic, ponadto takiej, któraby zawierala sklepiony dach o stosunkowo plaskim luku dostatecznej dlugosci, w ce¬ lu pokrycia szerokiej przestrzeni, bez ko¬ niecznosci stosowania podpierajacych fila¬ rów.Stosownie do wynalazku dach sklada sie z zeber utworzonych nie z luków, lec^ z krótkich prostolinijnych czesci, tworza¬ cych wielobok, których stykajace sie ze soba konce sa polaczone.Budowa dachu wedlug wynalazku nie wymaga scian bocznych, np. jeden koniec sklepienia moze opierac sie bezposrednio o podloge, a drugi koniec moze byc pod¬ party przez niewielka scianke boczna.Wynalazek uwidoczniany jest w posta¬ ci przykladu na rysunkach.Fig. 1 przedstawia widok zboku, cze¬ sciowo bez pokrycia jednego konca bu¬ dynku, zbudowanego wedlug wynalazku; fig. 2— widok zgóry, z czesciowo usunie- tem pokryciem dachu; fig. 3 — pionowy przekrój poprzeczny wzdluz linji 3 — 3 na fig. 1 i 2, patrzac w kierunku strzalek;fig. 4 — przekrój podstawy, której zada¬ niem jestVpodpi^-a^1tó jednego konca da¬ chu; fig. 5— przekrS] jednego ze slupów, tworzacych czesc podstawy, której zada¬ niem jest podpieranie przeciwleglego kon¬ ca dachu; fig. 6 — widok boczny slupa we¬ dlug fig. 5, patrzac w kierunku strzalek 6— 6 na fig. 5; fig. 7 — przekrój wzdluz linji 7^-7 na fig. 3 w powiekszonej podzialce; fig. 8 — czesc belki, przeznaczonej do u- zycia jako zeberko, przed zgieciem i spo¬ jeniem; fig..9 — spojenie po zgieciu bel¬ ki wraz z zalozonemi belkami podluznemi; fig. 10 i 11 przedstawiaja inny sposób la¬ czenia belek, przyczem fig. 10 przedsta¬ wia widok boczny, a fig. 11 widok zgóry; fig. 12, 13, 14 przedstawiaja odmiany po¬ laczen miedzy odcinkami sklepienia; fig. 15 — odmiane budtowy uwidocznionej na fig. 1, 2 i 3, z zastosowaniem sciagaczy, oraz fig. 16 — przekrój konstrukcji dachu w innej odmianie przy dwlipietrowym bu¬ dynku, W konstrukcji uwidocznionej na fig. 1, 2 i 3, wzmiocniona podstawa A jest jedno¬ lita z boczna czescia podlogi A i zaopa¬ trzona w kotwy B i B', uwidocznione wy¬ razniej na fig. 4. Te kotwy B i B' polaczo¬ ne sa w miejsca b i b' z koncowa czescia d odcinka wielobokowego luku, tworzacego zebro D dachu* Zebra D utworzone sa z odcinków be¬ lek, spojonych ze soba. Drugi koniec zebra D jest podparty, jak jest uwidocznione na prawej stronie fig. 3 i na fig. 5, 6 i 7; od¬ cinek koncowy d' zebra D spojony jest z kotwami e i e, osadzonemi w jednolitym slupie E, który znajduje sie w ziemi i za¬ konczony jest rozszerzeniem e2, w celu silnego zakotwiczenia w ziemi przeciwko unoszacemu dzialaniu wiatru, przyczem betonowa belka F, uksztaltowana w ziemi, laczy pale E miedzy soba, skutkiem czego konce zeber D sa mocno podparte.Na zebra D naklada sie belki podluz¬ ne G i umocowuje zapomoca spojenia* Belki te ciagna sie wzdluz calego dachu, ponad niemi zas znajduje sie pokrycie da¬ chowe H. Pokrycie dachowe moze byc kazdego dogodnego typu, np. z blachy fa¬ listej zelazne). Lub z innego poszycia me¬ talowego lub drewnianego.W konstrukcji wskazanej na fig. 1, 2 i 3 zastosowana jest boczna sciana I, ta¬ ka, jakie sie stosuje od strony ulicy, lecz oczywiscie obie strony wskazanego budyn¬ ku moga byc jednakowe. Ponad sciana / mozna umiescic rynne J.Budynek moze posiadac okienko K i wentylator L. Zebra D mozna laczyc na rózne sposoby, najlepszy jednak sposób jest wskazany na fig. 8 i 9 gdzie uwidocz¬ niona jest belka D\ np., w postaci ceowni- ka lub dwuteownika, w której znajduje sie szereg naciec d° w ksztalcie litery V. Kat tych naciec jest taki, iz gdy belka zostaje zgieta do stosownego ksztaltu, jak widac na fig. 9, to otrzymuje sie odpowiedni kat rozwarty miedzy przyleglemi odcinkami d2 i c?3, np. okolo 160°. W tym przypadku kat naciecia d° wynosic bedzie w przybli¬ zeniu 20°. Naciecie to dokonywa sie tylko na pewnej czesci przekroju belki (fig. 8); belke zgina sie do polozenia zamknietego, a wtedy stykajace sie powierzchnie odcin¬ ków spaja sie razem w jakikolwiek spo¬ sób, a najlepiej zapomoca spawania elek¬ trycznego. Pq zgieciu i spojeniu belki (fig. 9), otrzymuje sie polaczenie, którego wytrzymalosc jest zupelnie taka sama, jak wytrzymalosc belki.Inny sposób wykonywania zeber D u- widoczniony jest na fig. 10 i 11, gdzie u- zyte zostaly osobne odcinki D2, lekko na¬ chylone ku sobie tak, aby tworzyly wyma¬ gany kat O miedzy przyleglemi odcinka¬ mi wykonczonego zebra; do polaczenia za¬ stosowac mozna zgiete plytki Af i AT, któ¬ re sie spaja z belka.Inny sposób laczenia uwidoczniony jest na fig. 12, 13 i 14, gdzie zebro wyko¬ nane zostaje z szeregu odcinków Ds w po- - 2 —staci ceowmków. Sa one ustawione tak, ze krawedzie ich plytka spajajaca N zostaje spojona z od¬ cinkami Z)3 nad przerwa c/7, plytka zas O zostaje spojona z dworna przyleglemi odcin¬ kami D3 miedzy górna i dolna pólka d8 Ostateczny ksztalt zebra, tworzacego wielobokowe sklepienie, zalezec bedzie od wymaganego zarysu dachu, któremu zwy¬ kle nadaje sie ksztalt elipsy lub luku. Na zadanie jednak obie strony sklepienia wy¬ konane byc moga w ksztalcie sklepienia gotyckiego.Gdy zadana ilosc zeber zostanie u- stawiona na miejscu, belki podluzne G zostaja umocowane w jakikolwiek spo¬ sób, poczem naklada sie dach. Belki po¬ dluzne G winny byc w ten sposób rozmie¬ szczone, aby zapewnic licznym wygietym zebrom D konieczne boczne wiazania.W odmianie uwidocznionej na fig. 15 dach posiada wielobokowe zebra, opisane powyzej; z jednej strony znajduje sie mu¬ rowana sciana P, a z drugiej strony sze¬ reg kolumn 0. Kolumny 0 zakotwione w jednolitym fundamencie A, juz opisanym, podpieraja jeden koniec sklepienia, pod¬ czas gdy dkugi koniec sklepienia zako¬ twiony jest w murze sciany P, oba zas konce zwiazane sa razem ciaglami R, pod- wieszonemi na zebrach D zapomoca pre¬ tów S. W ten sposób konce sklepienia za¬ bezpieczone sa od rozejscia sie na stro¬ ny.W tej konstrukcji uwidoczniony jest przewietrznik L i okienka K.Na fig. 16 uwidoczniona jest budowa dwt^pietrowa, w której zebra D, podpiera¬ jace diach, posiadaja wielobokowa kon¬ strukcje sklepiona, opisana powyzej, w której czesci d zeber na obu koncach wy¬ ciagniete sa pionowo wdól do fundamentu A i polaczone z fundamentem kotwicami, jak opisano wyzej. Z jednej strony, np. od ulicy, budowa moze sie wznosic prosto wgóre, tworzac sciane U, przyczem dla wzmocnienia mozna umiescic wiazadla V.Do zewnetrznego pokrycia tych scian uzyc mozna z jedhej lub z obu stron buidowy jakikolwiek dowolny materjal W.Sila rozpierajaca sklepionego dachu zrównowazona zostaje przez belki T1, na których ulozona jest odpowiednia podloga X. Belki T moga byc podparte w jakikol¬ wiek dogodhy sposób, np. przy pomocy slupów Y. W tej konstrukcji wierzcholek dachu jest zaopatrzony w szczyt H1, który wznosi sie ponad zebrami D przy pomocy slupów Z, podpierajacych szczytowa bel¬ ke podluzna G1.Okazalo sie, ze opisana powyzej kon¬ strukcja wymaga stosunkowo malo metalu a zapewnia jednoczesnie dostateczna wy¬ trzymalosc na cisnienie, jak równiez na napór wiatru lub burzy.Jak widac z powyzszego, dzieki pla¬ skiemu sklepieniu, stosunkowo mala po¬ wierzchnia pionowa wystawiona jest na dzialanie wiatru, a zaleta ta pozadana jest zwlaszcza tam, gdzie czesto maja miejsce burze.W opisanej powyzej konstrukcji, utwo¬ rzono sklepione zebro z odcinków, tworzy z ziemia lub podloga nieprzerwany obwód, co usuwa koniecznosc stosowania lozysk rolkowych, zawiasów lub tern podobnych urzadzen, uzywanych obecnie w budow¬ nictwie. Dzieki temu koncowe natezenie statyczne, jakie istnieje w takiej budowie, pozwala na znaczna oszczednosc materja- lu i powoduje mniejsze wyboczenia.Spawanie czesci odbywa sie zwykle za¬ pomoca elektrycznosci, lecz mozna rów¬ niez stosowac spawanie tleno^acetyleno- we lub jakiekolwiek inne.Dalej nalezy zwrócic uwage, ze belki podluzne lub poprzeczne moga byc z drze¬ wa lub stali, i jakkolwiek belki stalowe o- gólnie sa spawane z ezesci&mii zeber, to moga one byc równiez laczone przy pomo¬ cy srub w jakikolwiek inny sposób. — 3 —Zaznacza sie, ze zadne boczne albo podluzne zastrzaly w konstrukcjach tych nie sa wymagane, za wyjatkiem budyn¬ ków dwupietrowych lub wyzszych, w któ¬ rym to przypadku stosuje sie zwykle za¬ strzaly na nizszych pietrach. PL