Przedmiotem wynalazku jest ulepszony naped samochodów o kilku kolach naped- nych, w szczególnosci zas dotyczy rozrza¬ du centralnego napedu, umieszczonego przy koncu skrzynki biegów.Mechanizm rozrzadczy zawiera demul- typlikator, pozwalajacy podwoic ilosc szyb¬ kosci, za którym nastepuja mechanizm, u- ruchomiajacy przekladnie róznicowa, zao¬ patrzona w urzadzenie blokujace, jak rów¬ niez przekladnie katowe, potrzebne do na¬ pedu walów, przenoszacych ruch na kola, oraz mechanizm hamulcowy, umieszczony na niezaleznym wale.Mechanizm rozrzadczy zamkniety jest w oslonie, wykonanej w ksztalcie krzyza o rurowych ramionach i umieszczonej pozio mo. Jeden koniec duzego ramienia podluz¬ nego opiera sie o tylna czesc skrzynki bie¬ gów i zawiera demultyplikator, polaczony z mechanizmem róznicowym zwyklego ty¬ pu, zaopatrzonym w urzadzenie blokujace i mieszczacym sie w srodkowem wydraze¬ niu, znajdujacem sie na przecieciu ramie¬ nia poziomego z ramionami poprzecznemi.W poprzecznych ramionach umieszczone sa waly mechanizmu róznicowego, poru¬ szajace zapomoca kól stozkowych waly, u- mieszczone po bokach i przenoszace ruch na kola. Duze ramie podluzne, konczace sie poza ramionami poprzecznemi, zawiera wal hamulcowy urzadzenia.Przedmiot wynalazku przedstawiono na ry§unjtu, pczypzetrj fig. 1 przedstawia pionowy *ptzekrój wzdluz osi mechanizmu, fig. 2 — poziomy przekrój poprzeczny; fig. 3 — przekrój wedlug linji A—B, oznaczo¬ nej na fig. 2, na którym widac narzady do blokowania mechanizmu róznicowego.Kola samochodu sa napedzane za po¬ srednictwem skrzynki biegów i walu 1, któ¬ ry przenosi go na wal glówny 2 za po¬ srednictwem sprzegla Kardana 3, umie¬ szczonego wewnatrz oslony 4. Wal 2 osa¬ dzony jest w lozyskach kulkowych 5 i 6, umieszczonych w dwudzielnej oslonie 7, wewnatrz której znajduje sie demultypli- kator. Tylny koniec walu 2 czesci 21 posia¬ da wydrazenie, w które wchodzi koniec wa¬ lu 8, uruchomiajacego mechanizm róznico¬ wy. Miedzy obydwoma walami 2 i 8 wci¬ snieta jest tuleja 22, polaczenie zas obu wa¬ lów uskuteczniono nawprost lozyska kul¬ kowego 6, celem osiagniecia centrycznego ustawienia osiowego.Demultyplikator, zamkniety w oslonie 7, sklada sie z uzebienia 9, wykonanego na koncu walu 2, zazebiajacego sie stale z ko¬ lem zebatem 10 o srednicy wiekszej, two- rzacem jedna calosc z drazonym walem posrednim 11. Na przeciwnym koncu walu 11 osadzono kólko zebate 12 o srednicy mniejszej, niz srednica kola 10. Wal 11 jest swobodnie osadzony na umieszczonym w oslonie 7 trzpieniu 13 za posrednictwem lozysk kulkowych 14 i 15. Kolo zebate 12 moze zazebiac sie z kolem zebatem 16, przesuwanem wzdluz zlobków walu 8.Kolo zebate 16 posiada z jednej strony wystep, zapomoca którego przesuwa sie je w zwykly sposób, uzywajac widelek 17, z drugiej strony zas jest drazone i posiada w tern miejscu uzebienie wewnetrzne 18, które moze sie zazebiac z zewnetrznem u- zebieniem 19, wykonanem na koncu walu glównego 2. Przy zazebieniu obu tych uze¬ bien otrzymuje sie bezposrednie polacze¬ nie, gdy jednak kolo zebate 16 zazebia sie z kolem zebatem 12, to szybkosc walu 8 w stosunku do szybkosci walu 2 bedzie mniej¬ sza, zaleznie od przekladni 9, 10, 12, 16.Wal 8, uruchomiajacy mechanizm róz¬ nicowy, jest zakonczony uzebieniem stoz- kowem 20, odkutem wraz z glowica tego walu. Wal 8 osadzony jest za posrednic¬ twem lozyska kulkowego 21, wpuszczone¬ go w skrzynke 22, w Iftórej miesci sie równiez storcowe lozysko oporowe 23 o powierzchni kulistej. Skrzynka 22 jest tak osadzona, ze polozenie jej w oslonie 24 mechanizmu róznicowego moze byc regulo¬ wane.Stozkowe kolo zebate 20 walu 8 prze¬ nosi ruch na uzebiony wieniec 25, osadzo¬ ny na tulei 26, znajdujacej sie po lewej stronie i tworzacej jedna calosc ze skrzyn¬ ka 29 mechanizmu róznicowego. Miedzy o- slona a wiencem 25 umieszczone jest lozy¬ sko kulkowe 27. Wieniec posiada uzebienie wewnetrzne 28, zapomoca którego, dzieki zebom 30, wycietym na tulei 26, przenosi ruch na skrzynke 29 mechanizmu róznico¬ wego. Mechanizm róznicowy dziala w zwy¬ kly sposób, dzieki satelitowym kólkom 31, umieszczonym na osiach 32, osadzonych w skrzynce 29, oraz kólkom planetarnym 33.Konce piast zebatych kólek planetar¬ nych mieszcza sie w tulejach 26 skrzynki 29', przyczem miedzy temi czesciami umie¬ szczona sa tuleje 34. Piasty kólek plane¬ tarnych posiadaja zlobki i nasadzone sa na konce walów róznicowych 35 i 38.Prawy koniec tulei skrzynki 29 posia¬ da zeby 37, a na zlobkach walu mechaniz¬ mu róznicowego z prawej strony osadzony jest pierscien slizgowy 39, zaopatrzony w zeby 40, które pod dzialaniem widelek 41 moga sie zazebiac z zebami 37 tulei 36 skrzynki 29, przyczem blokuja mechanizm róznicowy (fig. 2 i 3).Po drugiej stronie mechanizmu róznico¬ wego osadzony jest w oslonie 24 za posred¬ nictwem lozysk kulkowych 44 i 45 wal 42, \ którego przedni koniec tworzy jedna ca- — 2 —losc ze stozkowem kolem zebatem 43, za- zebiajacem sie z wiencom 25, na tylnym zas jego koncu, zakonczonym stozkowato 46, zaklinowana jest tarcza 47, na stale po¬ laczona z bebnem hamulcowym 48.Do oslony 24 przymocowana jest tar¬ cza 49, w której osadzona jest oska 50 przegubu szczek hamulcowych oraz oska 52 ksiuka napednego 51. Os 52 poruszana jest dzwignia 53, której koniec przeciwle¬ gly ksiukowi 51, umieszczony jest w wy¬ drazeniu, wykonanem w oslonie 24.Czesci poprzeczne oslony 24, w których mieszcza sie waly róznicowe 35 i 38, z^- konczone sa cylindrycznemi oslonami bocz- nemi 54, w których osadzone sa w lozy¬ skach kulkowych 56—57 podluzne waly na- pedne 55. Na zlobkowane konce walów 55 nasadzono tuleje 58, do których przysrubo¬ wane sa sprzegla elastyczne 59, sluzace do uruchomiania walów kól napedowych.Waly 55 otrzymuja naped zapomoca zeba¬ tych kól stozkowych 60, osadzonych na zlobkach w tylnej czesci walu i w lozy¬ skach kulkowych 56, oraz stale zazebiaja¬ cych sie ze stozkowemi uzebieniami 61, od- kutemi na koncach walów róznicowych 35 wzglednie 38. Cale urzadzenie dziala w na¬ stepujacy sposób: ruch, otrzymywany przez wal / ze skrzynki biegów, przenosi sie na wal napedny 2 zapomoca sprzegla Kardana 3 i na wal 8, obracajacy mecha¬ nizm róznicowy, badz przez bezposrednie, sprzezenie, gdy wewnetrzne uzebienie 18 kola 16 zazebia sie z uzebieniem 19 walu 2, badz tez za posrednictwem walu demul- typlikatora, gdy kolo zebate 16 zazebia sie z kolem zebatem 12. Wal 8 porusza mecha¬ nizm róznicowy za posrednictwem kola 20, stale zazebionego z wiencem 25, który na¬ pedza skrzynke 29 zapomoca uzebien 28 i 30. Kola satelitowe 31 i planetarne 33 przenosza ruch dalej na waly róznicowe 35, 38, które zapomoca kól stozkowych 61, zazebiajacych sie ze stozkowemi kolami zebatemi 60, obracaja waly podluzne 55, napedzajace cztery kola. PL