Przedmiotem wynalazku jest uklad do okreslania faz cyklu zaplonowego w czerosuwowym silniku spalinowym, zwlaszcza do wylaczania z pracy wybranych cylindrów tego silnika.W konwencjonalnej diagnostyce samochodowej nie zachodzi koniecznosc bezwgledni dokladnego odtwarzania faz cyklu zaplonowego przy sterowaniu pomiarami parametrów kontrol¬ nych w czasie pracy silnika. Stosowane tam uklady pomiarowe reaguja na wartosci srednie kontrolowanych parametrów i dlatego chwilowe niedokladnosci w odtwarzaniu fazcyklu zaplono¬ wego wplywaja tylko na pogorszenie dokladnosci pomiarów i moga byc pominiete.Znany uklad do okreslania faz cyklu zaplonowego, a zwlaszcza do wylaczania z pracy wybranych cylindrów silnika zawiera uklad formujacy dolaczony do styków przerywacza zaplonu, który polaczony jest z generatorem napiecia schodkowego. Generator ten polaczony jest, poprzez uklad sumy logicznej, z innym ukladem formujacym, który z kolei dolaczony jest do swiecy bazowej. Generator napiecia schodkowego polaczony jest równiez z dyskrymiatorem okienkowym napiecia, polaczonym z wylacznikiem tyrystorowym oraz z ukladem wybierania cylindra silnika.Uklad ten polaczony jest z ukladem iloczynu logicznego dolaczonym do ukladu sumy logicznej oraz z trzecim ukladem formujacym, polaczonym z wylacznikiem tyrystorowym dolaczonym do styków przerywacza zaplonu.Napiecie impulsowe, powstajace na stykach przerywacza zaplonu, po uformowaniu w ukla¬ dzie formujacym w impulsy napiecia wyzwala generator napiecia schodkowego, który z kolei zerowany jest poprzez uklad sumy logicznej impulsami napiecia formowanymi w innym ukladzie formujacym w momentach powstawania napiecia zaplonowego w swiecy bazowej. Kazdy kolejny schodek napiecia, powstajacy w generatorze napiecia schodkowego, odpowiada kolejnej fazie cyklu zaplonowego. Wybór cylindra, który ma byc byc wylaczony z pracy, odbywa sie w ukladzie wybierania cylindra silnika, który okresla wartosci progowe odpowiedniego schodka napiecia wytwarzanego przez generator napiecia schodkowego. W momencie powstawania tego schodka otwierana jest bramka wylacznika tyrystorowego, który zwiera styki przerywacza zaplonu w momentach powstawania napiecia zaplonowego w swiecy wylaczonego z pracy cylindra.2 129613 W przypadku wylaczania z pracy cylindra ze swieca bazowa brak jest impulsów napiecia na wyjsciu drugiego ukladu formujacgo. Dlatego tez generator napiecia schodkowego zerowany jest, poprzez uklad sumy i iloczynu logicznego, impulsami napiecia wytwarzanymi w trzecim ukladzie formujacym w momentach zwierania wylacznika tyrystorowego.W rzeczywistym ukladzie zaplonowym wystepuje przypadkowe zanikanie czesci impulsów zaplonowych. Generator napiecia schodkowego nie zawsze w zwiazku z tym jest zerowany i w konsekwencji wytwarzane przez niego schodki napiecia od czasu do czasu przesuwaja sie w fazie wzgledem napiecia zaplonowego. W diagnostyce konwencjonalnej powoduje to zmniejszenie dokladnosci mierzonych parametrów.Celem rozwiazania wedlug wynalazku jest dokladne okreslenie faz cyklu zaplonowego w czterosuwowym silniku spalinowym w warunkach jego normalnej pracy, podczas której wystepuje przypadkowy'i^nik czesci impulsów zaplonowych. Jest to niezbedne przy zautomatyzowanej diagnostyce samochodowej.W ukladzie wedlug wynalazku do ukladu sumy logicznej dolaczony jest licznika binarny, o liczbie stanów elektrycznych bedacych calkowita wielokrotnoscia liczby cylindrów badanego silnika, polaczony z deszyfratorem stanów licznika. Deszyfrator ten polaczony jest z ukladem wybierania cylindra silnika oraz z wylacznikiem tyrystorowym. Do wylacznika tyrystorowego dolaczony jest ponadto uklad formujacy polaczony z drugim ukladem sumy logicznej, który z kolei polaczony jest z innym ukladem formujacym i licznikiem binarnym.Uklad do okreslania faz cyklu zaplonowego wedlug wynalazku pozwala na dokladne okresle¬ nie fazy cyklu zaplonowego nawet przy prawie calkowitym zaniku impulsów zaplonowych w swiecy bazowej, co umozliwia pomiar wartosci chwilowych kontrolowanych parametrów silnika, a w przypadku pomiaru wartosci srednich tych parametrów zwieksza dokladnosc ich pomiaru.Przedmiot wynalazku przedstawiony jest w przykladzie wykonania na rysunku, który jest schematem blokowym ukladu.Uklad do okreslania faz cyklu zaplonowego w czterosuwowym silniku spalinowym zawiera uklad formujacy 1 dolaczony do styków przerywacza zaplonu 2, który poprzez uklad sumy logicznej 3, polaczoiny jest z licznikiem binarnym 4. Licznik ten polaczony jest, poprzez uklad sumy logicznej 5, z ukladem formujacym 6, który z kolei polaczonyjest ze swieca bazowa 7. Licznik binarny 4 polaczony jest równiez z deszyfratorem stanów licznika 8, w którym wyodrebniane sa stany elektryczne licznika binarnego 4 w zadanych fazach cyklu zaplonowego. Deszyfrator ten polaczony jest z wylacznikiem tyrystorowym 9 oraz z ukladem wybierania cylindra silnika 10.Uklad ten polaczony jest, poprzez uklad iloczynu logicznego 11 dolaczony do ukladu sumy logicznej 5, z ukladem formujacym 12, który z kolei polaczonyjest z wylacznikiem tyrystorowym 9 dolaczonym do styków przerywacza zaplonu 2. Wylacznik tyrystorowy 9 polaczonyjest ponadto z ukladem formujacym 13, który polaczony jest z ukladem sumy logicznej 3.Licznika binarny 4 sterowany jest, poprzez uklad sumy logicznej 3, impulsami napiecia wytwarzanymi w ukladzie formujacym 1 w momentach zwierania sie styków przerywacza zaplonu 2. W przypadku wylaczenia z pracy któregokolwiek cylindra, na wyjsciu ukladu formujacego 1 brak jest impulsu napiecia, który powinien powstac w momencie zwierania sie styków przerywacza zaplonu 2, kiedy jeszcze zwiera wylacznik tyrystorowy 9. Dlatego w momentach rozwierania tego wylacznika, w ukladzie formujacym 13 powstaje impuls napiecia, który poprzez uklad sumy logicznej 3, steruje praca licznika binarnego 4, zapewniajac jego prawidlowa prajce.Licznik binarny 4 zerowanyjest, poprzez uklad sumy logicznej 5, impulsami napiecia wytwa¬ rzanymi w ukladzie formujacym 6 w momentach powstawania napiecia zaplonowego w swiecy bazowej 7. W przypadku wylaczenia z pracy cylindra ze swieca bazowa, licznik binarny 4zerowany jest, poprzez uklad sumy logicznej 5 i uklad iloczynu logicznego 11, impulsami napiecia wytwarza¬ nymi w ukladzie formujacym 12 w momentach zwierania wylacznika tyrystorowego 9.Licznik binarny 4 posiada liczbe stanów elektrycznych równa liczbie cylindrów badanego silnika. Dlatego tez pierwszy, najblizszy impuls zaplonowy powstaly w swiecy bazowej 7, zerujac ten licznik, synchronizujejego stany elektryczne z fazami cyklu zaplonowego. Od tej chwili licznik binarny 4 pracuje synchronicznie z fazami cyklu zaplonowego nawet przy calkowitym braku dalszych impulsów zaplonowych w swiecy bazowej 7.129613 3 Zastrzezenie patentowe Uklad do okreslania faz cyklu zaplonowego w czerosuwowym silniku spalinowym, zwlaszcza do wylaczania z pracy wybranych cylindrów tego silnika, zawierajacy uklad formujacy dolaczony do styków przerywacza zaplonu polaczonego z wylacznikiem tyrystorowym, który polaczonyjest, poprzez drugi uklad formujacy i uklad iloczynu logicznego dolaczony do ukladu wybierania cylindra silnika, z ukladem sumy logicznej, polaczonym poprzez trzeci uklad formujacy ze swieca bazowa, znamienny tym, ze do ukladu sumy logicznej (5) dolaczonyjest licznik binarny (4), o liczbie stanów elektrycznych bedacej calkowita wielokrotnoscia liczby cylindrów badanego silnika, pola¬ czony z deszyfratorem stanów licznika (8), który polaczony jest z ukladem wybierania cylindra silnika (10) i wylacznikiem tyrystorowym (9), przy czym do wylacznika tego dolaczony jest uklad formujacy (13) polaczony z ukladem sumy logicznej (3), który z kolei polaczony jest z ukladem formujacym (1) i licznikiem binarnym (4). PL