Przedmiotem wynalazku jest sposób i urzadze¬ nie do ksztaltowania klinów klocków hamulcowych pojazdów szynowych przez poddanie materialu o ksztalcie preta walcowaniu; a nastepnie okra¬ waniu i wyginaniu lba oraz klina.Kliny klocków hamulcowych sa stosowane w ko¬ lejnictwie do mocowania tych klocków w oprawie stanowiacej element ukladu jezdnego pojazdów szynowych.Obecnie ksztaltowanie odkuwki odbywa sie naj¬ czesciej na drodze kucia swobodnego w oparciu o normy BN-67/3517-20, BN-69/3517-34 punkt 5 oraz BN-69/3517-33 punkt 4. Jako material wyjsciowy stosuje sie odcinki preta o przekroju okraglym.Pret ten nagrzewa sie w piecu gazowym komoro¬ wym, a po odkuciu i skrojeniu lba material ponow¬ nie nagrzewa sie i na drodze kucia swobodnego ksztaltuje klin o zadanej zbieznosci i dlugosci. Tak uzyskany klin jest nastepnie giety recznie wedlug szablonu. Uzyskuje sie ta droga zadany ksztalt luku klina. Koncówke klina okrawa sie na zimno w przyrzadzie na prasie.Znany jest równiez sposób ksztaltowania tego rodzaju klinów, w którym jako material wyjsciowy stosuje sie najczesciej plaskownik. Plaskownik ten jest przeksztalcany w stanie nagrzanym w klin w trzech kolejnych przepustach dokonywanych na walcarce kuzniczej o walcach gladkich bez ograni¬ czenia poszerzenia. Nastepnie prowadzi sie giecie lba i luku klina oraz okrawania. Nie sa znane do- 10 15 20 25 30 tychczas urzadzenia skonstruowane specjalnie no ksztaltowania klinów klocków hamulcowych. !3o tego ksztaltowania stosowano dotychczas maszyny uniwersalne takie jak mloty do kucia swobodnego*, mloty do kucia matrycowego lub walcarki kuzni¬ cze.Celem wynalazku jest opracowanie sposobu i urzadzenia do dokladnego i szybkiego walcowania klinów przy zachowaniu niezmiennej zalozonej ich szerokosci.W sposobie wedlug wynalazku cel ten osiagnieto dzieki temu, ze walcowanie przeprowadza sie z malejacym zgniotem w jednym przepuscie po¬ miedzy segmentami dwu walców o wykroju za¬ mknietym, którego szerokosc jest nieco wieksza od szerokosci plaskownika, przy czym na przednim koncu walcowanego materialu pozostawia sie zgru¬ bienie, zwlaszcza o przekroju plaskownika uzytego do walcowania.Stosujac sposób wedlug wynalazku uzyskuje sie wyrób o znacznie wiekszej dokladnosci wykonania, przy czym pracochlonnosc i energochlonnosc pro¬ cesu ksztaltowania sa o okolo 30*/o mniejsze niz do¬ tychczas.Urzadzenie wedlug wynalazku stanowi para dwu segmentów walców, przy czym jeden segment ma na swym obwodzie rowek o zarysie prostokatnym, a drugi segment ma czesc robocza o szerokosci od¬ powiadajacej szerokosci rowka pierwszego segmen¬ tu i wchodzaca w czesc przestrzeni tego rowka. 128 764128 . 3 ';" ¦-' przy czym po stronie wlotowej przed szczelina po¬ miedzy segmentami walców jest usytuowana na¬ stawna prowadnica, natomiast po stronie wyloto¬ wej za tymi segmentami walców znajduje sie na¬ stawny zdzierak.Korzystnie jest, jezeli w urzadzeniu wedlug wy¬ nalazku segment majacy rowek na obwodzie jest zainstalowany jako segment górny i ma zarys ko¬ lowy, natomiast drugi segment ma obrys spiralny.Korzystnie jest równiez, jezeli segment spiralne¬ go walca jest zainstalowany pomiedzy dwoma se¬ gmentami pierscieni o promieniu mniejszym od promienia tego segmentu walca.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie do ksztaltowania klinów w przekroju pionowym podluznym, fig. 2 — urzadze¬ nie w przekroju wzdluz linii A-A na fig. 1, fig. 3 stosowany jako wstepniak odcinek plaskownika w widoku z boku, fig. 4 ten odcinek plaskownika w widoku z góry, fig. 5 — odkuwke po walcowaniu klina w widoku z boku, fig. 6 — te odkuwke w widoku z góry, fig. 7 — gotowy klin w widoku z boku, a fig. 8 — ten klin w widoku z góry.Jak to pokazano ha fig. 1 i 2, urzadzenie jest wy¬ posazone w dwa segmenty 1 i 2 walców obracajace sie- wspólbieznie wraz z beczkami 3 i 4 walcarki w kierunku oznaczonym strzalkami. Segment 1 ma obrys kolowy, a na jego powierzchni obwodowej jest wykonany rowek o profilu prostokatnym.Segment 2 ma obrys spiralny, przekrój prostokatny o szerokosci odpowiadajacej szerokosci rowka w segmencie 1 i promien o takiej wielkosci, ze se¬ gment 2 wnika czesciowo w rowek segmentu 1.Segment 2 jest zamocowany pomiedzy dwoma se¬ gmentami pierscieni 5 i 6. Taka konstrukcja seg¬ mentów jest celowa, gdyz segment 1 moze byc wy¬ konany na tokarce uniwersalnej. Segment 2 moze byc wykonany z grubej blachy na frezarce piono¬ wej uniwersalnej z wykorzystaniem stolu obroto¬ wego. Segment 1 jest staly dla calego ^asortymentu produkowanych klinów. Segment 2 jest kazdorazo¬ wo dostosowany do ksztaltu aktualnie produkowa¬ nego klina. Urzadzenie jest zaopatrzone w plyte 7 stolu, spoczywajaca na konsolach 8, których wyso¬ kosc jest regulowana za pomoca regulacyjnych srub 9. Po stronie wlotowej przed szczelina po¬ miedzy segmentami li 2 na plycie 7 stolu jest przykrecona prowadnica 10, zaopatrzona w prowa¬ dzace rolki 11 obracajace sie wokól osi pionowych.Prowadnica 10 jest ponadto wyposazona w nastaw¬ ny zderzak 12. Po stronie wylotowej za szczelina pomiedzy segmentami 1 i 2 jest do plyty 7 stolu przykrecony zdzierak 13.Urzadzenie dziala w nastepujacy sposób: po uru¬ chomieniu, nieuwidocznionego na rysunku, napedu urzadzenia w czasie, gdy segmenty 1 i 2 sa w po¬ zycji od siebie oddalonej wsuwa sie pomiedzy rolki 11 prowadnicy 10 przeznaczony do walcowania na¬ grzany w piecu odcinek plaskownika (fig. 3 i 4) o dlugosci odpowiedniej dla danego typu klina.Plaskownik wsuwa sie tak gleboko, by jego przed¬ ni koniec znalazl sie za plaszczyzna pionowa, w której znajduja sie osie segmentów 1 i 2, a tylny koniec opieral sie o zderzak 12. Przy szerokosci 764 4 rowka w segmencie 1 wynoszacej, np. 20 mm sze- kosc plaskownika winna wynosic od 18,5 do 19,7 mm. Segmenty 1 i 2 obracajac sie chwytaja nastepnie plaskownik pomiedzy siebie. Segment 2 5 jest przy tym tak uksztaltowany, ze jego koniec chwytajacy najpierw material ma najwiekszy pro¬ mien, a dalsze czesci tego segmentu maja promie¬ nie coraz to mniejsze. Dzieki temu walcowanie od¬ bywa sie w wykroju zamknietym pomiedzy seg- 10 mentami 1 i 2 przy malejacym zgniocie materialu, przy czym jednak pierwszy odcinek piaskownika pozostaje w stanie niewalcowanym tworzac próg materialowy. Jak sie okazalo znaczenie tego progu podczas walcowania jest bardzo duze, gdyz próg 15 ten zapewnia prawidlowe prowadzenie materialu podczas walcowania, przeciwdziala wyginaniu od- walcowanego klina oraz ulatwia zdzieranie. Ko¬ rzystnie jest, gdy dlugosc obwodowej powierzchni roboczej spiralnego segmentu 2 jest mniejsza od 20 dlugosci walcowanego plaskownika, by podczas przepustu miedzy segmentami tylny koniec tego plaskownika pozostal bez zgniotu, co pokazano na fig. 5 i 6. Po zakonczeniu przepustu odwalcowany klin jest samoczynnie wyrwany przez zdzierak 13 25 z rowka obwodowego segmentu 1. Po usunieciu klina ze zdzieraka mozna w urzadzenie wprowadzic nastepny odcinek plaskownika. Goracy jeszcze od¬ walcowany klin w stanie rozwinietym (o ksztalcie pokazanym na fig. 5 i 6) poddaje sie wyginaniu, 30 w nieuwidocznionym na rysunku, przyrzadzie na prasie, przy czym równoczesnie wygina sie leb kli¬ na oraz jego luk o duzym promieniu. Nastepnie od¬ cina sie koncowy próg klina i uzyskuje tym sa¬ mym klin o ksztalcie, pokazanym na fig. 7 i 8. Od- 35 cinanie progu moze byc tez przeprowadzone przed zabiegiem giecia.Zastrzezenia patentów*. 1. Sposób ksztaltowania klinów klocków hamul- 40 cowych pojazdów szynowych przez poddanie ma¬ terialu o ksztalcie preta walcowaniu, a nastepnie okrawaniu i wyginaniu lba oraz luku klina, zna¬ mienny tym, ze podczas operacji walcowania odci¬ nek plaskownika walcuje sie z malejacym zgnio- 45 tern w jednym przepuscie pomiedzy segmentami dwu walców o wykroju zamknietym, którego szero¬ kosc jest nieco wieksza od szerokosci plaskownika, przy czym na przednim koncu walcowanego mate¬ rialu pozostawia sie zgrubienie, zwlaszcza o prze- 51 kroju plaskownika uzytego do walcowania. 2. Urzadzenie do ksztaltowania klinów klocków hamulcowych pojazdów szynowych wyposazone w pare obracajacych sie wspólbieznie walców, z któ¬ rych przynajmniej jeden ma obrys spiralny, zna- 55 mienne tym, ze stanowi je para dwu segmentów (1 i 2) walców, przy czym jeden segment (1) ma na swym obwodzie rowek o zarysie prostokatnym, a drugi segment (2) ma czesc robocza o szerokosci odpowiadajacej szerokosci rowka pierwszego seg- 60 mentu (1) i wchodzaca w czesc przestrzeni tego rowka, przy czym po stronie wlotowej przed szcze¬ lina pomiedzy segmentami (1 i 2) jest usytuowana nastawna prowadnica (10), natomiast po stronie wylotowej za tymi segmentami znajduje sie na- 65 stawny zdzierak (13).5 128 764 6 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 2, znamienne tym, ze segment spiralny (2) jest zainstalowany pomie- ze segment (1) majacy rowek na obwodzie jest za- dzy dwoma segmentami pierscieni (5 i 6) o pro- instalowany jako segment górny i ma zarys kolo- mieniu mniejszym od promienia tego segmentu wal- wy, natomiast drugi segment (2) ma obrys spiralny. Ca. 4. Urzadzenie wedlug zastrz. 3, znamienne tym, i Fig.1 Fig. 2 C^= Fig. 3 Fig.4 a Fig. 5 Fig.6 Fig.7 c Fig.8 PL