Przedmiotem wynalazku jest wrzeciennik frezarski w zastosowaniu zwlaszcza w obrabiarkach zespolowych przy frezowaniu krótkich gwintów wewnetrznych w nieruchomych przedmiotach.W budowie obrabiarek zespolowych do wykonywania gwintów wewnetrznych w nierucho¬ mych przedmiotach stosuje sie zespoly gwinciarskie na przyklad typu JVG lub typ Tu-La Salle.W zespolach tych gwintownik wykonuje ruch obrotowy i posuwowy, a os narzedzia pokrywa sie z osia otworu. Do obróbki gwintów o tym samym skoku, lecz róznych srednicach, konieczne jest stosowanie innych narzedzi. Nacinanie gwintu przy pomocy gwintownika wymaga odpowiedniego dobiegu i wybiegu narzedzia, co ma scisly zwiazek z wielkoscia czasu glównego.Przedmiotem wynalazku jest wrzeciennik frezarski z ukladem napedowym pozwalajacym narzedziu wykonywac wszystkie skladowe ruchu planetarno-postepowego, potrzebne do przepro¬ wadzenia frezowania krótkich gwintów wewnetrznych.Istota wynalazku jest wspóldzialajace powiazanie trzech mechanizmów napedowych wrze- ciennika, polaczonych ze soba ukladem kinematycznym i ukladem sterowania elektrycznego w prawidlowa zaleznosc geometryczna z zachowaniem kolejnosci ruchów roboczych wrzeciennika, zapewniajacych narzedziu frezarskiemu wykonywanie wszystkich skladowych planetarno- postepowego ruchu potrzebnego do frezowania. Prawidlowa zaleznosc geometryczna i wlasciwa kolejnosc ruchów skladowych frezowania zostaje zapewniona polaczeniem mechanizmu obrotu narzedzia z mechanizmem obrotu mimosrodowego suportu narzedziowego oraz z mechanizmem posuwowego ruchu poprzecznego suportu narzedziowego.Wrzeciennik wedlug wynalazku ma mechanizm nadajacy obroty wrzecionu przy pomocy skrzyni predkosci i przekladni zebatych, jak równiez mechanizm przesuwajacy suport wrzecio¬ nowy z osadzonym obrotowo wrzecionem napedzany przy pomocy silnika hydraulicznego i popychacza oraz mechanizm obracajacy pinole przy pomocy motoreduktora napedowego i ukladu przeniesienia tego napedu na przesuw osiowy pinoli o skok gwintu, przy czym wspóldzialanie wszystkich mechanizmów napedowych wymuszone zostaje ukladem kinematycznym i elektry¬ cznym wrzeciennika.Zaleta wynalazku jest nadanie narzedziu wszystkich ruchów planetarno-postepowego frezo¬ wania przy jednym obiegu narzedzia. Do zalet nalezy równiez rozszerzenie zakresu obróbki na2 127 596 obrabiarkach zespolowych przez wprowadzenie frezowania gwintów zamiast gwintowania, mozli¬ wosc uzycia tych samych frezów do obróbki gwintów o tym samym skoku lecz róznych srednicach oraz skrócenie czasu glównego dzieki zmniejszeniu drogi narzedzia.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na schemacie kinematycznym.Wrzeciennik wedlug wynalazku sklada sie z glowicy frezarskiej 01 z przesuwnym suportem wrzecionowym 02, obrotowej pinoli 03 z przesuwnym koszem 04, na którym wykonany jest gwint roboczy wrzeciennika, zespolu nakretki 05 nadajacej ruch posuwowy pinoli 03, zespolu cylindra hydraulicznego 07 napedzajacego suport wrzecionowy, korpusu wrzeciennika 08, skrzynki pred¬ kosci 09 napedzajacej wrzeciono, motoreduktora z przekladnia 10 nadajacego ruch obrotowy pinoli 03, walka 11 przenoszacego ruch obrotowy pinoli 03 na nakretke oraz mechanizmu sterowa¬ nia elektrycznego 12 obrotami pinoli 03.Wrzeciono frezarskie 13 z osadzonym w nim frezem 14 ulozyskowane jest obrotowo w suporcie wrzecionowym 02 i wraz z nim przemieszcza sie od nastawnego zderzaka 15 ograniczaja¬ cego ruch po osiagnieciu zadanej srednicy frezowania do nastawnego zderzaka 16 ograniczajacego wycofanie suportu. Wrzeciono uzyskuje naped z ukladu napedowego 09, który tworzy silnik elektryczny ze stopniowa przekladnia zebata poprzez przekladnie zebata 17, tuleje posredniczaca 06 i przekladnie o kolach zebatych stozkowych typu Curwex 18 i 19 oraz 20 i 21. Kolo 19 osadzone jest przesuwnie na walku wielowypustowym i pozwala na swobodne przemieszczanie suportu wrzcionowego.Ruch obwiedniowy freza uzyskiwany jest poprzez obrót pinoli 03 wraz z przymocowana do niej glowica frezarska 01. Pinole 03 napedza mechanizm napedowy 10, który stanowi motoreduk¬ tor wraz z przekladnia stopniowa lub silnik hydrauliczny wraz z przekladnia slimakowa poprzez kolo zebate 22 o zebach prostych i szerokim wiencu.Ruch postepowy pinoli 03 wymuszony jest przesuwem kosza 04 z trapezowym gwintem roboczym i spowodowany jest obrotami nakretki 05. Obroty nakretki 05 uzaleznione sa od obrotów pinoli 03 poprzez mechanizm przeniesienia napedu 11, który tworza wymienne kola zebate i walek przegubowy Cardana, który w zaleznosci od przelozenia kól zebatych, pozwala na uzyskanie zadanego skoku nacinanego gwintu.W przypadku zastosowania wrzecinnika do gwintów o jednym okreslonym skoku, na przy¬ klad w obrabiarkach zespolowych, konstrukcja wrzeciennika moze ulec uproszczeniu. Nalezy wtedy wykonac gwint roboczy o skoku równym slcokowi gwintu nacinanego bezposrednio na pinoli 03, na nakretke ustalic w korpusie wrzeciennika 08. Pozwala to na wyeliminowanie kosza 04 i mechanizmu przeniesienia napedu 11.Ruch przesuwu poprzecznego suportu wrzecionowego 02, to znaczy wcinanie freza 14 w material, wynika z przesuwu tloka cylindra hydraulicznego 07 i przeniesienia go poprzez obrotowo osadzony drazek 23 na zebatki o zebach skosnych 24. Powoduje to przesuw zebatek 25 i zwiazanego z,nimi suportu wrzecionowego w kierunku poprzecznym.Wielkoscia zadanego kata obrotu pinoli 03, majacego wplyw na wcinanie i skrawanie, steruje mechanizm sterowniczy 12 skladajacy sie z kola zebatego, sruby grubozwojnej, nakretki — zderzaka i ukladu trzech przestawionych mikrolaczników sygnalizujacych kolejne polozenie kata obrotu pinoli. Srodkowy mikrolacznik ma zapewnic zakonczenie ruchu wcinania w chwili rozpo¬ czecia wlasciwego ruchu skrawania.Mikrolaczniki umieszczone przy zespole cylindra hydraulicznego 07 i dzialajace pod wplywem ruchu tloka cylindra sygnalizuja krancowe polozenie suportu wrzecionowego. Uzupelniaja one dzialanie przekaznika cisnieniowego umieszczonego w ukladzie hydraulicznego zasilania cylindra.Ponadto wrzeciennik zaopatrzony jest w mechanizm zaciskania i luzowania narzedzia 26, zwiazany z suportem wrzecionowym, skladajacy sie z wyzebialnej przekladni stozkowej z gwintem.Zastrzezenia patentowe 1. Wrzeciennik frezarski w zastosowaniu zwlaszcza w obrabiarkach zespolowych przy frezo¬ waniu krótkich gwintów wewnetrznych lub powierzchni ksztaltowych w nieruchomych przedmio¬ tach, znamienny tym, ze posiada wspólny uklad kinematyczny dla trzech mechanizmów127 596 3 napedowych wrzeciona frezarskiego (13) z osadzonym w nim frezem (14), przy czym mechanizmem nadajacym wrzecionu (13) obroty wokól wlasnej osi jest uklad napedowy (09) w postaci silnika elektrycznego dzialajacego poprzez przekladnie zebata (17) z tuleja posredniczaca (06) przenoszaca obroty przez przekladnie katowe (18, i 19) oraz (20 i 21) o kolach zebatych stozkowych typu Curwex, natomiast mechanizmem nadajacym suportowi wrzecionowemu (02) ruch posuwowy wspólnie z wrzecionem frezarskim (13) wykonujacym ruch obrotowy jest uklad napedowy prze¬ suwu poprzecznego dzialajacy poprzez tlok cylindra hydraulicznego (07) z przesuwem przenoszo¬ nym przez obrotowo osadzony drazek (23) na zebatki (24 i 25) zwiazane z suportem wrzecionowym (13), a mechanizmem przesuwajacym pinole (03) wzdluznym przesuwem osiowym o skok gwintu jest uklad napedowy z przesuwnym koszem (04) posiadajacym gwint roboczy z nakretka (05) przenoszaca obroty z pinoli (04) poprzez mechanizm (11) przenoszenia napedu, skladajacy sie z wymiennych kól zebatych i walka przegubowego Cardana, pozwalajacy uzyskac zadany skok nacinanego gwintu. 2. Wrzeciennik wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze na suporcie wrzecionowym (02) sa naprzeciw siebie osadzone dwa zderzaki (15 i 16), które po kolejnym ich dosunieciu przez ruch suportu (02) do wewnetrznej powierzchni glowicy frezarskiej (01) i z nia skontaktowaniu, przela¬ czajacy kierunki przesuwu wrzeciona frezarskiego (13) z ruchu roboczego na jalowy ruch powrotny i odwrotnie, przy czym polozenie zderzaków tych (15 i 16) decydujace o miejscach przestawiania przesuwnego ruchu suportu wrzcionowego (02) z wrzecionem frezarskim (13), jest nastawiane ukladami gwintowanymi, w które wyposazone sa zderzaki (15 i 16). 3. Wrzeciennik wedlug zastrz. 1 albo 2, znamienny tym, ze postepowy ruch glowicy frezarskiej (01) dla uzyskania zadanego skoku nacinanego gwintu wymuszony zostaje przesuwem kosza (04) z gwintem roboczym, spowodowanym obrotami nakretki (05) uzaleznionymi od obrotówpinoli (03) sterowanej przestawnymi mikrowylacznikami i mechanizmem przeniesienia napedu (11) skladaja¬ cym sie z wymiennych kól zebatych i przegubowego walka Cardana.127 596 09 \ P* 17 II riH rf mn 12 ] 10. 22 19 f \ \ \1 \l N Nj \J • N N Ii-i Lhb V V 20 La^ ^ m \K\\\\\\ TtT ¦<\ H H * H c I UJ 07 05 SU K K K K Uff" E- t^.K k k k k '^X 04 I 11 23 06 03 OS fo ] s \ii^ 1 18 X- 1_ J -n ¦N (/// A \\\w\\ 1 ^J 26 01 02 Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 100 zl PL