PL126749B2 - Test bar holder - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest uchwyt do próbek okraglych i kulistych, który po zamocowaniu na przystawce teksturowej, umozliwia pomiar naprezen pierwszego rodzaju metoda rentgenowska sin2 i/f oraz naprezania drugiego rodzaju na dyfraktometrze z goniometrem Bragg-Brentano.Pole naprezen szczatkowych w warstwie wierzchniej zalezy od technologii wykonania a od stanu naprezen szczatkowych wytrzymalosc (zwlaszcza zmeczeniowa) elementów maszyny.W badaniach podstawowych, celem których jest opracowanie odpowiedniej technologii lub tez badanie stanu warstwy wierzchniej w procesie zuzycia, najczesciej sa uzywane próbki okragle z otworem lub bez otworu.Konstrukcja uchwytu do próbek winna umozliwiac ustawienie próbki okraglej powierzchnia obwodowa w plaszczyznie fokusacji tak, aby najwyzszy punkt próbki znalazl sie w osi goniometru.Przy zapewnieniu powtarzalnosci ustawienia próbki, bledy systematyczne wynikajace z odchylki od fokusacji wedlug Bragg-Brentano, mozna zmniejszyc do minimum stosujac wzorzec bez napre¬ zen o wymiarach zgodnych z wymiarami próbki. Wzorzec powinien dawac refleks pod katem Bragga zblizonym (lecz nie wiekszym) od kata Bragga refleksu próbki. Polozenie katowe linii próbki nalezy przeliczyc zgodnie ze wzorem: zjobl a 0** em nobl gdzie 6 * — kat Bragga sluzacy do obliczenia naprezen, 6* — zmierzony kat Bragga refleksu próbki, 0W* — kat Bragga refleksu wzorca ustawionego pod katem i/^0,0wo — kat Bragga refleksu wzorca ustawionego pod katem ^=o.Istota wynalazku polega na wykonaniu takiego uchwytu do próbek w którym podstawa ma wykonane wyciecie wzdluzne w postaci jaskólczego ogona. W wycieciu tym jest obsadzony przesuwnie suwak z kolkami, mocowany wkretem i podkladka. Od czola do podstawy jest zamocowana plytka przednia z wycieciami umozliwiajacymi ustalenie dowolnej próbki w plaszczy¬ znie fokusacji.2 ,M74' k Po zamontowaniu w przystawce teksturowej, uchwyt umozliwi nastepujace ustawiwia katowe próbki: — obrót wokól osi „y" umozliwia zadania kata iji — obrót wokól osi „xM umozliwia zadawania polozenia katowego plaszczyzny, w której mierzone sa odksztalcenia w kierunku tworzacym kat i/r z normalna do powierzchni próbki.Os „z" pokrywa sie z osia goniometru. Do pomiaru naprezen w próbkach kulistych, plytka przednia powinna posiadac otwór stozkowy.Zasada ustalania próbki walcowej jest przedstawiona linia punktowa (fig.2). • «¦ Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunkiem którym fig. 1 przedstawia uchwyt magnetyczny w przekroju podluznym, a fig. 2 — uch^tlr widoku z Uchwyt zbudowany jest z podstawy 7, do której przymocowana jest wkretami^ Qsadzona na kolkach ustalajacych plytka przednia 6. Podstawa 7 ma wykonany kanal wzdluzny w postaci jaskólczego ogona, w którym przesuwnie osadzony jest suwak 5. W suwaku 5 obsadzone sa dwa kolki 3, których rozstawienie jest tak dobrane, ze ustalaja one próbke pierscieniowa 4 od strony wewnetrznej lub po przesunieciu — próbka walcowa 12 od strony zewnetrznej (oznaczona linia przerywana na fig. 2). Plytka 1 dociska próbke badana za posrednictwem wkreta 2 okreconego w suwak 5. Plytka przednia 6 ma wykonane wyciecia wzdluzne umozliwiajace ustalanie próbek pierscieniowych 4 i walcowych 12 oraz stozkowe — umozliwiajace ustalanie próbek kulistych 8 w plaszczyznie fokusacji 9. Wiazka pierwotna 10 pada na próbke ijest odchylona w kierunku wiazki ugietej 11.Uchwyt jest mocowany w przystawce teksturowej, która z kolei zamocowana jest na goniome- trze dyfraktometru rentgenowskiego. Podczas pomiaru próbka obraca sie wokól osi „|" z predkos¬ cia dwa razy wieksza od predkosci katowej licznika. Zapewnia to jednakowe ustawanie katowe plaszczyzny „yz" wzgledem wiazki padajacej 10 i wiazki ugietej 11.Zastrzezenie patentowe Uchwyt do próbek sluzacy do pomiaru naprezen pierwszego i drugiego rodzaju skladajacy sie z podstawy, do której domontowane saznanymi polaczeniami elementy skladowe, znamienny tym, ze podstawa (7) ma wykonane wyciecie,wzdluzne w postaci jaskólczego ogona, w którym przesuw¬ nie jest obsadzony suwak (5) z kolkami (3) mocowany wkretem (2) i podkladka (1), natomiast od czola podstawa (7) ma zamocowana trwale plytke przednia (6) z wycieciami umozliwiajacymi ustalenie dowolnej badanej próbki (4, 8 i 12) w plaszczyznie fokusacji (9).126749 Fig.l Fig. 2 PL

Claims (2)

1. Zastrzezenie patentowe Uchwyt do próbek sluzacy do pomiaru naprezen pierwszego i drugiego rodzaju skladajacy sie z podstawy, do której domontowane saznanymi polaczeniami elementy skladowe, znamienny tym, ze podstawa (7) ma wykonane wyciecie,wzdluzne w postaci jaskólczego ogona, w którym przesuw¬ nie jest obsadzony suwak (5) z kolkami (3) mocowany wkretem (2) i podkladka (1), natomiast od czola podstawa (7) ma zamocowana trwale plytke przednia (6) z wycieciami umozliwiajacymi ustalenie dowolnej badanej próbki (4, 8 i 12) w plaszczyznie fokusacji (9).126749 Fig.l Fig.

2 PL