Przedmiotem wynalazku jest kabel telekomuni¬ kacyjny z wlóknami optycznymi, a zwlaszcza wie- lowlóknowy przeznaczony do ukladania w kanali¬ zacji telekomunikacyjnej lub w pomieszczeniach zamknietych.Znane rózne kable telekomunikacyjne z wlókna¬ mi optycznymi mozna zestawic w dwie zasadni¬ cze grupy. Do pierwszej naleza kable z wlóknami zabezpieczonymi bezposrednio odpowiednimi oslo¬ nami, na przyklad z tworzyw poliuretanowych. Do grupy drugiej naleza kable, w których wlókna u- mieszczone sa w oslonach typu rurkowego, przy czym rurki wykonane sa zazwyczaj z polichlorku winylu lub z materialów poliestrowych. Dwa lub wiecej wlókna optyczne tworza rdzen kabla zabez¬ pieczony w istniejacych rozwiazaniach tasmami izo¬ lacyjnymi nawijanymi na rdzen lub oslone rurko¬ wa pelna, wykonana z tworzyw termoplastycz¬ nych.Wykonany w taki sposób rdzen kabla, zawiera¬ jacy wlókna optyczne, zabezpieczony jest oslona wewnetrzna, tak zwanym plaszczem, który rów¬ niez wykonany jest z tworzywa termoplastycznego.Istniejace kable z wlóknami optycznymi zabezpie¬ czone sa na rozciaganie przez zastosowanie badz jednego drutu stalowego, umieszczonego w rdzeniu kabla, badz wielu drutów odpowiednio rozlozonych w plaszczu zewnetrznym.. (Fourth European Con- 10 15 20 30 ference on Optical Communication — Genewa 1978 r. s. 189 i dalsze).Dotychczasowe rozwiazania posiadaja zasadnicza wade, która jest mala odpornosc kabla, a szczegól¬ nie jego rdzeniaj na przeciazenia silami przylozo¬ nymi wzdluz kabla. Ma to istotne znaczenie przy przeciaganiu kabla z wlóknami optycznymi przez kanalizacje telefonicznej sieci miejscowej lub inne obiekty instalacyjne.W tych przypadkach czesto zdarza sie, ze sto¬ suje sie wieksze sily do wyciagania kabla, co po¬ woduje, ze przy zastosowaniu znanych metod ciag¬ niecia za posrednictwem tak zwanej ponczochy ka¬ blowej oraz przy uwzglednieniu znanych wspól¬ czynników rozszerzalnosci materialów termopla¬ stycznych, nastepuje rozszerzenie kabla powoduja¬ ce niszczenie wlókien optycznych. Zjawisko to wy¬ stepuje równiez w kablach wyposazonych w je¬ den lub kilka drutów metalowych majacych prze¬ ciwdzialac wydluzeniu.Nieoczekiwanie stwierdzono, ze umieszczenie wlókien optycznych w otwartej, nawinietej zgodnie z osia kabla zwijce z gladkiego materialu o okre- k slonym wspólczynniku tarcia wzgledem wspólczyn¬ nika tarcia plaszcza zewnetrznego i wspólczynni¬ ka tarcia materialu wlókna optycznego, zmniejsza w bardzo powaznym stopniu opory wlókien wzgle¬ dem tego plaszcza, umozliwiajac jednoczesnie ruch zwijki wzgledem oslony i odwrotnie. 124 223124 223 3 Bedacy przedmiotem wynalazku telekomunika¬ cyjny kabel posiada dwa lub wiecej wlókna op¬ tyczne umieszczone w gladkiej elastycznej zwijce, nawinietej zgodnie z osia kabla, otwartej wzdluz calej swojej dlugosci zabezpieczonej plaszczem ze¬ wnetrznym wzmocnionym dwoma lub wiecej druta¬ mi metalowymi.Zwijka wykonana jest z materialu o wspólczyn¬ niku tarcia wzgledem materialu wlókien optycz¬ nych róznym od wspólczynnika tarcia materialu plaszcza zewnetrznego wzgledem materialu zwij- ki.Elastyczna zwijka w pewnym ograniczonym stop¬ niu, wynikajacym z geometrii moze zmieniac swo¬ ja srednice, zas jej gladkie powierzchnie i po¬ wierzchnie plaszcza zewnetrznego, przy róznych wspólczynnikach tarcia umozliwiaja ruch oslony zewnetrznej wzgledem zwijki i odwrotnie. Stano¬ wiace zabezpieczenie kabla przed zerwaniem meta¬ lowe przewody, im^zczpne w plaszczu zewnetrz¬ nym tworza ponadto obwody dla lacznosci sluzbo¬ wej i zdalnego zasilania.Telekomunikacyjny kabel z wlóknami optyczny¬ mi, wedlug wynalazku pokazany jest w przekroju poprzecznym na rysunku.Wlówna optyczne 1 swobodnie leza w gladkiej zwijce oslonnej 2, wykonanej z materialu glad¬ kiego o wspólczynniku tarcia wzgledem materialu wlókien Ai. Zwijka jest otwarta wzdluz calej swo¬ jej dlugosci wskutek czego, przy róznych naci¬ skach na jej obwód lub jego czesc mc£a zmieniac swoja srednice. Oslona zewnetrzna kabla 3 nalozo¬ na jest na rdzen utworzony przez wlókna i zwij- ke w ten sposób, ze miedzy zewnetrzna powierz¬ chnie zwijki a wewnatrzna powierzchnie oslony zewnetrznej istnieje niewielka szczelina S wypel¬ niona powietrzem.Ta niewielka szczelina oraz to, ze wspólczynnik tarcia A; powlok} zewnetrznej po jej stronie we¬ wnetrznej wzgledem materialu zwijki jest inny niz wspólczynnik tarcia Ai zwijki, umozliwia ruch wzgladem siebie zwijki Z i plaszcza 3. Wspólczyn¬ niki tarcia Aj i A$ sa rozne i moga spelniac za¬ leznosc AiA2 lub A2Ai. Bezwzgledna wartosc przesuniecia obydwu konstrukcji wzgledem siebie jest dostateczna dla zabezpieczenia wlókien optycz¬ nych przed zerwaniem w przypadku przylozenia proporcjonalnie wysokich sil wzdluznych w trakcie zaciagania kabla do kanalizacji. Dwa lub wiecej przewody metalowe 4 rozmieszczone odpowiednio w plaszczu 3 zabezpieczaja kabel przed zerwaniem 5 wskutek sil przylozonych wzdluznie oraz przed nadmiernym zgieciem wskutek sil przylozonych do kabla poprzecznie.Ponadto przewody te sluza do lacznosci sluzbo¬ wej oraz do przesylania pradów zdalnego zasilania 10 w przypadku stosowania urzadzen wzmacniajacych na torach swiatlowodowych.Przyklad wedlug opisanej konstrukcji wykonano kabel stosujac plaszcz zewnetrzny z polietylenu (typ II 003/G1), zwijke z tasmy poliestrowej, zas 13 na pokrycie wlókien optycznych uzyto lakieru ure- tanowego. Kabel ten w próbach eksploatacyjnych wykazal zalety stosowania zwijki z materialu gladkiego, zapobiegajacego zerwaniu yiflkien op¬ tycznych, mimo przekroczenia wartosci sil wzdluz- 20 nych dzialajacych na kabel.Przeprowadzono próby stosujac na plaszcz ze¬ wnetrzny polietylen o róznych nazwach handlo¬ wych, jak równiez z zastosowaniem róznych ma¬ terialów na elementy konstrukcyjne w postaci dru- 25 tów stalowych lub linek stalowo-miedzianych roz¬ mieszczonych w dwóch miejscach lub rozlozonych w przekroju kolowym. W kazdym przypadku uzy¬ skiwano wytrzymalosc o okolo 50% wyzsza od wy¬ trzymalosci kabla bez zwijki. 30 Zastrzezenie patentowe Telekomunikacyjny kabel z wlóknami optyczny¬ mi, znamienny tym, ze dwa lub wiecej wlókna w optyczne (1) umieszczone sa w gladkiej elastycznej zwijce (2) nawinietej zgodnie z osia kabla i o- twartej wzdluz calej swojej dlugosci, z materialu o wspólczynniku tarcia wlókien optycznych, a nastepnie zabezpieczone sa <• plaszczem zewnetrznym (3), wykonanym z ma¬ terialu o wspólczynniku tarcia (A2) wzgledem ma¬ terialu zwijki, wzmocnionym dwoma lub wiecej drutami metalowymi (4), przy czym pomiedzy ze¬ wnetrzna powierzchnia zwijki (2) a wewnetrzna « powierzchnia plaszcza zewnetrznego (3) istnieje szczelina (S), zas wspólczynnik tarcia (Aj) i (A2) zwiazane sa zaleznoscia (Aj =l= A2).DN-3, z. 297/84 Cena 100 zl PL