PL123201B1 - System of disengagement of reversing end face cylindrical gear, preventing the accidents in agricultural working machines - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest uklad odlaczania nawrotnej czolowej przekladni walcowej dla zapo¬ biezenia wypadkom w rolniczych maszynach robo¬ czych, zwlaszcza samojezdnych sieczkarniach polo¬ wych.

Do napedu narzadów roboczych i do jazdy w iiimojezdnych sieczkarniach polowych stosuje sie rózne uklady napedowe. Tak wiec znany jest z opi¬ su patentowego NRD nr 75 171 uklad napedowy, w którym beben, tnacy sieczkarni jest napedzany silnikiem usytuowanym poprzecznie do kierunku jazdy poprzez przekladnie pasowa. Druga przeklad¬ nia pasowa prowadzi od silnika do walka posred¬ niego, z którego napedza sie kola pojazdu poprzez wariator i skrzynie biegów, jak równiez uklad po¬ dajnikowy lacznie z adapterem. Ten ostatni naped biegnie poprzez nawrotna przekladnie zmianowa stopniowa z wyjsciem o stalej predkosci obrotowej dla napedu adaptera i ma przelaczalne wyjscie do napedu ukladu doprowadzajacego, co umozliwia uzyskanie sieczki o róznych dlugosciach.

Bieg ukladu doprowadzajacego i czesciowo adaptera naprzód lub do tylu uzyskuje sie w ten sposób, ze na wale wejsciowym nawrotnej prze¬ kladni zmianowej stopniowej znajduja sie dwa sprzegla, z których kazde lub obydwa razem moga byc wlaczone za pomoca drazka przelaczajacego.

Naped z walu wejsciowego przenosi sie na wal wyjsciowy ze stala predkoscia obrotowa poprzez pierwsze sprzeglo i bezposrednia przekladnie czo- 10 20 25 30 2 lowa, a jednoczesnie poprzez drugie sprzeglo z przekladnia czolowa z kolem posrednim, co umozliwia uzyskanie przeciwnego kierunku obro¬ tów. Jesli obydwa sprzegla sa; wylaczone, uklad podajacy i adapter sa nieruchome. Wlaczalny wal wyjsciowy jest polaczony, funkcjonalnie poprzez blok polaczen z walem wyjsciowym napedu adap¬ tera, tak ze mozna obok biegu naprzód i wstecz uzyskac dodatkowo rózne predkosci obrotowe dla róznych dlugosci sieczki.

Ten uklad napedowy zawiera znaczna liczbe miejsc stanowiacych zródla zagrozenia przy wyko¬ nywaniu napraw lub usuwaniu recznym zaklócen w doplywie materialu zniwnego. Jesli osoba obslu¬ gujaca przed opuszczeniem siedzenia kierowcy wy¬ lacza naped urzadzen' roboczych, tj. odlacza prze¬ kladnie pasowa i odlacza obydwa sprzegla, to zatrzymanie bebna sieczkarni trwa kilka minut.

Uklad doprowadzajacy i adapter zatrzymuja sie stosunkowo szybko. Sytuacja ta powoduje znaczne zagrozenie dla personelu przez obracajacy sie bez¬ wladnie beben sieczkarni a ponadto wystepuje mozliwosc przypadkowego lub samoczynnego wla¬ czania sie ukladu doprowadzajacego i adaptera, co grozi ciezkimi obrazeniami. Takie samoczynne za¬ laczenie na skutek zawodnosci mechanicznego za¬ laczania sprzegla, np. przy niepelnym jego rozla¬ czeniu w zwiazku z zablokowaniem urzadzenia przez material zniwny, w praktyce jest czestym przypadkiem. I tak nagle po usunieciu zablokowa- 123 2013 123 201 4 nia lub wskutek drgan pochodzacych od pracuja¬ cego silnika cala maszyna zaczyna znowu praco¬ wac. Poniewaz takie niebezpieczenstwo jest znane, w opisie obslugi urzadzenia poleca sie wylaczanie silnika przy wykonywaniu wyzej opisanej czyn¬ nosci, co jednak czesto r.ie jest respektowane przez obsluge i tym samym nie usuwa zagrozenia. Oprócz tego pozostaje wada swobodnego wybiegu bebna sieczkarni, poniewaz hamowanie bebna wylaczo¬ nym silnikiem jest niedopuszczalne z uwagi na powstajace wtedy silne drgania napedu.

Inny uklad napedowy znany jest z opisu paten¬ towego NRD.nr 98 598, wedlug którego naped prze¬ nosi sie na narzady robocze z silnika usytuowanego wzdluz kier.inku jazdy, poprzez dwie przekladnie pasower-Jedna z przekladni pasowych napedza beben sieczkarni poprzez przekladnie róznicowa zmianowa stopniowa a stad poprzez dlugi walek napedza sie uklad doprowadzania i adapter. Na wale wejsciowym znajduja sie, jak to opisano w opisie patentowym NRD nr 75171 dwa sprzegla o tej samej funkcji. Naped dmuchawy rzutowej nastepuje poprzez druga przekladnie pasowa pro¬ wadzaca naped od silnika poprzez przekladnie katowa. Odnosnie niebezpieczenstwa wypadków ten . uklad napedowy jest analogiczny do opisanego w opisie patentowymi NRD nr 75171, poniewaz po zwolnieniu sprzegla znajdujacego sie w napedzie od strony silnika narzady robocze maja - swobodny wybieg i nie sa zabezpieczone przeciw ewentual¬ nemu ponownemu zalaczeniu przy pracy silnika.

Obydwa opisane rozwiazania sa oprócz tego w jed¬ nakowym stopniu wadliwe, gdyz do wlasciwego zatrzymania (maszyny rolniczej wymaga sie obslugi kilku- narzadów uruchamiajacych, co.utrudnia bez¬ bledna prace obslugi.

Do samoczynnego zatrzymywania silnika znane jest oprócz tego stosowanie styków elektrycznych w polaczeniu z elektromechanicznym urzadzeniem uruchamiajacym, które przy rozlaczeniu styków przerywa doplyw paliwa do silnika. Tego rodzaju styki moga byc umieszczone przykladowo przy sie¬ dzeniu kierowcy1 przy zamknieciu dmuchawy rzu¬ towej, na pokrywie sieczkarni, na siatkach och¬ ronnych itd.

Wada rozwiazan tego rodzaju jest to, ze od chwili uruchomienia styków do chwili zatrzymania silnika uplywa wiele czasu, podzespoly tego rodzaju wymagaja dodatkowych nakladów, przy czym nie zapobiega sie swobodnemu wybiegowi narzadów roboczych.

Dalsze urzadzenie zapobiegajace nieszczesliwym wypadkom znane jest z opisu patentowego RFN DOS nr 27 30 031. Dziala ono jako akustyczne urza¬ dzenie ostrzegajace. Naped bebna sieczkarni naste¬ puje przy tym poprzez grzechotke, tak ze po wy¬ laczeniu napedu slyszy sie dzwiek ostrzegajacy, az do chwili calkowitego zatrzymania narzadów robo¬ czych. Wada tego rozwiazania jest swobodny wy¬ bieg narzadów roboczych, co oznacza, ze wystepuje tu nadal zagrozenie wypadkowe. Oprócz tego akustyczne urzadzenie ostrzegajace wymaga zwiek¬ szonych nakladów.

Celem wynalazku jest usuniecie wymienionych wad poprzez opracowanie ukladu wylaczania na¬ pedu maszyn rolniczych zapobiegajacego nieszczesli¬ wym wypadkom, które moga byc powodowane przez obracajace sie narzedzia robocze, umozliwia¬ jacego latwa ^obsluge i wymagajacego niewielkich. 5 nakladów.

Rozwiazanie wedlug wynalazku polega na tym, ze elektromagnetyczne sprzegla osadzone na wale wyjsciowym nawrotnej czolowej przekladni wal¬ cowej przylaczone sa jednymi przewodami poprzez io wylacardk razem do jednego bieguna zródla pradu, a drugimi przewodami przylaczone sa bezposrednio do drugiego bieguna zródla pradu i moga byc wla¬ czane równoczesnie.

Uklad wedlug wynalazku pozwala w najkrótszym 15 czasie na zatrzymanie wirujacych narzadów robo¬ czych poprzez zastosowanie do napedu tych narza¬ dów w maszynie rolniczej i zmiany kierunku obro¬ tów nawrotnej czolowej przekladni walcowej. Na walku przedniowym znajduja sie dwa sprzegla 20 elektromagnetyczne, przy czym kola czolowe po¬ laczone trwale ze sprzeglami zazebiaja sie z kolami drugiego walu przekladni bezposrednio i jedno¬ czesnie za posrednictwem kola posredniego. Kazde sprzeglo elektromagnetyczne jest przylaczone jed- u nym przewodem do wspólnego bieguna zródla pradu, a drugie przewody sprzegiel razem sa przy¬ laczone do drugiego bieguna zródla pradu poprzez wylacznik. Ten uklad opisany jako elektryczny mozna naturalnie wykonac jako pneumatyczny lub 3Q hydrauliczny. Nawnotna czolowa przekladnia wal¬ cowa jest usytuowana nastepujaco w ukladzie na¬ pedowym.

Naped od silnika maszyny rolniczej jest rozgale¬ ziony z jednej strony na naped dmuchawy rziuto- 35 wej, z drugiej zas na wszystkie poizostale narzady robocze. W realizacji jest to trójkatny uklad prze¬ kladni, pasowej. Dmuchawe napedza sie bezposred¬ nio z przekladni pasowej poprzez przekladnie kato¬ wa. Drugi naped tej przekladni pasowej rozgalezia 40 sie dalej na klinowym kole pasowym, tak ze na¬ pedza sie adapter za posrednictwem nawrotnej czolowej przekladni walcowej, a ponadto za pos¬ rednictwem czolowej zmianowej stopniowej prze¬ kladni walcowej napedza sie beben sieczkarni, 45 walce doprowadzajace i slimak doprowadzajacy do dmuchawy rzutowej. '* Zasade stanowi uzyskanie skutku wedlug wynalazku niezaleznie od ukladu, wazne jest jedynie, aby nawrotna czolowa przek- kladnia walcowa znajdowala sie w ukladzie nape- 0 dowym, którego narzady robocze maja byc zatrzy¬ mywane i byla z nimi polaczona funkcjonalnie.

Wedlug wynalazku narzady robocze maszyny rol¬ niczej zatrzymuje sie w ten sposób, ze równoczes¬ nie wlacza sie sprzegla elektromagnetyczne naw¬ rotnej czolowej przekladni walcowej. Nastepuje to przez uruchomienie wylacznika, poprzez który kazde ze sprzegiel jest przylaczone do bieguna zródla pradu. Na krótko przed tym wylacza sie sprzeglo silnika znajdujace sie w kazdej maszynie rolniczej. Poniewaz przy tym chodzi o równoczesne zalaczenie dwóch stopni przekladni o przeciwnym kierunku obrotów, wiec zgodnie z zasada akcji — reakcji prowadzi to do natychmiastowego zahamo¬ wania i unieruchomienia wszystkich narzadów ro- 65 boczych. Wielkosc momentu hamujacego jest przy5 123 201 6 tym równa podwójnemu momentowi tarcia posliz¬ gowego sprzegla, a czas zatrzymania narzadów ro¬ boczych zalezy od ich energii kinetycznej, wymia¬ rów sprzegiel i ich predkosci obrotowej. W samo¬ jezdnych sieczkarniach polowych czasy te przy zastosowaniu ukladu wedlug wynalazku wynosza okolo jednej sekundy.

Zaleta ukladu wedlug wynalazku jest to, ze usu¬ wanie zaklócen w przeplywie materialu zniwnego lub napirawy narzadów roboczych mozna przepro¬ wadzac bezpiecznie. Silnik wskutek duzego mo¬ mentu hamujacego nie jest w stanie poruszyc na¬ rzadów roboczych, nawet w przypadku, gdy sprzeglo silnika przypadkowo wlaczy sie. Dalsza zaleta jest prostota obslugi — przez zastosowanie tylko jednego wylacznika. Koszty realizacji ukladu wzrastaja minimalnie ze wzgledu na wprowadzanie w stosunku do istniejacych ukladów napedowych dodatkowo tylko jednego wylacznika. Obok zwiek¬ szenia bezpieczenstwa pracy korzystne jest rów¬ niez to, ze uklad zabezpiecza narzady robocze przed zniszczeniem przez ciala obce.

Wymieniony krótki czas hamowania ruchu na¬ rzadów roboczych zapobiega równiez bardzo czesto wystepujacym powaznym uszkodzeniom bebna sieczkarni i dmuchawy. W polaczeniu z czujnikiem cial obcych, który wysyla sygnal uruchamiajacy wylacznik mozna zautomatyzowac ochrone przed cialami obcymi. Oprócz tego w ukladzie napedo¬ wym znajduja sie oddzielnie obwody obu sprzegiel do zalaczenia w znany sposób biegu wprzód, do tylu i biegu luzem narzadów roboczych.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia widok z góry ukladu napedu samo¬ jezdnej sieczkarni polowej, fig. 2 — nawrotna czo¬ lowa przekladnie walcowa w przekroju poprzecz¬ nym, a fig. 3 przedstawia uklad uruchamiania sprzegiel elektromagnetycznych w nawrotnej czo¬ lowej przekladni walcowej.

Silnik 2 umieszczony wzdluznie wzgledem kie¬ runku jazdy w samojezdnej sieczkarni polowej 1 napedza poprzez przekladnie pasowa 3 w ukladzie trójkata klinowe kolo pasowe 4 dmuchawy rzuto¬ wej 5 i jednoczesnie zmianowa stopniowa czolowa przekladnie walcowa 6. Wal przegubowy 7 wycho¬ dzacy z przekladni 6 napedza poprzez przekladnie katowa 8 beben sieczkarni 10 osadzony na wale 9, z mozliwoscia trzech biegów do przodu i jednego 5 do tylu. Bezposrednio na przekladni 6 jest osa¬ dzona pompa hydrauliczna 11 do napedu silników hydraulicznych 13 umieszczonych na walcach do¬ prowadzajacych 12.

Trzeci naped poprzez wal przegubowy 14 biegnie io do przekladni stozkowej 15 slimaka doprowadzaja¬ cego 16 dmuchawy rzutowej 5. Do napedu adaptera sluzy przekladnia pasowa 17, która od przekladni 6 napedza nawrotna czolowa przekladnie walcowa 18 z walem wejsciowym 19 i wyjsciowym 20. Na wale 15 wyjsciowym sa osadzone elektromagnetyczne sprze¬ gla 21, 22. Polaczone ze sprzeglem 21 kolo walcowe 23 zazebia sie z kolem walcowym 24 na wale wej¬ sciowym 19, a polaczone ze sprzeglem 22 kolo wal¬ cowe 25 zazebia sie poprzez kolo posrednie 26 z ko- 20 lem walcowym 27 na wale wejsciowym 19.

Nie uwidoczniony na rysunku adapter jest na¬ pedzany walem wyjsciowym 20 poprzez sprzeglo cierne 28 i wal przegubowy 29. Przewody 30 i 31 sprzegiel elektromagnetycznych 21 i 22 przylacza 25 sie razem do bieguna 32, a przewody 33 i 34 razem poprzez wylacznik 35 do bieguna 36 zródla pradu 37.

Za.strzezenie patentowe 30 Uklad odlaczania nawrotnej czolowej przekladni walcowej dla zapobiezenia wypadkom i zaklóce¬ niom w pracy w rolniczych maszynach roboczych, zwlaszcza w samojezdnej sieczkarni polowej, w której na wale napedowym nawrotnej czolowej przekladni walcowej znajduja sie dwa sprzegla dla biegu w przód i w tyl narzadów roboczych, zna¬ mienny tym, ze elektromagnetyczne sprzegla (21, 22) osadzone na wale wyjsciowym (20) nawrotnej czolowej przekladni walcowej (18) przylaczone sa jednymi przewodami (33, 34) poprzez wylacznik (35) razem do jednego bieguna (36) zródla pradu (37), a drugimi przewodami (30, 31) przylaczone sa bez¬ posrednio do drugiego bieguna (32) zródla pradu 15 (37) i sa wlaczalne równoczesnie.123 231 37 36 32 X OZGraf. Z.P. Dz-wo, z. 94 (80+15) 08.84 Ctna 100 il