Przedmiotem wynalazku jest uklad sterowania rozruchem i nawrotepi trójfazowego silnika indukcyjnego.Znany jest uklad sterowania rozruchem trójfazowego silnika indukcyjnego za pomoca przela¬ czników lub styczników umozliwiajacych przelaczenie uzwojenia silnika z polaczenia w gwiazde na polaczenie w trójkat. Znanyjest równiez uklad sterowania nawrotem silnika za pomoca przelaczni¬ ków lub styczników umozliwiajacych zmiane kierunku wirowania wirnika przez przelaczenie faz zasilajacych uzwojenie silnika.W znanych rozwiazaniach ukladów sterowania nawrotem silników kwestie prawidlowego rozruchu pomijano. Wlaczanie bezposrednio do sieci silników o mocy znamionowej powyzej 4,5 kW powoduje niekorzystne skutki w sieci energetycznej w postaci znacznego poboru pradu a tym samym znacznych spadków napiec. Z tego powodu silniki o mocy znamionowej powyzej 4,5 kW powinny byc zalaczane do sieci za pomoca przelaczników zero-gwiazda-trójkat. Stosowa¬ nie dwóch oddzielnych ukladów sterowania rozruchem i nawrotem powoduje rozbudowanie ukladu i komplikuje czynnosci manipulacyjne stwarzajac jednoczesnie mozliwosc omylkowego wlaczenia silnika, a tym samym przeciazenie uzwojen silnika.Celem wynalazku jest opracowanie prostego stycznikowego ukladu sterowania rozruchem i nawrotem wykluczajacego mozliwosc uruchomienia silnika przy polaczeniu uzwojenia w trójkat bez uprzedniego zalaczenia silnika przy uzwojeniu polaczonym w gwiazde.Cel ten osiagnieto w ukladzie zlozonym z ukladu sterowania rozruchem oraz z ukladu sterowania nawrotem majacych blokady wykluczajace mozliwosc równoczesnego wlaczenia sty¬ czników sterujacych rozruchem oraz równoczesnego wlaczenia styczników sterujacych nawrotem, w którym uklady te polaczone sa jedna para polaczonych równolegle normalnie otwartych zesta¬ wów styczników sterujacych obrotami w prawo i w lewo.Rozwiazanie wedlug wynalazku upraszcza uklad przez zmniejszenie ilosci styczników oraz zapewnia blokade kaskadowa uniemozliwiajaca wlaczenie silnika do sieci przy uzwojeniu polaczo¬ nym w trójkat bez uprzedniego wlaczenia przy uzwojeniu polaczonym w gwiazde. Ponadto uklad umozliwia uzyskanie rozruchu automatycznego przez zastosowanie przekaznika czasowego.2 123188 Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. J przedstawia schemat obwodu glównego a fig. 2 — schemat ukladu sterowania.Obwód glówny tworzy siec trójfazowa czteroprzewodowa R, S, T, O doprowadzajaca napiecie do poczatków uzwojenia silnika oznaczonych literami U, V, W. Konce uzwojen silnika oznaczono literami X, Y, Z. Przed przeciazeniem silnik jest chroniony przekaznikiem termicznym PT.Uklad sterowania rozruchem sklada sie ze stycznika SY umozliwiajacego polaczenie uzwojen silnika w gwiazde oraz ze stycznika SA umozliwiajacego polaczenie w trójkat natomiast uklad sterowania nawrotem silnika zawiera stycznik SL umozliwiajacy obroty silnika w lewo oraz ze stycznika SP umozliwiajacego zmiane kierunku obrotów silnika przez zmiane dwóch faz zasilajacych uzwojenie silnika. Stycznik SY ma zestyki normalnie zamkniete SY1 wlaczone w szereg z cewka stycznika SA a stytzaik SA ma zestyki normalnie zamkniete SA1 wlaczone w szereg z cewka stycznika SY oraz zestyki normalnie otwarte SA2 podtrzymujace zasilanie cewki SA. Stycznik SL ma zestyki normal¬ nie zamkniete SL1 wlaczone w szereg z cewka stycznika SP oraz zestyki normalnie otwarte SL2 podtrzymujace zasjUnie cewki SL i zestyki SL3laczace obwody sterowania rozruchem i nawrotem.Stycznik SP ma zestyki normalnie zamkniete SP1 wlaczone w szereg z cewka SL i zestyki normalnie otwarte SP2 podtrzymujace zasilanie cewki SP i zestyki SP3 polaczone równolegle z zestykami SI3.Dzialanie ukladu jest nastepujace: chcac przykladowo uruchomic silnik i nadac mu kierunek obrotów w lewo nalezy przycisnac przycisk PZL z wlaczeniem uzwojen w polaczenie gwiazdy.Cewka stycznika SL zostanie zasilona i po zwolnieniu przycisku nastapi samopodtrzymanie zasilania tej cewki przez zestyki normalnie otwarte SL2. Zestyki normalnie zamkniete SL1 przerwa doplyw pradu do cewki stycznika SP. Zestyki normalnie otwarte SL3 zostana zamkniete umozli¬ wiajac tym samym zasilenie cewki stycznika SYatym samym uruchomienie silnika przy uzwojeniu polaczonym w g^wiazde. Po ustaleniu sie obrotów silnika nalezy przycisnac przycisk PZA wlacza¬ jacy cewke stycznika SA uruchamiajaca silnik przy uzwojeniu polaczonym w trójkat. Z chwila zadzialania stycznika SA zestyki normalnie zamkniete SAl zostana rozwarte przerywajac zasilanie cewki SY. Po zwolnieniu nacisku na przycisk PZA nastapi samopodtrzymanie zasilania cewki stycznika SA przez zestyki normalnie otwarte SA2. Uruchomienie silnika i nadanie mu obrotów przeciwnych odbywa sie za pomoca przycisku PZP z wlaczeniem uzwojen w polaczenie gwiazdy po uprzednim wylaczeniu przycisku PW wylaczajacego uklad sterowania.Zastrzezenie patentowe Uklad sterowania trójfazowego silnika indukcyjnego zlozony ze stycznikowego ukladu rozru¬ chowego oraz ze stycznikowego ukladu nawrotnego majacych blokady wykluczajace, znamienny tym, ze pomiedzy ukladami sterowania rozruchem i nawrotem ma wlaczona jedna pare równolegle polaczonych zestyków pomocniczych (SL3 i SP3) styczników (SL i SP) sterujacych nawrotem sprzegajaca zaciski przycisków sterowniczych (PZL, PZP, PZA).123188 0 9 Rc 6g Tc fi l PT 5L FM z? x9 v i ] « SP 6 .6 \-H 5A W 5Y Fijf. 7123188 R o- H^h fr PW PT SLS SP3 PZL r~i ri U /Si.2 P^P•t ISP2 1 5Pf 5Lf 5/.Oo- 5P SY PZA ET1; tu SA2 SAf 5Vf SA Fig. 2 Pracownia Poligraficzna UPPRL. Naklad 120 egz.Cena 106 zl PL