Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do wytwarzania kapilar szklanych, pojedynczych i wielokana¬ lowych, przez zwezanie rur szklanych.Dotychczas proces obróbki cieplnej rur szklanych dla celów laboratoryjnych odbywa sie najczesciej przy zastosowaniu palników gazowych. Wskutek ogrzewania szklo staje sie plastyczne. Rozciagajac plastyczna rure (juz poza obrebem plomienia) powoduje sie jej zwezenie. Praca taka wymaga duzej wprawy, jest malo wydajna i nie pozwala na uzyskanie powtarzalnych wyników. Podczas ogrzewania rury szklanej w plomieniu palnika regulacja temperatury nagrzania odbywa sie poprzez zblizanie lub oddalanie wzgledem plomienia, obroty wokól osi i przesuwanie wzdluz osi podluznej rury.Urzadzenie wedlug wynalazku posiada uklad napedowy wyposazony w silnik na osi którego jest zamocowana rolka o podwójnym dzialaniu, transportujaca i równoczesnie zapewniajaca podawanie rury szklanej do grzejnika z mala predkoscia kilku — kilkudziesieciu mm/min. oraz wyciaganie kapilary z predkoscia kilkakrotnie wieksza. Do transportu rury szklanej sluzy zamocowana na osi silnika rolka, na której jest nawinieta linka stalowa, podajaca szklana rure do cylindrycznego grzejnika elektrycznego. Rolka podajaca jest sprzegnieta ciernie z rolka transportujaca kapilare. Stosunek srednicy odpowiednich rolek transportujacych zalezy od stosunku srednicy wytwarzanej kapilary do srednicy wyjsciowej rury szklanej.Wprowadzanie i wyciaganie odbywa sie zarówno ze stala predkoscia kapilary z uplastycznionej przez nagrzanie w grzejniku elektrycznym wyjsciowej rury szklanej. Rure szklana ogrzewa sie cylindrycznym grzejnikiem elektrycznym do uzyskania plastycznosci szkla. Równoczesnie rura podlega rozciaganiu ze stala predkoscia, wieksza od predkosci podawania do grzejnika. Predkosc rozciagania zalezy od stosunku zadanej srednicy kapilary do srednicy rury wyjsciowej. Tak uzyskana kapilare umieszcza sie wewnatrz rury wyjscio¬ wej i powtarzajac proces wyciagania uzyskuje sie kapilare dwukanalowa albo wielokanalowa z przytopio- nymi do wewnetrznej scianki mikrokapilarami.Rozwiazanie wedlug wynalazku pozwala na wyciaganie rurek szklanych o róznych srednicach oraz uzyskiwanie wysokiej jakosci kapilar pojedynczych i wielokanalowych o srednicach w zakresie od 0,1 do 3,0mm stosowanych do produkcji mikropipet w labolatoriach fizjologicznych,biochemicznych itp. Rozwia¬ zanie zapewnia duza precyzje wykonania kapilar. Ogrzewanie szkla za pomoca cylindrycznego grzejnika elektrycznego zapewnia równomiernie uplastycznienie w calym przekroju rurki z której jest wytworzona kapilara.Mechaniczne sprzezenie transportu rury szklanej z transportem kapilary posiada istotne zalety kons¬ trukcyjne i eksploatacyjne, zapewnia zsynchronizowanie predkosci transportu rury szklanej oraz predkosci7 119 985 wyciagania kapilary w wyniku czego nastepuje samoczynna korelacja ewentualnych zmian predkosci trans¬ portu pode/as podawania rur szklanych i wyciagania kapi lar, decyduje to o prostocie konstrukcji urzadzenia przynoszac w wyniku obnizke kosztów jego wykonania, stanowi o prostocie i latwosci obslugi urzadzenia.Wynalazek zostanie blizej objasniony na podstawie rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat urzadzenia do obrabiania rur szklanych, fig. 2 pokazuje zestaw z przy topiona mikrokapilara. Urzadzenie sklada sie z podstawy 13 / kolumna 12, na których jest umieszczony uklad napedowy i uklad do transportu rur szklanych 1 i kapilar 2, wyposazony w silnik 3 oraz z grzejnika elektrycznego 11 w postaci cylindra, z regulacja temperatury. Na osi silnika 3 jest osadzona rolka 4 wspólnie z rolka napedzajaca 5, która z kolei jest sprzegnieta ciernie z rolka dociskajaca 6 ukladu transportujacego kapilar 2, w sklad którego wchodza zespoly prowadzace 9. Na rolce 4 jest nawinieta stalowa linka 10 opasana na bloczku 8 i zakonczona uchwytem 7 mocujacym szklana rure 1. Rolka dociskajaca 6 jest osadzona na wsporniku 15 zaopatrzonym w sprezyne dociskajaca 14 o regulowanej sile docisku. Rura szklana 1 zamocowana w uchwycie 7 jest podawana do wnetrza cylindrycznego grzejnika elektrycznego 11, ze stala predkoscia przez odwijanie linki stalowej 10 z rolki 4, której obroty stj zsynchronizowane z obrotami rolki napedzajacej 5 wskutek zastosowania wspólnego napedu, silnikiem 3. Przez utworzenie z rolki 4 i 5 podwójnego ukladu, napedzanego silnikiem 3 nastepuje równoczesne podawanie rury szklanej 1 do grzejnika 11 z mala predkoscia, kilku — kilkudziesieciu mikrome¬ trów na minute, oraz wyciaganie kapilary 2 lub 16 z predkoscia kilkakrotnie wieksza. Linka stalowa 10 transportujaca rure szklana 1 do grzejnika elektrycznego 11 odwija sie z rolki 4 o malej srednicy, znajdujacej sie na osi silnika elektrycznego 3. Rolka 5 o duzej srednicy, transportuje wytworzona kapilare 2 lub 16 wciagana pomiedzy obracajaca sie rolka 5 zamocowana na osi silnika elektrycznego 3, a rolka 6 osadzona na wsporniku 15.Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie do wytwarzania kapilar szklanych, wyposazone w uklad napedowy, zespól grzejny i uklad transportujacy obrabiane rury, znamienne tym, ze na osi silnika elektrycznego (3) ukladu napedowego jest osadzona rolka (4), o male] srednicy, do podawania rury szklanej (l)do grzejnika elektrycznego (11), z mala predkoscia, oraz równoczesnie rolka (5), o duzej srednicy do wyciagania kapilary (2), z predkoscia kilkakrotnie wieksza od predkosci wprowadzania rury szklanej (1), przy czym na rolce (4)jest nawinieta linka stalowa (10), zakonczona uchwytem (7) mocujacym rure szklana (1) oraz opasana na bloczku (8) osadzonym na kolumnie (12), natomiast z wymienna rolka (5) jest sprzegnieta ciernie rolka dociskajaca (6) ukladu transportujacego (9). 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze grzejnik elektryczny (11) ma ksztalt cylindra, do wnetrza którego jest wprowadzona wyjsciowa rura szklana (1) celem uplastycznienia. 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze ma wymienne rolki (4) i (5) sluzace do zmiany predkosci wyciagania i transportu kapilary (2). 4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze rolka dociskajaca (6)jest osadzona na wsporniku (15) zaopatrzonym w sprezyne (14) o regulowanej sile docisku.119 985 FIG.1 FI6.2 PL