PL119484B2 - Method for manufacturing stable concentrated solutions of basic triphenylmethane dyeshnykh rastvorov trifenolmetanovykh krasitelejj - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania stabilnych stezonych roztworów zasadowych barwników trójfenylometanowych do barwienia welny, papieru, drewna, skór i tworzyw sztucznych, do wyrobu farb graficz¬ nych i malarskich.Do przygotowania kapieli uzywane sa barwniki w postaci proszków, które znacznie sie pyla i pogarszaja warunki bezpieczenstwa i higieny pracy, ponadto wystepuja trudnosci w ich rozpuszczeniu. W celu wyeliminowa¬ nia omawianych trudnosci opracowano nowa forme handlowa zasadowych barwników w postaci wysoko skon¬ centrowanych roztworów.Znany jest z patentu polskiego nr 79389 sposób otrzymywania stabilnych stezonych roztworów rozpusz¬ czalnych w wodzie soli kwasów mineralnych i karboksylowych z zasadowymi barwnikami z szeregu antrachino- nu, trójfenylometanu, stilbenu, azometinowego, oksazyn, cyjanin lub zwiazków azowych. Srodek barwiacy za¬ wiera 20—80% wagowych soli zasadowego barwnika rozpuszczonego w 80—20% rozpuszczalnika mieszajacego sie z woda, lub mieszaniu takich rozpuszczalników, wystepujacy w postaci cieklej w temperaturze otoczenia i stano¬ wiacego ester zwlaszcza kwasu karboksylowego o co najmniej jednej dodatkowej grupie hydrofilowej z alkoho¬ lem jednowodorotlenowym i/lub co najmniej jeden alkohol jednowodorotlenowy zawierajacy co najmniej jedna grupe aldehydowa, ketonowa lub wewnetrzne ugrupowanie eterowe i/lub dwuketon i/lub sulfolan lub sulfolen albo ich pochodne podstawione w polozeniu alfa i/lub dodatkowo wode.Znanyjest z patentu polskiego nr 80178 sposób otrzymywania stezonych roztworów wodnych zasadowych barwników azowych, metynowych, azometynowych, akrydynowych, azynowych, oksyazynowych, ksanteno- wych lub antrachinonowych albo zasadowych barwników trójfenylometanowych, zawierajacych co najmniej pierwszorzedowe lub drugorzedowe grupy aminowe. Srodek barwiacy zawiera 10—80% wagowych co najmniej jednej soli zasadowego barwnika wywodzacego sie z mocnego kwasu nieorganicznego oraz 90—20% wagowych mieszaniny rozpuszczalników skladajace sie zasadniczo z 5—50% wagowych wody, 95-50% jednego kwasu tlusz¬ czowego o 1-4 atomach wegla, 0—5% wagowych alkoholu jednowodorotlenowego lub ketonu i ewentualnie zawiera ponadto niejonotwórczy lub kationoczynny srodek powierzchniowy i/lub 0,1—3% wagowych srodka przeciwpieniacegó.2 119484 Znany jest równiez z patentu polskiego nr 80129 sposób otrzymywania stezonego bezwodnego roztworu barwników zasadowych, wywodzace sie z mocnych kwasów nieorganicznych sole zasadowych barwników w roz¬ puszczalnikach organicznych.Sposobem wedlug wynalazku stabilne stezone roztwory zasadowych barwników trójfenylometanowych o wzorze 1, w którym X oznacza anion mocnego kwasu mineralnego, kwasu karboksylowego lub mieszaniny tych anionów, otrzymuje sie poddajac zwiazek o wzorze 2, otrzymany po wytraceniu w srodowisku alkalicznym utlenionego produktu kondensacji bezaldehydu z dwumetyloanilina rozpuszczeniu w kwasie tluszczowym o 1-4 atomach wegla, korzystnie w kwasie octowym lub hydroksypropionowym, a nastepnie w celu poprawienia wlas¬ nosci uzytkowych traktuje sie mocnym kwasem mineralnym do uzyskania roztworu o pH 2-2,5 i dodaje niejo¬ nowy srodek powierzchnioczynny, po czym nastawia roztwór na zadana koncentracje mieszanina kwasu tlusz¬ czowego z woda.Zalety postaci plynnej barwników zasadowych sa nastepujace: a) eliminuja problem suszenia b) poprawiaja warunki bezpieczenstwa i higieny pracy u odbiorców i producenta barwników, c) plyny barwników daja sie szybciej i latwiej dozowac niz proszki, d) nie wymagaja cieplej wody do zapastowania i latwo sie w wodzie rozpuszczaja.Sposób wedlug wynalazku wyjasniaja nie ograniczajac jego zakresu ponizsze przyklady, w których czesci i procenty oznaczaja czesci i procenty wagowe.Przyklad I. Do 1300 czesci zasady barwnika o wzorze 2, zawierajacej 65% suchej substancji dodaje sie 920 czesci kwasu octowego lodowatego oraz 30 czesci eteru alkilofenoksypolioksyetylenowego, po doklad¬ nym wymieszaniu dodaje sie cienkim strumieniem 250 czesci 30% kwasu solnego do uzyskania pH 2—2,5.Nastepnie zawartosc podgrzewa sie do temperatury 45—50°C i miesza w tej temperaturze w ciagu 2—4 godzin.Po tym czasie otrzymany roztwór filtruje sie od zanieczyszczen na nuczy filtracyjnej. Otrzymuje sie ciemno-zie- lony stezony roztwór barwnika, który jest stabilny po dlugim okresie magazynowania.Przyklad II. Do 762 czesci zasady barwnika o wzorze 2, zawierajacej 67% suchej substancji dodaje sie 522 czesci kwasu hydroksypropionowego 50% oraz 45 czesci eteru alkilofenoksypolioksyetylenowego, po wymieszaniu skladników dodaje sie 171 czesci 30% kwasu solnego do uzyskania pH 2—2,5. Nastepnie zawartosc podgrzewa sie do temperatury 45- 50°C i miesza w tej temperaturze 1-4 godzin. Otrzymany ciemno-zielony stezony roztwór barwnika filtruje sie od drobnych zanieczyszczen.Zastrzezenia patentowe Sposób wytwarzania stabilnych stezonych roztworów zasadowych barwników trójfenylometanowych o wzorze 1, w którym X oznacza anion mocnego kwasu mineralnego, kwasu karboksylowego lub mieszaniny tych anionów, znamienny tym. ze zwiazek o wzorze 2, otrzymany po wytraceniu w srodowisku alkalicznym utlenionego produktu kondensacji benzaldehydu z dwumetyloanilina rozpuszcza sie w kwasie tluszczowym o 1-4 atomach wegla, korzystnie w kwasie octowym lub hydroksypropionowym, a nastepnie traktuje sie moc¬ nym kwasem mineralnym do uzyskania roztworu o pH 2—2,5 i dodaje niejonowy srodek powierzchniowoczynny, po czym nastawia roztwór na zadana koncentracje mieszanina kwasu tluszczowego z woda.O-* N(CH3).AZ (CH3 )2 0 Wzór 1119484 V-NfCH. -y \ Jy Wzór 2 PL

Claims (1)

1. Zastrzezenia patentowe Sposób wytwarzania stabilnych stezonych roztworów zasadowych barwników trójfenylometanowych o wzorze 1, w którym X oznacza anion mocnego kwasu mineralnego, kwasu karboksylowego lub mieszaniny tych anionów, znamienny tym. ze zwiazek o wzorze 2, otrzymany po wytraceniu w srodowisku alkalicznym utlenionego produktu kondensacji benzaldehydu z dwumetyloanilina rozpuszcza sie w kwasie tluszczowym o 1-4 atomach wegla, korzystnie w kwasie octowym lub hydroksypropionowym, a nastepnie traktuje sie moc¬ nym kwasem mineralnym do uzyskania roztworu o pH 2—2,5 i dodaje niejonowy srodek powierzchniowoczynny, po czym nastawia roztwór na zadana koncentracje mieszanina kwasu tluszczowego z woda. O-* N(CH3). AZ (CH3 )2 0 Wzór 1119484 V-NfCH. -y \ Jy Wzór 2 PL