Przedmiotem wynalazku jest miernik poziomu napiecia trzasków wystepujacych przy przesuwaniu sie styku elektrycznego, szczególnie ruchem obro¬ towym, przeznaczony do stos-owania w powtarzal¬ nym procesie wytwarzania potencjometrów.Znany jest z polskiego opisu patentowego nr 59 363 miernik poziomu napiecia trzasków, którego zasadnicza niedogodnoscia jest koniecznosc podej¬ mowania decyzji o wyniku pomiaru przez obsluge Uniemozliwia to Sitosowanie tego rozwiazania w automatycznej linii produkcyjnej potencjometrów.Znany jest pomiar napiecia trzasków potencjo¬ metrów dokonywany w ten sposób, ze pomiedzy wyprowadzenia poczatku i konca mierzonego po¬ tencjometru, przykladane jest stale napiecie po¬ miarowe, a nastepnie mierzone jest przemienne na¬ piecie generowane na slizgaczu potencjometru, podczas ruchu tego sMzgacza. Napiecie to nazywa sie napieciem trzasków. Ruch slizgacza- uzyskuje sie, w zaleznosci od konstrukcji badanego poten¬ cjometru, albo przez obrót osi lufo tez ruch suwaka od jednego do drugiego skrajnego polozenia.IDla prawidlowego pomiaru konieczne jest wy¬ konanie okreslonej ilosci przemieszczen slizgacza od jednego do drugiego skrajnego polozenia. Po¬ tencjometr jest uznany za dobry, jezeli w tym czasie napiecie trzasków nie przekroczy zalozonego poziomu.Przy recznym pomiarze napiecia trzasków, sliz- gacz badanego potencjometru jest napedzany przez 10 15 25 30. osobe wykonujaca pomiar, która równoczesnie de¬ cyduje o ilosci wykonywanych ruchów. W czasie wykonywania pomiarów, obslugujacy obserwuje- wskaznik przekroczenia zaiozonego poziomu na¬ piecia trzasków, a równoczesnie kontroluje pra¬ widlowosc pomiaru metoda akustyczna, gdyz gene¬ rowane trzaski sa odtwarzane przez glosnik lub* sluchawki stanowiace czesc miernika trzasków.Wada tego systemu pomiaru jest koniecznosc: wykonywania pomiaru przez osobe obslugujaca miernik oraz uzaleznienie wyników pomiaru od. sposobu i szybkosci wykonywania ruchów slizga¬ cza przez osobe mierzaca.Wprowadzenie mechanicznego napedu slizgacza badanego potencjometru pozwala na uniezaleznie¬ nie pomiaru od obslugi lecz w takim przypadku okres czasu, w którym ma byc dokonywany po¬ miar nie moze byc okreslony na podstawie infor¬ macji o ilosci ruchów wykonywanych przez me¬ chanizm napedzajacy, gdyz wtedy potencjometry,. w których jedno z wyprowadzen wykazywaloby brak kontaktu w uchwycie pomiarowym lub we¬ wnatrz potencjometru, kwalifikowane bylyby jako* dobre, niezaleznie od posiadanego przez nie pozio¬ mu napiecia trzasków- Istota' techniczna rozwiazania wedlug wynalazku polega na tym, ze miernik poziomu napiecia trzas¬ ków, zawiera zródlo stalego napiecia pomiarowego^ przylaczone do wyprowadzen poczatku i konca potencjometru oraz przemiennopradowy wzmac- 119 449119 449 niacz pomiarowy, którego wejscie polaczone jest ze slizgaczem potencjometru badanego, a wyjscie poprzez detektor progowy polaczone jest z ukla- Idem wykonawiczo^sygnalizacyjnym, przy czym sliz- .gacz potencjometru badanego polaczony jest z wej- "sciem filtru górnoprzepustowego, którego wyjscie przylaczone jest poprzez filtr dolnopr zspustowy, prostownik i uklad formowania impulsów do wej- cia licznika impusów, którego z kolei wyjscie po¬ laczone jest z wejsciem bramkujacym ukladu wy¬ konawczo-sygnalizacyjnego.^Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym przed¬ stawiony jest schemat blokowy miernika poziomu napiecia trzasków.Miernik poziomu napiecia trzasków zawiera zród¬ lo stalego napiecia pomiarowego Z przylaczone do wyprowadzen poczatku i konca potencjometru ba¬ danego P oraz przemiennopradowy wzmacniacz po¬ miarowy WP, którego wejscie polaczone jest ze slizgaczem potencjometru badanego P, a wyjscie poprzez •detektor progowy IP z ukladem wyko- jnawczo^sygainlizacyjnym UW, przy czym slizgacz potencjometru badanego P polaczony jest z wej¬ sciem filtru górnoprzepustowego FG, którego wyj¬ scie przylaczone jest poprzez filtr dolnoprzepusto- wy FD, prostownik Pr i uklad formowania impul¬ sów F do wejscia licznika impulsów L, którego .z kolei wyjscie polaczone jest z wejsciem bram¬ kujacym ukladu wykonawczo-sygnaliaacyjnego UW.Przy okresowym przemieszczaniu slizgacza po¬ tencjometru badanego P od jednego skrajnego po¬ lozenia do drugiego, na slizgaczu potencjometru badanego P wytwarzane jest wolnozmieniajace sie napiecie pilowe o wartosci miedzyszczytowej rów¬ nej napieciu pomiarowemu1.. Na przebieg pilowy nalozone jest napiecie trzasków. Napiecie trzasków oddzielone jest od napiecia pilowego i wzmacniane przez przemiennopradowy wzmacniacz pomiarowy WP. Sygnal z wyjscia wzmacniacza pomiarowego WP doprowadzany jest do wejscia detektora pro¬ gowego DP, który przy kazdorazowym przekrocze¬ niu przez napiecie trzasków zalozonego poziomu, 10 15 20 25 przekazuje impuls do ukladu wykonawczo-sygnali- zacyjnego UW. Napiecie pilowe ze slizgacza po¬ tencjometru badanego P doprowadzone jest do wejscia filtru górnoprzepustowego FG. Na wyjsciu tego filtru powstaje napiecie zmieniajace kierunek przy kazdej zmianie kierunku ruchu slizgacza po¬ tencjometru badanego P. Napiecie to przechodzi przez filtr dolnoprzepustowy FD w celu odfiltro¬ wania napiecia trzasków, a nastepnie przez, pro¬ stownik Pr i uklad formowania! impulsów F.Na wyjsciu tego ukladu otrzymuje sje. przy kazdej zmianie kierunku ruchu slizgacza poten¬ cjometru badanego P jeden impuls prostokatny.Impulsy te sa zliczane przez licznik impulsów L, którego wyjscie bramkuje uklad wykonawczo-syg- nalizacyjny UW na czas odpowiadajacy zalozonej ilosci impulsów, co odpowiada tej samej ilosci pólokresów mechanicznego napedu slizgacza po¬ tencjometru badanego P.Potencjometr uwazany jest za dobry, jezeli w czasie bramkowania z detektora progowego DP nie zostanie przekazany impuls wywolany przekro¬ czeniem przez napiecie trzasków potencjometru badanego P, zalozonego poziomu.Zastrzezenie patentowe Miernik poziomu napiecia trzasków, zawiera¬ jacy zródlo stalego napiecia pomiarowego przyla¬ czone do wyprowadzen poczatku i konca poten- 30 cjometni oraz przemiennopradowy wzmacniacz pomiarowy, którego wejscie polaczone jest ze sliz¬ gaczem potencjometru badanego, a wyjscie poprzez detektor progowy polaczone jest z ukladem wy¬ konawczo-sygnalizacyjnym, znamienny tym, ze sliz¬ gacz potencjometru badanego (P) polaczony jest z wejsciem filtru górnoprzepustowego (FG), któ¬ rego wyjscie przylaczone jest poprzez filtr dolno¬ przepustowy (FD), prostownik (Pr) i uklad formo¬ wania impulsów (F) do wejscia licznika impulsów 40 (L), którego z kolei wyjscie polaczone jest z wej¬ sciem bramkujacym ukladu wykonawczo-sygnali¬ zacyjnego (UW). 35 HreH«Hg--[7HT}J PZGraf. Koszalin A-1498 90 A-4 Cena 100 zl PL