PL11501B1 - Karabin maszynowy. - Google Patents

Description

Wynalazek dotyczy samoczynnych ka¬ rabinów maszynowych typu, w którym wszystkie czynnosci mechanizmu odbywaja sie samoczynnie wskutek dzialania energji odrzutu czesci ruchomych.W szczególnosci wynalazek odnosi sie do udoskonalenia, dzialajacego sila odrzu¬ tu karabina maszynowego, w którym zamek zaryglowuje lufe, cofa sie pod wplywem si¬ ly odrzutu razem z nia o ograniczona od¬ leglosc, poezem nastepuje odryglowanie i ruch lufy zostaje zatrzymany. Zamek cofa sie w dalszym ciagu sam jeden, podczas czego w sprezynie glównej (odrzutowej) lub podobnych urzadzeniach gromadzi sie energja, zapomoca której wszystkie czesci powracaja do swego skrajnego polozenia przedniego.Glównym celem wynalazku niniejsze¬ go jest wytworzenie karabina maszynowe¬ go, nalezacego do tego typu i specjalnie przystosowanego do celów nowoczesnej sztuki wojennej. Doswiadczenie zdobyte w czasie ostatniej wojny i eksperymenty po¬ czynione potem w realnych warunkach sluzby polowej, sklonily Departament Woj' ny Stanów Zjednoczonych do przyjecia w armji w pewnych rodzajach broni, jak na- przyklad w oddzialach przeciwlotniczych lub dla sluzby w czolgach, kul lub poci¬ sków o zwiekszonych bardzo kalibrach, dlu¬ gosci, wadze oraz lusek o zwiekszonychwymiarach, które moglyby zawierac odpo¬ wiednio zwiekszono ladunki najsilniejszych L mateYjalów Wybuchowych, do wyrzucania tych pocisków i nadania im zwiekszonej znacznie donosnosci i sily przenikania.Karabin maszynowy, stanowiacy przed¬ miot wynalazku, dostosowany jest do strze¬ lania temi nowoczesnemi nabojami. Aczkol¬ wiek okolicznosc ta powoduje niezbedne zwiekszenie wymiarów srednicy i dlugosci pewnych jego czesci, takich naprzyklad jak lufy i mechanizmu zamkowego, oraz po¬ dluznego ruchu zwrotnego mechanizmu o- twierajacego i zamykajacego jego lufe, to jednak to powiekszenie i niezbedne wzmoc¬ nienie calej konstrukcji karabina maszy¬ nowego osiagniete zostalo bez proporcjo¬ nalnego zwiekszenia jego wagi.Cel ten zostal w wynalazku osiagniety zapomoca zlozonego opornika lub tlumika, znajdujacego sie ztylu najciezszych, cofa¬ jacych sie czesci mechanizmu zamkowego, który to opornik sklada sie z polaczenia poduszki oporowej, zawierajacej sprezyny, z komora opornika zawierajaca ciecz. U- klad taki pochlania calkowicie wszelki nad¬ miar energji odrzutu, a nadmierny odrzut, mogacy powstac wskutek zmian w szybko¬ sci zapalania ladunku prochowego nabo¬ jów przez ich splonki, bedzie pochloniety bez szkodliwych skutków dla konstrukcji lub mechanizmu tego karabina maszynowe¬ go.Aby ten cel osiagnac w zupelnosci, u- mieszczono równiez w tyle trzonu zamko¬ wego urzadzenie tlumikowe do pochlania¬ nia wszelkiego nadmiaru energji odrzutu tego trzonu, jak równiez zastosowano urza¬ dzenia do wzmocnienia komory zamkowej karabina maszynowego, w której jest osa¬ dzone to tlumikowe urzadzenie.Dzieki udoskonalonej konstrukcji, sta¬ nowiacej przedmiot wynalazku, otrzymano karabin maszynowy, przystosowany do strzelania nowoczesna potezna bojowa a- municja, który jest jednoczesnie pewny w uzyciu, dokladny, mocny i calkowicie bez¬ pieczny we wszelkich warunkach.Wynalazek zostal przedstawiony na ry¬ sunkach, gdzie fig. 1 jest widokiem lewego boku karabina, przyczem przednia czesc lufy z cylindrycznym plaszczem jest usu¬ nieta, fig. 2 jest widokiem karabina zgóry, przyczem wieksza czesc lufy z plaszczem jest usunieta, fig. 3 jest widokiem zprzodu konca lufy, cylindrycznego plaszcza tejze i osadzonej wewnatrz tarczy zamykajacej plaszcza lufy i prowadzacej wylot lufy, fig. 4 jest podluznym przekrojem przedniej czesci lufy i jej plaszcza oraz osadzonej wewnatrz tarczy, fig. 5 jest widokiem zgó¬ ry i z lewego boku samej tylko obracaja¬ cej sie zwrotnicy podajnika oraz pokazuje podobne widoki sprezyny dzialajacej na zwrotnice podajnika, fig. 6 jest widokiem karabina ztylu, fig. 7 jest widokiem kara¬ bina ztylu, przyczem tylna scianka jest od¬ jeta tak, ze widac komore zamkowa oraz zawarty w niej mechanizm, fig. 8 przed¬ stawia w widoku ztylu pionowy poprzecz¬ ny przekrój komory zamkowej wzdluz linji 8—8 na fig. 12, fig. 9 przedsta¬ wia pionowy poprzeczny przekrój komo¬ ry zamkowej wedlug linji 9—9 na fig. 12 widziany zprzodu tak, ze jest widoczny przedni koniec trzonu zamkowego i czesci mechanizmu podajacego naboje, przyczem czesci mechanizmu, przymocowane do dol¬ nej i do górnej strony górnej pokrywy ko¬ mory, zostaly usuniete, fig. 10 przedstawia pionowy poprzeczny przekrój komory zam¬ kowej wzdluz linji 10—10 na fig. 13, wi¬ dziany zprzodu i uwidoczniajacy czesci mechanizmu do -podawania nabojów i do wyrzucania wystrzelonych lusek w ich po¬ lozeniu najnizszem, przyczem czesci przy¬ mocowane do pokrywy górnej zostaly opu¬ szczone, podobnie jak i na fig. 9, fig. 11 przedstawia tylna czesc obsady, przedlu¬ zajacej lufe odpowiednio w widokach z le¬ wej strony, zgóry i ztylu, fig. 12 jest piono¬ wym podluznym przekrojem osiowym ko- — 2 —mory zamkowej, przyczem wewnetrzne cze¬ sci mechanizmu i tylna scianka komory sa przedstawione w widoku. Lufa, obsada ja przedluzajaca i trzon zamkowy znajduja sie w przedniem zaryglowanem polozeniu, przyczem przednia czesc lufy i cylindrycz¬ nego plaszcza lufy sa odjete, fig. 13 jest pionowym osiowym przekrojem komory zamkowej i niektórych czesci wewnetrzne¬ go mechanizmu, a reszta tych czesci jest przedstawiona w widoku. Lufa, obsada ja przedluzajaca i trzon zamkowy znajduja sie w skrajnem tylnem odryglowanem po¬ lozeniu, a przednie czesci lufy i jej pla¬ szcza sa odjete, fig. 14 jest widokiem zgó- ry samego tylko trzonu zamkowego oraz zawartych w nim czesci, fig. 15 jest wido¬ kiem z lewej strony samego tylko trzonu zamkowego, fig. 16 jest widokiem zprzodu tegoz trzonu, przedstawiajacym osadzone na nim podajnik i wyrzutnik, fig. 17 jest widokiem ztylu trzonu zamkowego, uwi¬ doczniajacym jezyk spustowy i kurek, fig. 18 przedstawia zdjety z trzonu zamkowego zaczep igliczny w widoku ztylu i w widoku z lewej strony, fig. 19 jest widokiem z pra¬ wej strony samego tylko trzonu zamkowe¬ go, fig. 20 jest w zwiekszonej skali wido¬ kiem z leiwej strony podajnika i osadzo¬ nego na nim obrotowo wyrzutnika, fig. 21 przedstawia widok zprzodu podajnika i o- sadzonego na nim obrotowo wyrzutnika, fig. 22 jest widokiem zgóry polaczonych wodzi- del trzonu zamkowego i kadluba opornika oraz tylnych czesci przylegajacych scianek bocznych komory zamkowej w przekroju poziomym, fig. 23 jest widokiem z lewej strony tychze polaczonych wodzidel trzonu zamkowego i kadluba opornika, fig. 24 jest widokiem ztylu tych czesci wraz z tylna czescia przyleglej prawej sciany komory zamkowej w pionowym przekroju, fig. 25 jest pionowym podluznym przekrojem wspomnianych polaczonych wodzidel trzo¬ nu zamkowego opornika, uwidoczniajacym wewnetrzny mechanizm i wzajemne pola¬ czenie tego mechanizmu z obsada przedlu¬ zajaca lufe, której tylny koniec przedsta¬ wiony jest w widoku, fig, 26 przedstawia pionowy poprzeczny przekrój widziany ztylu cylindra opornika, odjetego od wodzi¬ del trzonu zamkowego, przyczem prze¬ krój ten jest wykonany nieco przed za¬ mknietym tylnym koncem tego cylindra, stanowiacym jedna calosc, i przedstawia wnetrze cylindra wraz z widokiem ztylu znajdujacego sie w nim zlozonego tloka, fig, 27 przedstawia widok boczny samego tylko cylindra opornika otwartego na przo- dzie, przyczem wewnatrz jego jest pokaza¬ ny zlozony tlok oraz tloczyska przechodza¬ ce przed komore dla cieczy przez odkreco¬ na przegrode z kolnierzem, która to prze¬ groda normalnie zamyka przedni koniec tej komory dla cieczy, Tiloczysko jest otoczo¬ ne srubowo nawinieta sprezyna tlumiaca, której tylny koniec opiera sie o powierzch¬ nie wspomnianej przegrody, a przedni ko¬ niec opiera sie o krazek unieruchomiony w kierunku podluznym zapomoca wystepów na przeciwleglych bokach powierzchni cy¬ lindrycznej glowicy, stanowiacej jedna ca¬ losc z tloczyskiem i utworzonej na przed¬ nim jego koncu. Ksztalt tloczyska i stano¬ wiacej z niem jedna calosc glowicy sa przedstawione wyraznie na fig. 32. Fig. 28 jest widokiem zprzodu polaczonych wodzi¬ del kadluba opornika o przekroju prosto¬ katnym, znajdujacym sie wewnatrz cylin¬ dra opornika cylindrycznego gniazda dla krazka i glowicy tloczyska, stanowiacej z niem jedna calosc. Fig, 29 pokazuje w wi¬ doku zprzodu i zdolu sam tylko krazek podtrzymujacy sprezyne, fig. 30 pokazuje w widoku ztylu i w widoku z lewej strony tylna tarcze zlozonego tloka. Fig. 31 przed¬ stawia pionowy osiowy przekrój podluzny i widok ztylu z lewej strony przedniej tar¬ czy tego tloka. Fig. 32 przedstawia w wido¬ ku z lewej strony, w widoku zprzodu i w czesciowym widoku zgóry same tlo- czysko. Fig. 33 przedstawia widok zprzo- — 3du, widok z lewej strony i pionowy prze¬ krój podluzny osiowy nagwintowanej prze¬ grody z kolnierzem, przyczem widok zprzodu i przekrój uwidoczniaja wy¬ raznie srodkowy otwór w przegródce dla dlawnicy. Fig. 34 przedstawia widok zprzodu oraz pionowy osiowy przekrój podluzny dlawnicy tej przegrody, fig. 35 zas przedstawia w podobnych widokach krazek, sluzacy do sciskania pakunku w dlawnicy w tej przegrodzie. Fig. 36 jest to o&iowy, pionowy przekrój podluzny górnej czesci przegrody i czesci cylindra opornika uwidoczniajacy zawór bezpieczenstwa, w skali zwiekszonej. Fig. 37 przedstawia w widoku z lewej strony, w widoku ztylu i w widoku zgóry sam tylko zaczep igliczny w zwiekszonej skali. Poniewaz pewne szcze¬ góly konstrukcji zaczepu sa bardzo trudne do zrozumienia, zostal on przedstawiony w bardzo powiekszonej skali pomimo tego, ze byl juz pokazany oddzielnie na fig. 18, fig. 38 pokazuje w widoku zgóry i w widoku z lewej strony w skali zwiekszonej pionowy trzpien, stanowiacy tylne oparcie dla glów¬ nej sprezyny wraz ze stanowiacem z nia jedna calosc poziomem ramieniem osadzo- nem na górnej czesci tego trzpienia, przy- czem widok boczny przedstawia stosunek tego trzpienia do glównej sprezyny, a tak¬ ze poprzeczny trzpien, stanowiacy przed¬ nie oparcie dla wymienionej sprezyny. Fig. 39 uwidocznia w pionowym, podluznym przekroju, w widoku zprzodu, w widoku ztylu i w licznych przekrojach poprzecz¬ nych zlozona iglice w stanie zlozonym, fig. 40 uwidocznia w widoku zgóry, w widoku zprzodu i w widoku ztylu tylna czesc, czyli kadlub tej iglicy, fig. 41 pokazuje w wido¬ ku zgóry, w widoku zprzodu i w widoku ztylu grot iglicy, stanowiacy jej czesc przed¬ nia, fig. 42 jest widokiem zprzodu tylnej czesci, czyli kadluba tej iglicy, wraz z osa¬ dzonym w niej poprzecznym trzpieniem, stanowiacym * przednie oparcie glównej sprezymy, fig. 43 pokazuje w tej samej po¬ zycji eona fig. 22, lecz niezaleznie, plaska sprezyne oraz jej widok zgóry, fig, 44 po¬ kazuje w widoku ztylu, w widoku zboku i w widoku zprzodu odjety nasrubek, ogra¬ niczajacy ruch wsteczny tylnej tarczy tlo¬ ka, fig. 45 pokazuje w widoku z lewej stro¬ ny i w widoku ztylu zdjeta z prowadnicy trzonu zamkowego zapadke sprezynowa, przeznaczona do utrzymywania opornika hydraulicznego w polozeniu mu nadanem, przyczem lapka ta posiada stanowiace z nia jedna calosc przedluzenie przednie, dzialajace wespól z przyspieszaczem. Fig. 46 jest poziomym przekrojem podluznym czesci tylnej plyty i prawej, bocznej scian¬ ki komory zamkowej uwidoczniajacym sto¬ sunek wspóldzialania pomiedzy temi cze¬ sciami oraz zerdzia sprezyny glównej w wi¬ doku zgóry. Fig. 47 pokazuje w widoku zboku i w widoku ztylu sworzen, okolo któ¬ rego obraca sie kurek.Na rysunkach jednakowe odsylacze licz¬ bowe oznaczaja jednakowe czesci we wszystkich widokach.Karabin maszynowy przedstawiony na rysunkach sklada sie z czesci nastepuja¬ cych. Komora 1, zawierajaca mechanizm zamkowy, ma przekrój poprzeczny prosto¬ katnyj dwie jej mocne boczne scianki pio¬ nowe sa przynitowane mocno w licznych punktach do jej czesci czolowej. W celu dalszego zlaczenia scianek komory z jej czescia czolowa, dodany zostal szereg moc¬ nych nitów poprzecznych w plaszczyznie równoleglej do osi karabiria, polozonej w pewnej odleglosci ponizej tej osi, przyczem osie nitów sa przewaznie tak umieszczone w rzeczonej plaszczyznie, aby najbardziej naprzód wysuniety nit byl w pewnej odle¬ glosci poza przednia powierzchnia czesci czolowej 2, zas najbardziej wtyl wysuniety nit byl blisko tylnego konca tylnego prze¬ dluzenia tej czesci. Ztylu czesci czolowej 2, w pewnej od niej odleglosci, komora zam¬ kowa jest otwarta od spodu, aby mozna bylo wyrzucac luski wystrzelone. — 4 —Jak to widac na fig. 1, 12 i 13, tylna po¬ lowa komory zamkowej jest wysunieta nie¬ co ku dolowi, wskutek czego komora ta ma tam wieksza glebokosc, co jest potrzebne do lepszego umieszczenia pewnych sklado¬ wych czesci niniejszej udoskonalonej kon¬ strukcji. Ponizej tej wysunietej ku dolowi czesci komory znajduje sie mocne dno 3, które wystaje z obu stron poza scianki ko¬ mory i jest zakonczone z kazdego boku za- gielemi ku górze silnemi kolnierzami, uj¬ mujacemi z zewnatrz scianki komory. Kaz¬ dy -z tych kolnierzy dna 3 ma wzdluz calej swej dlugosci podluzne zeberko, wystajace do wewnatrz, zas boczne scianki komory zamkowej maja na stronie zewnetrznej od¬ powiednie zewnetrzne rowki, tak iz mozna zalozyc dno na miejsce pod spodem komo¬ ry wsuwajac tylko je zapomoca tych row¬ ków, dzieki czemu dno zostaje sprzezone ze sciankami komory w kierunku pionowym.Aby osiagnac polaczenie takze i w kierun¬ ku podluznym kolnierze dna koncza sie po¬ wyzej wspomnianych zeber rowków i sa na stale przymocowane do scianek komory za¬ pomoca szeregu mocnych nitów, przecho¬ dzacych przez kazdy z kolnierzy i kazda z bocznych scianek.W podobny sposób góra komory 1 jest zamknieta na pewnej odleglosci ku przodo¬ wi od jej tylnego konca zapomoca przymo¬ cowanej na stale pokrywy 4, która wystaje po obu stronach poza scianki komory i po¬ siada po obu bokach mocne, wygiete ku dolowi kolnierze, przylegajace z ze¬ wnatrz do scianek komory. Na kazdym z tych kolnierzy pokrywa 4 posiada biegnace wzdluz calej ich dlugosci, wystajace do wewnatrz, podluzne zebra, a kazda boczna sciana komory posiada na zewnetrznej stronie odpowiedni temu podluzny rowek, wykonany w poblizu górnej jej krawedzi tak, iz pokrywe mozna wstawiac na miejsce ponad komore zamkowa tylko zapomoca wsuniecia jej ku przodowi po bocznych sciankach, wskutek czego scianki te zostaja sprzezone z pokrywa w kierunku piono¬ wym. Aby zlaczyc te czesci równiez i w kierunku poziomym, ' wystajace ku dolowi ponizej rzeczonych zeber i rowków brzegi tych kolnierzy sa przymocowane na stale do scianek komory zapomoca szeregu sil¬ nych nitów, przechodzacych przez kazdy kolnierz i kazda z bocznych scianek.Poniewaz do wyrobu karabina uzywa sie najlepszej stali, a wiec przy wyszczególnio¬ nej powyzej konstrukcji komora zamkowa jest zbudowana nader silnie, posiadajac ksztalt prostokatnej, pustej wewnatrz bel¬ ki stalowej, której wszystkie czesci sa ze soba polaczone w sposób staly i sztywny, wskutek tego czesci te sa doskonale przy-? stosowane do stawiania oporu naprezeniom, na które moga byc one wystawione przy strzelaniu powyzej wspomniana wspólcze¬ sna amunicja wielkiej mocy. Konstrukcja ta czyni komore zamkowa w danym przypad¬ ku o wiele mocniejsza, anizeli w karabinach maszynowych dotychczas znanych, ponie¬ waz w tych ostatnich czesci skladowe ko¬ mory zamkowej sa lekko ze soba polaczo¬ ne (dosc slabo), a dzieki temu moga one poddawac sie naprezeniom, spowodowanym przy strzelaniu silna wspólczesna amunicja wielkiej mocy.Chociaz moc komory zamkowej zostala bardzo, jak to bylo wyjasnione, zwiekszo¬ na, to jednak waga jej zwiekszyla sie w stosunku o wiele mniejszym.Przednia czesc komory zamkowej 1 jest zamknieta u góry zapomoca pokrywy 4a przedni koniec której jest osadzony obro¬ towo na czesci czolowej 2 zapomoca po¬ przecznego sworznia 4b, Pokrywa ta opu¬ szcza sie i po zamknieciu opiera sie o kra¬ wedzie scianek komory; posiada ona z o- bu stron wystajace ku dolowi brzegi, za¬ chodzace na scianki komory i otaczajace je, jak to pokazane jest na fig. 1, 2, 9 i 16. Na fig. 1 przednia czesc pokrywy jest przed¬ stawiona w polozeniu zupelnie otwartem, czyli w skraj nem przedniem polozeniu li- — 5 —njami kfeskowanemi. Na fig, 12 jest ona po¬ kazana równiez podniesiona do przodu lecz oprócz tego jest przedstawiona takze w po¬ zycji posredniej pomiedzy jej pozycja za¬ mknieta i otwarta.Pokrywa 4" jest zaryglowana w polo¬ zeniu zamknietem zapomoca zatrzasku 12, obracajacego sie w kierunku ku przodowi na poziomym poprzecznym sworzniu, umie¬ szczonym pod tylnym koncem tej pokrywy, przyczem zatrzask ten utrzymuje w polo¬ zeniu zaryglowujacem, przy którem wyskok tego zatrzasku zachodzi pod przedni koniec nieruchomej pokrywy 4 zapomoca sprezy¬ ny 12a (patrz fig. 12i 13). Na fig. 13 przed¬ nia czesc zatrzasku 12 i jego sprezyna 12% sa oznaczone kreskowanemi linjami, ponie¬ waz czesci te sa zakryte przez podluzne wodzidlo 51, umieszczone na dolnej po¬ wierzchni pokrywy i z lewej strony tego za¬ trzasku 12 i jego sprezyny 12a. Na fig. 12 przednia czesc zatrzasku 12 i tylny koniec sprezyny*/2a sa oznaczone pelnemi linja¬ mi, poniewaz górna, tylna czesc wodzidla 51 jest dla wyrazistosci rysunku przedsta¬ wiona oderwana.Przy takiej budowie komora zamkowa moze byc otwarta z tylnej strony jedynie przez odsuniecie do góry tylnej scianki 5, zamykajacej ja. Tylna scianke 5 zasuwa sie ku dolowi przy skladaniu karabina i pod¬ nosi sie do góry przy rozkladaniu go pomie¬ dzy bocznemi sciankami komory 1, których tylne konce zostaly wzmocnione zapomoca wzmocnien zewnetrznych. Podczas tych przesuniec tylna scianka prowadzona jest zapomoca zeber 5a (fig. 2) znajdujacych sie z kazdej jej strony, i dopasowanych do odpowiednich rowków na kazdej z bocz¬ nych scianek komory zamkowej.Oczywistem jest, ze opisane powyzej nierozbieralne, sztywne stale polaczenie wzajemne bocznych scianek komory / za¬ pomoca dna 3 z kolnierzami i pokrywy gór¬ nej 4 równiez z kolnierzami oraz zapomo¬ ca nitów, przechodzacych przez te kolnie¬ rze i boczne scianki, ma bardzo wielkie znaczenie. W dotychczas wyrabianych ka¬ rabinach maszynowych, w których czesci skladowe komory zamkowej sa polaczone ze soba w sposób slabszy, tylna plyta, spelniajaca funkcje zatrzymywania cofaja¬ cych sie czesci mechanizmu zamkowego w ich skrajnem tylnem polozeniu i usuwania równiez wszelkich naprezen, wywolanych nadmiarem energji odrzutu, nie moglaby spelniac tych tak donioslych funkcyj, gdy¬ by, wskutek uginania sie lub wyboczenia nazewnatrz, boczne plyty nie zdolaly za¬ trzymac tylnej scianki w jej najnizszem ro- boczem polozeniu, gdyz wtedy scianka ta i cofajace sie czesci w komorze zamkowej moglyby byc gwaltownie wyrzucane z ka¬ rabina ztylu.W niniejszej budowie podobnemu ugi¬ naniu sie lub wyboczeniu bocznych scianek najzupelniej zapobiega nierozbieralne, sztywne i stale polaczenie ich, opisane po¬ wyzej.Posrodku tylnej powierzchni scianki 5 umieszczona jest mocna okragla piasta, do której jest przymocowany cylinder 6, w którym jest osadzony tlok z wystepami, przeznaczony do spelniania roli tlumika trzonu zamkowego, przyczem tlok ten opie¬ ra sie od przodu o wewnetrzny wystep w tej piascie. Tylny koniec cylindra 6 zamy¬ ka nagwintowany korek, pomiedzy którym a tlokiem znajduje sie elastyczny pakunek, którego sprezystosc mozna zmieniac, nasta¬ wiajac odpowiednio korek.Górna czesc tylnej scianki 5 posiada wysunieta naprzód krawedz, która wcho¬ dzi w wyzlobienie wykonane w pokrywie 4 (fig. 2 i 12), przyczem górna powierzchnia tej krawedzi lezy w jednej plaszczyznie z pokrywa 4.Na tylnej powierzchni scianki tylnej 5 znajduja sie wystajace ku tylowi dwie sil¬ ne podwójne kryzy 5 , jedna u szczytu scianki, druga — u jej spodu (fig. 1, 2, 6, 12 i 13). W szczeline, znajdujaca sie w kaz- — 6 —dej z tych kryz, wchodza górna i dolna plyt¬ ki 7 tylców, które po osadzeniu ich w tej szczelinie wysitaja ku tylowi od scianki 5 i sluza do przymocowywania do niej dwóch mocnych pionowych raczek 8. Raczki te 8 wykonane sa w ten sposób, aby strzelec mógl je uchwycic, w celu na¬ dania karabinowi podniesienia lub opu¬ szczenia go oraz skierowania go przy ce¬ lowaniu.Posrodku, pomiedzy raczkami 8 i tui pod górna czescia górnej podwójnej kryzy 5* tylnej scianki 5, umieszczony jest spust 9 karabina, osadzony obrotowo na po¬ przecznym sworzniu 9. Przedluzenie spu¬ stu ku dolowi i naprzód, znajdujace sie przed sworzniem i nadól od niego, sluzy do roboczego polaczenia spustu z szyna spu¬ stowa 46. Pomiedzy wyskokiem wspomnia¬ nego przedluzenia spustu i dolna strona przedniej kryzy tylnej scianki 5 umieszczo¬ na jest zwinieta spiralnie sprezynka 10, która utrzymuje spust w polozeniu nie- czynnem, tak jednak, ze moze ona ustepo¬ wac. Zewnetrzna skrajna tylna czesc spu¬ stu 9 jest skierowana ku dolowi i posiada dostateczna szerokosc, aby mozna bylo ja naciskac do dolu, w celu oddania strzalu wielkim palcem którejkolwiek reki, która strzelajacy trzyma raczki tylców.Jak to widac na fig. 1,6, 12 i 13, posrod¬ ku, na dolnej krawedzi tylnej scianki 5, jest osadzony na poprzecznym sworzniu za- ryglowujacy ja zatrzask 11, którego dolny koniec posiada wystep w ksztalcie haczyka zaczepiajacego i zahaczajacego o tylna kra¬ wedz dna 3 komory i w ten sposób zaryglo- wujacego tylna scianke 5 w jej ramie w po¬ lozeniu pionowem. Zatrzask 11 posiada równiez przedluzenie tylne, którego dolna, karbowana strona tworzy oparcie dla pal¬ ca, którego nacisk na zatrzask 11 do góry moze obrócic go wtyl i do góry, roztacza¬ jac jego sczepienie sie z komora zamko¬ wa i pozwalajac przez to na wysuniecie do góry z tej komory tylnej scianki 5. W za¬ trzasku 11 osadzona jest mala spiralna sprezynka, której dolny koniec spoczywa na dnie jej gniazda w zatrzasku, a górny zas koniec opiera sie o dolna plytke tylców 7, zapewniajac w ten sposób powrót wy¬ mienionego zatrzasku do jego polozenia czynnego zamykajacego, gdy tylko tylna scianka zostanie opuszczona do jej najniz¬ szego polozenia, i w tym celu najnizsza przednia czesc wymienionego zatrzasku jest pochylona naprzód i do góry.Tylny koniec lufy 13 osadzony jest przesuwnie w czesci czolowej 2, przedni zas jej koniec slizga sie w tarczy 14af osa¬ dzonej na przednim koncu cylindrycznego plaszcza, przez który przechodzi lufa (fig. 3 i 4). Tarcza 14 ° jest osadzona w plaszczu zapomoca wtloczenia metalu plaszcza lufy do rowka kolistego, wykonanego na obwo¬ dzie rzeczonej tarczy. Cylindryczny plaszcz lufy jest przymocowany do czesci czolo¬ wej 2 w ten sposób, ze jest on nakrecony na nagwintowany wystep przedni czesci czolowej. Plaszcz lufy 14 zaopatrzony jest na calej swej dlugosci w liczne podlu- gowate otwory, doprowadzajace powietrze ochladzajace lufe, przyczem otwory te sa rozmieszczone w szachownice, w celu za¬ pewnienia zetkniecia sie wchodzacego po¬ wietrza z calkowita powierzchnia lufy, któ¬ ra ponadto posiada liczne , nastepujace po sobie naprzemian zebra i wglebienia, utwo¬ rzone w celu zwiekszenia powierzchni chlo¬ dzonej.Bezposrednio poza wymienionym na¬ gwintowanym przednim wystepem czesci czolowej 2, do którego przykrecony jest tylny koniec plaszcza lufy 14, znajduje sie drugi nagwintowany cylindryczny wystep czesci czolowej o nieco wiekszej srednicy 2. Sluzy ona za obsade dla pierscienia 2a posiadajacego po obu swych stronach pro¬ stopadle do osi lufy czopy, co daje moznosc osadzic ten karabin maszynowy na podsta¬ wie, zaopatrzonej w odpowiednie lozyska.Celem umozliwienia osadzenia tego ka- — 7 —rabina maszynowego na podstawie o innej budowie, jest wykonany poprzeczny otwór dla sworznia, przechodzacy przez boczne scianki i czesc czolowa komory zamkowej wpbblizu przedniej scianki i dna tej ko¬ mory.W tym samym celu co i otwory w pla¬ szczu lufy sa wykonane równiez duze otwo¬ ry w czesci czolowej 2, sluzace do swobod¬ nego doplywu ochladzajacego powietrza.Jak to widac na fig, 1, dwa okragle otwory dla powietrza przechodza przez obie scian¬ ki boczne i przez czesc czolowa 2 i, jak to wskazuja fig. 2, 12 i 13, podobny okragly otwór dla powietrza znajduje sie u góry czesci czolowej 2. Znacznie wiekszy otwór przechodzi ku dolowi przez czesc czolowa 2 ponizej lufy. Rozmieszczenie tych piono¬ wych i poprzecznych otworów jest takie, aby przypadaly one w czesci lufy najbar¬ dziej narazonej na grzanie sie podczas strzelania z karabina, znajdujacej sie tuz przed komora nabojowa. Pomiedzy tylna krawedzia skierowanego nadól otworu w czesci czolowej i otworem do wyrzucania lusek w komorze zamkowej, o którym byla juz mowa, znajduje sie ponizej lufy pelna czesc wspomnianej czesci czolowej 2, w ce¬ lu podtrzymywania i prowadzenia lufy pod¬ czas odrzutu i powrotu jej do polozenia pierwotnego.Do tylnego konca 13 przymocowana jest w sposób dajacy sie regulowac zwykla ob¬ sada 15, przedluzajaca lufe. Na pewnej odleglosci przed swym tylnym koncem ob¬ sada ta, przedluzajaca lufe, posiada wysu¬ nieta wdól czesc o znacznej dlugosci i gle¬ bokosci, przyczem opuszczona wdól tylna polowa spodu komory zamkowej, opisana powyzej, tworzy miejsce ponad dnem 3 do umieszczenia tej czesci (fig. 12 i 13). Na górnej powierzchni dna 3 komory zamko¬ wej, poza otworem do wyrzucania lusek w tej komorze, znajduje sie szerokie wystaja¬ ce do góry srodkowe zebro 16 w ksztalcie litery T, szersze u góry. Dolna czesc wy¬ mienionej wystajacej ku dolowi czesci ob¬ sady przedluzajacej lufe posiada podluzny rowek, dopasowany do wymienionego zebra 16, utworzonego na dnie 3, który to rowek jest odpowiednio rozszerzony u góry, aby wierzcholek tego zebra teowego mógl tam wejsc. Podluzny ten rowek w ksztalcie li¬ tery T przechodzi wzdluz przez cala wy¬ stajaca wdól czesc obsady przedluzajacej lufy, a zebro teowe 16, wykonane na dnie 3, jest o tyle dluzsze od wspomnianej wy¬ stajacej czesci, o ile jest to potrzebne do prowadzenia tej ostatniej podczas calkowi¬ tego skoku podluznego.Trzon zamkowy 17 jest umieszczony i prowadzony we wspomnianej obsadzie przedluzajacej lufe 15 zapomoca zeberek, wchodzacych w odpowiednie rowki tej obsa ¦ dy podczas swego podluznego ruchu, otwie¬ rajacego i zamykajacego lufe. Trzon zamko¬ wy zostaje zaryglowany w swem przedniem zaryglowujacem lufe polozeniu zapomoca slizgajacej sie pionowo klamki zaporowej, czyli suwadla 58, umieszczonego w odpo¬ wiednim rowku, wykonanym w tylnej cze¬ sci obsady przedluzajacej lufe 15. W celu spowodowania zamykajacego ruchu tej klamki zaporowej 58 ku górze, dno 3 komo¬ ry zamkowej posiada posrodku od we¬ wnatrz podluzny i wystajacy ku górze wy¬ step 16a^ którego przedni pionowy koniec znajduje sie w pewnej odleglosci od przed¬ niego konca teowego zebra 16 ztylu jego.Wystep 16° przedluzony jest na pewna od¬ leglosc ku tylowi i jest zakonczony skosem, skierowanym ku tylowi i nadól. Podczas o- statniego okresu ruchu ku przodowi, czyli powrotu lufy 13 i cbsady przedluzajacej lu¬ fe 15 wraz z trzonem zamkowym 17, gdy czesci te znajduja sie w skrajnem przed¬ niem polozeniu, odpowiedni dolny koniec klamki zaporowej 58 styka sie ze wspomnia¬ nym skosem i zostaje podniesiony ku górze, zaryglowujac w ten sposób trzon zamkowy — 8 —w obsadzie przedluzajacej lufe i zamyka¬ jac komore nabojowa w lufie w sposób pew¬ ny (fig. 12).Podczas ruchu wtyl, czyli odrzutu lufy i obsady przedluzajacej lufe wraz z trzo¬ nem zamkowym w niej, po oddaniu strzalu, dolny koniec suwadla 58 przesuwa sie po¬ za skos prowadny wystepu 16a i w tern po¬ lozeniu suwadlo moze osunac sie z poloze¬ nia zaryglowujacego trzon zamkowy do po¬ lozenia nieczynnego.Dolna czesc trzonu zamkowego 17 w je¬ go przedniem zaryglowujacem polozeniu (fig. 12) miesci sie prawie calkowicie w ob¬ sadzie przedluzajacej lufe 15, lecz w jego polozeniu tylnem, otwartem (fig. 13) wiek¬ sza czesc jego wystaje poza tyl obsady, przedluzajacej lufe; skrajna tylna i nadól wystajaca czesc trzonu zamkowego spo¬ czywa na górnej plaskiej powierzchni wo- dzidel trzonu zamkowego 18 i jest przez nie prowadzona. Wodzidla te sa umieszczo¬ ne w komorze zamkowej 1 wtyle poza ob¬ sada przedluzajaca lufe 15. Jest rzecza o- czywista, ze wobec tego iz dolna strona trzonu zamkowego w tylnem jego poloze¬ niu (fig. 13) styka sie jedynie przednim i tylnym koncem z powierzchniami prowad- nemi, trzon zamkowy moze byc przesuwa¬ ny tam i zpówrotem do tego polozenia z minimalnym nakladem pracy, poniewaz trzeba przezwyciezac tylko nieznaczne tar¬ cie. | ; W celu umozliwienia przez opuszczenie suwadla 58 bdryglowania trzonu zamkowe¬ go 17, aby mógl on poruszac sie w obsadzie przedluzajacej lufe 15, suwadlo to zaopa¬ trzone jest w poprzeczny trzpien 58a9 któ¬ rego konce wystaja po bokach suwadla i wchodza w odpowiednie pionowe, podluz¬ ne szczeliny, wykonane w bocznych scian¬ kach obsady, przedluzajacej lufe i w ten sposób lacza w sposób ruchomy suwadlo z jego gniazdem w obsadzie przedluzajacej lufe, dajac jednoczesnie mu moznosc wy¬ konywac potrzebne przesuniecia w kierun¬ ku pionowym. Aby uskuteczniac opuszcze¬ nie suwadla 58, wodzidlo trzonu zamkowe¬ go 18, znajdujace sie ztylu obsady przedlu¬ zajacej lufe, posiada dwa poziome ramiona 18a , wystajacej naprzód z jego pionowych scianek bocznych, przyczem ramiona te mo¬ ga wchodzic w odpowiednie poziome rowki na zewnetrznych bokach wspomnianej ob¬ sady przedluzajacej, przyczem te rowki przecinaja sie z jej pionowemi szczelinami.Poniewaz wodzidlo trzonu 18 i jego ramio¬ na 18* sa przymocowane w komorze zam¬ kowej i poniewaz przednie konce tych ra¬ mion 18" tworza pochylnie nachylone na¬ dól i wtyl, to pochylnie te wchodza w ze¬ tkniecie podczas ostatniego okresu odrzu¬ tu, czyli ruchu wstecznego obsady 15, prze¬ dluzajacej lufe z wystajacemi wbok kon¬ cami poprzecznego trzpienia 58" i zmusza¬ ja suwadlo 58 do opuszczenia sie nadól, z pozycji zaryglowujacej lufe do odryglowu- jacej i utrzymuja je w tern polozeniu (fig. 12, 13, 22, 23, 15 i 28).Jak to juz przedtem zostalo wzmianko¬ wane, wszystkie czesci mechanizmu zamko¬ wego musza w danym przypadku posiadac najwyzsza wytrzymalosc, wskutek czego ramiona 18° posiadaja wielka wysokosc i grubosc oraz sa bardzo silnie polaczone z wodzidlem trzonu zamkowego 18.Na fig. 11 tylna czesc obsady 15, prze¬ dluzajacej lufe 15, przedstawiona jest w skali zmniejszonej, a mianowicie: w wido¬ kach zgóry, zboku i ztylu. Widoki zboku i ztylu na fig. 11 w sposób wyrazny uwidocz¬ niaja pionowa szczeline suwadla. Widok zgóry, zboku i ztylu uwidocznia pionowe szczeliny poprzecznego trzpienia, a widok zboku i ztylu uwidocznia równie jasno po¬ ziome rowki w zewnetrznych sciankach ob¬ sady, przeznaczone dla wystajacych ramion wodzidla trzonu zamkowego.Po oddaniu strzalu, ciezka lufa 13 i ob¬ sada przedluzajaca lufe 15 cofaja sie ra¬ zem do tylu pod nienapotykajacem przeciw¬ dzialania cisnieniem prochowych gazów, — 9 -dzialajacem na zamkniety koniec luski i przekazywanem przez nia trzonowi zamko¬ wemu 17. Podczas ruchu do tylu tych za¬ ryglowanych ze soba czesci, suwadlo 58 zostaje opuszczone, wskutek dzialania sko¬ sów ramion 18", nieruchomego wodzidla 18 trzonu zamkowego, wyzwalajac w ten spo¬ sób trzon zamkowy 17. Zwolnionemu trzo¬ nowi zamkowemu 17 nadaje potem oddziel¬ ny, niezalezny ruch w obsadzie, przedluza¬ jacej lufe 15, impuls, pochodzacy od przy¬ spieszacza 35, osadzonego na nieruchomym sworzniu ztylu obsady przedluzajacej lufe 15. Obsada ta 15 podczas ruchu swego do tylu obraca przyspieszacz 35 na jego sworz¬ niu, wywolujac przez to zahaczenie sie przyspieszacza o wystep na spodzie trzonu zamkowego 17 i odrzuca go wtyl ze zwiek¬ szona szybkoscia. Zwiekszenie szybkosci wywolane jest przez nacisk tylnej po¬ wierzchni obsady przedluzajacej lufe 15 na zakrzywiona ku przodowi powierzchnie przyspieszacza 35, przyczem punkt zetknie¬ cia sie wspomnianych czesci lezy poczatko¬ wo przy koncu przyspieszacza, lecz nastep¬ nie stopniowo przesuwa sie blizej do osi sworznia przyspieszacza, jak to jest jasno uwidocznione na fig. 12 i 13. Impuls, nada¬ ny trzonowi zamkowemu 17 zapomoca przy¬ spieszacza 35, przerzuca, ten trzon do jego tylnego polozenia, przyczem wszelki nad¬ miar energji odrzutu tego trzonu 17 zostaje pochloniety zapomoca powyzej wspomnia¬ nego urzadzenia, tlumiacego oraz przez sprezyne glówna 36 (fig. 12).Silne naboje, do których uzycia dosto¬ sowany jest niniejszy karabin maszynowy, wymagaja wielkich wymiarów, wielkiej dlu¬ gosci i mocy, a wskutek tego i wielkiej wa¬ gi lufy i obsady ja przedluzajacej, Duza dlugosc naboju wymaga dlugiego trzonu zamkowego, a dlugosc skoku otwie¬ rajacego tego trzonu musi byc nieco wiek¬ sza od dlugosci naboju, poniewaz oczywi¬ scie, podluzny ruch naboju ku tylowi musi posiadac jeszcze wolna przestrzen, nie¬ zbedna do swobodnego opadniecia wdól na¬ boju, które to opadniecie nastepuje pó po¬ dluznym ruchu naboju, W celu zapewnienia wlasciwego dziala¬ nia mechanizmu do wykonywania tych ru¬ chów z wielka szybkoscia wymagana w dzialaniu karabima maszynowego, na trzo- nie zamkowym 17 znajduje sie obracajacy sie podajnik 48, który, uchwyciwszy denko naboju nad lufe, przesuwa podczas ruchu wstecznego trzonu zamkowego ten nabój ku tylowi w kierunku podluznym, lecz nie w kierunku poprzecznym.Po wykonaniu przez nabój ruchu w kie¬ runku podluznym, podajnik 48 opuszcza sie i prowadzi nabój tak, aby kryza luski zna¬ lazla sie pomiedzy listwami na czólku trzo¬ nu zamkowego 17 i nastepnie przesuwa na¬ bój ku dolowi w polozenie ztylu komory nabojowej i jednoczesnie na jednej linji z jej osia nabojowa. Jednoczesnie z tym po¬ dluznym ruchem naboju, pusta luska ostat¬ niego wystrzelonego naboju, którego kryza pozostawala jeszcze pomiedzy listwami prowadnemi obrzezy na trzonie zamkowym 17, zostaje wyciagnieta z komory nabojo¬ wej i podczas ostatniego ruchu ku dolowi doprowadzonego naboju zostaje uderzona przez wyrzutnik 49, umieszczony na podaj¬ niku 48, wskutek czego zostaje ona wyrzu¬ cona z karabina zapomoca wyrzutnicy wy¬ konanej w dnie komory zamkowej (fig. 10).Silne ladunki prochu w nabojach powo¬ duja, jezeli sie strzela regularnie, silny od¬ rzut lufy 13 i obsady przedluzajacej lufe 15, podczas normalnego i regularnego dzia¬ lania karabina- Obsada przedluzajaca lufe ma polozone na jej osi silnie z nia zlaczone ramie 26 wy¬ stajace ku tylowi, przyczem czesc przednia tego ramienia, najblizsza do obsady prze¬ dluzajacej lufe, ma taka szerokosc, jak srodkowy pionowy otwór w przyspieszaczu 35, wskutek czego przyspieszacz ten moze poruszac sie niezaleznie od wspomnianego ramienia i zupelnie swobodnie. Idac dalej — 10 —ku tylowi, ramie to 26 ma poprzeczne i skierowane wdól wyskqki o znacznie wiek¬ szej szerokosci i wysokosci, wreszcie czeic tylna ramienia tego jest zakonczona wy¬ skokiem ku dolowi, który sprzega je z glo¬ wica 23a tloczyska 23, które posiada w ce¬ lu zahaczenia odpowiedni temu, skierowa¬ ny ku górze wystep (fig. 13, 25 i 32).W nieruchomem prostokatnem z ze¬ wnatrz wodzidle trzonu zamkowego 18, wchodzacem pomiedzy scianki komory zam¬ kowej, którego plaskie dno spoczywa na dnie 3 tej komory, plaska czesc górna pod¬ trzymuje i prowadzi trzon zamkowy 17, a tylny koniec opiera sie o tylna scianke 5 komory zamkowej (fig. 12 i 13), znajduje sie krazek 27, który sie slizga w cylin¬ drycznym otworze wywierconym w tern wodzidle 18 i jest nalozony na tylna czesc glowicy 23a wspomnianego tloczyska 23.Krazek ten nie moze wykonywac ani ruchu obrotowego ani ruchu ku przodowi na glo¬ wicy 23af gdyz temu stoja na przeszkodzie wystepy 28 w kierunku promienia na tej glowicy, które wchodza w odpowiadajace im zlobki 28a na przedniej stronie tego krazka 27 (fig. 32 i 29).Ztylu wspomnianego krazka 27, tloczy- sko 23 otoczone jest spiralna sprezyna 20, której przedni koniec opiera sie o krazek 27, a tylny koniec o przednia strone prze¬ grody 29. Jak to widac na fig. 25 i 27, tlo- czyskó 23 przechodzi ku tylowi przez prze¬ gródke 29 nawylot, przyczem tylna czesc tej przegrody jest nagwintowana i wkreco¬ na w odpowiednio nagwintowany przedni koniec cylindra opornika 21, który jest ob¬ sadzony w nieco rozszerzonej tylnej czesci otworu wywierconego w wodzidle trzonu zamkowego 18. Okragla kryza przegrody 29, o srednicy równej zewnetrznej sredni¬ cy cylindra opornika 21, jest mocno zaci¬ snieta miedzy przednim koncem tego cylin¬ dra 21 a wyskokiem powstalym w wodzidle 18, wskutek rozszerzenia w tylnej czesci wywierconego przewodu.Widok zprzodu przegródki 29 (fig- 33) uwidocznia dwa plytkie otworki, umie¬ szczone na przeciwleglych koncach sredni¬ cy przegródki, w które wstawia sie odpo¬ wiednie wystepy czolowego klucza, zapo- moca którego wymieniona przegródka zo¬ staje wkrecona w przedni koniec cylindra opornika 21.Celem dokladnego uszczelnienia w prze¬ grodzie 29 slizgajacego sie w niej tloczy¬ ska 29, przegroda ta posiada rozszerzony otwór, w którym zaklada sie dlawnice u- szczelniajaca 24. Przednia strona dlawnicy 24 zamknieta jest w zwykly sposób zapo- moca dlawika, o ksztalcie naprzyfclad jak 24 a9 pokazanego na fig. 12, 22, 27 i 34, a przestrzen poza dlawikiem jest wypelniona odpowiednim uszczelniajacym pakunkiem, wciskanym do dlawnicy przez ten dlawik.Poza tym pakunkiem jest osadzony na tlo- czysku 23 gruby krazek 24 b9 za którym jest osadzana silna spiralna sprezynka 24 c której przedni koniec opiera sie o krazek, a tylny koniec o tylna scianke dlawnicy 24, wykonanej w przegródce 29 (fig. 13 i 25). Dzieki takiej budowie i temu uklado¬ wi czesci oraz dzieki temu, ze otwór w krazku jest stozkowy, przyczem scianki je¬ go sa pochylone ku przodowi i nazewnatrz, cisnienie sprezynki 24c zmusza krazek do szczelnego przyciskania pakunku do tloczy¬ ska 23 w kierunku do wnetrza.Cylindryczna komora opornika, zawie¬ rajaca ciecz, jest uksztaltowana jako ku¬ bek, gdyz dno jej stanowi jedna calosc ze sciankami. Przedni jej otwór jest zamknie¬ ty plaska tylna scianka przegrody 29. Tlo- czysko 23, po przejsciu nawylot przez prze¬ gródke, wchodzi do tej komory i jest za¬ konczone zlozonym tlokiem, skladajacym sie z przedniej tarczy 22, która nie moze na tloczysku tern ani przesuwac sie ani obracac, i z tylnej tarczy 32 osadzonej tak, aby mogla sie w pewnych granicach prze¬ suwac, W kierunku podluznym i obracac na tloczysku (fig. 25 i 26).— U -Na fig. 3l przednia tarcza 22 przedsta¬ wiona jest oddzielnie w widoku bocznym w srodkowym pionowym przekroju i w wido¬ ku ztylu, fig. zas 30 przedstawia oddzielnie tylna tarcze 32 w widoku zboku i w wido¬ ku ztylu.Przednia tarcza 22 posiada wystajaca z jej tylnej strony piaste 29 a o nagwintowa¬ nym otworze do nakrecenia tej tarczy na odpowiednio nagwintowany tylny koniec tloczyska 23 (fig. 32). W poprzecznym o- tworze wykonanym w tloczysku, jest wsa¬ dzony trzpien 31, którego konce wystaja z boków tloczyska. W tylnym koncu piasty 22a przedniej tarczy 22 znajduje sie szczelina 22 h, w która to szczeline wcho¬ dza najblizsze do tloczyska 23 czesci trzpienia, gdy tarcza 22 zostaje osadzona na tloczysku 23, wskutek tego tarcza 22 nie moze ani przesuwac sie wzdluz tloczy¬ ska, ani obracac sie na niem. Wystajace konce trzpienia 31 wychodza poza piaste 22 °; Tarcza 22 posiada szereg okraglych o- tworków 22a9 a na jej obwodzie wykonane sa dwa przeciwlegle sobie wyciecia 22 ksztaltu wycinka kola.Jak to przedstawia fig. 30 na obwodzie tylnej tarczy 32 znajduja sie dwa przeciw¬ legle sobie wyciecia 32° ksztaltu wycinka kola i posrodku okragly gladki otwór do¬ statecznie duzy, aby mozna bylo te tarcze 32 zalozyc z pewnym luzem na piaste 22* przedniej tarczy 22. Na tylnej stronie tar¬ czy 32, wpoblizu jej krawedzi, znajduja sie dwa przeciwlegle wzniesienia. W krawedzi tarczy 32, posrodku tych jej czesci, które zostaly pogrubione wystepami, wywierco- nemi umieszczone sa w kierunku promieni tarczy otworki, w kazdej czesci po jednym; w kazdym z nich jest osadzony odpowiedni trzpien, nieco wystajacy poza krawedz tar¬ czy i wskutek tego zapobiegajacy obracaniu sie w tej ostatniej. Jak to widac na fig. 30, najlepiej gdy kazdy z tych trzpieni jest za¬ konczony od zewnatrz plaska glówka o ksztalcie litery T, wchodzaca w odpowied¬ nio wyciety rowek na krawedzi tej tarczy 32, wykonany poprzecznie do osi trzpienia.W ten sposób trzpien ten stanowi zapore, silniej zapobiegajaca obracaniu sie tarczy, niz gdyby tej glówki nie bylo. Na fig. 30 w tarczy 32 sa osadzone trzpienie z temi glówkami, przyczem jeden z tych trzpieni 32b o ksztalcie litery T pokazany jest rów¬ niez oddzielnie.Na fig. 26 zlozony tlok jest przedsta¬ wiony ztylu i osadzony w kamorze cieczy cylindra opornika 21, przyczem opornik ten jest pokazany w pionowym poprzecznym przekroju, wykonanym w plaszczyznie przechodzacej nieco przed tylnym koncem tego cylindra, stanowiacym jedna calosc z cylindrem. Oba trzpienie 32b na tylnej tar¬ czy 32 sa przedstawione tu wraz ze swemi glówkami o ksztalcie litery T, osadzonemi w dwóch odpowiednich rowkach, wykona¬ nych na wewnetrznej powierzchni cylindra opornika, w którym dzieki powyzszemu tarcza 32 nie moze sie sama obracac, lecz gdy caly cylinder opornika 21 zostanie obrócony, w celu nastawienia go w wodzidle trzonu zamkowego 18, to tarcza ta 32 zlo¬ zonego tloka bedzie musiala obracac sie wraz z cylindrem 21. Na tejze fig. 26 na- srubek 33 jest nakrecony na nagwintowana tylna czesc piasty 22 a przedniej tarczy 22, przyczem nasrubek ten sluzy do ogranicze¬ nia ruchu ku tylowi tylnej tarczy 32. Na¬ srubek jest zaryglowany i nie moze obracac sie, a wiec i przesuwac podluznie po piascie 22 af zapomoca zawleczki 31, której konce po ustawieniu nasrubka 33 wchodza do któ¬ regokolwiek z dwóch odpowiednich row¬ ków 33 hy wykonanych na tylnej stronie na- srubka , przyczem rowki te maja ksztalt pólokragly i glebokosc ich jest nieco wiek¬ sza niz zawleczki 31.Na fig. 25 i na widokach zprzodu i zbo¬ ku na fig. 44 pokazane sa dwa szerokie rowki 33*y wyciete na przedniej powierzch- - 12 -ni nasrubka 33. Ruch tloka ku przodowi, jednoczesny z ruchem ku przodowi lufy i obsady ja przedluzajacej, wymaga swobod¬ nego przeplywania cieczy z przedniej stro¬ ny tloka w komorze cieczy na jego strone tylna; ten przeplyw osiaga sie wskutek wspólnego dzialania szeregu otworów 22a w przedniej tarczy 22, duzego otworu po¬ srodku tylnej tarczy 32, rowków 33a w raa- srubku 33 i wyciec 22° i 32* o ksztalcie odcinków odpowiednio w przedniej i tylnej tarczach wykonanych.Jak to bylo powiedziane, przednia tar¬ cza 32 zlozonego tloku nie moze sie obracac na tloczysku 23, poniewaz jest do niego przymocowana i tloczysko to 23 oraz jego glowica 23a sa sprzezone z krazkiem 27 zapomoca wystepów 28 w sposób wyklucza¬ jacy moznosc ich obracania sie. Jak to wi¬ dac na fig. 29, przednia strona krazka 27 ma wzniesiony wystep i wpoblizu swego ob¬ wodu pod prostym katem do rowków 26°, pnzyczem ten wystajacy ku przodowi wy¬ step tworzy zgrubienie, przeznaczone do o- sadzenia zatyczki 27a. Zatyczka ta mogla¬ by stanowic jedna calosc z krazkiem 27, lecz, jak to widac na fig. 29, lepiej jest, gdy sklada sie ona z trzpienia z glówka o ksztalcie litery T, osadzonego i umocowa¬ nego w biegnacych w kierunku promienia; otworach, wywierconych we wspomnianeni zgrubieniu, W srodkowym otworze w kraz¬ ku 27, w który wchodzi cylindryczna glo¬ wica 23° tloczyska 23, w plaszczyznie, przechodzacej przez os krazka 27 i zaczep¬ ke 27, sa wykonane dwa przeciwlegle sobie rowki (fig. 29). Rowki te maja jedynie na celu ulatwienie osadzenia krazka 27 na wspomnianej glowicy 23* tloczyska, umoz¬ liwiajac przesuniecie krazka po glowicy ku tylowi poza utworzone na glowicy wy¬ stepy 28, poczem cwierc obrotu krazka 27 przesunie rowki 28a tak, ze beda mogly w nie wejsc wystepy 28.Jak to widac na fig. 22, zatyczka 27a wchodzi do podluznego rowka 27 b} wyko¬ nanego na przyleglej prawej sciance wodzi- dla trzonu zamkowego 18 (rowek ten 27b jest pokazany przerywanemi linjami rów¬ niez na fig. 23). Przy takiej budowie kra¬ zek 27 nie moze obmacac sie i zapobiega obracaniu sie tloczyska 23 i jego glowicy 23 ay a poniewaz przednia tarcza 22 zlozo¬ nego tloka przymocowana jest nieruchomo do tloczyska 23, wiec i ta tarcza jest rów¬ niez zabezpieczona od obracania sie. W ce¬ lu ulatwienia wyrobu, rowek 27b wyciety jest nawylot przez scianke wodzidla trzo¬ nu zamkowego 18.Stanowiaca jedna calosc z bdkami tylna scianka cylindra opornika 21 opiera sie o tylna scianke 5 komory zamkowej; na \e\ tylnej powierzchni jest wykonana poprzecz¬ na szczelina 21byw która mozna zalozyc srubokret, w celu obrócenia tego cylindra (fig. 24).W tej tylnej sciance cylindra 21 znaj,- duje sie równiez otwór do napelnienia cie¬ cza komory cieczy; jest on nagwintowany i zamkniety nagwintowanym korkiem 30.Na zewnetrznej powierzchni tylnej scianki cylindra 21, który moze sie obracac wpoblizu jej obwodu, wyciety jest wskaz¬ nik skierowany nazewnatrz, a na tylnej po¬ wierzchni nieruchomego wodzidla trzonu zamkowego 18 wyciete sa w kierunku pro¬ mienia dwie krótkie linje, tworzace ze so¬ ba kat nieco wiekszy niz 90°, oznaczone li¬ terami o i c (fig. 24 i 7).Aby po ustawieniu mozna bylo cylinder opornika 21 umocowac w sposób elastyczny, na czesci jego cylindrycznej powierzchni zostaly naciete plytkie podluzne rowki 21a (fig. 24, 26 i 27); plaska zas sprezynka 34, osadzona w wodzidle trzonu zamkowego 18, posiada skierowany ku srodkowi wy¬ step 34 af którego wewnetrzna powierzch¬ nia jest w taki sam sposób narowkowana, dzieki czemu sprezyna ta i jej wystep po¬ wstrzymuja cylinder 21 od obracania sie, lecz czynia to tak, ze polaczenie wspomnia¬ ne moze sie poddac. — 13 —Na fig. 45 jest pokazana oddzielnie, w widoku zboku i w widoku ztylu, sprezyna 34. Boczny widok tej sprezyny pokazuje ja¬ sno, iz jest ona wygieta, przyczem krótsza, tylna czesc jest wygieta nazewnatrz, dluz¬ sza zas przednia czesc posiada podwójne wygiecie, gdyz jej przedni koniec 34b wy¬ giety jest do wewnatrz. Gdy sprezyna ta jest osadzona na miejscu w wodzidle trzo¬ nu zamkowego 18, ten przedni koniec spo¬ czywa w plytkiem wyzlobieniu, wykona- nem na spodzie przyspieszacza 35 (fig- 25).Dzieki temu urzadzeniu sprezyna 34 unie¬ ruchomia przyspieszacz 35 w kazdem z je¬ go dwóch polozen, przedstawionych na fig. 12 i 13, lecz czyni to tak, ze polaczenie to moze poddawac sie.Na fig. 12 trzon zamkowy 17 pokazany jest w swem przedniem polozeniu, gotowem do strzalu, które on przybral ^powrotem pod dzialaniem dlugiej sprezyny glównej 36, nawinietej na zerdz prowadna 37, umie¬ szczona w otworze, przechodzacym nawy- lót przez trzon zamkowy w prawej jego czesci wpoblizu jego szczytu, przyczem zerdz przechodzi calkowicie nawylot przez ten trzon tak, iz konce jej 37 wystaja zprzodu i ztylu trzonu zamkowego. Biegna¬ cy wzdluz trzonu otwór dla zerdzi 37 jest rbzwiercony czyli, poczynajac od jego tyl¬ nego konca, az do punktu lezacego wpo¬ blizu przedniego konca trzonu zamko¬ wego, jest nieco szerszy, tworzac w ten sposób wystep, o który opiera sie koniec sprezyny 36, W ten isposób spre¬ zyna ta pfzekazuje swoje cisnienie bez¬ posrednio trzonowi zamkowemu w kie¬ runku naprzód, tylny zas koniec tej spre¬ zyny 36 na zerdzi 37 opiera sie o roz¬ szerzenie zerdzi 37, utworzone rozszerzona glowica 37a tylnego jej konca i przekazu¬ je cisnienie swe w kierunku tylnym zapo- moca tej glowicy 37 ay tylnej sciance 5.Tylna powierzchnia wspomnianej glo¬ wicy 37a preta 37 posiada waskie, srodko¬ we zeberko 37b (fig. 6 i 7), na wewnetrz¬ nej zas powierzchni tylnej scianki 5 znaj¬ duje sie wyciety odpowiednio waski piono¬ wy rowek, przechodzacy nadól, az do dol¬ nej krawedzi tej scianki 5. Uklad ten, mia¬ nowicie rowek na tylnej sciance 5 i ze¬ berko 37h na glowicy 37a zerdzi, nie po¬ zwala na poprzeczny ruch glowicy 37a zerdzi w którakolwiek strone wbok do¬ póty, dopóki tylna scianka 5 znajduje sie w swej normalnej pozycji. Glówka 37a preta 37 posiada równiez boczny wystep 37° (fig. 12), który wchodzi do zlekka szerszego od niego otworu, wykona¬ nego w przylegajacej prawej sciance ko¬ mory zamkowej 1. Wyjscie tego wystepu 376 z wspomnianego otworu wtedy, gdy tylna scianka znajduje sie w swej normal¬ nej pozycji, jest najzupelniej niemozliwe, wskutek wejscia zeberka 31b glowicy 37a zerdzi w rowek na tylnej sciance 5. Piono¬ wy ruch glowicy 37a zerdzi jest w ten spo¬ sób uniemozliwiony wystepem 37\ Po wy¬ ciagnieciu tylnej plyty wgóre, w sposób o- pisany poprzednio, zerdz prowadna 37 wraz z glowica 37a zostaje unieruchomiona, gdyz wystep 37c pod dzialaniem napiecia sprezyny opiera sie o tylna krawedz otwo¬ ru w bocznej sciance komory zamkowej/, zapobiegajac w ten sposób wyrzuceniu zerdzi 37 sprezyny 36 z komory zamkowej wtyl. Takiemu wyrzuceniu wtyl zerdzi tej i sprezyny zapobiega sie nawet wtedy, gdy trzon zamkowy 17 bylby w tyle, to jest wtedy, gdy napiecie sprezyny glównej 36 byloby najwieksze. Nalezy jednak pamie¬ tac, ze normalnie tylna scianka 5 powinna byc wyjmowana jedynie wtedy, gdy trzon zamkowy znajduje sie w swej pozycji przedniej, gdyz wtedy napiecie sprezyny glównej nie jest najwieksze, tak iz zerdz 37 w chwili zwolnienia jej nie bedzie wy¬ rzucona wtyl z niebezpieczna sila. W tern przedniem polozeniu trzonu zamkowego 17 luz w poprzecznym kierunku dlugiej zerdzi 37, prowadzacej sprezyne glówna, oraz czesciowo tylko scisnietej tej sprezyny 36, — 14 —w ich gniezdzie w trzonie zamkowym 17, daje moznosc latwo przesunac w lewo tyl¬ ny koniec zerdzi 37 i jej wystepu 37c o ty¬ le, by mozna bylo wyciagnac wystep 37c z otworu wykonanego w sciance komory zamkowej /, po wykonaniu czego zerdz 37 i sprezyne 36 mozna wyciagnac wtyl. W przeciwienstwie do latwego wyjecia zerdzi 37 i sprezyny 36 przy polozeniu przedniem trzonu zamkowego, wyjecie to staje sie prawie niemozliwe, gdy trzon zamkowy jest w tyle, a sprezyna glówna zupelnie scisnieta* Trudnosc ta jest spowodowana licznemi przyczynami; oczywiscie najwyz¬ sze napiecie scisnietej sprezyny 36 przyci¬ ska z nader wielka sila wystep 37c zerdzi 37 do jego gniazda w bocznej scianie ko¬ mory zamkowej, lecz w dodatku do tego scisniecie sprezyny 36 w gniezdzie jej w trzonie zamkowym 17 powoduje to, ze sprezyna ta rozszerza sie na boki i w ten sposób staje sie prawie nierucho¬ ma w gniezdzie, co wywoluje zimniej - szenie sie luzu zerdzi 37 i jej wyste¬ pu 37c do tego stopnia, ze wystep ten nie mozna wyjac z jego gniazda w scianie ko¬ mory zamkowej, bez bardzo znacznego wy¬ silku.Przedni koniec sprezyny 36, jak to by¬ lo opisane poprzednio, opiera sie o wy¬ step, utworzony przez rozszerzenie prze¬ wodu w trzonie zamkowym 17, iw ten spo¬ sób przekazuje cisnienie sprezyny bezpo¬ srednio trzonowi zamkowemu. Wedlug fig. 12 i 14, majac na wzgledzie jedynie skladanie i rozkladanie, pomiedzy wspo¬ mniany wystep i przedni koniec sprezyny 36 jest wlozony mocny, krazek, przekazu¬ jacy cisnienie glównej sprezyny trzonowi zamkowemu. Poprzeczny usuwalny wystep 37d (fig. 9 i 10) na powierzchni zerdzi 37 znajduje sie przed krazkiem i wewnatrz trzonu zamkowego, przyczem wystep ten 37d wystaje wbok z zerdzi 37 jedynie na wielkosc równa róznicy miedzy promieniem rozszerzenia i promieniem zerdzi, gdy trzon zamkowy znajduje sie w polozeniu przedniem; wystep 37a wchodzi w krótka szczeline, wycieta w kierunku podluznym W trzonie zamkowym na dostatecznej dlu¬ gosci ku tylowi do tego, aby pozwolic na wysuniecie sie wystepu do rozwierconego gniazda poza kolnierzem, o który opiera sie krazek (fig. 9, 10, 16 i 18). W tych wa¬ runkach zerdz 37, wraz ze sprezyna 36, krazkiem i wystepem 37d , moze byc wy¬ ciagnieta z trzonu zamkowego wtyl. Aby zas rozdzielic te czesci, wystep 37d zdey- muje sie z zerdzi, a krazek i sprezyne zsu¬ wa sie z niej do przodu.Przy skladaniu, sprezyna 36 i krazek sa ponownie zalozone na zerdz 37, a wy¬ step 37d zalozony na nowo w celu umoco¬ wania ich na zerdzi; nastepnie czesci te zo¬ staja razem ponownie wlozone do trzonu zamkowego, wystep zas 37d zostaje wsu¬ niety do bocznej szczeliny w przedniej czesci trzonu zamkowego. Gdy trzon zam¬ kowy znajduje sie w komorze zamkowej w polozeniu przedniem, wystep 37c moze byc latwo wsuniety do otworu w bocznej sciance komory zamkowej, gdzie napiecie sprezyny, jak to bylo przedtem opisane, umocowuje go w sposób elastyczny, wsku¬ tek tego mozna wsunac tylna sciane 5 od góry komory 1 i opuscic ja nadól do jej normalnego polozenia. Dolne konce dwu bocznych scianek rowka w tylnej scianie 5 sa sciete pochylo ku zewnatrz (fig. 6), aby z latwoscia przeslizgiwaly sie po zeberku 37b na tylnym koncu glowicy 31a zerdzi, a górne, tylne rogi glowicy 37a i zeberka 37b sa sciete do góry i naprzód w tym sa¬ mym celu (fig. 12 i 46).Fig. 17 przedstawia widok ztylu trzonu zamkowego 17, a fig. 19 — widok z prawej strony tegoz; na obu rysunkach pokazana jest szczelina 38 wycieta, nawylot w prawej sciance trzonu zamkowego, i idaca ku srod¬ kowi do rozwierconego gniaizda oraz na ta¬ ka odleglosc od przodu, aby zapewnic do¬ stateczny luz dla wystepu 37c na glówce - 15 -37a zerdzi w chwili, gdy trzon zamkowy znajduje sie w skrajnem tylnem polozeniu, W gniezdzie trzonu zamkowego 17, wy- konanem na przedluzeniu osi podluznej lu¬ fy, znajduje sie iglica, skladajaca sie z dwóch Czesci 39 i 39a, oraz sprezyna iglicz¬ na, czyli zamkowa 40 (fig. 13, 14 i 15), Ta skladajaca sie z dwóch czesci iglica i jej dzialajace wespól czesci pokazane sa oddzielnie w zwiekszonej skali na fig. 38 i 42 wlapznie. Na fig, 38 pokajana jest zam¬ kowa, czyli igliczna sprezyna oraz wespól z nia dzialajace oparcia. Fig. 39 pokazuje te dwudzielna iglice w stanie zlozonym w wi¬ dokach zprzodu, ztylu i zboku, przyczem w tym ostatnim widoku tylna rurkowa jej czesc przedstawiona jest w pionowym podluznym przekroju. Ponizej tego podluz¬ nego przekroju przedstawione sa równifcz cztery poprzeczne przekroje, wykonane w miejscach podluznego przekroju, znajdu¬ jacych sie na rysunku bezposrednio nad niem. Fig. 40 i 41 przedstawiaja widoki zprzodu, zboku i ztylu oddzielnie obu cze¬ sci 39 iglicy. Fig. 40 pokazuje widoki zprzo¬ du, zgóry i ztylu wydrazonej cylindrycznej tylnej czesci iglicy, której przewód we¬ wnetrzny jest oznaczony przerywanenii li- njami w widoku zgóry, lecz pionowa po¬ dluzna szczelina 39b oznaczona jest pelne- mi linjami. Równiez przerywanemi linjami oznaczony jest poprzeczny, poziomy otwór, do którego wchodzi, jak to jest wyraznie pokazane na fig. 38 i 39, trzpien 43, stano¬ wiacy oparcie dla przedniego konca glów¬ nej sprezyny. Fig, 42 pokazuje widok zprzodu tylnej, rurkowej czesci iglicy, gdzie poprzeczny trzpien 43 jest przedsta¬ wiony wyrazniej, juz po zalozeniu w prze¬ znaczonym dla niej otworze, wykonanym we wspomnianej czesci.Przy skladaniu, igliczna sprezyne 40 wstawia sie do jej gniazda w tylnej wydra¬ zonej czesci 39a iglicy od przodu, a nastep¬ nie umocowuje sie ja w tej czesci, zapomo- ca wstawienia poprzecznego trzpienia 43 przed nia. Na przodzie, przed trzpieniem 43, przewód wydrazony tylnej czesci 39a ma na pewnej dlugosci srednice nieco zwiekszona, do wielkosci odpowiadajacej kolnierzom tylnego konca przedniej czesci 39 iglicy, górna zas czesc rurkowej czesci jest wycieta w kierunku do góry, wskutek czego powstal otwór, przez który mozna wlozyc zaopatrzony w kolnierze koniec czesci 39 do wydrazonej czesci 39", i w ten sposób polaczyc ze soba i zaryglowac w kierunku osiowym te dwie czesci iglicy.Gdy dwudzielna iglica po zlozeniu jej w ten sposób jest wstawiona w jej podluzne gniazdo w trzonie izamkowym 17, to we¬ wnetrzna powierzchnia wspomnianego gnia¬ zda przylega do konca zaopatrzonego w kolnierze przednie czesci 39, i zapobiega w ten sposób przesunieciu sie tej ostatniej w kierunku poprzecznym, oraz rozlaczeniu sie obu czesci skladowych iglicy.Jak to widac wyraznie na poprzecznych przekrojach, stanowiacych czesc fig. 39 i na widoku zgóry fig. 40, pionowa szczelina 39 b posiada tylko taka szerokosc, jaka jest potrzebna do wstawienia w nia zatyczki 45, przedstawionej wyraznie na fig. 38, przy¬ czem zarówno zatyczka 45 jak i szczelina 39b sa znacznie mniejsze od przewodu, czyli gniazda dla zamkowej sprezyny 40 w wydrazonej czesci 39a iglicy. Przedni ko¬ niec tej szczeliny 39b znajduje sie nieco przed tylnym koncem tego przewodu, czyli gniazda; od tego miejsca szczelina siega ku tylowi do punktu, znajdujacego sie na pew¬ nej odleglosci przed tylnym koncem iglicy.Tylny koniec wydrazonej czesci 39a igli¬ cy i jej przedni koniec maja nieco powiek¬ szone wymiary, aby mozna bylo je dopaso¬ wac do gniazda w trzonie zamkowym 17, lecziylne zakonczenie tej czesci nie ma ani ksztaltu rurki, ani jest sciete ku górze, ani tez zaopatrzone w szczeline, strona jego spodnia zostala splaszczona i posiada wy¬ ciete do góry wyzlobienie, tworzac przez to próg do napinania, znajdujacy sie nieco — 16 —przed tylnym koncem iglicy, przeznaczony do zaczepienia sie o zaczep igliczny.W górnym koncu zatyczki 45 znajduje sie stanowiace z nia jedna calosc ramie 45a i gdy izatyczka i ramie sa osadzone w trzo¬ nie zaimkowym 17, to ramie 45a lezy w srodkofwem, pionowem i podluznem wy¬ zlobieniu w górze tylnej czesci tego trzo¬ nu. Zatyczke te i jej ramie mozna obrócic, przesuwajac przez to wystep 45 (fig. 38} na lewo, w celu wsuniecia do wy¬ zlobienia 17 b (fig. 17), wskutek czego za- tyczka i jej ramie nie beda mogly przesu¬ nac sie pionowo. Kurek 42 osadzony jest obrotowo we wspomnianem pionowem wy¬ zlobieniu, na mogacym sie usunac po¬ przecznym sworzniu 42*, pokazanym na fig. 47. Trójkatna glówka tej zatyczki u- mieszczona jest w utworzonem dla niej wy¬ zlobieniu w lewym boku trzonu zamkowe¬ go, Jak to widac na fig. 12, 13 i 15. Górne ramie 42 kurka lezy na prawo od ramienia 45* zatyczki 45, niepozwalajac przez to na ruch jego w tym kierunku, który wywolal¬ by wyciagniecie jego wystepu 45 z wyzlo¬ bienia 17h. Dolne ramie kurka wystaje ku dolowi i wchodzi W pionowa szczeline 39a w iglicy. Wystep 45h na prawym boku ra¬ mienia 45 a9 stanowiacego calosc z zatycz- ka 45 (fig. 38), znajduje sie wtedy, gdy te czesci sa izlozone w trzonie zamkowym na torze kurka 42, ograniczajac w ten sposób ruch jego górnego ramienia ku tylowi.Zaczep igliczny 41, przedstawiony od¬ dzielnie na fig. 18 i w zwiekszonej bardzo skali, w celu wyrazniejszego uwidocznie¬ nia jego konstrukcji, na fig. 37, a równiez we wlasciwem mu miejscu w trzonie zam¬ kowym na fig. 7, 8, 13, 14, 15 i 17, osadzo¬ ny jest przesuwnie w srodkowem, piono¬ wem gniezdzie w tylnym koncu trzonu zam¬ kowego. Na dolnym koncu zaczepu znajdu¬ je sie wysuniete do przodu przedluzenie 41ay przedni koniec którego jest zakonczo¬ ny wystepem scietym od przodu w tym ce¬ lu, aby tylny koniec iglicy mógl przesunac sie po nim i opuscic zaczep ku dolowi, po- czem tylny koniec tego wystepu zahacza sie o próg do napinania iglicy i unierucho¬ mia ja w polozeniu odwiedzionem az do chwili, gdy zaczep 41 zostanie opuszczony ku dolowi. Na plaskiej dolnej powierzchni zaczepu jest wykonane skierowane do gó¬ ry wyzlobienie, w które wchodzi górny ko¬ niec krótkiej spiralnej sprezyny zaczepu 44, dolny koniec której jest osadzony w po- dobnem wyzlobieniu, wykonanem dla niej w trzonie zamkowym 17 pod gniazdem za¬ czepu, dzieki czemu sprezyna zaczepu iglicznego 44, gdy jest osadzona w swych gniazdach, podnosi zaczep 41 do góry tak jednak, ze moze sie poddawac. Ruch do góry zaczepu 41 pod dzialaniem sprezyny 44 ograniczony jest wskutek tego, ze wy¬ step 41' przedniej powierzchni zaczepu napotyka dolna strone ramienia 45*, sta¬ nowiaca jedna calosc z zatyczka 45. Dlu¬ gosc zaczepu 41 daje mu moznosc przesu¬ wac sie w kierunku pionowym, nie zacze¬ piajac o kurek; na prawym boku zaczepu 41 znajduje sie waski skierowany ku gó¬ rze wystep 41 by który sluzy do opuszcza¬ nia zaczepu przez szyne spustowa 46.Jak to bylo juz opisane, spust 9 ma skierowane naprzód i nadól przedluzenie, które przy podniesieniu go wskutek naci¬ sniecia zewnetrznej, tylnej czesci, zacze¬ pialo i podnosilo tylne ramie szyny spusto¬ wej 46. Szyna spustowa ma znaczna dlu¬ gosc i siega dostatecznie daleko ku przo¬ dowi, aby móc przekazac ruch spustu 9 za¬ czepowi 41 w chwili, gdy trzon zamkowy 17 znajduje sie w polozeniu przedniem. Szy¬ na 46 jest obrotowo osadzona wpoblizu swego srodka w nieruchomem uszku 47, wystajacem nadól z pokrywy 4 komory za- pomoca sworznia 46 a9 przechodzacego wpoprzek przez te szyne spustowa 46 przez nieruchome uszko 47 nazewnatirz przez lewa boczna scianke komory /, jak to widac wyraznie na fig. 1 i 7. Na ze¬ wnetrznej stronie tej bocznej scianki na i — 17 —sworzniu 46a znajduje sie stanowiaca z nim jedna calosc raczka, która jest skiero¬ wana ku tylowi i nadól, gdy raczka i czop 46a znajduja sie w polozeniu zaryglowa¬ nemu Raczka powyzsza posiada jednakowa szerokosc, lecz jest dostatecznie cienka aby byc gietka, a na koncu jej znajduje sie nieznaczny, skierowany do wewnatrz wystep, który wchodzi do odpowiadajace¬ go mu wyzlobiecia w zewnetrznej po¬ wierzchni bocznej scianki komory zamko¬ wej, unieruchomiajac w ten sposób podat¬ nie sworzen i raczke w ich polozeniu zary¬ glowanemu Od strony wewnetrznej scianki bocznej sworzen 46a posiada krótka za- tyczke, której os w kierunku promienia jest równolegla do takiejze osi raczki. Pod katem 90° do polozenia raczki i sworznia, przedstawionej na fig. 1, wyciety jest w bocznej sciance komory zamkowej rowek, którego szerokosc i glebokosc odpowiada tej zatyczce sworznia 46af a dzieki temu urzadzeniu czop i raczka sa zaryglowane podatnie wtedy, gdy raczka jest skierowa¬ na ku tylowi, a gdy zas raczka i sworzen beda obrócone az do polozenia, przy któ- rem raczka bedzie skierowana do przodu, to beda one odryglowane i moga byc wy¬ ciagniete z komory zamkowej, wyzwalajac w ten sposób dzwignie spustowa 46, która wtedy mozna wyciagnac nadól z jej gniazda w komorze zamkowej.Kurek 42, powyzej srodkowej czesci sworznia obrotowego i ramienia dolnego, jest skierowany ku górze i wystaje na znaczna odleglosc ponad górna powierzch¬ nia trzonu zamkowego 17. Prawa po¬ wierzchnia nieruchomego uszka 47, wysta¬ jacego ku dolowi z pokrywy 4, jest zupel¬ nie plaska i szyna spustowa 46 spoczywa na tej plaskiej powierzchni. W spodzie uszka, tuz poza przednia jego scianka, znaj¬ duje sie wystep, skierowany nadól i tuz po¬ za nim otwór, powstaly przez wyciecie wy¬ zlobienia 47a w prawej powierzchni uszka 47 o glebokosci w bocznym kierunku nieco wiekszej od grubosci kurka 42, przyozenj przednia i tylna scianka tego wyzlobienia 47a pochylaja sie w kierunku naprzód i do góry i wl kierunku wtyl i do góry i w miej¬ scu przeciecia sie ze spodem usizka 47 two¬ rza wspomniany otwór i wystep na jego przedzie.Gdy trzon zamkowy zostaje przesunie¬ ty zapomoca sprezyny glównej 36 ze swe¬ go tylnego polozenia (fig. 13), w którem kurek 42 wystaje ponad górna czesc trzonu zamkowego i jest pochylony ku przodowi do polozenia przedniego, to wystajacy ko¬ niec kurka wspiera sie podczas ostatniego okresu tego ruchu o wystep utworzony na dolnej stronie nieruchomego wystajacego ku dolowi uszka i wskutek trwajacego da¬ lej ruchu trzonu zamkowego jest zmuszo¬ ny do obrotu okolo swego sworznia osiowe¬ go i do przejscia z pochylonego do przodu polozenia do polozenia pochylonego wtyl (fi*. 12).Dzieki temu urzadzeniu, dolne ramie kuilka zostaje usuniete do przodu i zwol¬ nione z jego zetkniecia sie z napieta iglica, oddzielajac sie od tej ostatniej, która to iglice utrzymuje w stanie napietym jedynie zaczep igliczny 41, w ten sposób, ze jezeli spust zostanie nacisniety do dolu, to naste¬ puje wystrzal.W czasie nastepujacego teraz otwiera¬ jacego ruchu wtyl trzonu zamkowego 17, kurek porusza sie wraz z nim i w czasie trwania pierwszego okresu tego ruchu gór¬ na czesc jego zostaje, wskutek jej zetknie¬ cia sie z tylna scianka wyciecia 47a w nie- ruchomem uszku 47, przesunieta z pozycji pochylonej wtyl do pozycji pochylonej na¬ przód, i napina znowu wskutek tego iglice.W tern ositatniem polozeniu utrzymuje ku¬ rek podczas dalszego ruchu wtyl oraz rów¬ niez podczas wiekszej czesci nastepujace¬ go potem ruchu naprzód trzonu zamkowe¬ go, i plaska dolna strona poza otworem uszka 47. W taki sposób zostaje zakonczo¬ na calkowicie czynnosc napiecia iglicy. - 18 -Gdy czesci znajduja sie w polozeniu przedstawibnem na fig. 12, gdy trzon zam¬ kowy zamyka lufe, to mozna oddac jeden tylko stnzal, naciskajac i natychmiast pu¬ szczajac spust 9, wskutek tego szyna 46 o- pusci zaczep igliczny 41 który zwalnia igli¬ ce, powodujaca jeden wystrzal. Wskutek powstalego odrzutu czesci przechodza z po¬ lozen pokazanych na fig. 12, w polozenia uwidocznione na fig. 13 przy otwartej lufie, z których to polozen wnet odrzuca je po¬ nownie do przodu sprezyna glówna 36 (fig. 12). W czasie tego ostatniego ruchu do przodu zaczep 41, który sprezyna utrzymu¬ je podatnie w polozeniu pocfniesionem, za¬ hacza i podnosi przedni koniec szyny 46, opuszczajac wskutek tego jej tylny koniec do polozenia, w którem ja moze znowu po¬ ruszyc spust 9.Gdy zamiast pojedynczych strzalów potrzeba dac salwe, czyli szereg nastepu¬ jacych szybko po sobie strzalów, to bron dziala w sposób nastepujacy: spust jest na¬ cisniety ku dolowi i utrzymywany w stanie opuszczonym, wskutek czego tylny koniec szyny spustowej jest podniesiony i utrzy¬ mywany w tym stanie, przedni zas ko¬ niec tej szyny utrzymywany jest w poloze¬ niu opuszczonem i znajduje sie wiec na drodze górnej czesci zaczepu iglicznego.Aby zaczep nie mógl zostac opuszczony az do ostatniego okresu ruchu ku przodowi trzonu zamkowego zamykajacego lufe, przedni koniec szyny spustowej 46 posiada wystep, pochylony w kierunku naprzód i nadól, który sluzy do opuszczenia zaczepu iglicznego we wlasciwym czasie. Czynnosci te powtarzaja sie samoczynnie tak dlugo, jak dlugo spust jest opuszczony ku dolowi i naboje sa doprowadzane.Naboje wchodza przez poziomy po¬ przeczny kanal doprowadzajacy, wykona¬ ny w czesci czolowej 2 komory zamkowej, powyzej znajdujacej sie w niej obsady lu¬ fy. Kanal ten jest zamkniety u góry tylko zapomoca pokrywy na zawiaskach 4' opi¬ sanej juz poprzednio; podnióslszy te po¬ krywe, mozna z latwoscia zalozyc na miej¬ sce do karabina tasme nabojowa lub w ra¬ zie potrzeby wyjac ja.Po zalozeniu we wlasciwy sposób nala¬ dowanej tasmy nabojowej i po zamknieciu nad nia pokrywy, tasma przesuwa sie sko¬ kami z lewej strony na prawa w sposób zwykly dla tego rodzaju karabinów maszy¬ nowych, w celu kolejnego ustawiania nabo¬ jów w polozeniu posrodku nad lufa. Ruch ten zostaje wykonany zapomoca suwaka tasmowego 55 i zwiafcanej iz nim lapki, któ¬ ra jest osadzona w spodzie pokrywy 4a i prowadzi sie w tej ostatniej podczas swego ruchu zwrotnego wpoprzek osi lufy. Na le¬ wej stronie karabina, ponizej doprowadza¬ jacego kanalu, umieszczony jest próg, który zapobiega ruchowi tasmy w nieodpowiednim kierunku. Na tylnej powierzchni suwaka 55 jest wyzlobienie, w które wsuwa sie przedni koniec dwuramiennej donoszacej dzwigni 56, która obraca sie na pionowym sworzniu, wystajacym nadól ze szczytowej pokrywy 4*. Tylne, mogace sie wyginac ku górze ramie tej dzwigni posiada na swym koncu wystajacy nadól trzpieniek, który normalnie wsuwa sie do rowka prowadner go 57, wykonanego w powierzchni górnej trzonu zamkowego 17 (fig. 12, 13 i 14), wskutek czego ruch zwrotny w podluznym kierunku tego trzonu zamkowego powoduje ruch wspomnianej dzwigni 56 wbok, co znowu powoduje poprzeczny zwrotny ruch suwaka 55, przesuwajacy w ten sposób tasme nabojowa skokami przez przewód donosnika.Podajnik nabojów 48 osadzony jest obrotowo z lewej strony trzonu zamkowe¬ go 17 w pewnej odleglosci ztylu czolowej strony jego i wystaje ku przodowi poza te strone (fig. 12, 13 i 15). Przedni koniec te¬ go podajnika 48 ma z prawej, czyli we¬ wnetrznej strony boczny wystep, wystaja¬ cy ku srodkowi o pewna odleglosc poza podluzna os trzonu zamkowego 17. - 19 —Tylny koniec podajnika jest zaokraglo¬ ny i posiada wystajace zen wspólsrodkowe zebro, dla którego na tylnej stronie gnia-zda w trzonie zamkowym wykonane jest odpo¬ wiednio podciete wglebienie. Wskutej tej budowy, podajnik 48 moze byc z latwoscia osadzony lub zdjety zboku trzonu zamko¬ wego 17, który w celu umieszczenia podaj¬ nika 48 ma zmniejszona szerokosc i tworzy oparcie w tylnej czesci gniazda podaj¬ nika, które to oparcie jest zaokraglo¬ ne i posiada podciete wyzlobienie. W celu osadzenia i polaczenia podajnika 48, trzpien jego osadza sie czesciowo w otwo¬ rze wlasciwym, poczem podajnik 48 obra¬ ca sie do góry, az do chwili, gdy kadlub je¬ go stanie pod katem 90° lub nieco wyzszym nad górna czescia trzonu zamkowego.Trzpien i kadlub podajnika 48 moga wtedy byc osadzone juz calkowicie i obrócone w polozenie normalne, tak ze zostana nale¬ zycie umieszczone i sprzezone z trzonem zamkowym, przyczem podajnik 48 bedzie wystawal poza czolowa strone trzonu zam¬ kowego. Dolna strona tej wysunietej do we¬ wnatrz czesci podajnika 48 ma skierowa¬ ny ku dolowi wystep 48ay którego dolna krawedz ma ksztalt odcinka dwóch wspól- srodkowych kól, z których zewnetrzny od¬ cinek odpowiada stopce naboju, a we¬ wnetrzny — rowkowi naboju, znajdujace¬ mu sie przed wspomniana stopka.Tuz przed dojsciem trzonu zamkowego 17 do skrajnego przedniego, zamykajacego lufe polozenia, zaokraglony leb podajnika 48 zostaje podniesiony wbrew dzialaniu umieszczonej nad nim plaskiej sprezyny 50, przymocowanej do pokrywy 4a, a zwi¬ sajaca z podajnika ku dolowi czesc 48a wchodzi w zetkniecie z górna czescia stopy naboju w tasmie nabojowej, znajdujacego sie posrodku ponad lufa. Ostatni okres ru¬ chu ku przodowi trzonu zamkowego spra¬ wia, ze górna krawedz nabojów wspóldzia¬ la z przednia pochylona ku tylowi i wdól powierzchnia wystepu 48a, dajac moznosc wskutek tego temu wystepowi przeslizgnac sie po nad stopa luski, poczem leb podaj¬ nika 48 bedzie nacisniety przez sprezyne 50 ku dolowi i wystep 48° wejdzie do row¬ ka nabojowej ludki przed stopka jej glów¬ ki, a ze wystep ten jest pochylony ku tylowi i wdól, wiec mocno uchwyci nabój. Przy na¬ stepnym ruchu ku tylowi trzonu zamkowe¬ go nabój bedzie wyciagniety z tasmy nabo¬ jowej. W pierwszym okresie tego ruchu sprezyna 50 naciska ku dolowi podajnik 48 wraz z wystepem 48 a, który wszedl juz do rowka przed stopka luski naboju. Zaokra¬ glony leb podajnika 48 zostaje nastepnie podsuniety pod przednia, pozioma czesc zwisajacego zebra 51, prowadzacego podaj¬ nik, co zapobiega podniesieniu sie podajni¬ ka do góry. Przy dalszym ruchu trzonu zamkowego ku tylowi, leb podajnika pod¬ suniety zostaje pod pochylona nadól i ku tylowi dolna strone zebra 51, które w cia¬ gu dalszego ruchu ku tylowi trzonu zamko¬ wego i podajnika obsuwa nieco w dól po¬ dajnik i nabój do polozenia przedstawione¬ go na fig. 13. W tern polozeniu stopa na¬ boju i rowek jego zostaly wprowadzone do pionowej prowadnicy z listewkami boczne- mi, wykonanej na czólku trzonu zamkowe¬ go, górny otwór której rozszerza sie ku gó¬ rze, w celu ulatwienia wsuniecia stopy na¬ boju w prowadnice.Nalezy pamietac, ze w ciagu calego dzialania mechanizmu karabina opisanego ponizej, stopka i rowek kazdego naboju po wyciagnieciu go z tasmy nabojowej i wsu¬ nieciu go do zlobka miedzy listewkami pro¬ wadnicy, sa uchwycone mocno i pewnie przez te prowadnice z listewkami boczne- mi i nawet po wystrzeleniu kazdego z na¬ bojów, stopka i rowek jego pustej luski po¬ zostaja nadal pomiedzy listewkami boczne- mi prowadnicy, az wkoncu luska zostanie wreszcie wyrzucona z karabina nadól.Po opisie ruchu ku tylowi w kierunku podluznym i powrotnego ruchu ku przodo¬ wi trzonu zamkowego pozostaje wyjasnic - 20 -» róznice miedzy dzialaniem podajnika w czasie jego ruchu naprzód i miedzy dziala¬ niem w czasie jego ruchu ku tylowi.Róznica w dzialaniu podajnika nabojów 48 w ciagu jego ruchu naprzód wynika z trzech cech budowy, z których dwie stano¬ wia calkiem nowe doniosle udoskonalenia.Zwrotnica podajnika 52 jest osadzona obrotowo na wewnetrznej powierzchni le¬ wej scianki komory zamkowej 1; zwrot¬ nica ta posiada stanowiacy z nia jedna ca¬ losc sworzen 52a, okolo którego sie obra¬ ca. Sworzen ten jest wykonany z odste¬ pem, przyczem poza tym odstepem ma on mniejsza srednice i jest nagwintowany.Gdy zwrotnica jest osadzona w komorze zamkowej (fig. 1), nagwintowana czesc sworznia 52a wystaje poza zewnetrzna po¬ wierzchnie scianki tej komory 1 i na tym zewnetrznym koncu sworznia nakreca sie nasrubek, który przymocowuje na miejscu, w rozbieralny sposób, zwrotnice podajnika 52 nie przeszkadzajac jednak swobodnemu drgajacemu ruchowi zwrotnicy, sworznia jej i nasrubka, poniewaz sworzen pomiedzy swym odstepem a powierzchnia zwrotnicy jest nieco dluzszy, anizeli grubosc scianki bocznej komory. Zwrotnica podajnika 52 jest dokladnie przedstawiona oddzielnie w widokach zgóry i zboku na fig. 5.Na lewej, czyli zewnetrznej powierzch¬ ni tylnego ramienia zwrotnicy podajnika 52 i ponizej jej górnej krawedzi znajduje sie wystajace podluzne zebro 52b9 a na wewnetrznej powierzchni bocznej scianki komory zamkowej jest wyciete wyzlobie¬ nie, do którego wchodzi wspomniane zebro 52 *# To wyzlobienie oprócz tego, ze miesci w sobie zebro 52 bj zawiera równiez dwu- ramienna sprezyne 53, której dluzsze dol¬ ne ramie spoczywa na poziomej dolnej stronie owego wyzlobienia, a krótsze zas górne ramie naciska ku górze na dolna stro¬ ne zebra 52 b (fig. 1 i 5).Na niewielkiej odleglosci przed przed¬ nim koncem zwrotnicy podajnika 52 jest przymocowana do wewnetrznej bocznej scianki komory zamkowej zapomoca dwóch nitów plaska czesc 54, znajdujaca sie w ten sposób w tej samej pionowej plaszczyznie co zwrotnica 52; tylna powierzchnia tej czesci 54 jest scieta ku górze i do przodu (fig. 1). Na lewej, czyli zewnetrznej po¬ wierzchni obracajacego sie podajnika 48, wpoblizu jego lba, znajduje sie boczny wy¬ step 48hy stanowiacy calosc z podajnikiem (fig. 12, 13, 15, 9 i 10). Wystep ten jest bardziej wyraznie przedstawiony na fig. 21 i 20, gdzie podajnik 48 jest uwidocznio¬ ny oddzielnie i o wiele wieksizej sikali. Wy¬ step ten 48h ma w kierunku poziomym znaczna dlugosc oraz niewielka wysokosc, siega zas wbok z powierzchni podajnika prawie az do wewnetrznej powierzchni bocznej scianki komory zamkowej, zapew¬ niajac sobie w ten sposób zetkniecie sie ze zwrotnica podajnika 52 i czescia 54.Podczas ostatniego okresu ruchu wstecz¬ nego trzonu zamkowego glówka podajnika 48 zostaje opuszczona ku dolowi i przesu¬ wa sie ku tylowi poza tylny koniec zwrot¬ nicy podajnika 52. Przy nastepujacym po¬ tem ruchu naprzód trzonu zamkowego, boczny wystep 48b na lbie podajnika ude¬ rza o nachylony ku dolowi i naprzód ko¬ niec zwrotnicy 52, wskutek czego leb po¬ dajnika zostaje opuszczony az do najniz¬ szego polozenia, przedstawionego ma fig. 10, przyczem nabój znajduje sie na jednej li- nji z osia lufy. Wskutek dalszego ruchu naprzód trzonu zamkowego i podajnika 48, boczny wystep 48b podajnika przecho¬ dzi przez szczeline, znajdujaca sie ponizej prostej dolnej krawedzi zwrotnicy 52 i powyzej prostej górnej powierzchni obsa¬ dy 15 przedluzajacej lufe 15, wskutek cze¬ go leb podajnika jest utrzymywany w po¬ lozeniu najnizszem, nabój zas zostaje wpro¬ wadzony do lufy. Zblizajac sie do ostatnie¬ go okresu ruchu, napnzód przedni koniec — 21 —bocznego wystepu 48b lba podajnika ude¬ rza o pochylona naprzód i do góry krawedz nieruchomej czesci 54, wskutek czego leb podajnika podnosi sie stopniowo.W czasie tego podnoszenia sie lba po¬ dajnika, tylny koniec stanowiacego z nim jedna calosc bocznego wystepu 48 b zacze¬ pia o dolna strone przedniego ramienia zwrotnicy 52 i podnosi sie wskutek tego równiez to ramie wbrew cisnieniu sprezyny 53, az do chwili, gdy przy koncu ruchu na¬ przód i wgóre przesunie sie on ponad ra¬ mie dzwigni do przodu, oswobadzajac je, dzieki czemu sprezyna 53 powróci to ramie do jego normalnego opuszczonego poloze¬ nia. Przy tym powrocie, ramie dzwigni przybiera polozenie ponizej tylnego konca bocznego wystepu 48b podajnika i wsku¬ tek tego zamyka otwór pomiedzy stala czescia 54 i swym przednim koncem w ta¬ ki sposób, ze stanowiacy jedna calosc bocz¬ ny wystep 48h nie moze powrócic nadól przez wymieniony otwór, lecz musi posu¬ wac sie powyzej górnej krawedzi zwrotnicy podczas nastepujacego ruchu ku tylowi.Na lbie podajnika 48, na pewnej odle¬ glosci ponizej jego wyzszej czesci oraz na pewnej odleglosci na lewo wbok od skiero¬ wanego wdól wystepu 48*y wycieta jest pionowa szczelina, biegnaca w kierunku podluznym i polozona w pionowej pla¬ szczyznie, przechodzacej przez os lufy ka- rabina; szczelina ta stanowi gniazdo dla zwisajacego ku dolowi wyrzutnika 49.Górna czesc wyrzutnika jest znacznie cien¬ sza od szerokosci wspomnianej szczeliny, przyczem, jak to wyraznie wskazuje fig. 21, lewa strona tej górnej czesci ma zmniejszona grubosc az do wyskoku, utwo¬ rzonego z lewej strony wyrzutnika, ponizej jego gniazda w lbie podajnika. Wyrzutnik 49 jest osadzony obrotowo we wspomnia- nem gniezdzie na poprzecznym sworzniu 49a, który przechodzi przez leb podajni¬ ka z jego lewej strony na prawa. Sworzen ten 49a, przedstawiony na fig. 21 i 20, ma cienka glówke, umieszczona w przeznaczo- nem dla niej wyzlobieniu, oraz drugi ko¬ niec rozszczepiony na pewnej dlugosci tak, iz mozna go latwo wlozyc na miejsce, lub wyciagnac ize lba podajnika, lecz jednocze¬ snie tarcie utrzymuje go na miejscu.Otwór w wyrzutniku. 49, do którego wchodzi czop 49° jest skosny, a dno tego otworu pochylone jest nadól i na lewo w tym celu, aby dolny koniec wyrzutnika mógl wahac sie w lewa strone; jednoczesnie wyrzutnik ten utrzymuje podatnie w pio- nowem polozeniu mala spiralna sprezyna 496, umieszczona we lbie podajnika 48 i cisnaca na wyrzutnik z-tylu sworznia 49a.Na fig. 21 wyrzutnik jest pokazany w po¬ lozeniu bocznem, calkowicie pionowem; fig. 16 przedstawia go juz w polozeniu, gdy dolny jego koniec jest przesuniety na lewo wbrew cisnieniu.W chwili, gdy podajnik 48 jest podnie¬ siony (fig. 12, 15 i 20) przednia krawedz dlugiego, dolnego ramienia wyrzutnika 49 jest pionowa i rozszerza sie po bokach na calej swej dlugosci, tworzac klin. Ten kli¬ nowaty ksztalt krawedzi wyrzutnika 49, da¬ je jej moznosc w koncu ruchu naprzód wejsc pomiedzy stopki dwóch nabojów, znajdujacych sie przed nia, i rozsunac te stopki na boki, a przez to pozwolic skie¬ rowanemu wdól wystepowi 48' podajnika na uchwycenie i, przy nastepnym ruchu wtyl, na wyciagniecie z tasmy tylko jedne¬ go z tych nabojów.Na dolnym koncu wyrzutnika 49 znaj¬ duje sie skierowany do srodka, czyli z pra¬ wej strony, wystep (fig. 16), który wysuwa sie wbok ponizej naboju w chwili, gdy go uchwyci podajnik. Ponizej tego wystepu, skierowanego do srodka, koniec wyrzutni¬ ka pochyla sie ku dolowi i na lewo az do miejsca, gdzie ta pochylosc przecina po¬ dluzna, pionowa plaszczyzne, przechodza¬ ca przez srodek wyrzutnika; po lewej stro¬ nie tej plaszczyzny koniec wyrzutnika jest od wewnatrz zaokraglony, — 22 —W chwili gdy leb podajnika 48 i wy- rztitnik 49 opuscily sie z polozenia poka¬ zanego na fig. 9 do polozenia przedstawio¬ nego na fig. 10, zaokraglony zewnetrzny koniec wyrzutnika uderza o pochylony gór¬ ny róg 15* na lewej stronie srodkowej wy- rzutriicy, wykonanej w obsadzie 15 prze¬ dluzajacej lufe, wskutek czego koniec wy¬ rzutnika jest popchniety do wewnatrz i u- trzymywany w tern polozeniu az do chwili, gdy w ciagu jego dalszego opuszczenia sie uderzy on o pusta luske naboju i wyrzuci ja z karabina (fig. 10).Na fig. 9 i 10 pokazane jest, przed na¬ chylonym, górnym rogiem 15a boczne i pio¬ nowe wyzlobienie na lewej scianie wyrzut- nicy, wykonanej w obsadzie przedluzaja¬ cej lufe 15. Wyzlobienie to pozwala wy- rzutnikowi, w czasie swego ruchu do góry, odchylic sie wbok dostatecznie, aby po¬ zwolic swemu skierowanemu do wewnatrz wystepowi przesunac sie do góry obok ka¬ dluba luski.W celu poczatkowego otwarcia lufy ka¬ rabina, trzon zamkowy musi byc raz jeden pociagniety wtyl i nadól i w tym celu do trzonu zamkowego jest przymocowana da¬ jaca sie odjac zwykla raczka 59, a w pra¬ wej sciance komory zamkowej 1 wycieta jest nawskros podluzna szczelina, wspól- srodkowa z wymieniona raczka o dlugosci dostatecznej do tego, aby umozliwic na pelny skok wtyl raczki i trzonu zamkowe¬ go. Raczka 59 posiada cylindryczny trzpien, wchodzacy w odpowiednie gniazdo, wyko¬ nane na znaczna glebokosc wewnatrz trzo¬ nu zamkowego. Raczka ta ma wewnatrz komory zamkowej wspólsrodkowy, okragly kolnierz, wchodzacy do odpowiedniego wy¬ zlobienia w boku trzonu zamkowego; po¬ niewaz kolnierz ten ma srednice o wiele wieksza od szerokosci szczeliny, wiec za¬ pobiega to odlaczeniu sie raczki 59 od blo¬ ku kolbowego. W punkcie lezacym na pew¬ nej* odleglosci przed tylnym koncem wy¬ mienionej szczeliny utworzone sa w kra¬ wedziach tej szczeliny wspólsrodkowe wy¬ ciecia koliste tej samej srednicy, co kol¬ nierz na raczce i tworzace w tym punkcie otwory, pozwalajace na dowolne zaklada¬ nie lub wyjecie tej raczki z trzonu zamko¬ wego w tym wlasnie punkcie. Wypadkowe odlaczenie sie raczki w tern miejscu w cza¬ sie samoczynnego dzialania karabina jest niemozliwe, poniewaz odlaczenie takie wy¬ magaloby przerwy lub zatrzymania sie po¬ dluznego ruchu trzonu zamkowego i raczki, a to z powodu scislego dopasowania kolnie¬ rza do tych otworów i niezbednego do tego celu przesuniecia sie raczki w poprzecz¬ nym kierunku, tymczasem trzon zamkowy, a wraz z nim i raczka posuwaja sie wtyl z taka szybkoscia, ze nie moze nastapic najmniejsza bodaj przerwa ruchu przed dojsciem ich do tylnej pozycji. Równie niemozliwe jest przypadkowe wypadnie¬ cie raczki w czasie samoczynnego ruchu naprzód pod naciskiem sprezyny glównej.Z powyzszego widac, ze raczka 59 mo¬ ze byc dowolnie wyjmowana z trzonu zam¬ kowego, bez uprzedniego wyjecia tylnej scianki 5 z komory zamkowej, lecz w celu wlozenia lub wyjecia z komory zamkowej poruszajacych sie w kierunku podluznym czesci mechanizmu zamkowego niezbed- nem sie staje oczywiscie uprzednie wyje¬ cie tej tylnej scianki.Przed wyjeciem trzonu zamkowego na¬ lezy go najpierw przesunac w skrajne przednie polozenie w komorze, a potem wyjac z komory glówna sprezyne 36 i zerdz prowadna 37.Nastepnie podnosi sie pokrywe 4% po- czem wypycha z oprawy wtyl trzon zam¬ kowy.Na fig. 7, 8f| 22, 24 i 43 pokazana jest plaska zatrzymujaca sprezyna 19, umie¬ szczona w odpowiednim rowku na prawym boku wodzidla trzonu zamkowego 18, przy- czem tylny koniec zatrzymujacej sprezyny 19, zagiety do wewnatrz, opiera sie o od¬ powiednie wyzlobienie na wewnetrznej po- — 23 —wierzchni prawej bocznej scianki komory zamkowej* Dzieki temu zatrzymujaca spre¬ zyna 19 zapobiega przypadkowemu lub nieprzewidzianemu wypchnieciu sie wtyl wodzidla trzonu zamkowego z komory zam¬ kowej w chwili, gdy tylna scianka 5 zosta¬ la usunieta, W celu zwolnienia na zyczenie wodzidla trzonu zamkowego z uchwytu sprezyny 19, w bocznej sciance oprawy zamkowej, na¬ przeciwko tylnego konca tej zatrzymujacej sprezyny, jest wykonany otwór, co daje moznosc nacisnac do wewnatrz koniec za¬ trzymujacej sprezyny 19 w kierunku np. ostrzem kuli. Nacisk ten wyzwala wodzidlo trzonu zamkowego 18 od dzialania zatrzy¬ mujacej sprezyny 19; cofnawszy wtedy wo¬ dzidlo nieco ku tylowi usuwa sie go z pod dzialania tej sprezyny.Gdy wodzidlo w ten sposób jest zwol¬ nione i moze byc wysuniete wtyl, naciska sie silnie na lufe od strony wylotu, wskutek czego lufa 13, obsada 15 ja przedluzajaca i wodzidlo trzonu zamkowego 18 zostaja wypchniete z komory zamkowej do tylu, gdzie nastepnie mozna je odpowiednio do¬ pasowac i potem zalozyc na miejsce zpo- wrotem do komory zamkowej, gdzie znowu zatrzymujaca sprezyna 19 je unieruchomia.Przy tej pozycji i przy zdjetej plycie 5 tylna strona cylindra opornika 21 jest od¬ slonieta, a wobec tego, wyjawszy korek 30, mozna napelnic go ciecza i nastepnie za¬ kryc ja zpowrotem. Przewidziane jest rów¬ niez urzadzenie, które sprawia, ze w przy¬ padku nalania do cylindra wiekszej ilosci cieczy anizeli to jest potrzebne, nadmiar cieczy ma moznosc wyciec. Przegródka 29, zamykajaca od przodu komore cieczy, zao¬ patrzona jest mianowicie w zawór bez¬ pieczenstwa 25 (fig. 25, 33 i 36), który sklada sie ze stozkowej glówki zaworowej, zamykajacej gniazdo zaworowe, laczace sie z komora cieczy, oraz z trzonu prowad- nego, który wchodzi luzno do srodkowego przewodu nagwintowanej oprawy, która za¬ krywa przedni koniec otworu w przegródce.Pomiedzy tylem tej oprawy i przednia strona glówki zaworowej umieszczona jest sprezyna 25a, napiecie której zamyka wy¬ mieniony zawór. Ten zawór bezpieczen¬ stwa 25 bedzie otwarty w kierunku na¬ przód przez nadmiar cieczy w cylindrze o- pornika i dostateczna ilosc plynu odplynie w kierunku do przodu, a przez otwarty za¬ wór do mechanizmu karabina, poczem spre¬ zyna 2ba zamknie ponownie zawór bezpie¬ czenstwa.Wobec powyzszego opisu budowy i dzia¬ lania czesci karabina, dzialanie jego jako calosci mozna z latwoscia zrozumiec.Po zalozeniu napelnionej nabojami ta¬ smy nabojowej w przewodzie doprowadza¬ jacym i po zamknieciu pokrywy 4", co za¬ pewnia poprzeczny ruch tasmy nabojowej, porusza sie raz recznie trzon zamkowy ku tylowi, dzieki czemu wyciaga sie z tasmy pierwszy nabój, i pózniej opusizcza sie go do poziomu osi lufy, w celu wsuniecia go do tejze, wskutek nastepujacego potem ru¬ chu naprzód trzonu zamkowego pod naci¬ skiem sprezyny glównej 36.Gdy z karabina poprzednio juz strzela¬ no i w komorze lufy ipozostawala pusta luska, to zostaje ona wyciagnieta, i wsku¬ tek ruchu wdó{ wyrzutnika wyrzucona z komory zamkowej. Po nacisnieciu i pu¬ szczeniu spustu 9, wystrzelony zostaje pierwszy nabój i dzialanie mechanizmu zamkowego powtarza sie potem samoczyn¬ nie, dosylajac przez to w lufe drugi, goto¬ wy do wystrzelenia nabój. PL

Claims (7)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Karabin maszynowy do silnej amu¬ nicji, zaopatrzony w zlozony opornik hy¬ drauliczny i sprezynowy, znamienny tern, ze w dodatku do zwyklej, dzialajacej na trzon zamkowy sprezyny glównej dziala — 24 —równolegle do niej na czesci, wykonywujace ruch odrzutowy, oraz na obsade przedluza¬ jaca lufe, opornik zlozony, 2. Karabin maszynowy wedlug zastrz. 1, którego komora zamkowa jest uksztalto¬ wana jako bardzo sztywna i mocna wydra¬ zona belka stalowa, znamienny tern, ze kol¬ nierze plyt dna i pokrywy zachodza na zewnetrzne strony bocznych scianek, zao¬ patrzonych w zeberka lub rowki do zaha¬ czenia sie z rowkami lufo zeberikami kolnie¬ rzy, przez co plyty te zostaja zaryglowane w kierunku pionowym, przyczem sa prze¬ widziane siposoby do zaryglowania czesci w kierunku poprzecznym. 3. Karabin maszynowy wedlug zastrz, 1 o dajacym sie nastawiac oporniku hy¬ draulicznym, znamienny tein, ze jako na¬ rzad nastawiajacy jest uzyty sam cylinder opornika, który w tym celu moze sie obra¬ cac i posiada w tylnej sciance urzadzenia do zalozenia srubokretu lub podobnego na¬ rzadu, 4. Karabin maszynowy wedlug zastrz. 3 o tloku opornika, zaopatrzonym w tarcze z otworami do zwolnienia przeplywu cie¬ czy z jednej strony tloka na druga podczas ruchu trzonu zamkowego wstecz, znamien¬ ny tern, ze jednaj z tarcz jest umocowana na cylindrze opornika tak, ze sie nie moze obracac, lecz moze przesuwac sie w kie¬ runku podluznym, podczas gdy druga moze sie obracac w stosunku do cylindra opor¬ nika. 5. Karabin maszynowy wedlug zastrz. 1, zaopatrzony w urzadzenie do samoczyn¬ nego otwierania nadmiernego cisnienia w komorze cieczy opornika, znamienny tern, ze urzadzenie to sklada sie z zaworu bez¬ pieczenstwa, otwierajacego sie do komory zamkowej. 6. Karabin maszynowy wedlug zastrz. 1, którego trzon zanikowy jest doprowa¬ dzany do polozenia przedniego przez spre¬ zyne glówna, prowadzona przez zerdz o- pierajaca sie o tylna scianke komory zam¬ kowej, znamienny tern, ze posiada urzadze¬ nia, utrzymujace sprezyne glówna zasadni¬ czo w normalnem napieciu wtedy, gdy tyl¬ na scianka komory zamkowej zostala zdje¬ ta, tak ze sie zapobiega gwaltownemu wy¬ rzuceniu sprezyny i jej zerdzi do tylu. 7. Karabin maszynowy wedlug zastrz. 1 — 6, zaopatrzony w iglice i sprezyne glówna, osadzona w trzonie zamkowym, której cisnienie przyjmuje na jednym kon¬ cu dajaca sie wyjmowac zatyczka, znamien¬ ny tern, ze zatyczka ta posiada ramie, zao¬ patrzone w narzad, pracujacy wespól z za¬ glebieniem w trzonie zamkowym i jest za- ryglowywana w roboczem polozeniu zapo- mbca kurka. 8. Karabin maszynowy wedlug zastrz, 7, znamienny tern, ze ramie zatyczki w ten sposób pracuje wespól z kurkiem, ze utrzy¬ muje go w polozeniu roboczem oraz po¬ siada narzad ograniczajacy ruch kurka w jednym kierunku. 9. Karabin maszynowy wedlug zastrz. 7, znamienny tern, ze ramie zatyczki wcho¬ dzi na tor szyny spustowej i sluzy do o- graniczenia ruchu tej ostatniej w jednym kierunku. 10. Karabin maszynowy wedlug zastrz. 7, znamienny tern, ze iglica posiada czesc tylna w ksztalcie rurki, polaczona z osobna wspólsrodkowa,czescia przednia w ten spo¬ sób, ze czesci te mozna sprzegac lub rozla¬ czac, nadajac im ruchy poprzeczne w sto¬ sunku do siebie i ze czesci te sa polaczone ze soba pod dzialaniem scianek gniazda i- glicy, gdy sie znajduja w trzonie zamko¬ wym, lecz po wyjeciu ich z gniazda w celu usuniecia, daja sie latwo rozlaczac. 11. Karabin maszynowy wedlug zastrz, 1 i 7, znamienny tern, ze szyna spustowa jest osadzona w uszku, zaopatrzonem w wyzlobienie, z którem sie sprzega kurek, wskutek czego, przy ruchu wstecznym zam¬ kowego mechanizmu, kurek ten zostaje po¬ ruszony, w celu przesuniecia iglicy w po¬ lozenie napiete, przyczem kurek podczas — 25 —dalszego okresu ruchu wstecznego trzonu zamkowego styka sie z dolna czescia uszka i utrzymuje podczas wymienionego ruchu iglice w polozeniu cofnietem. 12. Karabin maszynowy wedlug zastrz, 7 i 11, znamkffiny tern, ze szyna spustowa po ruchu swoim, naciekajacym wdól za¬ czep igliczny, zostaje podniesiona do nor¬ malnego polozenia zapomoca sprezynki zaczepu iglicznego, 13. Karabin maszynowy wedlug zastrz. 12, znamienny tern, ze czop szyny spusto¬ wej jest zaopatrzony w gietka raczke, po¬ siadajaca wystep, który moze wchodzic w zaglebienie w komorze zamkowej i w ten sposób zaryglowywac wspomniany czop. 14. Karabin maszynowy wedlug zastrz. 1, którego podajnik jest przegubowo osa¬ dzony w trzonie zamkowym i podczas ru¬ chu wstecznego wyciaga jeden nabój z me¬ chanizmu doprowadzajacego i zostaje przy tern opuszczony do osi lufy, znamienny tern, ze do bocznej scianki komory zamkowej jest przytwierdzona przegubowo zwrotnica, przyozem boczny wystep podajnika przy ruchu wstecznym podajnika i trzonu zam¬ kowego chwyta zwrotnice, odsuwa nabok i zwalnia te zwrotnice przy koncu skoku trzonu zamkowego, a podczas ruchu po¬ wrotnego trzonu zamkowego dotyka zwrot¬ nicy, przez co swobodny kurek podajnika zostaje posuniety dalej do osi lufy. 15. Karabin maszynowy wedlug zastrz. 14, znamienny tern,. ze wystep podajnika styka sie ku koncowi ruchu do przodu ze scieta ku zewnatrz powierzchnia zwrotnicy i sluzy do wyprowadzania zwrotnicy z jej normalnego polozenia. 16. Karabin maszynowy wedlug zastrz. 14, znamienny tern, ze jest zaopatrzony w zebro do ustawiania zwrotnicy w polozenie normalne w czasie, gdy podajnik porusza sie, nie stykajac sie ze zwrotnica. 17. Karabin maszynowy wedlug zastrz. 14, znamienny tern, ze wpoblizu wolnego konca podajnika jest osadzony przegubowo wyrzutnik, posiadajacy moznosc ograniczo¬ nych ruchów wahadlowych wzdluz karabi- na i wpoprzek karabina. 18. Karabin maszynowy wedlug zastrz. 17, znamienny tern, ze przednia powierzch¬ nia wyrzutnika jest tak uksztaltowana, ze ulatwia przenikanie wyrzutnika pomiedzy pierwsze dwa naboje urzadzenia doprowa¬ dzajacego podczas ruchu wstecznego trzonu zamkowego. J. M. & M. S. Browning Co. Zastepca: M. Skrzypkowski, rzecznik patentowyDo opisu patentowego Nr 11501. Ark. i. 4A 4a 55 45 54 48 5*2 52^ 4a'53^12 57 4 46^ bV7 $ jwinminjimuuwun* 14. 'lUJiy^i^lJjJihiiiiiiiiJjii' is 14 a* fy//9P°\—i s? w i 17*9 2- 5 46! 159 5* 7 ]T OT 41* 57 S7° }7 ki 27 9. 57.r U & ]&* 52* 52 &2b U. ^= |Bt=CE)' i 26 ^l L_ 15 P 'r" I » ¦ '-H^ctaDo opisu patentowego Nf 11501. Ark.
2. 2. 52 ^ ? ? 12. 4A \\ . q'. *-;J^K 4,0,55 ro0J51 4*4.8,56.50 12* 5112 424?ct 4,11,440W4? 46S7C 5 9*5*7 10 Ba3&16 s 4» 55 4^ 60565lj 1 50 E<* 5649 51 12^48tt.fWk 46^4746 42 41*10 9* 5* 7 ^^—rm / *- ^fe?^^—" tg~~^trj ~5™ I "41lJ •48* 48 39 17 4.0 45 45* 57 aL44SLa 17. R^oo 4lUlC .18. .21. 49^4^cu Wl k-* I 17 @l 41 Hoa-fPo opisu patentowego Nr 11501. Ark.
3. 3. •28. .29. 23a rr
4. 4. 27* J2f"2S 1 ]aa' lff* 3& 13 2,7* / „^„£/s^^£ B<* _U-LUil I Wli^H ¦ T\ \ \. V— ^^v^n^n\ 22d' w 22 22* 34 W" i»r 15 2^ ?7 2^ 33 ilftliMS "3Hv 30 22a/ ^21 3&3pJ823*2V^29 22 S2 34. W* .3L* ^ .38. ? 27. ^bggfcy 20 29 S^SStZ0' 45 450, 45T) 4& 40 1/i.c 45* ~r"3 •45 /* 36. .34*. 34 34^0 34 .46.1 39' & -41a 39 a .37. 41-4 / -4P»~p| /BP. 41 i^i .3
5. 5. 39* 43 0& 1.4ia ^/^t"----::---i^^n £39* B* .4
6. 6. 39* J39 At .41. 39 (Ol .4
7. 7. 42* Druk L. Boguslawskiego, Warszawa. PL