Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do wykony¬ wania walcowo-krzyzowych nawojów przedzy.Znane urzadzenie do wykonywania walcowo-krzyzo- wych nawojów przedzy stanowi beben z rowkami naswej powierzchni bocznej do rozprowadzania przedzy.Niedo¬ godnoscia tego urzadzeniajest to, ii nawój posiada nie¬ precyzyjne rozlozenie przedzy spowodowane róznica glebokosci rowka na obwodzie bebna.Znanym takze urzadzeniem jest wodzik napedzany kotwica, poruszajaca sie pod wplywem pola magnety¬ cznego, lub tez napedzany sruba z gwintem krzyzowym albo walcem o nacietej linii srubowej.Znane jest takze urzadzenie wpostaci listwy ruchomej.Polozenie przedzy w skrajnych punktach nawoju, przy stosowaniu tych urzadzen, zalezy od promienia przejscia zarysu krzywki przy nawrocie. Minimalizacja promienia jest ograniczona wzgledami dynamicznymi, co w efekcie powoduje, iz przedzajest nadmiernie zageszczona u pod¬ staw nawoju.Urzadzenie do wykonywania walcowo-krzyzowych nawojów przedzy jest wyposazone w przekladnie plane¬ tarna, zlozona z nieruchomego centralnego kola zeba¬ tego o uzebieniu wewnetrznym oraz wspólpracujacego z nim satelity o promieniu tocznym dwukrotnie mniej¬ szym, które stanowi kolo zebate o uzebieniu zewnetrz¬ nym osadzone obrotowo na korbie, ulozyskowanej w osi geometrycznej kola centralnego i polaczonej ze zród¬ lem napedu. Do satelity, w odleglosci równej jego pro¬ mieniowi tocznemu, jett przymocowany czop, na którym jest osadzony suwak ze zlaczonym znim wodzikiem prze¬ dzy, w postaci dzwigni dwuramiennej, umieszczonym w prowadnicy, zabezpieczajacej przez obrotem suwak i umozliwiajacej jego ruch tylko wzdluz srednicy kola centralnego.Obrót korty powoduje ruch satelity i suwaka, który wykonujac ruch posuwisto-zwrotny w swej prowadnicy sprawia, iz koniec wodzika ukJada przedze w walcowo- krzyzowy nawój.Przedmiot wynalazku w przykladzie wykonania uwi¬ doczniono na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urza¬ dzenie w widoku z przodu, zas fig. 2 — urzadzenie w przekroju wzdluz linii A-A na fig. I.Nieruchome centralne kolo zebate 1 o uzebieniu wew¬ netrznym stanowi jednoczesnie korpus urzadzenia. Z kolem 1 wspólpracuje satelita, w postaci kola zebatego 2 o uzebieniu zewnetrznym i promieniu tocznym dwukrot¬ nie mniejszym niz kolo 1. Kolo 2jest osadzone na korbie 3, ulozyskowanej w osi geometrycznej kola 1, i polaczo¬ nej ze zródlem napedu. Do kola X w odleglosci równej jego promieniowi toczneimj,jest przymocowanyczop, na którym jest. osadzony suwak 4ze zlaczonym z nim wodzi¬ kiem 5 przedzy, w postaci dzwigni dwuramiennej, umie¬ szczony w prowadnicy 6 zabezpieczajacej przed obrotem suwak 4 i umozliwiajacej jego ruch tylkowzdluz srednicy kola centralnego 1. Nadto do kola zebatego 1 saprzymo¬ cowane, naprzeciw jednego z konców wodzika 5, dwa elastyczne zderzaki 7. Wodzik 5Jest dodatkowo pod¬ party elementami sprezystymi 8, zlaczonymi z suwakiem113 391 4, ustalajacymi polozenie wodzika 5 w stosunku do suwaka 4 w ten sposób, ze os wodzika podczas ruchu suwaka 4, w polozeniach wodzika 5 poza przedzialem wspólpracy ze zderzakami 7jest prostopadla do kierunku tego ruchu. W chwili oddzialywania zderzaków 7 na wodzik 5 nastepuje jego katowe wychylenie. Powrót do stanu prostopadlego polozenia osi wodzika 5 poza strefa wplywów zderzaków 7 zapewniaja elementy sprezyste 8.Obrót korby 3powoduje ruch kola zebatego 2i suwaka 4, który wykonujac ruch posuwisto-zwrotny w swej pro¬ wadnicy 6sprawia, iz koniec wodzika 5, wykonujac ruch wedlug funkcji sinus skorygowany w skrajnych poloze¬ niach wodzika 5 przez zderzaki 7, o które opiera sie jego drugi koniec, uklada przedze w walcowo-krzyzowy nawój.Zastrzezenie patentowe Urza&zenie dór wfkoftywaniaf Walcbwd-krz^zówycft nawojów przedzy, znamienne tym, ze jest wyposazone w przekladnie planetarna zlozona z nieruchomego central¬ nego kola zebatego (1) o uzebieniu wewnetrznym oraz wspólpracujacego z nim satelity o promieniu tocznym dwukrotnie mniejszym, które stanowi kolo zebate (2) o uzebieniu zewnetrznym, osadzone obrotowo na korbie (3), ulozyskowanej w osi geometrycznej kola centralnego (1) i polaczonej ze zródlem napedu, nadto do satelity (2) w odleglosci równej jego promieniowi tocznemu jest przymocowany czop, na którym jest osadzony suwak (4) ze zlaczonym z nim przez elementy sprezyste (8) wodzi¬ kiem (5) przedzy, w postaci dzwigni dwuramiennej, umie¬ szczonej w prowadnicy (6) zabezpieczajacej jego ruch tylko wzdluz srednicy kola centralnego (1).Prac. Poligraf. UP PRL. Naklad 120 egz.Cena 45 zl PL