Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwaizania ele¬ mentów betonowych przy pomocy obrotowego zespolu formujacego, oraz zespól formujacy.Przy wytwarzaniu elementów betonowych, w celu uzyskania wyrobów o wiekszej wytrzymalosci stosuje sie masy betonowe o duzej lepkosci. Dodatkowa korzyscia jest zmniejszenie zuzycia cementu i skrócenie czasu odle¬ wania. Zwiekszenie wytrzymalosci uzyskuje sie przez usuniecie powietrza z masy betonowej. W tym celu wprawia sie forme w drgania, lecz przy zastosowaniu betonu o duzej lepkosci nie jest to wystarczajace.Istota wynalazku polega na tym, ze poza wprawianiem formy w drgania, masa betonowa jest prasowana, a caly zespól formujacy jest obracany do róznych polozen w celu usuniecia powietrza z masy. Gotowe wyroby sa wyjmo¬ wane z zespolu formujacego przy wykorzystaniu formy dodatkowej.Zgodnie ze sposobem wedlug wynalazku forme obraca sie stopniowo z poziomego polozenia zalewania do po¬ ziomego polozenia, w którym wyjmuje sie gotowy element, przy czym po obróceniu formy o 90° do polozenia piono¬ wego poddaje sie forme drganiom, a nastepnie kontynuuje sie obracanie formy w tym samym kierunku o kolejne 90°.Przed zalewaniem formy w zespcie formujacym umiesz¬ cza sie szkielet zbrojeniowy oraz trzpienie sluzace do uzyskiwania elementów z wnekami.Zgodnie z rozwiazaniem wedlug wynalazku dodatkowa forma jest odlacznie mocowana do wewnetrznej powierz¬ chni ramy, a zespól obracajacy forme jest sprzezony od- 10 15 20 23 30 dzielnie, lacznie lub oddzielne formy,i ramy na zawiasie o kat 180°, przy czym górna forma stanowi podstawe przy odlewaniu.Wynalazek umozliwia wytwarzanie elementów beto¬ nowych z betonu o duzej lepkosci. Poniewaz zespól for¬ mujacy jest zamykany, wyrób ma wymiary dokladnie odpowiadajace wymiarom formy. Wyroby maja wieksza wytrzymalosc niz odlewy wykonywane w formach otwar¬ tych. Poniewaz wyroby sa usuwane z formy natychmiast po odlaniu, wynalazek umozliwia automatyczne wytwa¬ rzanie elementów betonowych/ praktycznie o dowolnych ksztaltach.Przedmiot wynalazku zostal uwidoczniony na rysunku, na którym fig. 1—9 przedstawiaja kolejne etapy przy wy¬ twarzaniu plyt drazonych, zgodnie w wynalazkiem.Zespól formujacy zawiera górna forme 1 oraz rame 2, które sa polaczone przy pomocy zawiasu 6. Po obu stronach górnej formy 1 znajduja sie boczne zastawki 4, 5. Zastawka 4 jest polaczona zawiasem 1 z koncówka formy 1. Ponadto zespól formujacy zawiera dodatkowa konstrukcje boczna, nie pokazana na rysunku, która tworzy boczne scianki zamknietej formy.Zgodnie z fig. 1 zespól formujacy znajduje sie w przy¬ blizeniu w polozeniu poziomym, przy czym rama 2 jest . lekko pochylona, a górna forma 1 jest lekko uniesiona.Dodatkowi forma 3 jest umieszczona w zespole formujacym tak, ze opiera sie o wewnetrzna powierzchnie ramy 2.Dodatkowa forma 3 podawana do formy 1 wraz ze szkie¬ letem zbrojeniowym S. Trzpienie 10 (fig. 2) sa przepychane 112 499mm . przez szkielet zbrojeniowy 9 w trakcie procesu formowania, w celu tworzenia wnek w odlewanych elementach.Zgodnie z fig. 2 zamyka sie forme 1 wraz z zastawkami 4, 5 wokól dodatkowej formy 3. Nastepnie (fig. 3) zespól formujacy obraca o 90 ° do polozenia pionowego, a trzpienie 10 sa przepychane przez szkulet zbrojeniowy 9. Rama 2 wraz z dodatkowa forma 3, zamocowana do wewnetrznej powierzchni ramy, pozostaje w polozeniu pionowym, natomiast forma 1 obraca siej o 90 ° do polozenia poziomego wraz ze szkieletem zbrojeniowym 9 oraz trzpieniami 10 (fig. 4). W tym polozeniu podaje sie mase betonowa two¬ rzac warstwe o grubosci wiekszej niz grubosc gotowego wyrobu.W kolejnym etapie (fig. 5) obraca sie rame 2 wraz z dodatkowa forma 3 o 90° zamykajac forme, w której be¬ ton jest poddawany cisnieniu rzedu 0,1 kG/cm2. W czasie zalewania forma jest wprawiana w ruch drgajacy w celu usuniecia powietrza z masy betonowej. Pod dzialaniem cisnienia beton ulega sprasowaniu, a jego nadmiar jest wyciskany przez szczeline miedzy dodatkowa forma 3 a zastawka 4. W wyniku drgan oraz prasowania, powietrze z masy betonowej gromadzi :ie na powierzchni stykajacej sie z dodatkowa forma 3.Aby usunac powietrze zespól formujacy wprawiony w drgania, unosi sie ponownie do polozenia pionowego (fig. 6). W wyniku usuwania powietrza i dalszego praso¬ wania betonu, górna powierzchnia wyrobu osiaga swój ksztalt ostateczny. Zmiana objetosci wytwarzanego ele¬ mentu betonowego jest kompensowana przez docisniecie zastawki 4 jej powierzchnia wewnetrzna 8 do powierzchni bocznej elementu przy pomocy zespolu nie pokazanego na rysunku.W kolejnym etapie (fig. 7) usuwa sie trzpienie 10.Dla usuniecia gotowego elementu betonowego z formy, obraca sie ja do polozenia poziomego, rama 2 do dolu (fig. 8), a zastepnie otwiera sie zespól formujacy przez uniesienie górnej formy 1 (fig. 9). Po otwarciu boków formy i wyjeciu formy 3 z ramy 2, element betonowy 11 jest przenoszony wraz z dodatkowa forma 3 do obróbki cieplnej. Zespól formujacy po otrzymaniu kolejnej formy 3 wraz ze szkieletem zbrojeniowym 9 jest gotowy do po¬ wtórzenia procesu.Rysunek nie pokazuje mechanizmu obracajacego forme, poniewaz jest to zespól znany. Zaleca sie uzycie do tego celu silrików hydraulicznych lub silowników, Wciskanie rur lub trzpienie 10 realizuje sie przy pomocy silowników hydraulicznych. Przy wprawianiu formy w drgania stosuje sie drgania o wysokiej czestotliwosci lub korzystniej drgania o wysokiej czestotliwosci w polaczeniu z drganiami o niskiej czestotliwosci. 112 499 W przykladzie wykonania przedstawionym na rysunku odlewany element betonowy zawiera szkielet zbrojeniowy oraz puste wneki. W przypadku odlewania pelnych ele¬ mentów betonowych pomija sie etapy przedstawione na 5 fig. 1, 2, 3 i 7 i rozpoczyna proces odlewania od polozenia formy przedstawionego na fig. 4. Sposób wprowadzania dodatkowej formy 3 do zespolu formujacego i mocowania jej do wewnetrznej powierzchni ramy 2 moze byc rózny.Korzystnie forma 3 ma kólka, na których jest wpychana 10 na rame 2, lub tez kólka znajduja sie na wewnetrznej po¬ wierzchni ramy 2. Forma 3 moze byc mo( owaria do ramy 2 mechanicznie.Zastrzezenia patentowe 15 1. Sposób wytwarzania elementów betonowych przy pomocy obrotowego zespolu formujacego, majacego górna forme, rame polaczona zawiasem z górna forma, dodatkowa forme, mocowana odlacznie pomiedzy górna forma a rama 20 oraz zespól wibratora, w którym zalewa sie forme w po¬ lozeniu poziomym, prasujac mase betonowa pomiedzy górna forma a forma dodatkowa, obraca sie forme o 180° do poziomego polozenia, w którym otwiera sie forme i wyjmuje gotowy element betonowy wraz z forma dodat¬ kowa, przy czym w czasie zalewania formy mase betonowa wlewa sie do górnej formy, zas forma dodatkowa jest zamocowana do wewnetrznej powierzchni ramy, a zespól formujacy jest co najmniej czesciowo otwarty, znamienny tym, ze forme obraca sie stopniowo z poziomego polozenia zalewania do poziomego polozenia, w którym wyjmuje sie gotowy element, przy czym po obróceniu formy o 90 ° do polozenia pionowego poddaje sie forme drganiom, a nas¬ tepnie kontynuuje sie obracanie formy w tym samym kierunku o kolejne 90°. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze na górnej formie umieszcza sie szkielet zbrojeniowy, przed zalewaniem formy betonem. 3. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze przed zalewaniem formy w zespole formujacym umieszcza sie 49 trzpienie, w celu uzyskania elementów z wnekami. 4. Zespól formujacy, zawierajacy górna forme, rame pola¬ czona zawiasem z górna foima, dodatkowa forme, mocowana odlacznie pomiedzy górna forma a rama, boczne zastawki, zawiasy, zespól wibratora oraz zespól obracajacy forme, 45 znamienny tym, ze dodatkowa forma (3) jest odlacznie mocowana do wewnetrznej powierzchni ramy (2\ a zespól obracajacy forme sprzezony oddzielnie z forma (1) i rama (2), zapewniajac obracanie laczne lub oddzielne formy (1) i ramy (2) na zawiasie (6) o kat 180°, przy czym górna 50 forma (1) stanowi podstawe przy odlewaniu. 25 30 35112 499 1 ¦Mr~—~~— Ui r ^lii'" ¦ ^iH"1, - ¦ Mliii 777777777A 'W/M, FIG.1 +T f/G.2 itd st jIDJ 2 3 '////////////' no. 3 ;QDQQ0M5Q& ^^ i^ ¦/////////A FIGA 3 2 I ^_ 1 10 vz^^; '1 f/Q.5ii-s *ef i'T & & •10 FIG. 6 Y777777777777777A D D, D P, b -2 f-3 F/G.7 '///////V/\ F/6. 8 ¦'////////77/y FIG. 9 LDD Z-d 2, z. 904/1400/81, n. 100+20 egz.Cena 45 zl PL PL PL PL PL PL PL PL