Wynalazek niniejszy dotyczy urzadze¬ nia do plókania rud i wegla, w którem roz¬ dzielanie czastek odbywa sie wedlug cieza¬ ru wlasciwego w korytach poziomych lub lekko nachylonych za posrednictwem jed¬ nego lub kilku strumieni plynu, unoszacych wegiel w górnych warstwach strumienia, czastki zas o wiekszym ciezarze wlasciwym w warstwach dolnych, przyczem te ostatnie wpadaja do szczelin poprzecznych, znaj¬ dujacych sie na spodzie koryt, skad sa usu¬ wane. Pod jedna lub kilkoma szczelinami, zaleznie od potrzeby, moga znajdowac sie osadniki do zbierania wydzielonych cza¬ stek oraz regulowania ich wydzielania.W tych urzadzeniach predkosc czastek, posuwajacych sie w korycie, zmienia sie zazwyczaj w zaleznosci od wysokosci stru¬ mienia, liczonej od spodu. Czastki, uno¬ szone wpoblizu spodu, maja zwykle sto¬ sunkowo mala predkosc, co spowodowane zostaje przez tarcie o spód, podczas gdy czastki unoszace sie w wyzszych warstwach maja predkosc wieksza. Stosunkowo mala predkosc czastek posuwajacych sie w dol¬ nych warstwach ulatwia ich wpadanie do szczelin, natomiast wieksza predkosc cza¬ stek w górnych warstwach pozwala im na latwiejsze przekroczenie tych szczelin.Wskutek rozdzialu czastek podlug cie-zaru wlasciwego i rozmaitej ich predkosci na róznych poziomach strumienia, pierwsza szcjzfeltpK wyp&^zf, jgkladniki o najwiek¬ szym, ^nastepne * zas^skladniki o coraz mniejszym ciezarze wlasciwym tak, ze na koncu koryta strumien zawiera juz odpo¬ wiednio oczyszczony wegiel. Aby zatem skladniki zostaly nalezycie rozdzielone trzeba, aby w górnej czesci koryta poszcze¬ gólne rodzaje czastek unoszone byly z od¬ powiednia predkoscia. Na taki podzial cza¬ stek oraz na predkosc, z jaka zostaja po¬ rwane, nachylenie koryta wywiera wielki wplyw i to z róznych powodów. Taknp. od nachylenia zalezy predkosc unoszonych czastek w strumieniu, która znowu odgry¬ wa powazna role w róznych okresach roz¬ dzielania tych czastek podlug ciezaru wla¬ sciwego. Przez nadanie strumieniowi mniejszej lub wiekszej predkosci mozna zatem, zaleznie od okolicznosci, osiagnac np. oddzielenie sie w górze czastek lzej¬ szych, które dostaly sie do czastek o wiek¬ szym ciezarze wlasciwym, albo tez spowo¬ dowac opuszczenie sie ku dolowi czastek o wiekszym ciezarze wlasciwym, które pozo¬ stawaly w górnych warstwach. Przez nagla zmiane pochylenia spodu koryta mozna wywolac niezupelnie wprawdzie dokladny ale szybki rozdzial czastek, gdyz opadaja one przytem nagle, przyczem predkosc o- padania w pierwszej chwili zalezy od cie¬ zaru wlasciwego, a nie od objetosci czastek tak, ze nastepuje ich rozdzial podlug cie¬ zaru wlasciwego. Mozna równiez przez zmiane nachylenia spodu koryta w odpo¬ wiednich miejscach osiagnac w róznych warstwach strumienia rózna predkosc uno¬ szonych czastek o róznych ciezarach wla¬ sciwych. I tak wznoszenie sie spodu kory¬ ta przed szczelina bedzie wstrzymywac czastki, unoszone w dolnych warstwach strumienia, co bedzie wywierac o wiele mniejszy wplyw na czastki, unoszace sie w warstwach górnych. Jezeli nachylenie spo¬ du koryta w pewnym odcinku pomiedzy dwiema szczelinami pozostaje niezmienio¬ ne, wówczas moze sie zdarzyc, ze niewiel¬ ka ilosc czastek o mniejszym ciezarze wla¬ sciwym porwana zostanie ku dolnym war¬ stwom, podczas gdy pewna czesc czastek o wiekszym ciezarze wlasciwym dostanie sie do warstw górnych. Wówczas mozna jedynie tylko przez zmiane nachylenia spodu koryta i uzyskanie przez to zmiany predkosci unoszonych czastek w górnych i dolnych warstwach strumienia usunac te braki.Wynalazek dotyczy glównie umozli¬ wienia zmian nachylenia spodu koryta w odcinku miedzy dwiema szczelinami w ten sposób, ze powierzchnia spodu w tym od¬ cinku zmienia w kilku miejscach kierunek strumieni, celem ulatwienia rozdzialu cza¬ stek w róznych okresach tak, ze ponad szczelinami dostaje sie juz strumien z do¬ statecznie rozlozonemi warstwami czastek.Ponadto wskazuje, w jaki sposób nalezy regulowac i ksztaltowac spód koryta w róznych miejscach oraz dotyczy stosowa¬ nia progów, rozmieszczonych w rozmaity sposób, a w koncu podaje jeszcze rozmaite sposoby wykonania progów.Na fig. 1 i 2 koryto zawiera jeden lub wiecej progów, utworzonych z graniasto- slupa / o przekroju trójkatnym, umieszczo¬ nych na spodzie 2 koryta w ten sposób, ze górna powierzchnia stanowi przedluzenie spodu koryta w kierunku strzalki, przy¬ czem na fig. 1 wznosi sie, a na fig. 2 opada w kierunku strumieni albo tez wreszcie u- lozona jest poziomo. Stosowanie takiego progu wplywa korzystnie na rozdzial cza¬ stek podlug ciezaru wlasciwego, gdyz na skutek tego zwieksza sie przyczepnosc czastek o wiekszym ciezarze wlasciwym; co powoduje zmniejszanie ich predkosci i co w dalszym ciagu ulatwia oddzielanie sie czastek o mniejszym ciezarze wlasci¬ wym, które zwlaszcza na wiekszych spad¬ kach porwane zostaja z wielka predkoscia (fig. 3). — 2 —Mozna tez wytworzyc w korycie male nierównosci, jednak o ograniczonej wyso¬ kosci, gdyz w pierwszej chwili predkosc o- padania czastek zalezy jedynie tylko od ich ciezaru wlasciwego, a nie od ich obje¬ tosci tak, ze nastepuje rozdzial czastek podlug ich ciezaru wlasciwego.Takie nierównosci moga posiadac tylko nieznaczna wysokosc z tego powodu, ze gdy dany odcinek koryta ma pewna dlu¬ gosc, to w celu zmniejszenia przyrostu predkosci strumienia, korzystniej bedzie podzielic spód 1 koryta na szereg odcin¬ ków 3 (fig. 4) zapomoca progów, tworza¬ cych male schodki o niewielkiej wysokosci, a to celem lepszego podzialu czastek po¬ dlug ciezaru wlasciwego w pierwszych chwilach spadania.Zamiast szeregu malych schodków od¬ dzielonych od siebie, mozna to samo o- siagnac zapomoca schodków bez przerw, skladajacych sie z kilku zlaczonych pro¬ gów 5 (fig. 5). Nalezy zaznaczyc, ze górna strona progu zaczyna sie od spodu koryta, majaca zas kierunek w strone strumienia niekoniecznie musi byc równa, lecz moze byc wykrzywiona o ileby to bylo wskazane.Progi niekoniecznie musza miec zalama¬ nia; niekiedy korzystniej bedzie polaczyc górna powierzchnie V progu w miejscu spadku 6 ze spodem koryta zapomoca po¬ chylenia 7 o mniejszym lub wiekszym spadku (fig. 6).Niekiedy mozna uzyskac dostateczny rozdzial czastek przez umieszczenie tuz przed szczelinami progów o odpowiedniem nachyleniu, zmniejszajacem sie w niektó¬ rych miejscach.Fig. 7 uwidocznia taki próg przed szczelina, przyczem jego powierzchnie 8 moze stanowic czesc spodu koryta i wzno¬ sic sie w stosunku do tego spodu, podczas gdy powierzchnia 8' ma wiekszy spadek.Powierzchnia 8 stanowi stale podloze i wstrzymuje przesuwajace sie powyzej szczeliny czastki o wiekszym ciezarze wlasciwym, pozostawiajac czastkom o mniejszym ciezarze wlasciwym predkosc wystarczajaca do przebycia szczeliny. Po¬ wierzchnia 8* stanowi spadek tych czastek o wiekszym ciezarze wlasciwym.Niekiedy zaleznie od rodzaju wegla o- raz od sposobu dzialania osadników, umie¬ szczonych pod szczelinami, wskazane be¬ dzie zaokraglenie górnych krawedzi pro¬ gów.Na fig. 8 odcinek 10 progu 11 stanowi wieksza pochylosc o zaokraglonej krawe¬ dzi 12 ku krawedzi szczeliny 13, podczas gdy na fig. 9 zaokraglony grzbiet 12 laczy sie z krawedzia szczeliny 13 i stanowi mniejsza pochylosc.Zwykle progi, umieszczone bezposred¬ nio przed szczelina 13, winny byc zesta¬ wione z przegroda 15 odpowiedniej wyso¬ kosci, osadzona na przeciwleglej krawe¬ dzi szczeliny. W pewnych razach w celu uzyskania lepszego rozdzialu czastek jest rzecza korzystna wykonac przegrody 16 i 16' (fig. 10 i. 11) w postaci progów i umie¬ scic je naprzeciw progów górnej krawedzi szczelin tak, ze ponad osadnikami otrzy¬ muje sie rozszerzenie 17 szczelin 13; to lozszerzenie stanowi wówczas komore roz¬ dzielajaca. Progi szczeliny, umieszczone na wyzszej i nizszej krawedzi, moga miec ostre krawedzie lub tez' zaokraglenia.Progi moga równiez stanowic czesc spodu koryta, to znaczy moga byc wykona¬ ne zapomoca wygiec i zgrubien spodu ko¬ ryta.Równiez moze byc pozadane dowolne regulowanie nachylenia spodu koryta, po¬ dlug fig. 12; próg sklada sie z dwóch ply¬ tek 19 i 22, z których pierwsza przymoco¬ wana jest na zawiasach do spodu koryta i sluzy do wytwarzania róznej wielkosci na¬ chylen, podczas gdy druga plytka zlaczo¬ na jest z pierwsza zawiasami na grzbiecie 20 i sluzy do zmiany nachylen przez umo¬ cowanie jej dolnej krawedzi w odpowied¬ niem wcieciu dwu krazków zebatych 21, - 3 -osadzonych po obu bokach wewnatrz ko¬ ryta. PL