PL102989B1 - Sposob otrzymywania komponentu polieberowego przeznaczonego do wytwarzania sztywnych pianek poliuretanowych - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób otrzymy¬ wania komponentu polieterowego przeznaczonego do wytwarzania sztywnych pianek poliuretano¬ wych.

Dotychczasowe metody otrzymywania tego typu komponentów polegaly na jednoczesnym zmiesza¬ niu wszystkich skladników srodka w temperatu¬ rze pokojowej.

Znany z polskiego opisu patentowego nr 89558 polieterol rozgaleziony, zawierajacy pierscie¬ nie aromatyczne otrzymuje sie z oksyalkilenowa- nych polialkoholi, które wprowadza sie do skon¬ densowanej mieszaniny reakcyjnej, zawierajacej oksyalkilenowane fenole, naftole i pochodne tych zwiazków z aldehydami, a komponent polie- terowy otrzymuje sie przez jednoczesne zmiesza¬ nie w temperaturze pokojowej uprzednio otrzy¬ manego polieteru z katalizatorami i stabilizatora¬ mi spieniania. Tak otrzymane komponenty polie- terowe nie gwarantuja odpowiedniej stabilnosci, to jest zachowania stalych parametrów spieniania w czasie, co uniemozliwia wczesniejsze przygoto¬ wanie komponentu w zakladzie produkujacym po- lieter, jak równiez zastosowanie tych komponen¬ tów w dwukomponentowych aparatach do otrzy¬ mania sztywnych pianek poliuretanowych.

Komponenty te nie zawieraly skladników zwiek¬ szajacych liczbe hydroksylowa, której wielkosc wplywa na wlasnosci wytrzymalosciowe pianek poliuretanowych. Nalezy jednak zaznaczyc, ze sklady komponentów sa uzaleznione od budowy i wlasnosci fizyko-chemicznych polieteroli. Przez odpowiedni dobór do polieteroli substancji pomoc¬ niczych i katalizatorów spieniania uzyskuje sie komponenty stosowane nastepnie z izocyjaniana- mi i poroforami do otrzymywania sztywnych pia¬ nek poliuretanowych. Zastosowanie polieterów roz¬ galezionych zawierajacych pierscienie aromatycz¬ ne w otrzymaniu stabilnego komponentu przezna¬ czonego do pianek poliuretanowych wraz z katali¬ zatorami aminowymi, woda i stabilizatorami struk¬ tury stwarzaja szereg trudnosci.

Nieoczekiwanie stwierdzono, ze stabilnosc kom¬ ponentu polieterowego mozna osiagnac, dodajac do polieteru zawierajacego pierscienie aromatycz¬ ne w odpowiednich warunkach temperaturowych katalizator aminowy w dwóch porcjach oraz sto¬ sujac okreslona kolejnosc dodawania pozostalych skladników komponentu.

Istota wynalazku jest opracowanie sposobu otrzymywania komponentu polieterowego wykazu¬ jacego stabilnosc w czasie od 3 do 6 miesiecy, za¬ wierajacego oprócz polieteru, stabilizatora siliko¬ nowego, wody i katalizatora aminowego czynnik zwiekszajacy liczbe hydroksylowa, przy czym ka¬ talizator aminowy do polieteru dodaje sie w dwóch porcjach.

Stosowany polieter wytwarza sie £ zywicy nowo- lakowej otrzymanej przez kondensacje Qksyalki~ lenowanych fenoli z formalina w obecnosci jcwa- 102989102989 su solnego, siarkowego, fosforowego i bromowodo- rowego jako katalizatora i oksyalilenowanego alkoholu wielowodorotlejnowego zawierajacego wo¬ dorotlenek sodu, potasu, baru lub weglanu sodu stratu i baru stosujac 0,1—1,0 czesci wagowych zywicy nowolakowej na 1,0 czesc oksyalkileno- wanych alkoholi wielowodorotlenowych. Proces prowadzi sie w temperaturze 60—100°C. Po odde¬ stylowaniu wody z aldehydami w temperaturze 100—150°C pod zmniejszonym cisnieniem oddziela sie gotowy polieter od osadu.

Polieter zawierajacy pierscienie aromatyczne otrzymany zgodnie z opisem patentowym nr 89558 ogrzewa sie do temperatury 80°C i w tem¬ peraturze tej dodaje sie przy ciaglym mieszaniu jako skladnik zwiekszajacy liczbe hydroksylowa komponentu glikol etylenowy i/lub glikol propy¬ lenowy lub gliceryne i/lub sorbitol, po czym dodaje sie 20% ilosci stosowanych katalizatorów III rze¬ dowych amin utrzymujac przez 0,5—1 godziny temperature 80^. Nastepnie calosc mieszaniny oziebia sie do temperatury 35-^40°C i dodaje reszte III rzedowej aminy praz pozostale skladniki kom¬ ponentu, to jest stabilizator silikonowy i wode po czym ponownie miesza sie skladniki w czasie 1—2 godzin.

W trakcie ^badan okazalo sie, ze najkorzystniej¬ sze warunki spieniania daje komponent polietero- wy, który zawiera 0,5—3,0 czesci wagowych stabi¬ lizatora x silikonowego, 0,1—3,0 czesci wagowych wody, 0,5—3,0 czesci wagowych katalizatora ami¬ nowego takiego jak trójmetylotrójetylenotrójami- ny, dwumetylocykloheksylóarniriy, dwumetyloeta- noloaminy, pieciometylodwuetylenotrójaminy uzy¬ tych samodzielnie lub w mieszaninach dwusklad¬ nikowych w stosunku wagowym od 0,1—1:, 0—1,1 oraz l skladnika zwiekszajacego liczbe hydroksylo- wa takiego jak glikol etylenowy i/lub glikol pro¬ pylenowy w ilosci 0,25—5,0 czesci wagowych lub gliceryne i/lub sorbitol w ilosci 1—10 czesci wa¬ gowych.

Opisana kolejnosc dodawania skladników oraz utrzymanie wymienionych temperatur sa niezbed¬ ne dla zachowania stabilnosci czasowej otrzymane¬ go komponentu. Dodawanie czesci katalizatorów aminowych poczatkowo w temperaturze 80°C usu¬ wa kwasowosc polieterolu wplywajac w sposób za¬ sadniczy na zwiekszenie stabilnosci komponentu.

Komponenty otrzymane sposobem wedlug wyna¬ lazku wykazuja stabilnosc od 3—6 miesiecy. Za¬ stosowanie glikolu etylenowego lub glikolu pro- pylenowego lub gliceryny lub sorbitolu w poda¬ nych ilosciach jjoawala na zwiekszenie liczby- hy¬ droksylowej w zakresie od 20—200.

Przyklad I. W kolbie trójszyjnej zaopatrzo¬ nej w mieszadlo, wkraplacz i termometr umiesz¬ cza sie 100 g polieterolu otrzymanego wedlug przy¬ kladu II opisu patentowego nr 89558 o nastepuja¬ cej charakterystyce LOH --396,0 mg KOH/g, lk = 0,17 mg KOH/g-pH = = 7,6, dag —14 g/cm8, ki25 = 2826,4 cP, zaw. HzO = = 0,54%.

Polieterol podgrzewa sie do temperatury 80°C i w temperaturze tej dodaje sie 7,5 g gliceryny, 0,25 g glikolu etylenowego i 0,26 g trójmetylotrójety- lenotrójaminy. Calosc miesza sie w 80°C przez 1/2 godziny a po schlodzeniu do 35—40°C dodaje 1,04 g trójmetylotrójetylenotrójaminy^ 0,25 g wo¬ dy i 1,8 g stabilizatora silikonowego i miesza w czasie 1 godziny. Otrzymuje sie komponent o ge¬ stosci d w 25°C = 1,102 g/cm*, lepkosci w 25°C = = 2376,7 cP i LOH = 540. Stabilnosc w czasie 5 miesiecy.

Przyklady II—IX podano w tabeli I.

I Nr przykladu sklad kompotentu Polieterol [ Glikol etylenowy | Glikol propyle¬ nowy Gliceryna Sorbitol * Stabilizator sili¬ konowy Woda Amina A* Amina B** Amina C*** . Amina D**** Trójetanoloamma Gestosc (g/cm«) Lepkosc (cP) LOH (mg/KOH)g Stabilnosc w cza sie - mies II 100,0 4,0 4,0 0,5 1,0 1,5 1.096 2.146 532 6 III 100,0 2,0 2,0 1,6 1,0 3,0- 11.092 1552,3 466 IV 100,0 0,25 • 1,5 w . t . 0,7 4,0 1.099 2517,7 455 4' V 100,0 ,0 1,5 0,8 0,7 0,8 1.107 2566,2 580 VI 100,0 3,0 0,9 0,6 1,0 1,0 1,0 1.095 2519,1 467 .

VII 1 100,0 4,0 2,5 0,9 0,3 0,9 2,0 1.097 1883,4 498 . VIII 100,0 0,25 1,6 1,0 0,1 0,4 1,10 2539,4 530 6 IX 100,0 1,0 1,5 1,0 0,4 1 0,5 3,0 (1-090 2473,5 457 6 1 * trójmetylotrójetylenotrójamina ** rdwumetylocyklorieksyloainina *** dwumetyloetanoloamina **** fcieciometylodwuetylenotrójamjna102989 6

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób otrzymywania komponentu polieterowego przeznaczonego do wytworzenia sztywnych pianek poliuretanowych i zawierajacego 100 czesci wago¬ wych polieteru z pierscieniami aromatycznymi, 0,5—3,0 czesci wagowych stabilizatorów silikono¬ wych, 0,1—3,0 czesci wagowych wody, 0,5—3,0 cze¬ sci wagowych amin trzeciorzedowych, znamienny tym, ze do podgrzanego do temperatury 80°C po¬ lieteru dodaje sie jako skladnik zwiekszajacy licz¬ be hydroksylowa komponentu glikol etylenowy i/lub glikol propylenowy w ilosci 0,25—5,0 czesci wagowych lub gliceryne i/lub sorbitol w ilosci 1— —10 czesci wagowych, po czym wprowadza sie 20°/o ilosci stosowanych katalizatorów III rzedo¬ wych amin utrzymujac przez 0,5—1 godzony tem¬ perature 80°C, a nastepnie calosc mieszaniny ozie¬ bia sie do temperatury 35—40°C i dodaje reszte III rzedowej aminy oraz pozostale skladniki.